InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Ziekten > Het fenomeen van Raynaud: witte vingers die doof aanvoelen

Het fenomeen van Raynaud: witte vingers die doof aanvoelen

Het fenomeen van Raynaud: witte vingers die doof aanvoelen Witte vingertoppen, blauwe nagels en gevoelloosheid bij koude, dat is het fenomeen van Raynaud. Soms wordt dit ook wel de ziekte van Raynaud of het syndroom van Raynaud genoemd. Bij deze ziekte zijn de vingers aanvalsgewijs wit, later vaak blauw en rood wanneer de aanval stopt. Er kan pijn optreden. In een enkel geval sterft de vingertop af. Het lichaam geeft voortdurend warmte af. Bij koude wil het lichaam de warmte zoveel mogelijk sparen en sluit daarom de 'uiteinden' van het lichaam als eerste af (vingers, tenen, neus). Vaak zijn de vingers als eerste aan de beurt. Dit is een normale reactie van het lichaam om zo zoveel mogelijk warmte binnen te houden. Bij het fenomeen van Raynaud gebeurt het afsluiten van de vingers (en tenen) te snel. Een koude of vochtige lucht veroorzaakt een te sterke prikkeling waardoor de bloedtoevoer abrupt wordt gestopt. De vingers kleuren wit en worden later blauw wanneer zuurstof volledig uit de vingers is. De grens tussen normale bloedtoevoer en afgesloten bloedtoevoer is vaak sterk begrenst middels een lijn.

Primaire fenomeen van Raynaud

Het fenomeen van Raynaud komt voor bij 15 procent van de vrouwen en 1 procent van de mannen. Vrouwen hebben er dus veel vaker mee te maken. Het fenomeen van Raynaud is te herkennen aan een witte kleur van de vingertoppen, vaak vanaf halverwege de vingers. De nagels zijn blauw of paars. Later kleuren de vingers blauw en nog later rood. Er komen verschillende verschijnselen voor: niet iedereen doorloopt namelijk dezelfde stappen, soms gaan de vingers van wit direct over in rood. Kenmerkend is wel dat het vaak de vier vingers betreft en de duim meestal niet meedoet. De vingers hebben een doof/dood gevoel. Wanneer ze weer op temperatuur komen dan kan er pijn of tintelingen ontstaan.

Bij het primaire fenomeen van Raynaud ontstaan de klachten gedurende minstens twee jaar. Ook is er geen duidelijke oorzaak aan te wijzen. Wie er heel af en toe last van heeft kan niet spreken over het fenomeen van Raynaud. Deze aandoening komt vooral voor bij koude of vochtige lucht, wanneer de vingers en soms ook de tenen extreem reageren hierop. Bij deze vorm komen de klachten vaak tegelijkertijd aan beiden handen voor.

De secundaire variant

Bij het secundaire fenomeen van Raynaud is er een duidelijke onderliggende oorzaak. Meestal betreft dit een aandoening aan de bloedvaten of bijvoorbeeld een auto-immuunziekte. Vaak zijn de haarvaten in de vingers beschadigd. Mensen die hier last van hebben kunnen vaker een doof gevoel in de vingers hebben, maar bij koude wordt dit extreem en kleuren de vingers wit en daarna blauw. Soms komen er zweren voor aan de vingertoppen. Dit wordt veroorzaakt door de slechtere bloedtoevoer. Vaak is de onderliggende aandoening niet direct te herkennen. Gedacht wordt dat de primaire vorm makkelijk over kan gaan in de secundaire vorm. De secundaire vorm is te herkennen doordat beiden handen niet perse tegelijkertijd verkleuren. Ook doet de duim vaak mee in tegenstelling tot de primaire vorm.

Risicofactoren

Zoals eerder gezegd hebben vrouwen er vaker last van. De klachten verdwijnen vaak wel na de menopauze. Veel vrouwen hebben er last van in combinatie met migraine, maar dit hoeft niet altijd het geval te zijn. Mensen die het vaak koud hebben of zich luchtig kleden hebben ook eerder kans op het fenomeen van Raynaud. Veel typewerk of ander werk waarbij de vingers vaak ergens op slaan (piano bijvoorbeeld) kan ook deze aandoening veroorzaken. De vaten in de vingers raken beschadigd. Werken met een drilboor of machines die harde trillingen weergeven heeft hetzelfde effect. De zijkant van de hand als slagvoorwerp gebruiken wordt ook als oorzaak aangewezen.

