InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Diabetes mellitus: Voorzorgen bij en risico's van operatie

Diabetes mellitus: Voorzorgen bij en risico's van operatie

Diabetes mellitus: Voorzorgen bij en risico's van operatie Patiënten met diabetes mellitus (suikerziekte) die een operatie moeten ondergaan, moeten vaak speciale voorzorgen nemen voor en na een operatie. Ook de artsen moeten rekening houden met een diabetespatiënt en reeds voor de operatie een uitgebreid preoperatief behandelplan opstellen. De kans op complicaties tijdens en na de operatie vermindert wanneer een patiënt zijn glucosespiegels op peil houdt. Slecht gecontroleerde suikerziekte leidt namelijk sneller tot een wondinfectie, een slechte wondgenezing en infecties.

Risico’s van chirurgie bij diabetici

Naast de normale risico's van chirurgie lopen diabetici extra risico's bij een chirurgische ingreep. Het risico op complicaties is hoger wanneer een patiënt langdurig diabetes heeft, vaak hoge bloedsuikers heeft, of moeite heeft met het regelen van de glucosespiegel. Patiënten die al ernstige complicaties van diabetes hebben gehad, zoals diabetische neuropathie (zenuwschade met pijn) of patiënten die een amputatie nodig hebben, lopen ook een hoger risico op complicaties bij en na een operatie.

Diabetici lopen een verhoogd risico op enkele complicaties na een operatie zoals:
  • andere soorten infecties zoals een longontsteking, urineweginfecties of sepsis (bloedvergiftiging)
  • diabetische ketoacidose
  • een langzame wondgenezing
  • een wondinfectie
  • een zwakke huid en zwak weefsel op de plaats van de operatie
  • elektrolytenstoornis: een toestand waarbij elektrolytniveaus zoals natrium of kalium aanzienlijk stijgen of dalen, wat problemen veroorzaakt met het hart en de vloeistofniveaus van het lichaam
  • hyperglycemische hyperosmolaire niet-ketotitisch syndroom (hhnk)
  • hyperglykemie (hoge bloedglucose) of hypoglykemie (lage bloedglucose) kan een probleem zijn na de operatie

Voorzorgen van een operatie bij patiënten met suikerziekte

Een diabetespatiënt heeft een gesprek met de arts waarbij een actieplan wordt besproken. De patiënt moet zorgen dat de diabetes mellitus goed onder controle is gedurende de dagen tot weken vóór de operatie.

De arts doorloopt grondig het medicatiegebruik van de patiënt / Bron: Stevepb, PixabayDe arts doorloopt grondig het medicatiegebruik van de patiënt / Bron: Stevepb, Pixabay

Medicatiegebruik

De arts moet tevens op de hoogte zijn van het medicatiegebruik van de patiënt. Als de patiënt metformine gebruikt, moet hij hier misschien tijdelijk mee stoppen voordat een chirurgische ingreep kan doorgaan. De patiënt moet hier mogelijk 48 uur vóór en 48 uur na de operatie mee stoppen om het risico op lactaatacidose te verminderen. Als de patiënt andere soorten medicijnen voor de behandeling van diabetes gebruikt, volgt de patiënt dan de instructies van de arts in verband met het stoppen van het medicijn voor een operatie. Patiënten die insuline gebruiken, moeten informeren bij de arts welke dosis ze de avond voor de operatie of de dag van de operatie zelf moeten nemen.

Medisch onderzoek

Een chirurgische ingreep is risicovoller als een patiënt diabetescomplicaties heeft. Het is belangrijk om met de arts te spreken over de diabetescontrole en eventuele complicaties die de patiënt heeft. De arts moet op de hoogte zijn van de aanwezige problemen met het hart, de nieren of de ogen, of als de patiënt geen gevoel meer heeft in de voeten. De arts voert mogelijk enkele testen uit om de status van deze problemen te controleren. Een bloedonderzoek, elektrocardiografie (ECG: meting van de elektrische activiteit van het hart) en/of röntgenfoto van de longen zijn soms ook nodig.

Voeding

Soms verwijst de arts de patiënt ook naar een diëtist of moet de patiënt zich houden aan een specifiek maaltijd- en activiteitenplan om de bloedglucosespiegel goed onder controle te krijgen in de week voorafgaand aan de operatie. Sommige chirurgen annuleren de operatie of stellen deze uit als de bloedsuikerspiegel hoog is wanneer de patiënt in het ziekenhuis arriveert voor de operatie.

