Te snel werkende schildklier symptomen - hyperthyreoïdie

Te snel werkende schildklier symptomen - hyperthyreoïdie. Te snel werkende schildklier symptomen zijn onder andere: gewichtsverlies ondanks gezonde eetlust of zelfs verhoogde eetlust; snelle, soms onregelmatige hartslag; trillen van de handen; overgevoeligheid voor warmte; warme, vochtige huid; overmatig zweten of transpireren; de persoon lijkt schrikkerig en bezorgd; toenemende uitputting bij steeds kleinere inspanningen. Een te snel werkende schildklier kan adequaat worden behandeld.

Te snel werkende schildklier symptomen - hyperthyreoïdie

• De schildklier
• Te snel werkende schildklier (hyperthyreoïdie)
• Oorzaken van een te snel werkende schildklier
• Verschijnselen, klachten en symptomen van een te snel werkende schildklier
• Diagnose hyperthyreoïdie
• Behandeling hyperthyreoïdie
• Prognose hyperthyreoïdie

De schildklier

De schildklier is een vlindervormig orgaan dat zich met de bijschildklieren in de nek bevindt. Het ligt om de luchtpijp heen gekruld en is gelegen vlak boven het kuiltje tot onder het strottenhoofd. De schildklier produceert hormonen, de zogenaamde T4 en T3, die zij afgeeft aan het bloed. Deze hormonen zijn nodig voor de groei, voor de ontwikkeling van het zenuwstelsel en voor het reguleren van stofwisselingsprocessen in het lichaam.

De schildklier heeft jodium nodig teneinde schildklierhormonen te kunnen aanmaken. Jodium wordt uit het bloed gehaald en in de schildklier opgeslagen. De werking van de schildklier wordt aangestuurd vanuit de hypofyse, een kliertje ter grootte van een erwt, gelegen in de holte van de schedelbasis, vlak achter de neusrug. Dit kleine orgaantje maakt het hormoon aan die de schildklier stimuleert. Dit hormoon heet thyreoïd stimulerend hormoon of schildklierstimulerend hormoon, afgekort TSH.

Te snel werkende schildklier (hyperthyreoïdie)

Hyperthyreoïdie is de naam voor de aandoening waarbij de schildklier te veel hormonen produceert, waardoor veel lichaamsfuncties door deze hormonen worden overgestimuleerd en sneller verlopen. De schildklier maakt schildklierhormonen die de stofwisseling reguleren. Door de hyperactiviteit van de schildklier komen stofwisselingsprocessen in een stroomversnelling terecht.

De schildklier is als het ware de 'thermostaat' van het lichaam; de schildklier reguleert het gehele metabolisme (stofwisseling). Bij een overactieve schildklier wordt er teveel schildklierhormoon aan het bloed afgegeven en gaat de thermostaat omhoog. Als gevolg hiervan gaat het hart sneller kloppen en vindt de spijsvertering sneller plaats. De verhoogde verbranding van voedingsstoffen genereert warmte en het kan leiden tot gewichtsverlies.

De schildklier vormt tevens de verbinding tussen allerlei hormonale processen in het lichaam. Een te snel werkende schildklier kan daarom allerlei nadelige gevolgen voor de gezondheid hebben, zoals een verstoorde menstruatiecyclus, een verstoorde suikerhuishouding en psychische klachten zoals snelle geïrriteerdheid, angst, depressie en andere psychische klachten.

Oorzaken van een te snel werkende schildklier

De volgende ziekten of processen kunnen leiden tot hyperthyreoïdie:

• Ziekte van Graves (ook wel ziekte van Basedow of diffuus toxisch struma genoemd): De ziekte van Graves is een auto-immuunziekte, hetgeen wil zeggen dat het lichaam antistoffen aanmaakt tegen (delen van) het eigen lichaam. Bij de Ziekte van Graves worden antilichamen aangemaakt die de schildklier stimuleren. Bij deze ziekte is er meestal sprake van een te hard werkende schildklier. Ongeveer driekwart van de gevallen van een te snel werkende schildklier wordt veroorzaakt door deze auto-immuunziekte.

• Toxisch multinodulair struma, ook wel de ziekte van Plummer genoemd: Nodulair betekent knobbelig of knobbel, multi betekent meerdere en struma is een vergrote schildklier. Bij deze ziekte zijn er groepjes schildkliercellen die ongecontroleerd schildklierhormoon aanmaken - ze gaan hun eigen gang en zijn niet gevoelig voor TSH (= schildklier stimulerend hormoonschildklier). De schildklier wordt bij deze ziekte binnen enkele jaren allengs groter.

• Schildklierontsteking: ontsteking van de schildklier door bijvoorbeeld een virusinfectie kan tijdelijk leiden tot de symptomen van hyperthyreoïdie.

