Digoxinevergiftiging (digoxinetoxiciteit): Symptomen

Digoxinevergiftiging (digoxinetoxiciteit): Symptomen Digoxinetoxiciteit (digoxinevergiftiging) is een soort vergiftiging die optreedt bij patiënten die te veel van het medicijn digoxine nemen of die overmatig veel planten eten zoals vingerhoedskruid die een vergelijkbare stof bevatten. De symptomen bestaan uit onder andere misselijkheid, verwardheid en een abnormaal hartritme. Af en toe is een afwachtend beleid voldoende, maar vaak is een medicamenteuze en ondersteunende behandeling nodig bij patiënten met digoxinevergiftiging.

Oorzaken van digoxinetoxiciteit

Digoxine is een medicijn dat de arts gebruikt voor de behandeling van hartfalen of atriumfibrilleren (hartritmestoornis met snelle hartslag). Verder bevat vingerhoedskruid vergelijkbare stoffen. Vooral kinderen of patiënten met een beperking nemen soms per toeval een overdosis digoxine in. Voorts willen sommige patiënten zelfmoord plegen en nemen ze daarom een opzettelijke dosis van het middel in. De tolerantie voor digoxine verandert mogelijk ook als gevolg van andere medische problemen of een medische behandeling

Risicofactoren van vergiftiging met digoxine

Digoxinevergiftiging komt vaker voor bij ouderen. Andere factoren die het risico op toxiciteit verhogen, zijn onder meer:

Symptomen

De vergiftigingsverschijnselen treden op gedurende een korte periode na een overdosis of verschijnen geleidelijk tijdens een langdurige behandeling. Acute digoxinetoxiciteit verschilt aanzienlijk van chronische digoxine-toxiciteit

Oogproblemen komen mogelijk tot uiting / Bron: Nufkin, Flickr (CC BY-2.0)Oogproblemen komen mogelijk tot uiting / Bron: Nufkin, Flickr (CC BY-2.0)

Acuut

Acute digoxinetoxiciteit veroorzaakt meestal gastro-intestinale symptomen, zoals een verlies aan eetlust, misselijkheid, braken, diarree, buikpijn en gewichtsverlies. Oogproblemen, waaronder wazig zien, halo’s zien, scotomen zien (blinde vlekken), veranderingen in de kleurwaarneming en knipperende lichten zien (fotopsie) zijn goed beschreven. Hyperkaliëmie (een verhoogd kaliumgehalte in het bloed) komt verder vaak tot stand.

Chronisch

Chronische vergiftiging van digoxine is daarentegen moeilijker te diagnosticeren en heeft een meer sluipend begin van de symptomen. De gastro-intestinale symptomen zijn minder uitgesproken dan bij acute toxiciteit. Neurologische symptomen, zoals hoofdpijn, angst, duizeligheid, lethargie, vermoeidheid, verwardheid, neerslachtigheid, rusteloosheid en zwakte, komen hierbij wel vaak voor. Hyperkaliëmie of hypokaliëmie (verlaagd kaliumgehalte in het bloed) komen soms ook voor.

Hartproblemen

Bij zowel de acute als chronische vorm komen hartproblemen voor zoals een snelle hartslag bij chronische toxiciteit of een langzame hartslag bij acute toxiciteit, een onregelmatige hartslag of hartkloppingen (snelle, krachtige hartslagen in een onregelmatig ritme).

Een bloedonderzoek is nodig / Bron: Frolicsomepl, PixabayEen bloedonderzoek is nodig / Bron: Frolicsomepl, Pixabay

Diagnose en onderzoeken

De patiënt meldt zijn symptomen en geeft ook informatie mee over zijn gezondheid in het verleden (medische geschiedenis). Daarna volgt een lichamelijk onderzoek en een bloedonderzoek. De arts test bij het bloedonderzoek de digoxineniveaus, de elektrolyteniveaus (zoeken naar elektrolytenstoornissen) en de nierfunctie (nierschade opsporen). Digoxinevergiftiging tast soms het hart aan. Daarom is ook een elektrocardiografie (ECG: hartfilmpje) nodig. De arts kan hiermee bijvoorbeeld een abnormaal hartritme opsporen.

Behandeling

De behandeling hangt af van het toxiciteitsniveau:

Toezicht houden

Patiënten met een milde digoxinetoxiciteit hoeven misschien alleen maar op problemen te letten. Wanneer ze plots symptomen ervaren of wanneer de klachten verergeren, zet de arts mogelijk een andere behandeling in.