Tijdens de chirurgie

Het is belangrijk dat de bloedsuikerspiegel onder controle is als de patiënt onder het mes gaat. De operatie heeft dan namelijk betere slaagkansen en het herstel gaat sneller. De patiënt moet daarom voor de operatie met de arts praten over de streefwaarde voor de bloedsuiker gedurende de dagen voorafgaand aan de operatie. Tijdens de operatie krijgt de patiënt insuline toegediend door de anesthesist. De patiënt krijgt met hem ook een afspraak voor de operatie om het plan te bespreken om de bloedsuikerspiegel onder controle te houden tijdens de operatie.

Na de chirurgische ingreep bij een patiënt met diabetes mellitus

De patiënt zelf of de verpleegkundigen moeten de bloedsuikerspiegel vaak controleren. Mogelijk heeft de patiënt meer problemen om de bloedsuikerspiegel onder controle te houden, omdat de patiënt:
  • geneesmiddelen krijgt die de bloedsuikerspiegel verhogen
  • minder actief is dan normaal
  • moeite heeft met eten
  • moet braken
  • pijn of ongemak ervaart
  • stress heeft na de operatie

Meer tijd voor herstel

Patiënten die aan suikerziekte lijden, hebben moeite met het verwerken van suiker, wat leidt tot een verhoogde bloedsuikerspiegel (hyperglykemie). Als gevolg van verhoogde bloedglucosespiegels worden bloedvaten strakker en smaller (vasoconstrictie) en circuleert er minder bloed door de bloedvaten. Een verminderde doorbloeding betekent ook dat er minder zuurstof naar de wonde kan gaan. Een patiënt met diabetes mellitus heeft bijgevolg doorgaans meer tijd nodig om te genezen. Daarom moet hij zich bij een grote operatie voorbereiden op een mogelijk langer ziekenhuisverblijf. Patiënten met diabetes mellitus moeten vaak langer in het ziekenhuis blijven dan patiënten zonder suikerziekte.

Tekenen van infectie kennen

Na de operatie ontstaat soms een infectie met tekenen van koorts, koude rillingen, of een operatiewonde die rood, warm, gezwollen of erg pijnlijk is of pus lekt. Contact met de arts is nodig om de infectie te behandelen.

Doorligwonden voorkomen

De patiënt moet verder doorligwonden voorkomen. Hij moet bewegen in bed en regelmatig uit bed komen. Een patiënt met minder gevoel in de tenen en vingers, voelt misschien niet wanneer hij pijn krijgt en daarom is het belangrijk om veel rond te lopen.

Bloedsuikerspiegel onder controle houden

Nadat de patiënt het ziekenhuis heeft verlaten, is het belangrijk dat de patiënt samenwerkt met het primaire zorgteam zodat de bloedsuikerspiegel goed onder controle blijft.

Lees verder

© 2019 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Diabetes/suikerziekte: Wanneer loop je risico?Veel mensen denken dat ze niet zo snel diabetes zullen krijgen, en blijven doorgaan met een slechte levensstijl. Toch is…
Diabetes: Behandeling via o.a. educatie, voeding & insulineDiabetes: Behandeling via o.a. educatie, voeding & insulinePatiënten met diabetes mellitus (suikerziekte) krijgen net na de diagnose voorlichting over hun ziekte en wat dit met zi…
Voeding en suikerziekteDiabetes of suikerziekte is geen gemakkelijke ziekte. Het gaat niet over en je moet voortdurend opletten!
Is suikerziekte erfelijk?Is suikerziekte erfelijk?Is suikerziekte, diabetes, erfelijk van vader of moeder? U wilt de oorzaak van deze ziekte weten en begrijpen plus de ri…
Risicofactoren van diabetes mellitus type 2; ouderdomssuikerDiabetes mellitus type 2 ontstaat door onvoldoende insulineproductie door de β-cellen van de eilandjes van Langerha…
Bronnen en referenties
  • Geraadpleegd op 21 februari 2019:
  • Coëlho, medisch zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010
  • Diabetes and Surgery - How to Improve Your Chance of a Great Outcome, https://www.verywellhealth.com/risk-of-surgery-for-diabetics-3157017
  • General Pre-Op for People With Diabetes, https://myhealth.alberta.ca/Health/aftercareinformation/pages/conditions.aspx?hwid=ug3768
  • Ik heb suikerziekte en wordt geopereerd, http://www.mariaziekenhuis.be/sites/default/files/ik_heb_suikerziekte_en_wordt_geopereerd.pdf
  • Preparing for surgery when you have diabetes, https://medlineplus.gov/ency/patientinstructions/000702.htm
  • What you Need to Know about Surgery and Diabetes, https://www.augustahealth.com/health-focused/what-you-need-to-know-about-surgery-and-diabetes
  • Afbeelding bron 1: Stevepb, Pixabay

Reageer op het artikel "Diabetes mellitus: Voorzorgen bij en risico's van operatie"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Gepubliceerd: 22-02-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Diabetes mellitus
Bronnen en referenties: 8
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!