InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Natuurgeneeswijze > Mierikswortel: gezondheidsvoordelen, toepassing en effect

Mierikswortel: gezondheidsvoordelen, toepassing en effect

Mierikswortel: gezondheidsvoordelen, toepassing en effect De mierikswortel is de witte wortel van de mierik (Armoracia rusticana), een plant uit de kruisbloemenfamilie (Brassicaceae).Het worden vrij forse planten van wel 90 cm hoog. Mierikswortel smaakt een beetje naar mosterd en radijs. Hij behoort tot de kruisbloemige groenten. In Japan kennen ze wasabi, wat veel wegheeft van de mierikswortel. Mierikswortel wordt gebruikt als keukenkruid en soms ook als geneeskruid. De wortel is van binnen sneeuwwit, van buiten geelachtig wit. De wortel wordt geschild voor consumptie en vervolgens geraspt. Je kan het verwerken in rauwkost of roeren door mayonaise, zure room of Griekse yoghurt. De aanwezige etherische oliën zijn kruidig ​​en kunnen een irriterend effect hebben, zodat je tranende ogen en een loopneus krijgt tijdens het verwerken en bij het eten van deze wortel.
Mierik / Bron: Pethan, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Mierik / Bron: Pethan, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Wat is mierikswortel?

De mierikswortel is de witte wortel van de mierik (Armoracia rusticana) en is een van de oudste gewassen en groeit vaak wild langs paden. De plant wordt beschouwd als een aanwijzing voor braakliggende moestuinen. Zelfs na vele jaren toont de aanwezigheid van mierikswortel dat er vroeger een moestuin in de omgeving was. De plant met de scherpe wortels behoort tot de familie van de kruisbloemenfamilie, Brassicaceae.

Mierik in de tuin

Teelt

De teelt van mierikswortel is gedocumenteerd sinds de 12e eeuw. De middeleeuwse abdis Hildegard van Bingen (1098-1179) vermeldt in haar botanische geschriften de gezondheidswaarde van de mierikswortel maar ook het gebruik ervan in de keuken. De teelt van mierikswortel in de moestuin is de moeite waard, omdat alleen vers opgegraven wortels alle aroma's bevatten en hun fijne scherpe smaak behouden. Geraspte mierikswortel wordt gegeten met rundvlees, worstjes of gerookte vis.

Groei

De mierik is een vaste, winterharde plant die groeit op bijna alle grondsoorten en gedijt in halfschaduw. In diepe en humusrijke gronden vormt het echter bijzonder mooie en smaakvolle wortels. Terwijl mierikswortel minder aroma en kruidigheid ontwikkelt op lichte zandgronden, worden de wortels op zeer leemachtige grond snel vezelig. In de meeste tuinen staat mierik jarenlang op dezelfde locatie. Eenmaal geplant, is het moeilijk te verwijderen, omdat de plant al kan opkomen uit kleine wortelstukjes.

Mierikswortelen / Bron: Anna reg, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Mierikswortelen / Bron: Anna reg, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
Je moet de plant wel in toom houden. De mierik ontwikkelt zich tot een snel verspreidende plant. De eetbare penwortel van de mierikswortelplant ontwikkelt verschillende zijwortels, waardoor hij zichzelf vermeerdert. Mierik wordt vaak gekweekt uit gescheurde worteldelen. Bij het kopen van de mierik moet je erop letten dat de wortelstokken een tot twee centimeter dik zijn en 25 tot 30 centimeter lang. Poot ze begin april tot begin mei in een zonnige tuinhoek, ongeveer 15 centimeter diep en enigszins schuin in de grond.

De plantafstand is minimaal 60 centimeter. Deze schijnbaar grote afstanden zijn nodig omdat een mierikswortelplant veel ruimte om zich heen nodig heeft. Bedek de plek vervolgens enkele centimeters hoog met tuingrond of rijpcompost. Als je grotere hoeveelheden wilt oogsten, plant deze dan in diep losgemaakte bedden met een voldoende laag compost op een afstand van 70 tot 100 centimeter en een rijafstand van 15 tot 20 centimeter.

