InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Gezonde voeding > Trage schildklier: voeding & dieet bij een trage schildklier

Trage schildklier: voeding & dieet bij een trage schildklier

Trage schildklier: voeding & dieet bij een trage schildklier Een trage schildklier maakt te weinig schildklierhormoon aan. De medische benaming van een trage schildklier is 'hypothyreoïdie'. De schildklier is een klein vlindervormig orgaan dat tegen het strottenhoofd ligt en heeft voor zijn normale ontwikkeling en voor de aanmaak van schildklierhormoon jodium nodig. Het schildklierhormoon (thyroxine) reguleert de stofwisseling. Als er te weinig schildklierhormoon wordt geproduceerd, dan kun je last krijgen van velerlei klachten. Je wordt wat trager, je kan heel moe zijn, de ontlasting gaat moeizamer, je stem gaat meer kraken, je haar wordt broos (met eventueel haaruitval), je wordt heel kouwelijk, je kunt een 'pafferig' gezicht krijgen. Je kunt ook last krijgen van een droge huid, chronische spierpijn, krachtverlies, kortademigheid, benauwdheid en tintelingen in de ledematen. Behandeling bestaat uit het toedienen van het schildklierhormoon in tabletvorm. Er zijn ook voedingsmiddelen die de schildklierfunctie kunnen verbeteren.

Trage schildklier voeding en dieet


Onderzoek van de schildklier / Bron: Istock.com/KatarzynaBialasiewiczOnderzoek van de schildklier / Bron: Istock.com/KatarzynaBialasiewicz

Een trage schildklier en je metabolisme

Het schildklierhormoon helpt om de snelheid van je metabolisme of stofwisseling te reguleren. Hoe sneller je metabolisme, hoe meer calorieën je lichaam in rust zal verbranden. Mensen met hypothyreoïdie (trage schildklier) maken minder schildklierhormoon aan. Dit betekent dat ze een langzamer metabolisme hebben en in rust minder calorieën verbranden. Een langzame stofwisseling heeft verschillende gezondheidsrisico's. Het kan je moe maken, het cholesterolgehalte in het bloed verhogen en het voor jou moeilijker maken om af te vallen. Als je het moeilijk vindt om op gewicht te blijven met hypothyreoïdie, dan kun je baat hebben bij beweging; aërobe oefeningen waarbij je spieren moeten werken zonder dat je gewrichten bewegen, kan helpen om je schildklierhormoonspiegels te verhogen. Ook helpt het om je eiwitinname te verhogen. Onderzoek toont aan dat eiwitrijkere diëten de snelheid van je metabolisme verhogen.[1]

Welke voedingsstoffen zijn belangrijk?

Er zijn verschillende voedingsstoffen die belangrijk zijn voor een optimale gezondheid van de schildklier. Onderzoek toont aan dat jodium, selenium en zink vooral gunstig zijn voor iemand met hypothyreoïdie. Het is echter het beste om jodium- en seleniumsupplementen te vermijden, tenzij je arts je adviseert ze te nemen.

Jodium

Jodium is een essentieel mineraal dat nodig is om schildklierhormonen te maken. Mensen met een jodiumtekort lopen het risico op hypothyreoïdie. Jodiumtekort komt veel voor en treft bijna een derde van de wereldbevolking. Het komt echter minder vaak voor bij mensen uit ontwikkelde landen zoals Nederland, omdat jodium aan bepaalde voedingsmiddelen wordt toegevoegd. Toegevoegd jodium zit in sommige vleeswaren, gejodeerd keukenzout en bakkerszout.[2] Als je een jodiumtekort hebt, voeg dan gejodeerd tafelzout toe aan je maaltijden of eet meer jodiumrijke voedingsmiddelen zoals zeevis, eieren, zuivelproducten en zeewier. Jodiumsupplementen zijn niet nodig, omdat je voldoende jodium uit je dieet kunt krijgen. Sommige onderzoeken hebben aangetoond dat te veel jodium de schildklier kan beschadigen.[3]

Sardines in restaurant 'Esplanada do Cantinho' te Lissabon (Portugal) / Bron: Martin SulmanSardines in restaurant 'Esplanada do Cantinho' te Lissabon (Portugal) / Bron: Martin Sulman

Selenium

Selenium is een belangrijk spoorelement en antioxidant voor de schildklierfunctie. Het vormt een noodzakelijke bouwsteen voor de schildkliersynthese. Dit essentiële mineraal heeft ook antioxiderende voordelen, wat betekent dat het de schildklier kan beschermen tegen schade door moleculen die 'vrije radicalen' worden genoemd. Het toevoegen van seleniumrijk voedsel aan je dieet is een goede manier om je seleniumniveau te verhogen. Selenium is vooral aanwezig in paranoten, tonijn, sardines, eieren en peulvruchten. Vermijd echter het gebruik van een seleniumsupplement, tenzij je arts je dit heeft aangeraden. Supplementen bieden grote doses en selenium kan in grote hoeveelheden toxisch zijn.

