InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Vaginale droogheid: oorzaken en behandeling van droge vagina

Vaginale droogheid: oorzaken en behandeling van droge vagina

Vaginale droogheid: oorzaken en behandeling van droge vagina Vaginale droogheid of een droge vagina is voor veel vrouwen een probleem tijdens of na de menopauze, wat wordt veroorzaakt door een daling van het vrouwelijke hormoon oestrogeen. Ook de helft van alle jonge moeders kan er na de bevalling last van hebben. Vaginale droogheid is een courante, doch vaak verzwegen aandoening. Door een daling van oestrogeen ontstaat een tekort aan natuurlijk vocht in de vaginale wand, hetgeen klachten als jeuk en irritatie kan veroorzaken. Vrouwen met vaginale droogheid lopen bovendien meer risico op vaginale infecties. Het gebrek aan vaginale vocht kan tevens van invloed zijn op je seksleven. E​r bestaan evenwel verschillende behandelingen om vaginale droogheid te verlichten of te verhelpen.

Vaginale droogheid / droge vagina


Vaginale droogheid / Bron: Ruigsantos/Shutterstock.comVaginale droogheid / Bron: Ruigsantos/Shutterstock.com

Vaginale droogheid

Vaginale droogheid of een droge vagina ontstaat door hormoonschommelingen, waarbij veelal een verminderde aanmaak van het vrouwelijke hormoon oestrogeen een rol speelt, waardoor het vaginaweefsel en de epitheellaag (de bovenste laag van de huid) van de vagina dunner, droger en minder elastisch worden. Verder neemt de hoeveelheid hyaluronzuur in het vaginaweefsel af gedurende de overgangsjaren. Hyaluronzuur speelt een belangrijke rol bij weefselhydratatie (het vochtig houden van weefsel), maar het is ook van belang voor de stevigheid en elasticiteit van het vaginale bindweefsel.

Oorzaken droge vagina

Er zijn een aantal redenen waarom vaginale droogheid of een droge vagina kan optreden. De belangrijkste is een verminderde aanmaak van het hormoon oestrogeen tijdens en na de menopauze. Voorts treden er tijdens een zwangerschap of na een bevalling aanzienlijke veranderingen op in de hormoonhuishouding, als gevolg waarvan de hoeveelheid vaginaal vocht (tijdelijk) kan afnemen. Een andere oorzaak is spanning en stress, waardoor het lichaam minder vocht aanmaakt. Dit kan niet alleen aanleiding geven tot vaginale droogheid, maar ook tot droge ogen en een droge mond. Ook kunnen bepaalde medicijnen de natuurlijke vochtafscheiding in de vagina beïnvloeden en te dientengevolge vaginale droogheid veroorzaken. Voorbeelden hiervan zijn:
  • de anticonceptiepil;
    Sommige medicijnen leiden tot vaginale droogheid / Bron: Stevepb, PixabaySommige medicijnen leiden tot vaginale droogheid / Bron: Stevepb, Pixabay
  • antidepressiva (middelen tegen depressie);
  • antihistaminica (middelen tegen allergie); en
  • diuretica (plaspillen).

Andere oorzaken
Voorts kunnen medische behandelingen als nierdialyse en chemotherapie (bij kanker) de natuurlijke vochtafscheiding beïnvloeden, evenals een operatieve verwijdering van de eierstokken. Het oestrogeengehalte kan ook dalen door intensief te sporten, flink gewichtsverlies of ondergewicht, een verstoring van je immuunsysteem en roken. Tot slot kunnen bepaalde reinigingsproducten voor irritatie of vaginale droogheid zorgen als je ze rond of in de vagina gebruikt.

Wie krijgen er last van?

Elke vrouw kan last krijgen van vaginale droogheid, maar het komt het meeste voor bij vrouwen tijdens of na de menopauze. Meer dan de helft van de 51-60-jarigen heeft er last van. Ongeveer een kwart van de vrouwen in de leeftijd tussen 50-59 ervaart droogheid tijdens het vrijen en sommige vrouwen ervaren pijn.

Symptomen van vaginale droogheid

Onvoldoende vaginale bevochtiging leidt vaak tot de volgende klachten:
  • jeuk (vaginale jeuk);
  • irritatie;
  • branderig gevoel;
  • pijn bij het plassen; en
  • pijn bij het vrijen.

Pijn tijdens seks

Ongeacht de oorzaak, kan vaginale droogheid uiterst ongemakkelijk zijn. Het kan leiden tot jeuk, een branderig gevoel en pijnlijke geslachtsgemeenschap (of bekkenpijn). Het gebrek aan vaginaal vocht kan een enorme negatieve invloed hebben op je seksleven. Pijnlijke geslachtsgemeenschap kan een domino-effect hebben dat bijdraagt ​​aan een vermindert seksueel verlangen. De verlichting van symptomen leidt vaak tot een beter seksleven.

