Sesamzaadallergie: Allergische reactie op sesamzaad

Sesamzaadallergie: Allergische reactie op sesamzaad Sesam is een zaadje afkomstig uit het Midden-Oosten en Afrika, waar het gedurende 3000 jaar als een oliezaadgewas is geteeld. Het zaadje is te vinden in veel voedingsmiddelen zoals bijvoorbeeld in koekjes en crackers. Ongeveer 2 op de 1.000 patiënten reageert allergisch op sesam en deze vorm van een voedselallergie is in opmars anno oktober 2020. Dit uit zich dan vooral in huid- en/of ademhalingsproblemen. Het is belangrijk om sesamzaadallergie te herkennen, aangezien patiënten een sesamzaadallergie zelden ontgroeien en het risico van onbedoelde reacties groot is. De behandeling bestaat uit het vermijden van sesam, al is bij een ernstige allergische reactie wel een injectie met epinefrine (adrenaline) nodig omdat deze reactie anders leidt tot levensbedreigende symptomen.

Bronnen van sesamzaad

Voeding

Voedingsproducten die sesam bevatten omvatten:
  • broodversiering op brood en crackers
  • dipsauzen
  • gebakken producten, zoals hamburgerbroodjes
  • gepaneerd voedsel, ontbijtgranen, crackers
  • kruiden
  • margarine
  • plantaardige olie
  • risotto
  • sauzen
  • sesamolie
  • sesampasta
  • smaakmakers
  • snackvoedsel (bagel of pitabroodjes, snoep, mueslirepen, halvah, pretzels, rijstwafels)
  • soepen
  • spreads
  • tahini, tahina
  • tempeh
  • vegetarische hamburgers
  • verwerkt vlees, worstjes
  • vleeswaren
  • zoete of hartige koekjes

Andere bronnen

Ook bepaalde geneesmiddelen bevatten sesamzaad, zoals het gebruik van sesamolie in sommige intramusculaire (in een spier) injecties en zalven. Sesamzaadolie is bovendien mogelijk een ingrediënt in cosmetica en verzorgingsproducten, zoals huidcrèmes, lipgloss, zeep. Sesamzaad is ook te vinden in sommige dierenvoeding en veevoer.

Andere benamingen voor sesamzaad

Sesam heeft mogelijk andere namen in ingrediëntenlijsten. Door deze namen te kennen, is het mogelijk om verborgen sesambronnen in voedsel op te sporen:
  • Benne / benne zaad / benniseed
  • Gingelly / kruidenolie
  • Gomasio (sesamzout)
  • Sesamol / sesamolina
  • Sesamum indicum
  • Sim sim

Oorzaken van allergische reactie

Een allergie voor sesamzaad ontstaat wanneer het lichaam reageert op het eiwit in sesamzaad.

Rode, geïrriteerde ogen komen voor bij een sesamzaadallergie / Bron: Marco Mayer, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)Rode, geïrriteerde ogen komen voor bij een sesamzaadallergie / Bron: Marco Mayer, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)

Symptomen

De symptomen van deze vorm van een voedselallergie treden meestal direct op na het eten van voedsel dat sesamzaad bevat, maar de tekenen verschijnen soms pas tot één uur na het consumeren van deze voedingsmiddelen.

Milde symptomen

De meeste patiënten ervaren slechts milde tekenen. De symptomen allergie voor sesam zijn astma (chronische ontsteking van de luchtwegen in de longen), blozen van het gezicht, een loopneus, rode ogen, geïrriteerde ogen, netelroos of een zwelling van de huid, misselijkheid, buikpijn, braken en diarree.

Ernstige symptomen

Wanneer ernstigere allergiesymptomen optreden na het eten van sesam, is sprake is van een anafylactische shock (anafylaxie). Ernstige reacties komen bij ongeveer 15% van de patiënten met sesamzaadallergie, vooral bij:
  • mensen die intensief sporten
  • patiënten met een verkoudheid
  • patiënten met slecht gecontroleerd astma
  • patiënten met stress
  • tieners die alcohol drinken

Deze intense, snelle allergische reactie veroorzaakt ademhalingsproblemen zoals een jeukende keel, jeuk in de mond, een zwelling van de keel, kwijlen, niezen, hoesten, kortademigheid, benauwdheid op de borst en een piepende ademhaling. Ook duizeligheid, flauwvallen, een trage hartslag (bradycardie) en een lage bloeddruk (hypotensie) en een shock komen mogelijk tot stand bij een anafylactische shock. Medische hulp is essentieel bij tekenen van een ernstige allergische reactie omdat een patiënt hieraan onbehandeld mogelijk komt te overlijden.

Een bloedonderzoek is nodig / Bron: Frolicsomepl, PixabayEen bloedonderzoek is nodig / Bron: Frolicsomepl, Pixabay

Diagnose en onderzoeken

De arts bevraagt de patiënt over wat hij heeft gegeten net voordat de symptomen zijn opgetreden. Een sesamzaadallergie is op te sporen met een huidpriktest en een bloedonderzoek. Indien de diagnose onzeker is, voert de arts een voedseluitdagingstest (voedselprovocatietest) uit waarbij de patiënt gecontroleerd in het ziekenhuis kleine hoeveelheden verdacht voedsel krijgt toegediend, gevolgd door steeds groter wordende hoeveelheden. De arts stelt dan de diagnose op basis van de reactie van de patiënt.

