Lassakoorts: symptomen, oorzaak, behandeling en prognose

Lassakoorts: symptomen, oorzaak, behandeling en prognose Lassakoorts is een van de Afrikaanse virale hemorragische koortsen. Lassakoorts wordt veroorzaakt door een arenavirus. Het is een acute virale ziekte die één tot vier weken duurt, en het komt voor in West-Afrika en enkele gebieden daarbuiten. Lassakoorts werd voor het eerst beschreven in de jaren 50 van de vorige eeuw en het virale deeltje werd in 1969 geïdentificeerd door drie zendelingenverpleegsters die stierven in Lassa, Nigeria, na de zorg voor een geïnfecteerde patiënt. Besmetting met het virus hoeft niet te leiden tot symptomen. Iemand die wel last heeft van symptomen, vertoont vaak een griepachtig beeld, maar er kunnen ook bloedingen en andere complicaties optreden. Behandeling gebeurt met ribavirine, een middel ter bestrijding van bepaalde soorten virussen. De prognose varieert en is afhankelijk van de ernst van de klachten.

Wat is lassakoorts?

Lassakoorts is een van de virale hemorragische koortsen, die voorkomen in West-Afrika in soortgelijke gebieden als het ebolavirus.

Virale hemorragische koorts

Virale hemorragische koorts is kortweg een ziektebeeld dat gepaard gaat met koorts en ernstige bloedingen. Er zijn elk jaar 100.000 tot 300.000 gevallen van Lassakoorts, waardoor naar schatting 5.000 doden vallen en ongeveer 10% -15% worden opgenomen in ziekenhuizen in Sierra Leone en Liberia. Sterfgevallen komen vooral veel voor bij kinderen. Het sterftepercentage bedraagt zo'n 1%, hoewel ernstige gevallen een sterftepercentage van 15% kennen. Degenen met het hoogste risico op ernstige complicaties en overlijden zijn zwangere vrouwen in hun derde trimester. Doodgeboorte of een spontane, voortijdige geboorte (abortus), treedt op bij 95% van de zwangerschappen.

Verspreidingsgebied

Het verspreidingsgebied van Lassakoorts omvat grote delen van West-Afrika en de ziekte is endemisch (dat wil zeggen in een bepaald gebied voortdurend als ziekte aanwezig) in Guinea, Liberia, Sierra Leone en delen van Nigeria.

Lassakoorts: endemische gebieden

Legenda
A. Guinea
B. Liberia
C. Sierra Leone
D. Nigeria


Veeltepelmuis / Bron: Kelly, et al, Wikimedia Commons (CC BY-3.0)Veeltepelmuis / Bron: Kelly, et al, Wikimedia Commons (CC BY-3.0)

Oorzaken en risicofactoren van Lassakoorts

Het virus dat Lassakoortsvirus veroorzaakt is een arenavirus dat hoofdzakelijk een zoönose is, een infectieziekte die kan worden overgedragen van dieren op mensen. Het wordt verspreid door contact met huishoudelijke artikelen of voedsel dat besmet is met de uitwerpselen of urine van geïnfecteerde knaagdieren van het geslacht Mastomys, beter bekend als de veeltepelmuis (Mastomys natalensis). Deze knaagdieren leven in West-Afrika en houden zich op in huizen, en ze kunnen dit virus doorgeven zonder ziek te zijn. Mensen raken vooral geïnfecteerd door inademing van aërosolen of vloeistofdruppels verspreid via de lucht die is verontreinigd met excreties van knaagdieren, het binnenkrijgen van het virus in voedsel of besmet bestek, door het eten van deze muizen, of door open wonden. Het Lassakoortsvirus wordt beschouwd als endemisch (altijd aanwezig) in Benin, Guinee, Sierra Leone, Liberia en sommige delen van Nigeria. Het is ook aangetroffen in Ivoorkust, Ghana, Burkina Faso, Mali, Senegal, Gambia en de Centraal-Afrikaanse Republiek. Reizigers naar West-Afrika, vooral diegenen die in huizen of gebieden met slechte sanitaire voorzieningen verblijven waar veel mensen op elkaar wonen, of professionals in de gezondheidszorg en laboratoria die in de getroffen gebieden werken, lopen het grootste risico op besmetting.

Is Lassakoorts besmettelijk?

Verspreiding van het virus van persoon-tot-persoon is mogelijk, maar komt niet zo vaak voor als bij het Ebola-virus. Besmetting treedt zelden op bij direct contact met speeksel, bloed en lichaamsvloeistoffen en slijmvliezen of seksueel contact. Het is niet duidelijk wanneer besmette mensen besmettelijk zijn of hoe lang ze besmettelijk zijn. Het is bekend dat de aanwezigheid van het virus in het bloed vier tot negen dagen na het begin van de symptomen piekt. Het virus kan maximaal drie maanden via sperma worden overgedragen. Het is niet duidelijk wanneer geïnfecteerde mensen besmettelijk zijn of voor hoelang, maar het virus is na ongeveer drie weken na het begin van de symptomen uit het bloed verdwenen.

Incubatietijd

De incubatietijd is de tijd tussen de besmetting met het virus en het optreden van ziektesymptomen. De incubatietijd voor Lassakoorts varieert van zes dagen tot drie weken. De meeste mensen ontwikkelen geen symptomen of slechts milde symptomen.