Ingrediënten

Alleen de lange hoofdwortel wordt gebruikt in de keuken of als geneeskrachtig kruid. Mierikswortel is niet alleen een gezonde stimulans, maar ook een medicinale plant, een echt natuurlijk medicijn. Afgezien van de essentiële oliën, wordt het gekenmerkt door een hoog vitamine C-gehalte. Mierikswortel bevat twee keer zoveel vitamine C als een citroen. Het bevat ook vitamine B1, B2 en B6, die de zenuwen versterken, evenals mosterdolie en flavonoïden. Mierikswortel bevat mineralen zoals calcium, magnesium, fosfor, kalium en ijzer.

Toepassing en effect

De ingrediënten van deze scherpe wortel hebben een antibacterieel, zweet inducerend en slijmoplossend effect. Mierikswortel heeft een speciaal antibioticum-effect op blaasontstekingen en schimmelinfecties. De flavonoïden in mierikswortel zijn verantwoordelijk voor het antibacteriële effect. Flavonoïden bestrijden vrije radicalen en schadelijke stoffen die het lichaam vervuilen door uv-stralen. Deze verbindingen worden door de flavonoïden omgezet in onschadelijke verbindingen. Mierikswortel heeft ook anti-mutagene effecten. Dit betekent dat een DNA-verandering kan worden tegengegaan. Het roept daarom de vraag op of mierikswortel ook ingezet kan worden tegen kanker. In dierstudies werd geconcludeerd dat glucosinulaten in mierikswortel effectief kunnen zijn tegen borstkanker, leverkanker en longkanker. Er zijn ook successen bij slokdarmkanker en maagkanker.[1] Mosterdolie kan de dood van tumorcellen veroorzaken. Het zou echter goed zijn als voldoende van deze stoffen al in de cellen waren opgeslagen voordat kanker zich kon ontwikkelen. Zelfs met problemen met het cholesterolgehalte is mierikswortel een voorkeursmiddel. Bloedlipiden worden verlaagd en mierikswortel helpt triglycerideniveaus te normaliseren.

Gezondheidsvoordelen

Mierikswortel kent de volgende indicaties:
  • blaasontsteking
  • schimmelinfectie
  • hypertriglyceridemie (een verhoogd triglyceridengehalte in het bloed)
  • verkoudheid
  • hoesten
  • problemen met de spijsvertering

Belang voor de gezondheid

Mierikswortel wordt al lang beschouwd als een geneeskrachtig kruid en wordt vaak gebruikt in de volksgeneeskunde. Pijnverlichting kan worden bereikt door een kompres te maken van vers geraspte mierikswortel en deze behandeling kan ongeveer tien minuten op de plek inwerken. Bij spijsverteringsproblemen werkt een mengsel van mierikswortel en melk. Hiervoor wordt de melk, ongeveer een halve liter, lauw opgewarmd. Voeg vervolgens ongeveer een halve theelepel vers geraspte mierikswortel toe. Dit mengsel moet een tijdje staan en vervolgens worden gedronken.

Het effect van mierikswortel op hoest, verkoudheid en problemen met de bovenste luchtwegen is bevestigd door klinische studies.[2] De aanbevolen remedie voor een hoestmedicijn is vers geraspte mierikswortel gemengd met honing in dezelfde hoeveelheid. Als je driemaal daags een theelepel vol neemt, zul je snel verlichting voelen. Ook tegen blaasontsteking kan je hetzelfde mengsel nemen.
Een speciale manier om de mierikswortel te gebruiken voor verkoudheid is een heel oud huismiddeltje. Snijd hiervoor een mierikswortelwortel in plakjes van ongeveer een centimeter dik en rijg deze in. Bind de ketting om je nek en ga ermee slapen.

Mierikswortel moet altijd zo vers mogelijk worden gebruikt en geschild en geraspt mag het slechts voor korte duur gebruikt worden. De wortel verliest na het raspen al snel de essentiële oliën en veel van zijn genezende werking.

