Brokgevoel: steeds het gevoel dat er iets in je keel zit

Brokgevoel: steeds het gevoel dat er iets in je keel zit Heel veel mensen hebben wel eens last van het gevoel dat er iets in de keel blijft steken. Soms houden de klachten dagenlang aan en hoe vaak je ook je keel schraapt, hoest of slikt, het gevoel dat je een brok in je keel hebt blijft. Je maakt je zorgen. Een brokgevoel in de keel (globusgevoel) is in verreweg de meeste gevallen echter volstrekt onschuldig. Sterker nog: meestal houd je het brokgevoel zelf in stand omdat je, veelal door je zorgen, onbewust de spieren in je hals en keel aanspant. Een brokgevoel of globusgevoel komt veel voor. Meestal lijkt het alsof er ter hoogte van het strottenhoofd iets in je keel blijft steken. Het is een vervelend gevoel, maar bijna altijd volstrekt onschuldig. In de meeste gevallen kan er geen lichamelijke afwijking gevonden worden, die het brokgevoel kan verklaren. Slechts een enkele keer wordt het gevoel veroorzaakt door een aandoening. In dat geval doet het brokgevoel zich vooral voor als je eet. Daarnaast heb je dan vaak last van een schorre stem of heesheid.

De meeste mensen omschrijven het brokgevoel als een slijmprop, graatje of korreltje dat in de keel zit en niet kan worden weggeslikt. Vaak is er dan ook sprake van een branderige, pijnlijke of geïrriteerde keel. Deze irritatie ontstaat omdat je, door het brokgevoel, de neiging hebt om voortdurend je keel te schapen, te slikken of te kuchen.

Spanningen en stress als meest voorkomende oorzaak

Bij mensen die last hebben van een brokgevoel wordt bijna nooit een lichamelijke aandoening gevonden. Stress en spanningen zijn veel vaker de oorzaak. Psychische problemen kunnen voor tal van lichamelijke klachten zorgen. Bij de een uit zich dit in hoofdpijn, rugpijn of buikpijn, bij de ander leidt stress tot het onbewust aanspannen van de spieren in de hals en keel en daardoor tot een brokgevoel. Door het herhaaldelijke slikken, kuchen en schrapen van de keel, in een poging de brok te verwijderen, span je de spieren in je hals en keel nog meer aan. De spieren blijven zo vrijwel voortdurend in gespannen toestand en het brokgevoel kan dan ook bijna niet meer verdwijnen.

Soms ontstaat een brokgevoel ook, omdat je veel te gefocust bent op je eigen slikgedrag. Ieder mens slikt dagelijks een paar liter speeksel en slijm (geproduceerd door het neusslijmvlies) door. Verreweg de meeste mensen doen dit volledig onbewust, zonder het te weten. Sommige mensen slikken echter de hele dag door heel bewust en letten continu op het vocht in de keel. Hierdoor kan het gevoel ontstaan dat er een brok (slijmprop) in de keel zit.

Lichamelijke oorzaken van een brokgevoel

Een enkele keer veroorzaakt een lichamelijke aandoening het gevoel dat je een brok in je keel hebt. In dat geval zijn er echter meestal ook andere klachten dan het brokgevoel, zoals moeite hebben om vast voedsel te eten, keelpijn, oorpijn of heesheid.

Brandend maagzuur

Brandend maagzuur is de meest voorkomende lichamelijke oorzaak voor het gevoel dat je een brok in je keel hebt. De problemen met brandend maagzuur ontstaan meestal omdat er te veel maagzuur door de maag wordt geproduceerd en/of het maagzuur gemakkelijk vanuit je maag de slokdarm in kan stromen. Dit laatste kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer er teveel druk op je buik staat (bv. bij een zwangerschap of te strakke kleding) of als je last hebt van een middenrifbreukje. Verkeerde eetgewoonten (sterk gekruid eten, vet eten, alcohol, koffie, chocolade, sinasappelsap), leefgewoonten (roken, stress) of bepaalde medicijnen kunnen zorgen voor de productie van meer maagzuur. Maagzuur is agressief en je slokdarm is hier niet goed tegen beschermd. Het is normaliter ook niet de bedoeling dat er maagzuur in je slokdarm terecht komt. Als dit echter toch regelmatig gebeurt, ontstaan er klachten: een branderig, soms pijnlijk gevoel achter je borstbeen en in je keel, een zure smaak in je mond, hoesten en soms een brokgevoel in je keel. De kringspier van de slokdarm spant zich strakker aan om te proberen het maagzuur uit de slokdarm te houden. Hierdoor ontstaat het brokgevoel.

