InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Overmatig knipperen met ogen: Oorzaken frequent oogknipperen

Overmatig knipperen met ogen: Oorzaken frequent oogknipperen

Overmatig knipperen met ogen: Oorzaken frequent oogknipperen Knipperen is een normaal en fysiologisch belangrijk fenomeen. Oogknipperen komt niet vaak voor bij pasgeboren baby's. De frequentie van het knipperen neemt langzaam toe naarmate het zenuwstelsel rijpt. Volwassenen knipperen ongeveer 14-17 keer per minuut. Door bepaalde aandoeningen, oogziekten en omgevingsfactoren gaan mensen vaker knipperen, bijvoorbeeld bij droge ogen, fel licht en glaucoom. Treden andere symptomen op naast het frequent oogknipperen, dan is het altijd verstandig om een oogarts te raadplegen. Indien nodig kan dan een snelle behandeling van een onderliggende oorzaak opgestart worden. Sommige oorzaken van vaak met de ogen knipperen zijn namelijk ernstig en leiden mogelijk onbehandeld tot een verlies van het gezichtsvermogen of andere gezondheidsproblemen.

Functies van knipperen met de ogen

Knipperen heeft een beschermende functie. Dit voorkomt namelijk dat stof of een voorwerp in het oog komt. Ook wordt hierdoor fel licht van het onvoorbereide oog afgewend. Verder speelt het knipperen ook een essentiële rol bij het vochtig en gezond houden van het oog, want de traanfilm wordt hierdoor over het hele blootgestelde oogoppervlak verspreid. De knippersnelheid neemt toe bij het praten, bij nervositeit, bij pijn of bij blootstelling aan zeer fel licht. Frequent knipperen is soms ook een vorm van een nerveuze tic.

Oorzaken en risicofactoren van oogknipperen

Aandacht vragen

Bij veel kinderen, vooral jongens die rond de vijf jaar oud zijn, is onophoudelijk knipperen een gewoonte. Dit is soms een vorm van aandacht vragen, maar stopt meestal vanzelf na een paar maanden.

Sommige patiënten reageren allergisch op make-up waardoor ze vaker gaan knipperen met de ogen / Bron: Manuel Marín, Wikimedia Commons (CC BY-2.0)Sommige patiënten reageren allergisch op make-up waardoor ze vaker gaan knipperen met de ogen / Bron: Manuel Marín, Wikimedia Commons (CC BY-2.0)

Allergische reactie

Overmatig knipperen is soms ook het resultaat van allergische reacties. Een oogallergie komt bijvoorbeeld tot stand na contact met chloor, huisdieren, make-up, luchtvervuiling, medicijnen en andere stoffen en chemicaliën. Allergische conjunctivitis (oogbindvliesontsteking) leidt tot tal van symptomen, zoals onder andere vaker dan normaal oogknipperen, tranende ogen, rode ogen, brandende ogen, een oogafscheiding en een zanderig gevoel in de ogen.

Blefarospasme

Oorzaken
Blefarospasme is een aandoening waarbij een patiënt snel en onvrijwillig knippert met de ogen. De aandoening ontstaat als gevolg van een abnormale zenuwstimulatie, hetgeen resulteert in krampachtige samentrekkingen van de oogspieren. Blefarospasme is een vorm van dystonie, een abnormale spierspanning.

Symptomen
Oogdystonie komt vaak tot stand bij patiënten tussen de vijftig en zeventig jaar en is variabel in ernst. Blefarospasme als gevolg van dystonie gaat soms gepaard met andere gezichtsbewegingen zoals plotselinge grimassen en het rollen van de ogen. Dit staat bekend als het Meige-syndroom.

Andere symptomen van deze aandoening zijn onder andere:

Al deze symptomen zijn soms meer duidelijk bij vermoeidheid, angst, fel licht, wind of stof, of tijdens het autorijden.

Behandeling
Blefarospasme behandelt de arts met botox-injecties om de betrokken spieren te ontspannen of te verlammen. Dit geeft een aanzienlijke verlichting bij meer dan 90% van de patiënten. De aandoening zelf blijft op de lange termijn bij 75% van de patiënten bestaan, maar tast dan meestal de normale levensactiviteiten niet aan, tenzij de patiënt een zeer ernstige vorm van de aandoening heeft.