Bijwerkingen en contra-indicaties

Contra-indicaties

Mierikswortel mag niet worden gebruikt voor maag- of darmzweren, inflammatoire darmaandoeningen (zoals de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa) en voor acute of chronische ontsteking van de nieren.

Kinderen

Voor kinderen jonger dan vier jaar mag je geen mierikswortel gebruiken.

Uitwendig gebruik

In het geval van preparaten voor uitwendig gebruik, mag het gehalte aan mosterdolie niet hoger zijn dan 2%, omdat anders ernstige huidirritatie kan optreden.

Slijmvliesirritatie

Allylisothiocyanaat (onder meer in mosterdolie en de olie van mierikswortel of wasabi) is giftig en kan slijmvliesirritatie veroorzaken. De onverdunde etherische olie wordt als een gevaarlijke stof beschouwd. Mierikswortel mag ook slechts matig worden gebruikt als specerij. Het wordt aanbevolen om geen grote hoeveelheden (5-20 g) te consumeren.

Allergische reactie

Bij sommige mensen kan er een allergische reactie op mosterdolie optreden.

Noten:
  1. University of Illinois College of Agricultural, Consumer and Environmental Sciences (ACES). "Cancer-fighting properties of horseradish revealed." ScienceDaily. ScienceDaily, 17 May 2016. www.sciencedaily.com/releases/2016/05/160517122054.htm.
  2. Agneta, R., Möllers, C. & Rivelli, A.R. Genet Resour Crop Evol (2013) 60: 1923. https://doi.org/10.1007/s10722-013-0010-4

Lees verder

© 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Mierikswortel: Gezondheidsaspecten en toepassingMierikswortel: Gezondheidsaspecten en toepassingVeel mensen zijn bekend met mierikswortel en zeker de mensen die regelmatig in de keuken staan, zijn er bekend mee. In d…
De geneeskracht van mierikswortelMierikswortel is een scherp smakende wortel. De smaak lijkt een beetje op mosterd en radijs waar het familie van is. In…
Tuinkruiden: Mierikswortel, Armoracia rusticanaIn Duitsland en Amerika gebruikt men bij gestoofd rundvlees graag wat geraspte mierikswortel. Hij vormt ook een uitsteke…
Volkse middelen: recepten met rammenas en mierikswortelRammenas en mierikswortel hebben altijd een goede reputatie gehad als eerste hulp middeltjes voor van alles en nog wat.…
Het behandelen van sinusitusHet behandelen van sinusitusAls je sinusitis hebt, lijkt het net of je de symptomen van zware verkoudheid hebt. Je krijgt een bepaalde druk op je ge…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Clker-Free-Vector-Images, Pixabay
  • Agneta, R., Möllers, C. & Rivelli, A.R. Genet Resour Crop Evol (2013) 60: 1923. https://doi.org/10.1007/s10722-013-0010-4
  • https://www.veggipedia.nl/groentenenfruit/mierikswortel
  • https://nl.wikipedia.org/wiki/Mierik
  • https://en.wikipedia.org/wiki/Horseradish
  • https://nl.wikipedia.org/wiki/Isothiocyanaat
  • https://www.verseoogst.nl/producten/mierikswortel
  • https://historiek.net/hildegard-van-bingen-biografie-abdis/90419
  • https://stadstuinieren.nl/inspiratie/groene-geheimen-mierik/
  • https://www.simpto.nl/laboratoriumonderzoek/hypertriglyceridemie/
  • University of Illinois College of Agricultural, Consumer and Environmental Sciences (ACES). "Cancer-fighting properties of horseradish revealed." ScienceDaily. ScienceDaily, 17 May 2016. www.sciencedaily.com/releases/2016/05/160517122054.htm.
  • Afbeelding bron 1: Pethan, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Afbeelding bron 2: Anna reg, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Reageer op het artikel "Mierikswortel: gezondheidsvoordelen, toepassing en effect"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 11-10-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Natuurgeneeswijze
Special: Kruidengeneeskunde
Bronnen en referenties: 13
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!