Een ontsteking van de keel, neusbijholten of tongamandel

Bij een langdurige ontsteking van de keel of de neusbijholten wordt extra slijm geproduceerd. Dit slijm kan de keel irriteren en een brokgevoel veroorzaken. De irritatie van de keel leidt vaak tot een gevoelige plek in de luchtpijp, een branderig gevoel in de keel en luchtpijp en een kriebel in de keel. Hierdoor heb je de neiging om veel te schrapen en te slikken, wat de spieren in je hals en keel aanspant. Een brokgevoel is dan het gevolg. Bijkomende klachten zijn: veel hoesten, hoofdpijn, neusverstopping, productie van veel snot en reukverlies. Bij suikerziekte en bloedarmoede kan het slijmvlies van de keel ook chronisch ontstoken raken.
Achter op de tong zit de tongamandel, die vooral wanneer de keelamandelen verwijderd zijn groter kan worden. De tongamandel kan ook ontsteken. In beide gevallen kun je het gevoel krijgen dat er een brok in je keel zit. Bij een ontsteking zijn andere klachten veelal: keelpijn, een vieze smaak in de mond en koorts.

Een allergie

Vooral een allergie voor huisstofmijt kan een verstopping van de neus en een irritatie van de keel veroorzaken. Hierdoor kan een schraal gevoel, jeuk of een brokgevoel in de keel ontstaan.

Afwijkingen aan het strottenhoofd

In en rondom het strottenhoofd lopen onder andere de spiertjes van de stembanden. Wanneer je je stem verkeerd gebruikt, wordt een deel van deze spiertjes te intensief belast. Ook wanneer de stembanden niet goed sluiten, door bijvoorbeeld een verkeerde aanleg van het strottenhoofd, is er te veel kracht nodig om de stem te gebruiken. In beide gevallen kan een brokgevoel ontstaan. Bijkomende klachten zijn dan vaak: heesheid en een stem met weinig volume.

Afwijkingen van de slokdarm

Soms is de kringspier die bij de keel aan de ingang van de slokdarm ligt, te strak gespannen. Deze spanning kan een brokgevoel geven. De spanning geeft vaak ook aanleiding tot het schrapen van de keel en kuchen, waardoor een eventueel brokgevoel alleen maar verergert en blijft bestaan. Wanneer je last hebt van een middenrifbreuk, kan dit leiden tot het minder goed functioneren van het afsluitklepje (ook een kringspier) tussen de maag en de slokdarm. Hierdoor kan maagzuur makkelijk de slokdarm instromen. In een poging het brandende maagzuur buiten te houden, spant de kringspier van de slokdarm zich strakker aan. Een brokgevoel kan dan het gevolg zijn.

Bij mensen die ouder zijn dan veertig jaar komt soms een zogenaamd Zenker divertikel voor. Dit is een uitstulping van een stukje van de slokdarm dat zich veelal in de hals bevindt. Er zit dan een soort van zakje bovenaan in de slokdarm, bij de overgang van de keel naar de slokdarm. De uitstulping op zich is onschuldig, maar kan wel leiden tot vervelende klachten. Eén daarvan is het gevoel dat er iets in je keel blijft steken (vooral nadat je gegeten hebt). Overige klachten kunnen zijn: hoesten, keelschrapen, geïrriteerde keel, slikklachten, verslikken, slechte adem, een borrelend geluid in je hals als je drinkt, heesheid, infecties van de luchtwegen en passageklachten (klachten in de slokdarm, omdat het eten niet goed zakt).

Een vergrote schildklier

Zowel een te traag als een te snel werkende schildklier kunnen leiden tot een vergroting van de schildklier. De schildklier ligt pal voor en onder het strottenhoofd. Een vergrote schildklier kan soms zo tegen het strottenhoofd drukken, dat je het gevoel hebt alsof er continu iets in je keel zit. Er zijn dan ook andere klachten die horen bij een te snel werkende schildklier (o.a. snel warm hebben, gewichtsverlies, gejaagd gevoel, diarree, trillende handen en hartkloppingen) of een te traag werkende schildklier (o.a. vermoeidheid, gewichtstoename, verstopping, snel koud hebben, haaruitval, spierpijn en slechte eetlust).

Slijtage van de halswervels

Als je ouder wordt, verdikken de randen aan de voorzijde van de halswervels. De slokdarm ligt tegen de voorzijde van de halswervels. Door de verdikkingen, kunnen de halswervels tegen de slokdarm aan drukken en kan een brokgevoel ontstaan.

Angina pectoris

Door een vernauwing van de kransslagaders, kan bij lichamelijke inspanning een drukkend, zwaar of pijnlijk gevoel midden op de borst ontstaan. De hartspier krijgt dan onvoldoende bloed toegevoerd, waardoor het hart zijn werk niet goed kan doen. Heel af en toe wordt er bij inspanning (alleen) een brokgevoel ervaren.

Een kwaadaardige afwijking

In zeldzame gevallen is keelkanker, kanker van het strottenhoofd of kanker van de slokdarm de oorzaak van het brokgevoel. Andere klachten zijn dan veelal: verandering van stem, moeite met eten, gewichtsverlies en oorpijn.

Onderzoek door huisarts en KNO-arts

Als je erg lang of regelmatig last hebt van een brok in je keel, dan is het verstandig om naar de huisarts te gaan. De huisarts zal je vragen naar eventuele andere klachten en hij zal in je keel kijken. Omdat een brokgevoel zo vaak door psychische problemen veroorzaakt wordt, zal de arts ook samen met jou bekijken of stress, spanningen of angst de oorzaak van de klachten kunnen zijn. Bij twijfel zal de huisarts je doorsturen naar een KNO-arts, die je keelholte en slokdarm verder zal onderzoeken.