Pijn

Veelal veroorzaakt vaginale droogheid niet alleen pijn tijdens de seks, maar het kan een ongemakkelijk gevoel geven tijdens het zitten, staan, sporten, plassen of zelfs het werk. Vaginale droogte kan het dagelijks leven beïnvloeden, of vrouwen nu seksueel actief zijn of niet. Dit kan een negatief effect hebben op de kwaliteit van leven.

Dunnere huid vagina en vulva

Verandering in het uiterlijk van de vagina en vulva kunnen optreden. Het is gebruikelijk dat de vagina er anders uitziet; de schaamlippen zullen veel dunner zijn.

Veranderingen in de vaginale afscheiding

Veel vrouwen vinden ook dat hun vaginale afscheiding verandert, meer waterig wordt, ietwat verkleurt en lichtjes stinkt en dat ze irritatie en een branderig gevoel kunnen ervaren. Deze symptomen zijn te wijten aan de hormonale veranderingen.

Emotionele gevolgen

Door vaginale droogheid kunnen vrouwen zich anders gaan voelen. Veranderingen in het lichaam zijn soms moeilijk te accepteren en pijn en ongemak waarmee het gepaard kan gaan, kunnen leiden tot verlies van (seksueel) zelfvertrouwen.

Verslechterde relatie met partner

De relatie met je partner kan verslechteren, vooral als je niet instaat bent om je partner te vertellen waarom je seksueel minder actief bent.

Diagnose en onderzoek

Als je last hebt van vaginale droogheid, kan de arts een inwendig onderzoek uitvoeren om te bepalen of de wanden van je vagina dun, bleek, of rood zijn. Het testen van je hormoonspiegels om te zien of je in de menopauze zit, behoort ook tot de mogelijkheden. De arts kan ook je vaginale afscheiding laten onderzoeken om te controleren op andere oorzaken van vaginale droogheid. Bezoek de huisarts arts als je last hebt van symptomen van vaginale droogheid die ernstig zijn of niet weggaan.

Vaginale droogheid behandelen en verhelpen

Vochtinbrengende crème

Er zijn verschillende behandelingen beschikbaar om vaginale droogheid of een droge vagina te verlichten. Allereerst kun je gebruikmaken van een glijmiddel of vochtinbrengende crème, welke een adequate tijdelijke vervanging zijn voor het natuurlijke vocht in de vagina. Een glijmiddel maakt de vagina vochtig waardoor er minder irritatie en pijn ontstaat. Dergelijke middelen kunnen dagelijks gebruikt worden ter verlichting van je klachten en om de seksuele gemeenschap aangenamer te laten verlopen.

Dagelijks voldoende drinken / Bron: Luminast/Shutterstock.comDagelijks voldoende drinken / Bron: Luminast/Shutterstock.com

Tips bij droge vagina

De volgende tips zijn nuttig bij vaginale droogheid:
  • Vermijd geparfumeerde zeep en lotions, en vaginale douches. Deze producten verergeren de de klachten van een droge vagina. Speciale vochtinbrengende vaginale crèmes verlichten mogelijk de klachten. Deze kun je twee à drie keer per week aanbrengen.
  • Blijf goed gehydrateerd. Drink minstens acht tot tien glazen water per dag. Chronische uitdroging veroorzaakt veel gezondheidsrisico's en één daarvan is vaginale droogheid.
  • Neem meer tijd tijdens geslachtsgemeenschap. Je vagina wordt op natuurlijke wijze vochtiger door een verlengd voorspel.

Oestrogeenbehandeling

Een plaatselijke oestrogeenbehandeling kan soelaas bieden bij klachten als vaginale droogheid, branderigheid, irritatie, pijn en een schilferende huid of vaginawand. Een dergelijke behandeling herstelt de natuurlijke pH in de vagina, wat de vochtafscheiding reguleert. Door deze behandeling verhelp je bovenvermelde ongemakken en heb je geen pijn (meer) bij het vrijen. Deze behandeling kan bestaan uit vaginale tabletten, pessaria, crèmes en een vaginale ring. Vaak wordt er gebruik gemaakt van een vaginale crème met estriol. Deze vult de hoeveelheid oestrogenen aan. Bij overgangsklachten is de gunstige werking pas na enkele weken merkbaar. Er kunnen bijwerkingen optreden (zoals bij elk geneesmiddel), maar meestal verdwijnen deze na de eerste behandelingsweken.

Natuurlijke behandeling van droge vagina

Bespreek eerst met je arts voordat je begint aan een natuurlijke behandeling voor vaginale droogheid, vooral wanneer je ook andere medicijnen gebruikt. Enkele veel voorkomende alternatieve behandelingen voor vaginale droogheid zijn:

Rode klaver / Bron: Ivar Leidus, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)Rode klaver / Bron: Ivar Leidus, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)

Soja en rode klaver

Soja bevat stoffen die isoflavonen worden genoemd en die als oestrogeen in het lichaam kunnen werken. Sommige vrouwen consumeren voedingsmiddelen die rijk zijn aan soja (zoals hele sojabonen, tofu en sojamelk) om de symptomen van vaginale droogheid te verbeteren. De rode klaver is een overblijvend kruid uit de vlinderbloemenfamilie.

