Periostitis: Ontsteking van scheenbeenvlies met pijn

Periostitis: Ontsteking van scheenbeenvlies met pijn Periostitis is een aandoening waarbij de weefselband rond het periosteum (scheenbeenvlies) ontstoken is. Zowel een acute als een chronische vorm van een scheenbeenvliesontsteking zijn mogelijk. Intense pijn en stijfheid aan de binnenzijde van het scheenbeen en koorts zijn enkele kenmerken van de aandoening. De ontsteking van het scheenbeenvlies is meestal door zelfzorgmaatregelen te verhelpen, maar af en toe is een snelle medische behandeling wel vereist. De prognose is in de meeste gevallen goed.

Terminologie: Vorm van shin splint

Periostitis is een vorm van shin splint. Alle soorten overbelastingsletsels aan het scheenbeen bestempelen artsen als ‘shin splint’. Dit zijn bijvoorbeeld:

Oorzaken van scheenbeenvliesontsteking

Door een te grote, krachtige, herhaalde of langdurige belasting op het beenvlies (periostium) ontstaat mogelijk irritatie. Dit veroorzaakt pijn en een ontsteking.

Soorten van ontsteking van scheenbeenvlies

De acute vorm resulteert uit een infectie in andere lichaamsdelen, zoals een urineweginfectie of een seksueel overdraagbare aandoening, zoals syfilis. Een niet-genezende wonde die dieper wordt en uiteindelijk het bot bereikt, veroorzaakt soms ook periostitis. Auto-immuunziekten, leukemie en sommige andere kankers en bloedaandoeningen leiden tot botinfecties, waardoor ze mogelijk periostitis veroorzaken. De chronische vorm resulteert meestal uit stress en trauma aan de botten.

Risicofactoren

Acute vorm

Volgende aandoeningen verhogen de kans op acute periostitis:
  • een gewrichtsvervangende operatie of een andere vorm van orthopedische chirurgie
  • een open fractuur (een botbreuk die de huid doorboort waardoor kiemen van de huid en omgeving het bot kunnen aantasten)
  • een slechte bloedsomloop door atherosclerose (slagaderverkalking), suikerziekte of drukwonden of huidzweren
  • elke systemische infectie, en dan vooral bloedbaaninfecties

Chronische vorm

Hardlopers zijn vaak getroffen door een scheenbeenvliesontsteking / Bron: Skeeze, PixabayHardlopers zijn vaak getroffen door een scheenbeenvliesontsteking / Bron: Skeeze, Pixabay
Fysieke inspanning
Lopers, dansers, soldaten en mensen die fysiek extreem actief zijn, krijgen vaker te maken met chronische periostitis. Bij een snelle verhoging van het trainingsschema ontstaat ook sneller een ontsteking van het scheenbeenvlies.

Ziekte van Osgood-Schlatter
De ziekte van Osgood-Schlatter, een niet-infectieuze ziekte, treft vaker opgroeiende kinderen. Deze aandoening resulteert in een chronische pijn en zwelling van het proximale scheenbeen, of het gebied net onder de knieschijf. Jongens in de adolescentie (die fysiek actief zijn en activiteiten met een hoge impact uitvoeren (zoals springen en rennen, zijn het vaakst getroffen.

Symptomen

Periostitis tast vaak de botten in de benen aan, maar af en toe zijn de lange botten in de armen en de wervelkolom getroffen.

Acute vorm

De gebruikelijke symptomen van de acute vorm zijn:
  • de vorming van pus
  • een zwelling van het weefsel dat aan het bot grenst
  • intense pijn en stijfheid aan de binnenzijde van het scheenbeen
  • koorts en koude rillingen
  • moeilijk om gewicht te dragen op de aangetaste ledemaat

Chronische vorm

De chronische vorm veroorzaakt een ontsteking en zwelling. De botten die aangetast zijn door de niet-infectieuze vorm gaan gepaard met pijn en gevoeligheid. Patiënten met de chronische vorm voelen zich minder ziek dan patiënten die lijden aan de acute vorm van periostitis.