Buikpijn / Bron: Andrey Popov/Shutterstock.comBuikpijn / Bron: Andrey Popov/Shutterstock.com

Symptomen van Lassakoorts

Griepachtige klachten

Bij degenen die symptomen ontwikkelen, begint Lassakoorts met een griepachtig beeld: koorts, algehele malaise en gevoel van zwakte, keelpijn (zonder loopneus), ernstige hoofdpijn, pijn op de borst (vooral achter het borstbeen), rugpijn en oorsuizen. Misselijkheid, braken, buikpijn en diarree komen ook voor.

Bloedingen

Bloedingen uit de mond, de neus, de oren, de vagina of het maag-darmkanaal komen vaak voor bij kinderen tot een leeftijd van 2 jaar. Er kan ook zwelling van het gezicht en vochtophoping rond de longen (longoedeem) en het hart (cardiaal oedeem oftewel hartoedeem) optreden. Droge hoest en ademhalingsproblemen kunnen voorkomen door longoedeem.

Andere klachten

Ernstige ziekte kan encefalitis (hersenontsteking) veroorzaken met verwardheid, tremoren, toevallen en coma; orgaanfalen en shock zijn vaak gebeurtenissen in het eindstadium. Personen met een lichte huid kunnen een lichte huiduitslag op het bovenlichaam hebben, wat niet wordt waargenomen bij personen met een donkere huidskleur. Het Lassavirus infecteert alle weefsels, maar vooral de lever. Hepatitis (leverontsteking) kan mild of ernstig zijn.

Doofheid

Het Lassakoortsvirus veroorzaakt vaak doofheid en deze complicatie kan worden opgemerkt in een laat stadium van de ziekte of tijdens de herstelperiode.

Onderzoek en diagnose

Zonder laboratoriumtests is Lassakoorts moeilijk te onderscheiden van andere infecties die West-Afrika kent; dit vereist echter gespecialiseerde laboratoria. Het virus kan worden aangetoond via ontlastingsmonsters die op kweek worden gezet (ontlastingsonderzoek). Het virus kan ook in het bloed (via bloedonderzoek) en de urine (via urineonderzoek) worden geïsoleerd.

Behandeling van Lassakoorts

Ribavirine (een middel ter bestrijding van bepaalde soorten virussen) die intraveneus en vroeg in de loop van de ziekte wordt gegeven, is een effectieve behandeling, naast toediening van vocht en elektrolyten om uitdroging te voorkomen. Toediening van zuurstof en het bewaken van de bloeddruk worden ook gedaan bij ernstige gevallen van Lassakoorts.

Complicaties

De meest voorkomende complicatie van Lassakoorts is gehoorverlies. Zwangere vrouwen, vooral in het derde trimester, lopen het risico op een ernstige ziekte. Spontane abortus komt voor bij 95% van de infecties met Lassakoorts.

Prognose

Prognose van Lassakoorts is over het algemeen goed, aangezien veel mensen in de getroffen gebieden antilichamen tegen Lassakoorts hebben; ze zijn vaak ziek geweest zonder dat ze last hadden van symptomen. De meeste ziektegevallen verlopen mild en vereisen geen ziekenhuisopname.

Vaccinatie / Bron: Production Perig/Shutterstock.comVaccinatie / Bron: Production Perig/Shutterstock.com

Preventie en vaccinatie

Er is anno 2020 geen vaccin beschikbaar tegen Lassakoorts.

Lees verder

© 2018 - 2020 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Wat is aandrangincontinentie (urge-incontinentie)?Aandrangincontinentie wordt ook wel urge-incontinentie genoemd. De plotse aandrang om te plassen is niet te onderdrukken…
Kanker: teelbalkankerTeelbalkanker is een redelijk zeldzame vorm van kanker, die ongeveer 4 op de 100.000 mannen treft. De kanker begint mees…
Slokdarmkanker oorzaken, symptomen en behandelingDe slokdarm is een gespierde holle buis die het voedsel van de mondholte naar de maag vervoert. Bij slokdarmkanker (oeso…
Keelkanker oorzaken, symptomen en behandelingKanker ontstaat wanneer cellen zich ongeremd delen en hun functie verliezen. Wanneer een kwaadaardige tumor zover groeit…

Oogpijn bij het knipperen van de ogen (oogknipperen)Oogpijn bij het knipperen van de ogen (oogknipperen)De ogen knipperen is een automatisme dat de meeste mensen niet voelen. Sommige mensen ervaren echter pijn in het oog wan…
Sinushoofdpijn: Druk in sinussen door allergie of infectieSinushoofdpijn: Druk in sinussen door allergie of infectieDe sinussen zijn met lucht gevulde ruimtes in het voorhoofd, de jukbeenderen en achter de neusbrug. Ze zijn verbonden me…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Publiek Domein, Wikimedia Commons (PD)
  • MedicineNet. Lassa Fever. https://www.medicinenet.com/lassa_fever/article.htm (ingezien op 28-2-2018)
  • Nigeriagalleria. Lassa fever. https://www.nigeriagalleria.com/Community-Health/Lassa-Fever.html (ingezien op 28-2-2018)
  • RIVM. Virale hemorragische koortsen. https://www.rivm.nl/Onderwerpen/V/Virale_hemorragische_koortsen (ingezien op 28-2-2018)
  • RIVM. Virale hemorragische koorts - arenavirussen. https://lci.rivm.nl/richtlijnen/virale-hemorragische-koorts-arenavirussen (ingezien op 28-2-2018)
  • Afbeelding bron 1: Kelly, et al, Wikimedia Commons (CC BY-3.0)
  • Afbeelding bron 2: Andrey Popov/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 3: Production Perig/Shutterstock.com

Reageer op het artikel "Lassakoorts: symptomen, oorzaak, behandeling en prognose"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 29-03-2020
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Infectieziekten
Bronnen en referenties: 8
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!