Gebroken heup, soorten prothesen en preventie
Een heup bevindt zich daar waar het bovenbeen en bekken bij elkaar komen. Bij een ernstige val kan het bovenbeen breken en is er sprake van een heupfractuur die meestal gebroken heup wordt genoemd. Gebroken heupen kunnen op diverse leeftijd voorkomen maar in de praktijk blijkt dat vooral ouderen er mee te maken kunnen krijgen. De behandeling van een gebroken heup kan met twee soorten prothesen namelijk een bipolaire of een totale prothese. Maar voorkomen is uiteraard beter waardoor het goed is om eens na te gaan of alles in huis wel zo veilig is.Diagnose van gebroken heup
Meestal gaat een gebroken heup gepaard met ernstige pijn rond de heup of de lies en een zwelling in de heupstreek. Een uiterlijk verschijnsel is dat het been aan de fractuurkant vaak korter is en enigszins gedraaid. Een lichamelijk onderzoek en röntgenfoto’s geven een definitief uitsluitsel of er sprake is van een gebroken heup.Ouderen behoren tot risicogroep
Een gebroken heup wordt in 97 procent van de gevallen veroorzaakt door een val. Jaarlijks komen duizenden patiënten in een ziekenhuis terecht met een gebroken heup en zelfs het aantal sterfgevallen is betrekkelijk groot. De meesten van die patiënten zijn ouder dan 55 jaar. Terwijl bij jongere mensen een gebroken heup alleen voorkomt na een ernstig trauma, zoals een ernstige sportblessure of een arbeidsongeval, kan dit bij oudere mensen na een betrekkelijk gering trauma al voorkomen. Bovendien neemt bij oudere vrouwen de botdichtheid veel sneller af dan bij mannen waardoor de kans op het oplopen van een gebroken heup bij hen drie keer zo groot is als bij oudere mannen.Operatietechniek afhankelijk van soort breuk
Bij ouderen is het kraakbeen vaak brozer geworden en kan er slijtage of artrose van het heupgewricht zijn opgetreden. Ook kan een zwakke plek zijn ontstaan net onder de heupkop door osteoporose of botontkalking. Bij een val treedt een dusdanige kracht op dat de heupkop door die verzwakkingen kan afbreken. De breuk kan echter ook een paar centimeter lager ontstaan wat voor de operatieve behandeling van belang is. Afhankelijk van de soort breuk wordt door de orthopeed een bepaalde operatietechniek gekozen.Twee soorten prothesen
Er zijn twee behandelingsmogelijkheden namelijk de bipolaire prothese en de totale prothese.De bipolaire prothese
Het komt bij een fractuur van de heup vaak voor dat het bekkengedeelte nog ongeschonden is wat het kraakbeen betreft. In dat geval hoeft daar niets operatief te gebeuren. De bol van de heupprothese kan dan tegen de kraakbeenlaag van de kom van het bekken glijden. Een operatie kost bij de bipolaire prothese minder tijd dan het plaatsen van een totale heupprothese. De bipolaire heupprothese wordt doorgaans ook toegepast bij patiënten die een lage bewegingsgraad hebben, zoals ouderen, waarbij de prothese minder belast wordt.
De totale prothese
Bij een totale heupprothese wordt niet alleen de heupkop vervangen maar wordt ook een prothesecomponent in het bekken geplaatst.