Diagnose en onderzoeken

De arts voert een lichamelijk onderzoek uit waarbij hij wat druk uitoefent op de binnenkant van het onderste gedeelte van het scheenbeen om het probleem te diagnosticeren. Mogelijke vervolgonderzoeken zijn:
  • een botscan: bepaalt de aanwezigheid van een infectie
  • een MRI-scan: biedt een gedetailleerd beeld van het bot en het omliggende zachte weefsel
  • een röntgenfoto: onthult breuken of tekenen van beschadiging door een infectie
  • een volledige bloedtelling: bepaalt het aantal witte bloedcellen en zoekt naar tekenen van een infectie

Behandeling van periostitis

De behandeling voor periostitis is gebaseerd op het aanwezige type.

Acute vorm

Antibiotica behandelen een onderliggende infectie. Als de infectie gepaard gaat met pusvorming en vloeistof, is een chirurgische drainage (afvoer van pus) vereist. De arts voert bovendien mogelijk een chirurgisch debridement uit. Hierbij verwijdert hij afstervend botweefsel om de verspreiding van de infectie te voorkomen.

Chronische vorm

Patiënten met shin splint en andere stressgerelateerde verwondingen moeten vooral goed uitrusten en ijs aanbrengen op het aangetaste gebied. De patiënt mag activiteiten met een hoge impact zoals springen of rennen tijdelijk niet uitvoeren. Hij schakelt best over naar activiteiten met een lage impact, zoals zwemmen of fietsen.

IJs toepassen vermindert de zwelling en ontsteking. Voldoende rust nemen is ook nodig. Het getroffen gebied omhoog heffen (elevatie) en een drukverband aanbrengen verlichten de klachten ook. Bovendien zijn ontstekingsremmende geneesmiddelen zoals ibuprofen gunstig voor het verlichten van de klachten. Als huismiddeltjes niet werken, wijst dit mogelijk op een ernstige onderliggende blessure. Een steroïde injectie is soms nodig om de ontsteking te verminderen. Een verwijzing naar een fysiotherapeut biedt tot slot goede resultaten.

Prognose

Periostitis is meestal goedaardig en de meeste patiënten herstellen dan ook goed met de behandelingen. Soms neemt de aandoening andere vormen aan. Een infectieuze variant is ernstig en vereist intensieve zorgen.

Preventie

Het voorkomen van overbelastingsletsels is belangrijk. Hardlopers en andere atleten werken daarom samen met een coach of trainer voor het geleidelijk verbeteren van de conditie.

Lees verder

© 2018 - 2020 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Sinusitis (bijholteontsteking)Sinusitis (bijholteontsteking)Een sinusitis, in de volksmond ook wel een bijholteontsteking genoemd, is een ontsteking van de slijmvliezen van een de…
Prostaatontsteking: symptomen en behandelingProstaatontsteking: symptomen en behandelingEen acute of chronische ontsteking van de prostaat, is meestal het gevolg van een infectie. Acute prostaatontsteking wor…
Botontsteking: oorzaken, symptomen en behandelingBotontsteking: oorzaken, symptomen en behandelingEen botontsteking of osteomyelitis is een ontsteking van het bot, beenmerg en/of beenvlies. Het is een ernstige aandoeni…
Paronychia (omloopje)Paronychia (omloopje)Paronychia is een vervelende aandoening aan het nagelbed. Een ontsteking aan het nagelbed kan van een acute of een chron…

Gevoelloze handen: oorzaken van doof gevoel in de handGevoelloze handen: oorzaken van doof gevoel in de handGevoelloze handen is een vervelende klacht, die kan interfereren met je dagelijkse bezigheden. Een gevoelloze hand tijde…
Gevoelige reactie op jodium in combinatie met andere stoffenGevoelige reactie op jodium in combinatie met andere stoffenJodium is een chemische verbinding die aanwezig is in bepaalde ontsmettingsmiddelen en sommige chemicaliën die de arts g…
Bronnen en referenties
  • Geraadpleegd op 27 juli 2018:
  • Coëlho, Medisch Zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010
  • Periostitis: Causes and how to treat it, https://www.belmarrahealth.com/periostitis-causes-treat/
  • Scheenbeenvlies ontsteking (shin splint), https://www.fysiotherapie4all.nl/klachten/aandoeningen/item/scheenbeenvlies-ontsteking
  • What is periostitis?, https://firstaidkelowna.ca/what-is-periostitis/
  • What You Should Know About Periostitis, https://www.healthline.com/health/periostitis
  • Afbeelding bron 1: Skeeze, Pixabay

Reageer op het artikel "Periostitis: Ontsteking van scheenbeenvlies met pijn"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 30-12-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Spier- en gewrichtsafwijkingen
Bronnen en referenties: 7
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!