Bijziendheid behandelt de arts mogelijk met contactlenzen / Bron: Fifikins, Flickr (CC BY-2.0)Bijziendheid behandelt de arts mogelijk met contactlenzen / Bron: Fifikins, Flickr (CC BY-2.0)

Bijziendheid

Bijziende patiënten kunnen objecten in de buurt duidelijk zien, maar ze moeten zich inspannen om dingen te zien die zich verder weg bevinden. Naast een onscherp zicht op afstand kampt een patiënt met volgende tekenen: loensen, overmatig knipperen, in de ogen wrijven, hoofdpijn en vermoeidheid van de ogen. Bijziendheid begint meestal in de kindertijd. Een typische klacht van bijziende schoolkinderen is dat ze moeite hebben met het lezen van wat er op het schoolbord of het schoolbord is geschreven. Kinderen die bijziend zijn, moeten jaarlijks een oogonderzoeken ondergaan om tijdens de schooljaren een uitstekend zicht te behouden. Bijziendheid vormt meestal geen risico voor de ooggezondheid, maar het is belangrijk om een vroege diagnose en behandeling te krijgen om ervoor te zorgen dat het geen degeneratieve aandoening wordt. Bijziendheid corrigeert de oogarts met een bril of contactlenzen. Wanneer de refractieafwijking stabiliseert, is refractiechirurgie zoals LASIK en PRK inzetbaar om bijziendheid permanent te corrigeren.

Blefaritis (ontsteking van de ooglidranden)

Oorzaken
Blefaritis is een ontsteking langs de rand van de oogleden waar wimpers groeien. De aandoening is gerelateerd aan roos, maar houdt ook verband met de volgende aandoeningen:

Symptomen
Verstopte klieren raken geïrriteerd en zijn vaak rood, waterig en jeukend. Daarnaast merken patiënten mogelijk kleverige, droge korsten aan de wimpers op. De oogleden voelen daarnaast vettiger aan. Patiënten zijn gevoeliger voor licht waardoor ze vaker knipperen met de ogen. Blefaritis treft de hoeveelheid vocht (smering) in de ogen, die voor iedereen problematisch kan zijn, maar vooral voor patiënten die contactlenzen dragen.

Behandeling
Stoppen met het dragen van contactlenzen is nodig totdat de symptomen verbeteren. Wanneer het toepassen van warme kompressen op een gesloten oog niet (voldoende)helpt, zet de arts mogelijk antibiotische oogzalven, oogcrèmes en orale (via de mond ingenomen) medicatie in. Verder verminderen ontstekingsremmende oogdruppels (meestal steroïden) de ontsteking. De patiënt gebruikt deze oogdruppels via correcte oogdruppelrichtlijnen.

Langdurig werk achter de computer leidt mogelijk tot computerogen / Bron: Concord90, PixabayLangdurig werk achter de computer leidt mogelijk tot computerogen / Bron: Concord90, Pixabay

Computer Vision Syndrome

Wanneer mensen lange uren voor een flikkerend beeldscherm zitten, kampen ze sneller met droge ogen. Dit leidt tot overmatig knipperen met de ogen omdat mensen op deze manier proberen ogen voldoende vochtig te houden. Patiënten met het Computer Vision Syndrome (computerogen) nemen eens in de 20 minuten een pauze en kijken dan ongeveer 20 seconden lang naar iets dat zich 20 meter verderop bevindt om de ogen voldoende rust te geven, zodat droge ogen, oogvermoeidheid en frequent oogknipperen niet tot stand komen.

Glaucoom

Oorzaken
Glaucoom is een ernstige oogaandoening waarbij de oogzenuw beschadigd raakt, meestal als gevolg van een verhoogde druk in het oog. Soms echter treedt ook normale druk-glaucoom op. De precieze oorzaak is niet bekend, maar wel zijn meerdere risicofactoren voor glaucoom gedefinieerd, zoals bijvoorbeeld het langdurig gebruik van corticosteroïden (krachtige ontstekingsremmers), roken en een slechte bloedsomloop.

Symptomen
Hoewel glaucoom in het begin meestal geen duidelijke symptomen veroorzaakt, ervaren patiënten soms wel vroege waarschuwingssignalen. De symptomen kunnen in eerste instantie komen en gaan, of na verloop van tijd verergeren.

Volgende tekenen komen mogelijk tot uiting bij glaucoom:

Behandeling
Er zijn verschillende soorten glaucoombehandelingen zoals medicinale oogdruppels, microchirurgie, laserbehandelingen en andere vormen van oogchirurgie. Met een snelle behandeling van glaucoom is het mogelijk om het verlies van het perifere gezichtsvermogen (zijdelingse zicht) mogelijk te voorkomen of vertragen.

Vreemd voorwerp in oog

Overmatig knipperen is het gevolg van een overmatige stimulatie van de knipperreflex. Dit komt meestal tot stand door een vreemd voorwerp in het oog, zoals een ingegroeide wimper die tegen de voorkant van de oogbal wrijft of een ernstiger oogletsel. Alles dat tegen het hoornvlies komt, veroorzaakt overmatig knipperen, waardoor water vrijkomt in een poging om het vreemde lichaam weg te spoelen.

Andere oorzaken

Andere oorzaken zijn:

Geassocieerde symptomen bij frequent knipperen van ogen

Niet altijd treden bijkomende symptomen op wanneer patiënten erg frequent met de ogen knipperen.