Medicamenteuze wijzigingen zijn soms nodig / Bron: Stevepb, PixabayMedicamenteuze wijzigingen zijn soms nodig / Bron: Stevepb, Pixabay

Medicatie

Huidige medicatie aanpassen
Soms moet de patiënt op advies van de arts stoppen met het gebruik van digoxine, al moet de patiënt mogelijk later wel terug dit medicijn opstarten maar dan met een lagere dosis. De arts beoordeelt de behoefte aan digoxine en zet op basis hiervan een passende behandeling in.

Werking digoxine remmen
Sommige behandelingen stoppen de werking van digoxine in het lichaam zoals:
  • geactiveerde houtskool: Dit middel is zeer nuttig binnen twee uur na een overdosis. Het voorkomt dat digoxine in de maag in het bloed terechtkomt. Het heeft echter geen invloed op de digoxine die zich al in het bloed bevindt.
  • digoxine immuun fab: Dit is een tegengif voor digoxinevergiftiging. Hoe eerder de patiënt dit toegediend krijgt, hoe beter de uitkomst.

Verder corrigeert de arts de elektrolytenstoornissen, zoals een te hoog of te laag kalium- of magnesiumgehalte in het bloed. Ook behandelt de arts abnormale hartritmes.

Prognose van digoxinevergiftiging

De prognose voor acute digoxinevergiftiging hangt rechtstreeks samen met de mortaliteit. Zonder een tegengif is een kaliumgehalte hoger dan 5 mEq / L geassocieerd met een mortaliteit van 50%, terwijl een kaliumgehalte hoger dan 5,5 mEq / L geassocieerd wordt met een mortaliteit van 100%.

Preventie van digoxinetoxiciteit

Het risico op digoxinevergiftiging verlagen is mogelijk door dit medicijn te nemen zoals voorgeschreven door de arts. Het is bijgevolg niet verstandig om zelf de dosis of het schema te gaan veranderen. Verder moeten patiënten steeds aan hun arts of apotheker melden welke vrij verkrijgbare en op voorschrift verkrijgbare medicijnen, supplementen en kruidenmiddelen ze gebruiken.

Lees verder

© 2019 - 2020 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Digoxine: een gunstig effect op het hartDigoxine: een gunstig effect op het hartBij hartfalen is de pompende kracht van het hart verzwakt waardoor het bloed niet meer goed wordt rondgepompt. Klachten…
Acetonvergiftiging: Problemen met ademhaling en bewustzijnAcetonvergiftiging: Problemen met ademhaling en bewustzijnAceton (Dimethyl formaldehyde, dimethylketon) is een chemische stof die zich in veel huishoudelijke producten bevindt zo…
Maagperforatie: oorzaken, symptomen en behandelingMaagperforatie: oorzaken, symptomen en behandelingEen maagperforatie is een ernstige aandoening waarbij er een scheurtje of gaatje in de maag zit. Deze aandoening vereist…
Ui is levensgevaarlijk voor je hondUi is levensgevaarlijk voor je hondWaarschijnlijk heb je wel eens gehoord chocolade giftig is voor je hond. Maar wist je ook dat je hond ook vergiftiging o…

Gifsumak: Symptomen van blootstelling aan urushiol van plantGifsumak: Symptomen van blootstelling aan urushiol van plantGifsumak (Engels: poison ivy) is een plant van het plantengeslacht Toxicodendron die voornamelijk aanwezig is in Canada…
Drukgevoel in oor: symptomen en oorzaken van druk in het oorDrukgevoel in oor: symptomen en oorzaken van druk in het oorEen drukgevoel in het oor of gevoel van oordruk is iets waar iedereen wel eens last van heeft gehad. In de wintermaanden…
Bronnen en referenties
  • Geraadpleegd op 18 december 2019:
  • Digoxin overdose, Cardiac glycoside toxicity, digoxin toxicity, digoxin poisoning, https://www.cancertherapyadvisor.com/home/decision-support-in-medicine/critical-care-medicine/digoxin-overdose-cardiac-glycoside-toxicity-digoxin-toxicity-digoxin-poisoning/
  • Digoxin Toxicity, https://www.drugs.com/cg/digoxin-toxicity.html
  • Digoxin Toxicity, https://www.winchesterhospital.org/health-library/article?id=997714
  • Coëlho, medisch zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010
  • Management of digoxin toxicity, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4816869/
  • Afbeelding bron 1: Nufkin, Flickr (CC BY-2.0)
  • Afbeelding bron 2: Frolicsomepl, Pixabay
  • Afbeelding bron 3: Stevepb, Pixabay

Reageer op het artikel "Digoxinevergiftiging (digoxinetoxiciteit): Symptomen"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 14-01-2020
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Klassen geneesmiddelen
Bronnen en referenties: 9
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!