Zink

Net als selenium helpt ook zink het lichaam om schildklierhormonen te 'activeren'. Zink helpt TSH te reguleren, het hormoon dat de schildklier vertelt schildklierhormonen vrij te geven. Een zinktekort is zeldzaam in ontwikkelde landen, omdat zink overvloedig aanwezig is in allerlei voedingsmiddelen. Als je echter hypothyreoïdie hebt, moet je proberen meer zinkrijke voedingsmiddelen te eten, zoals vlees, kaas, graanproducten en noten.

Trage schildklier en voeding

Er zijn voedingsmiddelen bekend die de schildklierfunctie kunnen verbeteren en daarmee de stofwisseling en vetverbranding stimuleren. Wanneer deze voedingsmiddelen op regelmatige basis worden gebruikt, kunnen ze de symptomen van een traag werkende schildklier enigszins verlichten. Onderstaande adviezen zijn niet bedoeld als vervanging van medicatie. Pogingen om op eigen houtje de medicatie te staken of te verminderen worden ten zeerste afgeraden.

Paranoten bevatten veel selenium / Bron: Gadini, PixabayParanoten bevatten veel selenium / Bron: Gadini, Pixabay

Voedingsmiddelen die selenium bevatten

Selenium speelt onder meer een belangrijke rol in een goede werking van de schildklier. Voorbeelden van voedingsmiddelen die veel selenium bevatten zijn volkoren brood (en andere graanproducten), zemelen, paranoten, tonijn, uien, tomaten, broccoli, vis, schelp- en schaaldieren, vlees, eieren, kip, lever, en knoflook. Deze voedingsmiddelen scoren ook hoog wat betreft andere voedingsstoffen en vezels, welke kunnen bijdragen tot een verbetering van de algehele gezondheid en gewichtsbeheersing. Volle graanproducten bevatten B-vitaminen, die de schildklierfunctie helpen verbeteren. Vooral B1, B2, B3 en B 6 zijn belangrijk voor de schildklieractiviteit.

Vezelrijke voedingsmiddelen

Gezond gewicht handhaven / Bron: Istock.com/VladimirFLoydGezond gewicht handhaven / Bron: Istock.com/VladimirFLoyd
Voedingsvezels zijn onverteerbare bestanddelen in plantaardige producten, zoals groenten, noten, fruit en peulvruchten. Een vezelrijk dieet wordt aanbevolen voor mensen die worstelen met een traag werkende schildklier. Een dergelijk dieet verbetert je vermogen om een gezond gewicht te handhaven.

Ook is het een heel karwei voor het spijsverteringssysteem om de vezels af te breken, waardoor de stofwisseling en vetverbranding wordt gestimuleerd. Maar verhoog je vezelinname niet tot meer dan 35 gram per dag, want dit kan tot overmatige stoelgang, opgeblazenheid en winderigheid leiden. En als je synthetisch schildklierhormoon (in tabletvorm) van de arts krijgt voorgeschreven, weet dan dat overmatige inname van vezels hiermee kan interfereren.

Frambozen / Bron: Sunny Forest/ShutterstockFrambozen / Bron: Sunny Forest/Shutterstock

Antioxidant-rijke voedingsmiddelen

Antioxidanten zijn krachtige voedingsstoffen die de strijd aangaan met vrije radicalen in het lichaam, waardoor het de ontwikkeling van bepaalde (soms levensbedreigende) ziekten tegengaat. Antioxidanten kunnen ook de schildklierfunctie verbeteren. Het medisch centrum van de Universiteit van Maryland in de VS raadt antioxidant-rijke voedingsmiddelen zoals bosbessen, kersen, tomaten, granaatappels (zie afbeelding bovenaan het artikel) en rode paprika aan. Maar je kunt ook denken aan gojibessen, gedroogde pruimen, rozijnen, aardbeien, frambozen, pruimen, sinaasappels en druiven. Antioxidant-rijke groenten zijn boerenkool, spinazie, spruitjes, broccoli, bieten, rode peper, rode uien, mais, aubergine en wortelen.

Volkorenbrood / Bron: Istock.com/LyashikVolkorenbrood / Bron: Istock.com/Lyashik

IJzerrijke voedingsmiddelen

Voedingsmiddelen die rijk zijn aan ijzer kunnen de schildklierfunctie helpen verbeteren. IJzer is te vinden in verschillende voedingsmiddelen, zoals mager rood vlees, tonijn, zalm, mosselen, de meeste bonen, bladgroenten, tofu en volkorenbrood. Veel van deze voedingsmiddelen zijn verder rijk aan vezels, antioxidanten en B-vitaminen, waardoor je dus meerdere vliegen in één klap slaat.