De KNO-arts zal in de eerste plaats met behulp van een spiegeltje en voorhoofdlamp je keel en strottenhoofd bekijken (keelspiegelen). Aanvullend kunnen er röntgenfoto's van de hals, de slokdarm en de neusbijholten gemaakt worden en kan met een endoscoop (een flexibele slang met camera en lampje) een kijkonderzoek plaatsvinden van je slokdarm. In zeldzame gevallen wordt een scan van de neusbijholten, keel, hals of schildklier gemaakt.

Om te achterhalen of een allergie de klachten veroorzaakt, kan een allergieonderzoek plaatsvinden. Dit kan door bloedonderzoek of een huidtest. Bij de huidtest wordt met kleine krasjes een kleine hoeveelheid vloeistof (stoffen waarvoor je eventueel allergisch bent) in de huid aangebracht. Aan de hand van de reactie van je huid, is na ongeveer een half uur duidelijk of je ergens allergisch voor bent.

Als je je stem intensief gebruikt, kan een logopedisch onderzoek nodig zijn. De logopedist is deskundig op het gebied van de stem en kan bij keelklachten die ontstaan zijn door een fout stemgebruik helpen. De logopedist zal kijken naar je lichaamshouding en ademhaling en je leren om je stem op een goede, ontspannen manier te gebruiken.

Behandeling van het brokgevoel

De behandeling van het brokgevoel is uiteraard afhankelijk van de oorzaak. Wanneer een lichamelijke aandoening het brokgevoel veroorzaakt, zal deze behandeld moeten worden.

In de meeste gevallen is een psychisch probleem (spanningen, stress, angst) echter de oorzaak van het brokgevoel. De arts zal je dan geruststellen, waardoor bij het overgrote deel van de mensen de klachten vanzelf verdwijnen. Meestal gaat dit geleidelijk en speelt het brokgevoel af en toe nog op. Na enkele weken tot maanden is het meestal definitief verdwenen. Soms kan fysiotherapie ook helpen. Door ontspanningsoefeningen te doen, leer je de spieren in je hals en keel beter te ontspannen.

Het gevoel dat er een brok in je keel zit, is in verreweg de meeste gevallen een volstrekt onschuldig verschijnsel. Als je echter erg lang of regelmatig last hebt van een brok in je keel of als je daarnaast nog andere klachten hebt (moeite met eten, gewichtsverlies, heesheid, verandering van stem), is het verstandig om naar de huisarts te gaan.

Lees verder

© 2011 - 2021 Tamira, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Gevoel alsof er iets in de keel zitGevoel alsof er iets in de keel zitHet gevoel alsof er iets in de keel zit, een brokgevoel in de keel of het lijkt alsof de keel wordt dichtgeknepen. Deze…
Globus pharyngeus: Brokgevoel in keel (meestal onschuldig)Globus pharyngeus: Brokgevoel in keel (meestal onschuldig)Ongeveer één op de twintig patiënten die een KNO-arts bezoekt, heeft last van globus pharyngeus, een symptoom waarbij ee…
Een brok in je keel, wat kan er aan de hand zijn?Een brok in je keel, wat kan er aan de hand zijn?Je voelt iets ter hoogte van het strottenhoofd, maar het gaat niet weg, ook niet als je slikt of kucht. Als het vervelen…
Bang om te stikken, stikangst of slikangstBang om te stikken, stikangst of slikangstStikangst, slikangst of pnigofobie is een fobie (angst) die ontstaat na een nare ervaring met verslikken. Soms is een an…

Polycysteus ovarium syndroom, PCOSPolycysteus ovarium syndroom, PCOSPCOS is een aandoening waar vrij veel vrouwen mee te maken hebben. Dit syndroom veroorzaakt kleine vochtblaasjes op de e…
Peesplaatontsteking en hielspoor: ernstige pijn in de hielPeesplaatontsteking en hielspoor: ernstige pijn in de hielJe hebt een felle pijn aan de onderkant van je hiel. Vooral 's ochtends als je opstaat of nadat je lang gezeten hebt, is…
Bronnen en referenties
  • www.mlds.nl
  • www.kno.nl
  • www.amc.nl
Reactie

Kevin, 09-10-2014
Ik heb ook soms het gevoel of er wat in me keel zit en ik heb een vraagje zit er wat onder het strottenhoofd? Reactie infoteur, 13-10-2014
Bedoelt u met 'onder' 'achter'? Achter het strottenhoofd bevindt zich in elk geval de slokdarm, maar uiteraard ook spieren en botten (nekwervels). Op deze site wordt de anatomie duidelijk uitgelegd: http://www.menselijk-lichaam.com/ademhaling/keel-pharynx.

Tamira (94 artikelen)
Laatste update: 25-10-2011
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Bronnen en referenties: 3
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.