Behandeling van sesamzaadallergie

Een remedie bestaat niet voor een sesamzaadallergie. De belangrijkste behandeling voor een allergie van sesam is daarom gebaseerd op het vermijden van allergenen (uitlokkende stoffen). Toevallige blootstellingen komen echter veel voor. Daarom moet een patiënt met een ernstige allergische reactie meteen een injectie met epinefrine (adrenaline) krijgen. Is de voeding van de patiënt beperkt omwille een allergie voor sesamzaad, dan is advies van een voedingsdeskundige soms nuttig zodat de patiënt een uitgebalanceerd dieet kan consumeren. De belangrijkste voedingsstoffen in sesamzaad zijn calcium, magnesium, ijzer, fosfor, vitamine B1, zink en voedingsvezels. Het is namelijk belangrijk dat een patiënt geen tekorten ontwikkelt. Heeft de patiënt jeuk, dan schrijft de arts antihistaminica voor.

Prognose

De sesamzaadallergie is bij meer dan 80% van de patiënten levenslang aanwezig. Een patiënt met een allergie voor sesamzaad is mogelijk eveneens allergisch voor andere zaden zoals vlas, papaver, carrousel, zonnebloem, maanzaad of lijnzaad. Ook allergieën voor pinda’s, hazelnoten, walnoten, amandelen, pistachenoten en paranoten evenals een allergie voor rogge gaan mogelijk gepaard met een sesamzaadallergie. Tot slot reageren sommige patiënten allergisch op kiwifruit. De eiwitten in deze voedingsmiddelen zijn namelijk vergelijkbaar met deze in sesamproducten.

Preventie

Om een allergische reactie te voorkomen, is het verstandig om altijd de etiketten van het voedselproduct te lezen, voedsel te vermijden wanneer de ingrediënten niet gekend zijn en gebruiksvoorwerpen of potjes te vermijden die mogelijk in contact zijn gekomen met sesamzaad. Verder is het belangrijk dat ouders, zorgverstrekkers, medewerkers uit een kinderopvang, leraren, familieleden en andere mensen uit de omgeving van de patiënt op de hoogte zijn van de allergie.

Lees verder

© 2018 - 2021 Miske, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Nikkelallergie: Weetjes en tipsHeel wat mensen hebben, misschien wel buiten hun weten om, een nikkelallergie. Dit is op zich niets ernstigs, maar men m…
Allergie insectenstekenAllergie insectenstekenEen insectensteek kan giftig of niet giftig zijn, en op basis hiervan kan men dan ook de reacties op verschillende insec…
Allergisch voor waterAllergisch voor waterAllergisch voor water of een waterallergie: het klinkt vreemd maar het bestaat echt. Een kleine groep mensen heeft te ma…
Allergieën en allergische ziektenAllergieën en allergische ziektenAllergieën en allergische ziekten komen steeds vaker voor. Het aantal mensen met astma, eczeem en hooikoorts verdubbelt…

Netelroos: Mogelijke oorzaken, symptomen en behandelingenNetelroos: Mogelijke oorzaken, symptomen en behandelingenNetelroos wordt in medische terminologie urticaria genoemd en is een huidreactie die in de meeste gevallen ontstaat door…
Prikkelbaarheid: Oorzaken humeurige, chagrijnige stemmingPrikkelbaarheid: Oorzaken humeurige, chagrijnige stemmingPrikkelbaarheid is een negatieve eigenschap en verwijst het naar een persoon die overdreven reageert op normale prikkels…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Pezibear, Pixabay
  • Geraadpleegd op 19 juni 2018:
  • All About Sesame, Other Seed Allergies, https://www.allergicliving.com/category/food-allergy/soy-and-seed/
  • Allergie voor sesam, https://www.allergiedietisten.com/voedings-allergie/allergie-voor-sesam-sesamzaad/
  • Coëlho, Medisch Zakwoordenboek, digitale editie, versie 201
  • NEED TO KNOW What are sesame seed allergy symptoms, what foods should be avoided and how can it be treated?, https://www.thesun.co.uk/fabulous/5557296/sesame-seed-allergy-symptoms-foods-avoided-treated/
  • Sesame allergy: current perspectives, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5414576/
  • Sesame Seed Allergy, http://www.allergyexpert.us/food/sesameseed.html
  • Sesame seed allergy, https://www.aboutkidshealth.ca/Article?contentid=811&language=English
  • Sesame Seed Allergy, https://www.news-medical.net/health/Sesame-Seed-Allergy.aspx
  • Sesamzaad, https://www.voedselallergie.nl/allergenen/sesam.html
  • Understanding Sesame Allergies, https://www.healthline.com/health/allergies/understanding-sesame-allergies
  • What is sesame seed allergy?, http://allergynorthwest.nhs.uk/resources/allergy-leaflets/sesame-seed-allergy/
  • What You Should Know About Sesame Seed Allergies, https://www.everydayhealth.com/allergies/what-to-know-about-sesame-seed-allergies.aspx
  • Afbeelding bron 1: Marco Mayer, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)
  • Afbeelding bron 2: Frolicsomepl, Pixabay
Miske (4.039 artikelen)
Laatste update: 10-10-2020
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Bronnen en referenties: 16
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.