Noot:
  1. Dominik H Pesta nd Varman T Samuel. A high-protein diet for reducing body fat: mechanisms and possible caveats. Nutr Metab (Lond). 2014; 11: 53.
  2. Voedingscentrum. Jodium. https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/jodium.aspx (ingezien op 20-09-2018)
  3. Alessandro Prete, Rosa Maria Paragliola, and Salvatore Maria Corsello. Iodine Supplementation: Usage “with a Grain of Salt”. Int J Endocrinol. 2015; 2015: 312305.

Lees verder

© 2013 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Waarom mensen (te) snel aan de schildklier problemen denkenmijn kijk opWaarom mensen (te) snel aan de schildklier problemen denkenDe schildklier is een complex orgaan. De klachten bij een snelle of trage werking van de schildklier zijn zeer divers, w…
De werking van de schildklierVele mensen hebben vaag ergens gehoord van de schildklier, maar hebben geen idee wat hiervan de functie is. Dus wat is e…
Snelle en trage schildklier, hyperthyreoïdie, hypothyreoïdieDe schildklier ligt als een schild om de luchtpijp en slokdarm heen. De schildklier is het meest doorbloede orgaan van h…
De schildklier en alvleesklierDe schildklier en alvleesklierDe schildklier ligt in de hals, net onder het strottenhoofd. Aan de achterkant van de schildklier liggen vier kleine bij…
Te trage werking van de schildklier verbeterenEen trage werking van de schildklier kan erg vervelend zijn. Voel je je traag de laatste tijd en heb je niet meer de dri…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: istock.com/darios44
  • Alessandro Prete, Rosa Maria Paragliola, and Salvatore Maria Corsello. Iodine Supplementation: Usage “with a Grain of Salt”. Int J Endocrinol. 2015; 2015: 312305
  • Dominik H Pesta nd Varman T Samuel. A high-protein diet for reducing body fat: mechanisms and possible caveats. Nutr Metab (Lond). 2014; 11: 53.
  • Hans Koch & Peter van Druenen: Diagnosewijzer - 200 aandoeningen - Symptomen, diagnose en behandeling. Uitgeverij Terra Lannoo, Arnhem, 2009.
  • Healthline. Best Diet for Hypothyroidism: Foods to Eat, Foods to Avoid. https://www.healthline.com/nutrition/hypothyroidism-diet (ingezien op 20-9-2018)
  • J.A.M. Baar, C.A. Bastiaansen, A.A.F. Jochems: Anatomie & fysiologie. Bohn Stafleu van Loghum, tweede druk, 2007.
  • Voedingscentrum. Jodium. https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/jodium.aspx (ingezien op 20-09-2018)
  • Afbeelding bron 1: Istock.com/KatarzynaBialasiewicz
  • Afbeelding bron 2: Martin Sulman
  • Afbeelding bron 3: Gadini, Pixabay
  • Afbeelding bron 4: Istock.com/VladimirFLoyd
  • Afbeelding bron 5: Sunny Forest/Shutterstock
  • Afbeelding bron 6: Istock.com/Lyashik

Reageer op het artikel "Trage schildklier: voeding & dieet bij een trage schildklier"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reacties

Marijke, 18-10-2013 13:20 #2
Geeske, wat ook helpt tegen klachten, is de thyrax elke dag op een vast tijdstip innemen. Dus ook al slik je het bijvoorbeeld door-de-week vroeg, dan kun je het beste dit zelfde tijdstip aanhouden in het weekend. Ik zet dan de wekker, heb het naast m'n bed staan met een glas water en blijf daarna nog lekker liggen :)

Broccoli en kolen zou ik zeker niet teveel eten, en sojamelk en andere sojaproducten zoveel mogelijk mijden! die werken schildkliervertragend en als je (redelijk) goed bent ingesteld met de thyrax, dan kan het daardoor weer verstoord worden.

Verder is het checken van vitamine D in je bloed best zinvol; als die onder de 80 is, dan kun je gerust vitamine d supplement slikken. Ook dat kan helpen tegen klachten. Net als vitamine B12.

Zoveel mogelijk onbereid voedsel is het beste.

Ik zelf ben inmiddels 6 jaar verder met mijn trage schildklier, met ups en downs. Nu ben ik 2 maanden geleden gestopt met roken en mijn voeding serieus gezonder aan gaan pakken, waardoor ik ook weer een beetje opnieuw aan het instellen ben met de thyrax. Maar ik heb er wel een goed gevoel over. Het gaat de goede kant op!

Succes ermee!

Geeske Bosma, 17-10-2013 11:11 #1
Welke voeding is de juiste, een jaar geleden werkte mijn schildkiier nog voor 20 procent
het gaat een stuk beter met het medicijn tyrax. mijn vraag is welke juiste voeding en supplementen. ben jaren ziek geweest voor mijn huisarts er achter kwam. wil zo graag me fitter voelen?

Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 23-03-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Gezonde voeding
Special: Traag werkende schildklier
Bronnen en referenties: 13
Reacties: 2
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!