InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Claustrofobie: Irrationele angst voor afgesloten ruimtes

Claustrofobie: Irrationele angst voor afgesloten ruimtes

Claustrofobie: Irrationele angst voor afgesloten ruimtes Claustrofobie is een vorm van een angststoornis waarbij een patiënt een irrationele angst heeft voor kleine, afgesloten ruimtes. De patiënt ervaart hierdoor paniekgevoelens, zoals zweten en een verhoogde hartslag. Conditionering en genetische factoren zijn betrokken bij de totstandkoming van de psychische aandoening. Diverse tips en behandelingen helpen patiënten om hun angst te overwinnen. Claustrofobie treft tot slot ongeveer 5 tot 10% van de bevolking.

Oorzaken: Traumatische gebeurtenis in jeugd

Vaak is claustrofobie het gevolg van een traumatische gebeurtenis die zich al vroeg in de jeugd heeft afgespeeld. Als de patiënt bijvoorbeeld als klein kind in een afgesloten ruimte zat, ontwikkelt hij mogelijk claustrofobie als volwassene. Soms krijgen kinderen met een ouder met claustrofobie, zelf ook claustrofobie door afgesloten ruimtes in verband te brengen met de angst van de volwassene en zich hulpeloos te voelen om de geliefde te troosten.

Risicofactoren van claustrofobie

Veel dingen veroorzaken de angst die gepaard gaat met claustrofobie:
  • auto's met centrale vergrendeling
  • autowasbeurten
  • draaideuren
  • een MRI-scanner
  • het dragen van nauwsluitende kledij (soms)
  • hotelkamers met afgesloten ramen
  • kleedkamers in winkels
  • liften
  • metro’s
  • publieke toiletten
  • treinen
  • tunnels
  • vliegtuigen

Symptomen van paniekaanval en irrationele, onvrijwillige angst

Patiënten met claustrofobie ervaren een irrationele, onvrijwillige angst voor krappe, kleine ruimtes. Patiënten gaan vaak tot het uiterste om kleine ruimtes en situaties te voorkomen die de paniek en angst tot stand brengen. Sommige patiënten met claustrofobie reageren alleen met milde angst wanneer ze zich in een afgesloten ruimte bevinden, terwijl anderen ernstige angst hebben of met een paniekaanval te maken krijgen. De symptomen verschijnen meestal tijdens de kindertijd of adolescentie.

Hoofdpijn is één van de mogelijke tekenen van claustrofobie / Bron: Geralt, PixabayHoofdpijn is één van de mogelijke tekenen van claustrofobie / Bron: Geralt, Pixabay

Lichamelijke tekenen

Paniekaanvallen komen veel voor bij patiënten met claustrofobie. Ze zijn heel angstaanjagend en schrijnend. Meestal verschijnen de klachten zonder waarschuwing. Naast overweldigende gevoelens van angst, leidt een paniekaanval ook tot diverse fysieke symptomen:

Psychische tekenen

Patiënten met ernstige claustrofobie ervaren eveneens psychische symptomen, zoals:
  • angst om de controle te verliezen
  • angst om flauw te vallen
  • angst om te sterven
  • angst voor schade of ziekte
  • gevoelens van angst
  • verwardheid of desoriëntatie

Diagnose en onderzoeken

Als een patiënt zich de afgelopen zes maanden ongerust heeft gevoeld over een beperkte ruimte of een drukke plaats, of als hij om deze reden afgesloten ruimtes en drukke plaatsen heeft vermeden, lijdt hij waarschijnlijk aan claustrofobie.

Behandeling van angst voor kleine afgesloten ruimtes

Hulp krijgen

De meeste patiënten met een fobie zijn zich er volledig van bewust dat ze lijden aan een angststoornis. Veel patiënten leven met claustrofobie zonder dat de diagnose officieel gesteld is. Ze zorgen er gewoon voor dat ze afgesloten ruimtes vermijden. Het is echter nuttig om hulp te krijgen van de arts en een specialist met ervaring in gedragstherapie, zoals een psycholoog.

Alternatieve behandelingen

Sommige patiënten vinden verlichting door middel van hypnose en andere alternatieve behandelingsvormen. Anderen hebben baat bij zelfhulpmethoden zoals visualisatie. Het is steeds belangrijk om de goedkeuring van een arts te krijgen alvorens te starten met alternatieve behandelingsmethoden.

