Spalk achter de tanden

Een retentiebeugel is een spalk die achter de tanden wordt aangebracht. Meestal wordt dit gedaan na het dragen van een vaste of uitneembare beugel. Soms kan het ook om andere redenen gedaan worden, zoals na een val. Hoe wordt een spalk aangebracht en hoe lang blijft het zitten?

Spalkje achter tanden

Wat is een spalkje achter de tanden? Een spalkje is vooral bekend van de orthodontist. Het wordt achter de voorste tanden geplakt, vaak van hoektand tot hoektand. De spalk kan zowel boven als onder worden aangebracht. Soms wordt hij alleen onder aangebracht en wordt er voor boven een retentiebeugel gedragen. Een spalk wordt vastgelijmd. Wanneer de spalk wordt gedragen na een beugelperiode dan dient de spalk altijd te blijven zitten. Het is niet de bedoeling dat een spalk tussendoor wordt verwijderd. De kans op verschuiven van tanden en kiezen is dan groot.

Het onderhoudt met een spalk achter de tanden vraagt wel wat meer dan normaal. Rondom de spalk kunnen etensresten blijven zitten die grondig verwijderd moeten worden. Door te poetsen en daarnaast gebruik te maken van tandenstokers en/of ragers kan alles rondom de spalk goed schoongehouden worden. Een bezoek aan de mondhygiëniste is aan te raden, zodat deze achtergebleven resten en tandsteen kan verwijderen. Soms komt het voor dat er niet voldoende schoongemaakt wordt rondom de spalk. Tandplak verandert in tandsteen, dat zelf niet weg te poetsen is. In tandsteen bevinden zich veel bacteriën die het tandvlees en de tandwortel aantasten. Normaal gesproken gaan hierop tanden losstaan, maar door de spalk is dit niet merkbaar, Het gevolg is dat dat tanden zover worden aangetast dat ze soms niet meer te redden zijn.

Tanden los na een val

Na een val of een klap of stoot op de tanden kunnen deze los komen te staan. Naast het feit dat dit zeer pijnlijk is, bestaat er ook nog het risico dat ze uiteindelijk uitvallen wanneer er teveel druk op komt te staan. Met een flinke dosis pech is de tand zelfs al uit de mond gevallen of geslagen. Belangrijk is in dit geval dat de tand zo snel mogelijk terug gezet wordt in de kaak. Raak de wortel van de tand niet aan en maak de tand schoon met melk of fysiologisch zout. Daarna moet de tand teruggeplaatst worden in de kaak of bewaren in de mond of in een potje met fysiologische zoutoplossing/ water.

Bij een losgeslagen tand of een loszittende tand is het belangrijk dat deze tijdelijk gefixeerd wordt. Dit om te voorkomen dat de tand eruit valt. De tand wordt vastgemaakt aan de buurtanden middels een spalk. Beter is om geen hard voedsel te kauwen met de loszittende tand. Vaak is dit ook niet mogelijk vanwege de pijn. De tand groeit na twee tot vier weken weer helemaal vast in de kaak. De spalk wordt vaak na één tot drie weken weer verwijderd. Tussendoor maakt de tandarts regelmatig röntgenfoto's om te bepalen of de wortel goed vastgroeit en geen gebreken vertoont.

Draadje achter tanden laat los

Soms laat het draadje oftewel de spalk achter de tanden los. Omdat het spalkje met lijm vastzit is het niet onmogelijk dat dit uiteindelijk loslaat. Risicofactoren zijn frisdranken met koolzuur omdat dit de lijm oplost en hard voedsel zoals stokbrood dat het spalkje verschuift. Wanneer het spalkje er zat vanwege een losgeslagen tand, overleg dan met de tandarts wat te doen. Deze kan beoordelen of het spalkje nog nodig is. Een spalk aangebracht door de orthodontist heeft een duidelijk functie: het voorkomen dat tanden teug schuiven naar hun oude stand. Tanden hebben die neiging heel snel. Het is daarom zaak om zo spoedig mogelijk contact op te nemen met de orthodontist.

Retentiebeugel: verschil met een spalk

Een retentiebeugel is een hulpmiddel dat wordt gedragen/aangebracht na een periode van het dragen van een vaste beugel. Tanden en kiezen hebben na een beugelperiode de neiging om weer terug naar hun oude stand te verschuiven. Een retentiebeugel voorkomt dit en wordt gedurende een periode gedragen om ervoor te zorgen dat tanden en kiezen goed vastgroeien in hun nieuwe positie. Een spalk wordt soms ook wel een retentiebeugel genoemd. Een spalk wordt echter blijvend aangebracht en voorkomt dat de voorste tanden verschuiven. Soms is een spalk niet mogelijk bijvoorbeeld door een kroon aan de voortand of naastgelegen tanden. In dat geval zal er een retentiebeugel gemaakt worden die iedere nacht gedragen moet worden. Later kan dit afgebouwd worden. Het is belangrijk om in de gaten te blijven houden of tanden gaan verschuiven. Is dit het geval, dan moet de retentiebeugel gedragen blijven worden. Wie dit niet doet loopt het risico om later weer opnieuw een beugel te moeten.