Emoties lijken ook een rol te spelen zoals angst, verdriet maar ook stress. Tocht, koude vocht of een koude omgeving net als het aanraken van diepvriesproducten werkt het fenomeen van Raynaud ook in de hand. Bepaalde medicijnen staan bekend om hun bijwerkingen zoals het slechter laten functioneren van de bloedvaten. Ook roken staat hier bekend om.

Behandeling van het fenomeen van Raynaud

Een aanval duurt nooit heel lang: tussen de 5 en 30 minuten. Vervelend is het wel, vooral wanneer het meerdere malen voorkomt. Vaak zijn mensen bang om hun vingers te bewegen omdat dit een aanval kan uitlokken. Ook is het soms lastig omdat de vingers soms bewust worden blootgesteld aan koude lucht. Denk aan het werken met de computer waarbij het lastig typen is met handschoenen aan.

Wanneer het primaire fenomeen van Raynaud al jong begint, vóór het 20e jaar, dan zullen de klachten uiteindelijk vanzelf verdwijnen. Meestal treden de klachten na het 40e jaar op en zijn deze blijvend. Bij ernstige klachten kunnen bepaalde medicijnen de ziekte verlichten. Het is niet te genezen.

Belangrijk is om een aanval zoveel mogelijk te voorkomen:
  • Niet roken
  • Geen stress
  • Veel bewegen, dit bevordert de bloedtoevoer
  • Koude omgevingen vermijden
  • Geen diepvriesproducten aanraken of handschoenen dragen
  • Vermijd zoveel mogelijk beschadiging van de haarvaten: deze ziekte is in veel gevallen een beroepsziekte (typen, trillende machines, met diepvriesproducten werken)
  • Bespreek de bijwerkingen van medicijnen die je gebruikt
© 2013 - 2019 Bibiana, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Oorzaak en oplossing van witte, blauwe of dode vingersOorzaak en oplossing van witte, blauwe of dode vingersVeel mensen hebben bij lage omgevingstemperaturen, dus vooral tijdens de winter of in het najaar, plotseling last van wi…
Hoe komen die witte vlekjes op mijn nagels?Hoe komen die witte vlekjes op mijn nagels?Witte vlekjes op de nagels heeft waarschijnlijk iedereen wel eens gehad. Voor sommigen zijn deze vlekjes storend en onts…
Tintelend witte koude vingers of tenen: fenomeen van RaynaudTintelend witte koude vingers of tenen: fenomeen van RaynaudWinterhanden of –tenen komen meestal voor tijdens gure en koude dagen. Het bloed stroomt niet zover meer, waardoor het f…
Last van kloofjes en velletjes aan de vingersLast van kloofjes en velletjes aan de vingersKloofjes en velletjes aan de vingers zijn pijnlijk en je vingers zien er niet mooi uit. Wat kun je doen tegen kloofjes e…
Nagelstyling: acrylnagels verwijderenNagelstyling: acrylnagels verwijderenAcrylnagels geven een mooi verzorgde uitstraling aan je handen en vingers. Ook kan acryl goed gebruikt worden om nagels…
Bronnen en referenties
  • http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/raynaudsdisease.html

Reageer op het artikel "Het fenomeen van Raynaud: witte vingers die doof aanvoelen"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reacties

Patrick, 08-01-2018 11:16 #6
Het is bij mij niet bijzonder extreem maar het komt ook alleen maar in de winter voor dat als ik ook maar even een minuutje buiten ben, even naar de garage lopen bv. dat slechts 1 van mijn vingers spontaan wit wordt. Van blauw en rood kleurigheid is geen sprake. Doorgaans hou ik die witte vinger daarna onder de warme tot hete kraan maar zelfs dan nog duurt het even voordat de vinger weer normaal wordt. Wat mij zo verbaast is de abruptheid. Zelfs als ik gewoon uit bed kom, en de kachel staat door het huis heen op 17 graden en ik loop naar beneden, zonder iets vast te houden, zelfs dan wil een vinger nog wel eens wit worden. Bij 17 graden? Oh, ben 41 jaar oud en aan sporten doe ik niet, roken ook niet. Werk heb ik helaas ook niet en stress, mja, dat wel enigszins. Maar ik had het ook voor de stressperiode dus dat lijkt me geen oorzaak. Ik ben wel strict op dieet, mijn calorie-inname per dag is ongeveer 500 tot 1000kcal max.