Wazig zien komt mogelijk voor naast oogknipperen / Bron: Nufkin, Flickr (CC BY-2.0)Wazig zien komt mogelijk voor naast oogknipperen / Bron: Nufkin, Flickr (CC BY-2.0)

Ogen

Af en toe treden echter andere ooggerelateerde problemen op zoals:
  • droge ogen
  • een gevoel van zwaarte rond de ogen
  • een oogafscheiding
  • een wazig gezichtsvermogen
  • een zanderig gevoel in de ogen
  • fotofobie (lichtschuwheid)
  • gezwollen ogen
  • hangende oogleden
  • jeukende ogen
  • oogpijn
  • oogstress
  • oogwrijven
  • rode ogen
  • tranende ogen
  • trillende oogleden
  • vermoeide ogen

Andere symptomen

Ook andere symptomen zijn mogelijk aanwezig naast het oogknipperen zoals bijvoorbeeld:

Alarmsymptomen

Overmatig knipperen is abnormaal wanneer:
  • dit geassocieerd is met andere symptomen
  • dit het normale leven aantast
  • dit interfereert met het normaal gezichtsvermogen, bijvoorbeeld tijdens het autorijden
  • dit niet binnen een paar uur stopt
  • ook nog volgende symptomen optreden: rode ogen, tranende ogen, oogpijn of gezwollen ogen

Bij deze alarmsymptomen is een snel bezoek aan de oogarts en een behandeling vereist om de onderliggende oorzaak op te sporen en te corrigeren.

Een grondig oogonderzoek is soms noodzakelijk / Bron: Jeff Dahl, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Een grondig oogonderzoek is soms noodzakelijk / Bron: Jeff Dahl, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Diagnose en onderzoeken

De arts zet diverse onderzoeken in om de oorzaak van het overmatig oogknipperen op te sporen:

Lees verder

© 2019 - 2020 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Glazige ogen: Oorzaken, behandeling en preventieGlazige ogen: Oorzaken, behandeling en preventieEen persoon met glazige ogen heeft een meer helder en glanzend uiterlijk van de ogen. Hierdoor lijkt het alsof een perso…
Droge ogen verhelpen - Symptomen, oorzaak en behandelingDroge ogen verhelpen - Symptomen, oorzaak en behandelingDroge ogen zorgen ervoor dat de ogen pijn doen, rood worden en jeuken. Ook het zicht kan wazig worden en je kan het gevo…
Middeltjes tegen vermoeide ogenMiddeltjes tegen vermoeide ogenVermoeide ogen komen veel voor. Meestal veroorzaken ze hoofdpijn, of een wazig zicht. Tegenwoordig krijgen onze ogen hee…
Een ontstoken oogEen ontstoken oogEen ontstoken oog komt behoorlijk vaak voor en is erg vervelend. Het kan jeuk, pijn, nare irritatie en tranen opleveren…
Dacryoadenitis (traanklierontsteking): Ontsteking traanklierDacryoadenitis (traanklierontsteking): Ontsteking traanklierDacryoadenitis is een aandoening waarbij een ontsteking ontstaat van de traanklier. Bij deze zeldzame oogaandoening is e…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Geralt, Pixabay
  • Geraadpleegd op 30 juni 2019:
  • 7 Little-Known Effects Of Having Extremely Dry Eyes, https://www.bustle.com/p/7-little-known-effects-of-having-extremely-dry-eyes-15952974
  • Blepharitis: The causes, symptoms and treatments, https://www.lenstore.co.uk/eyecare/blepharitis
  • Blepharospasm: That Blinkety-Blink Movement Disorder, https://www.cordingleyneurology.com/blepharospasm.html
  • Blinking and eye problems, https://www.dystonia.org.uk/blinking-and-eye-problems
  • Coëlho, medisch zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010
  • Excessive blinking, https://www.news-medical.net/health/Excessive-Blinking.aspx
  • Glaucoma: Symptoms, treatment and prevention, https://www.allaboutvision.com/conditions/glaucoma.htm
  • Oogpijn bij het knipperen van de ogen (oogknipperen), https://mens-en-gezondheid.infonu.nl/aandoeningen/187429-oogpijn-bij-het-knipperen-van-de-ogen-oogknipperen.html
  • What are myopia symptoms?, https://www.allaboutvision.com/conditions/myopia-faq/myopia-symptoms.htm
  • What Are the Symptoms of Glaucoma, and How Is It Diagnosed?, https://www.everydayhealth.com/glaucoma/guide/symptoms/
  • Afbeelding bron 1: Manuel Marín, Wikimedia Commons (CC BY-2.0)
  • Afbeelding bron 2: Fifikins, Flickr (CC BY-2.0)
  • Afbeelding bron 3: Concord90, Pixabay
  • Afbeelding bron 4: Nufkin, Flickr (CC BY-2.0)
  • Afbeelding bron 5: Jeff Dahl, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Reageer op het artikel "Overmatig knipperen met ogen: Oorzaken frequent oogknipperen"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 04-11-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Oogaandoeningen
Bronnen en referenties: 17
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!