Vrouwen die last hebben van opvliegers en vaginale droogheid kunnen tijdens de overgang baat hebben bij het eten van sojarijke voeding en rode klaver. Ook extracten van deze middelen in supplementen verminderen de frequentie van deze klachten in lichte mate. Onderzoekers van het Erasmus MC komen tot die conclusie na een analyse van zestig wetenschappelijke studies naar het effect van bepaalde plantaardige voedingsmiddelen op klachten tijdens de menopauze.[1]

Wilde yam

Sommige vrouwen beweren dat het gebruik van crèmes met wilde yam kan helpen bij vaginale droogheid. Toch is er anno 2018 nog niet genoeg wetenschappelijk bewijs om aan te tonen dat deze producten effectief zijn.

Zwarte zilverkaars (black cohosh)

Dit kruid wordt gewoonlijk als voedingssupplement gebruikt om klachten tijdens de overgang zoals opvliegers, te verlichten. Sommige vrouwen nemen ook zwarte zilverkaars om vaginale droogheid te helpen verlichten, maar onderzoek heeft anno 2018 nog niet bewezen dat dit effectief is.

Prognose

Vaginale droogheid en vaginale atrofie zijn veel voorkomende klachten bij postmenopauzale vrouwen; ongeveer 30% van de postmenopauzale vrouwen ervaart vaginale droogheid. Hoewel vaginale droogheid geen ernstige gevolgen heeft, is het vaak wel een bron van veel ongemak. Er zijn hormoonbehandelingen beschikbaar die zeer effectief zijn bij het verminderen van vaginale droogheid, maar het al dan niet gebruiken van hormoontherapie is een individuele beslissing waarbij je rekening moet houden met zowel de nadelen als voordelen van de behandeling. Vrouwen met slechts milde symptomen kunnen verlichting ervaren door gebruik te maken van vaginale vochtinbrengende middelen en/of smeermiddelen tijdens geslachtsgemeenschap. Een uitgebreider voorspel kan ook helpen.

Noot:
  1. Erasmus MC. Soja, rode klaver tegen overgangsklachten. https://www.erasmusmc.nl/corp_home/corp_news-center/2016/2016-06/soja.rode.klaver.tegen.overgangsklachten/ (ingezien op 2-4-2018)

Lees verder

© 2013 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Jeuk in schaamstreek bij de vrouw: vulvovaginitisJeuk in schaamstreek bij de vrouw: vulvovaginitisHet is heel gênant als je last hebt van jeuk in de schaamstreek. Het geeft naast jeuk ook irritatie en een branderig gev…
Zwanger worden: billingsmethode (bestuderen afscheiding)Zwanger worden: billingsmethode (bestuderen afscheiding)Wanneer je zwanger worden wilt, zul je erg nieuwsgierig zijn naar het tijdstip van je eisprong. Op het moment van je eis…
De vaginale douche, gezond of ongezond?De vaginale douche, gezond of ongezond?Veel vrouwen gebruiken de vaginale douche voor intieme hygiëne. Hoe belangrijk is het nemen van een vaginale douche en i…
Vaginale droogheid: middelen zonder hormonenVaginale droogheid: middelen zonder hormonenVaginale droogheid komt vaak voor vanaf de overgang. En als je dan geen hormonen mag gebruiken zijn hormonale middelen u…
Overgang en menopauze: klachten en behandelingOvergang en menopauze: klachten en behandelingDe overgang is een natuurlijk proces waar iedere vrouw vroeger of later mee te maken krijgt. Sommigen hebben er amper la…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: istock.com/RicardoImagen
  • Erasmus MC. Soja, rode klaver tegen overgangsklachten. https://www.erasmusmc.nl/corp_home/corp_news-center/2016/2016-06/soja.rode.klaver.tegen.overgangsklachten/ (ingezien op 2-4-2018)
  • Everydayhealth
  • Lynn Marks. What Is Vaginal Dryness? http://www.everydayhealth.com/vaginal-dryness/guide/ (ingezien op 5-3-2017)
  • www.apotheek.nl/
  • MedicineNet. Vaginal Dryness and Vaginal Atrophy. https://www.medicinenet.com/vaginal_dryness_and_vaginal_atrophy/article.htm#vaginal_dryness_and_vaginal_atrophy_facts (ingezien op 2-4-2018)
  • WebMD. Vaginal Dryness: Causes and Moisturizing Treatments. https://www.webmd.com/women/guide/vaginal-dryness-causes-moisturizing-treatments#1 (ingezien op 2-4-2018)
  • Women's Health Concern. Vaginal dryness. https://www.womens-health-concern.org/help-and-advice/factsheets/vaginal-dryness/ (ingezien op 2-4-2018)
  • Afbeelding bron 1: Ruigsantos/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 2: Stevepb, Pixabay
  • Afbeelding bron 3: Luminast/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 4: Ivar Leidus, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)

Reageer op het artikel "Vaginale droogheid: oorzaken en behandeling van droge vagina"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 06-01-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Vrouwelijke geslachtsorganen
Bronnen en referenties: 12
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!