Blootstellingstherapie

Claustrofobie is met succes te behandelen en de patiënt geneest door geleidelijke blootstelling aan aan de situatie die de angst veroorzaakt. Dit staat in medische termen bekend als desensibilisatie of zelfblootstellingstherapie. Dit is zelf uit te proberen of gebeurt met de hulp van een professional.

Cognitieve gedragstherapie

Cognitieve gedragstherapie (vorm van psychotherapie) is voorts vaak zeer effectief voor patiënten met fobieën. Bij deze therapie leert de patiënt over zijn gedachten, gevoelens en gedrag. Zo ontwikkelt hij praktische manieren om effectief met de fobie om te gaan.

Soms zijn medicijnen nodig voor de behandeling van claustrofobie / Bron: Stevepb, PixabaySoms zijn medicijnen nodig voor de behandeling van claustrofobie / Bron: Stevepb, Pixabay

Medicijnen

Antidepressiva en relaxantia bestrijden de symptomen van claustrofobie, maar ze lossen het onderliggende probleem niet op.

Ontspanningsoefeningen

Diep ademhalen, mediteren en spierversterkende oefeningen helpen de patiënt om om te gaan met negatieve gedachten en angsten. Eventueel is een verwijzing naar een fysiotherapeut of manueel therapeut nuttig om deze technieken aan te leren.

Omgaan met een paniekaanval

Indien mogelijk moet de patiënt op dezelfde plek blijven tijdens een paniekaanval. De paniekaanval houdt mogelijk tot één uur aan. Bestuurt hij op dat moment een auto, dan moet hij misschien stoppen en rustig op zoek gaan naar een veilige plaats om te parkeren. De patiënt moet er tijdens een paniekaanval aan denken dat de angstaanjagende gedachten en sensaties een teken van paniek zijn en uiteindelijk voorbij zullen gaan. De patiënt concentreert zich het best op iets dat niet-bedreigend en zichtbaar is, zoals de tijd die hij wacht, of voorwerpen in een supermarkt.

Prognose van angststoornis

De symptomen van een paniekaanval pieken normaal gesproken binnen de tien minuten. De meeste aanvallen duren tussen de vijf minuten en een half uur.

Lees verder

© 2018 - 2019 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Claustrofobie; symptomen, oorzaken en behandelingClaustrofobie is een fobie voor kleine ruimten. Daarom wordt het ook wel "engtevrees" genoemd. Als je aan claustrofobie…
Claustrofobie, wat kan je er zelf aan doen?Als je denkt aan een reis met het vliegtuig, staat het zweet al in je handen, en een simpel bezoek aan je moeder wordt m…
Jouw angststoornis behandelen: welke therapieën zijn erJouw angststoornis behandelen: welke therapieën zijn erAngst kan je verlammen, je kwaliteit van leven beperken. Maar met een angststoornis ben je niet alleen. Veel mensen hebb…
Ruimtevrees, pleinvrees en straatvreesRuimtevrees, pleinvrees en straatvreesRuimtevrees noemen we ook wel agorafobie. Het is een angststoornis met of zonder paniekaanval. Ruim de helft van alle me…
Welke angststoornissen bestaan er?Welke angststoornissen bestaan er?Welke verschillende vormen van angst bestaan er? Wat is het verschil tussen angst en paniek? Is het hebben van een fobie…
Bronnen en referenties
  • Geraadpleegd op 30 september 2018:
  • Claustrophobia (Fear of Small Spaces): Are You Claustrophobic?, https://www.psycom.net/claustrophobia-claustrophobic-fear-of-small-spaces
  • Claustrophobia, https://www.your.md/condition/claustrophobia/#chapter-key-information
  • Claustrophobia: the Fear of Enclosed Spaces, https://www.verywellmind.com/claustrophobia-2671681
  • Coëlho, Medisch Zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010
  • What's to know about claustrophobia?, https://www.medicalnewstoday.com/articles/37062.php
  • Afbeelding bron 1: Geralt, Pixabay
  • Afbeelding bron 2: Stevepb, Pixabay

Reageer op het artikel "Claustrofobie: Irrationele angst voor afgesloten ruimtes"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 04-11-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Psychische stoornissen
Bronnen en referenties: 8
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!