W. Man, 19-12-2017 10:12 #5
Het hoeft voor mij niet eens extreem koud te zijn. Zeven graden en mijn vingers aan één hand worden wit, als een een lijk zo koud en worden zeer gevoelig. Roken heb ik nog nooit gedaan, sporten wel. Maar dat kan nu helaas door omstandigheden niet meer. Ik rij in een scootmobiel en beweeg dus niet de doorbloeding zal dan gerust weinig zijn, maar zijn er ook goede handschoenen die het kunnen voorkomen? Heb al menig geprobeerd, maar tot op heden niets kunnen vinden die mijn handen warm kunnen houden.

Christien, 09-10-2017 12:04 #4
Tijdens het fietsen bij koud nattig weer manifesteert zich bij mij idd het fenomeen van Raynaud, mijn vragen aan u:
Welk soort handschoenen zijn beter?
Wanten of vingerhandschoenen?
Waar moet een handschoen aan voldoen als je last hebt van fenomeen R.? Dons, wol, katoen, kunststof…?

Veel vragen maar ik zou er heel graag antwoord op willen hebben,
vr.gr.C.

Martin van der Klaauw, 29-04-2017 17:30 #3
Vaak als ik ga fietsen of na het douchen last van wittte vingers en ook vaak kramp in de vingers meestal links af en toen rechts vaak in bed of bij de sport school op de home trainer

Heidi, 03-05-2016 07:26 #2
Ik heb al jaren last van de ziekte van Raymond maar wist eerst niet hoe het heette. Het is de laatste tijd wel erger geworden. Ik schaam me soms om met goed weer met handschoenen op de fiets te gaan. Ik heb het meeste last als ik een temperatuurverschil mee maak, ook in de zomer dus. Ik het het alleen in mijn vingers, aan beide handen. Bij mij is dan ook heel duidelijk een lijn te zien van rood naar wit en als het wegtrekt verschijnen er vaak rode vlekken in het witte gedeelte die je langzaam ziet wegtrekken. Mijn vraag is of ik met mijn voedsel ergens rekening mee kan houden, of er bepaalde dingen zijn die ik beter niet of juist wel kan/mag eten?

Ineke Broekaart, 01-04-2015 17:27 #1
Ik heb sinds een half jaar de ziekte van Raynauwd. Dit is zo begonnen, jaren heb ik last gehad dat ik het vaak vrij koud had, ook zomers. Ik zat dan met een dik vest aan. Mijn fam vond dit raar en vreemd. Naar de huisarts geweest, maar er was niets aan de hand volgens hem. Sinds een half jaar heb ik van de een op de andere dag deze ziekte gekregen. Het zijn mijn vingers aan beide kanten en ook mijn tenen aan beide kanten.Ik krijg het vrij vaak per dag, en heb dan witte vingers en daarna paarse en ook mijn tenen.Het doet ook pijn. Het geeft een gevoel dat het vel van de vingertoppen te klein is zo pijnlijk. Volgens de huisarts kan er niets aan gedaan worden! Ik had van hem pilletjes gekregen maar den daar mee gestopt. Ik kreeg daar hoofdpijn van en duizelig en voelde me ook raar en vreemd.Mijn vraag is kan het echt geen kwaad en is er ook verder niets aan te doen. En Heeft het iets met reuma te maken.Ik ben 64 jaar. Bij voorbaat dank. Ineke Broekaart.

Infoteur: Bibiana
Laatste update: 22-03-2013
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Ziekten
Bronnen en referenties: 1
Reacties: 6
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!