• Andere oorzaken zijn: geneesmiddelen zoals lithium en jodiumhoudende medicijnen; andere auto-immuunziekten dan die hierboven genoemd; een goedaardige tumor in de schildklier (toxisch adenoom). Hyperthyreoïdie kan ook in enkele gevallen tijdens de zwangerschap ontstaan.

Verschijnselen, klachten en symptomen van een te snel werkende schildklier

Veelal ontwikkelen de symptomen van een te snel werkende schildklier zich geleidelijk gedurende enkele weken. De klachten en symptomen hangen samen met het gegeven dat bij een te snel werkende schildklier de stofwisseling wordt aangejaagd. De verschijnselen kunnen van persoon tot persoon variëren.

• Warmte-intolerantie (het heel snel warm hebben, overgevoeligheid voor warmte);
• Warme huid die vochtig is van zweten - overmatige transpiratie;
• Gewichtsverlies, ondanks normale of zelfs toegenomen voedselinname en gezonde of zelfs toegenomen eetlust;
• Gejaagd gevoel;
• Tachycardie (hartritme waarbij het hart klopt met een frequentie van meer dan 100 slagen per minuut)
• Tremor (constant trillen van de handen) - warm-vochtige trillende handen en vingers;
• Diarree, brijachtige ontlasting;
• Frequente stoelgang;
• Bij vrouwen onregelmatige menstruatie;
• Hartritmestoornissen;
• Kortademigheid bij inspanning;
• Vermoeidheid en algehele malaise;
• Spierzwakte, spierverslapping;
• Misselijkheid en overgeven (braken);
• Jeuk;
• Gezwel in de nek door opgezette schildklier (struma, ook wel krop genoemd);
• Zenuwstoornissen zoals angsten, prikkelbaarheid, emotionele labiliteit, depressie, somberte en angstaanvallen;
• Slaapstoornissen, slecht slapen;
• Mensen met hyperthyreoïdie die door de ziekte van Graves wordt veroorzaakt, kunnen getroffen worden door uitpuilende ogen (exoftalmus: het uitpuilen van een of beide ogen, waardoor de ogen abnormaal bol lijken) of klagen over een gevoel van zandkorrels in de ogen of een branderig gevoel.

Diagnose hyperthyreoïdie

Bij vermoeden van hyperthyreoïdie kan de huisarts bloedonderzoek laten verrichten om de hoeveelheid schildklierhormonen (T4 en T3), de hoeveelheid schildklierstimulerend hormoon (TSH) en de hoeveelheid antistoffen tegen de schildklier (anti TPO) te bepalen.

Behandeling hyperthyreoïdie

Er zijn drie behandelmethoden te onderscheiden die afzonderlijk, maar ook in combinatie mogelijk zijn. De behandelingen zijn gericht op het omlaag brengen van de productie van schildklierhormonen.

• Behandeling met medicijnen: de toediening van medicijnen tegen schildklierhormonen in geval de hyperthyreoïdie wordt veroorzaakt door de ziekte van Graves.

• Behandeling met radioactief jodium: de meest effectieve behandeling van knobbels in de schildklier die ongecontroleerd hormonen afscheiden. Bij deze behandeling wordt radioactief jodium geslikt in de vorm van een capsule. Deze stof wordt door de schildklier opgenomen en vastgehouden met als gevolg dat schildklierweefsel vernietigd wordt.

• Chirurgische behandeling: bij deze behandeling wordt een deel van de schildklier operatief verwijderd.

Prognose hyperthyreoïdie

Veel patiënten herstellen na de behandeling volledig. Hyperthyreoïdie kan echter terugkomen, vooral bij patiënten met de ziekte van Graves.

De behandeling met medicijnen duurt normaalgesproken een jaar. Hierna wordt de behandeling gestaakt en controleert de arts of de schildklier normaal blijft functioneren. Bij ongeveer de helft van de patiënten blijkt dat de ziekte na verloop van tijd terugkomt en de schildklier weer overactief wordt. In bijna alle gevallen wijkt men dan uit naar een behandeling met radioactief jodium.

Na de behandeling met radioactief jodium of een operatie bestaat de kans dat de overblijvende schildkliercellen op kortere of langere termijn niet meer voldoende schildklierhormonen aanmaken. Het is derhalve van belang dat na behandeling regelmatig de hormoonspiegel wordt gecontroleerd. Aanvullende behandeling met schildklierhormoontabletten of hormoonsupplementen kan nodig zijn. Bij de ziekte van Graves is de kans hierop het grootst. Bij het multinodulair toxische struma en het toxisch adenoom is deze kans vele malen kleiner.

Klik hier voor een artikelenreeks over schildklieraandoeningen.

Lees verder

• Te traag werkende schildklier symptomen - hypothyreoïdie
• Schildklierontsteking symptomen en klachten - thyreoiditis
• Jodium: in voeding, jodiumtekort symptomen, schildklier
• Struma, krop: opgezwollen of vergrote schildklier klachten