InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Dieet > IJzerarm dieet: voedingstips bij behandeling ijzeroverschot

IJzerarm dieet: voedingstips bij behandeling ijzeroverschot

IJzerarm dieet: voedingstips bij behandeling ijzeroverschot Een teveel aan ijzer kan net als een ijzertekort leiden tot vervelende gevolgen voor je lichaam, waaronder aandoeningen aan de lever. IJzeroverschot of ijzerstapeling is een erfelijke aandoening die ook wordt aangeduid met de medische term hemochromatose. In combinatie met aderlating kan een ijzerarm dieet voorgeschreven worden. Een dieet tegen ijzeropstapeling is niet zo makkelijk op te leggen vermits ijzer in zoveel etenswaren voorkomt. Toch zijn er enkele nuttige voedingstips waar je je kan aan houden om de ijzerwaarden in je lichaam te laten dalen. Wat mag je wel eten en wat niet bij een ijzeroverschot?

Teveel ijzer: erfelijk

Net zoals je een tekort aan ijzer kan hebben is het ook mogelijk om last te hebben van een teveel aan ijzer. Dit wordt ook wel een ijzeroverschot of ijzerstapelingsziekte genoemd. De medische term voor deze aandoening is hemochromatose. Het probleem bij ijzeroverschot is dat het op lange termijn schade kan opleveren aan je lichaam als het niet tijdig behandeld wordt. Zo kan er schade ontstaan aan de lever en de alvleesklier (pancreas), wat op lange termijn kan leiden tot ernstige ziekten zoals bijvoorbeeld levercirrose, leverkanker en diabetes. Doorgaans is hemochromatose erfelijk en hebben meerdere leden van een familie er last van. Eens de behandelende arts die link gelegd heeft, kan er gestart worden met de behandeling van het teveel aan ijzer.

Bloedanalyse

Maar het is net daar, op het vlak van de diagnose, dat vaak veel tijd verloren wordt. Want de symptomen die met een ijzeroverschot gepaard gaan kunnen ook overeenkomen met andere aandoeningen. Symptomen als chronische vermoeidheid, gewrichtspijn of pijn in de buik lijken op het eerste zicht immers niet eenduidig te wijzen in de richting van een ijzeroverschot. Na grondige anamnese van de arts, aangevuld met een bloedanalyse kan de diagnose van hemochromatose wel duidelijk gesteld worden. In die bloedanalyse zal blijken dat de aanwezigheid Ferrum (ijzer) de maximumwaarden overschrijdt.

Behandeling: ijzerarm dieet

In de medische wereld is er weinig overeenstemming in verband met het volgen van een ijzerarm dieet voor mensen met ijzerstapelingsziekte. Cruciaal hierbij is het feit dat het vermijden van voeding die veel ijzer bevat ertoe leidt dat je ook andere nuttige mineralen zult missen. Er zijn zoveel producten die ijzer bevatten dat het moeilijk is om die allemaal te mijden. Bovendien moet persoon per persoon bekeken worden in hoeverre een aangepast dieet efficiënt kan zijn. Hierbij zal de hoogte van de ijzerwaarden, de leeftijd, het gewicht en het eventuele ziektebeeld van de patiënt een rol spelen.

Algemeen advies

Sommige mensen met ijzeroverschot kampen ook met overgewicht. In dat geval wordt aangeraden om af te slanken en minder te eten, zodat er sowieso minder ijzer wordt opgenomen. Een balans tussen calorie-opname en calorieverbruik is hierbij aangewezen. Verder is ook een regelmatige lichaamsbeweging en een evenwichtig gebruik van groenten zeker nuttig. Vermits de lever vaak te lijden heeft onder ijzerstapeling is het zinvol om voeding te vermijden die dit cruciale orgaan sterk onder druk zet. Denk bijvoorbeeld aan vette voeding (fast food, sauzen) en alcohol. En maak bij het koken van je maaltijden bij voorkeur gebruik van kookmateriaal dat geen ijzer bevat. Vermijd dus gietijzeren pannen en wokken.

IJzeroverschot: voedingstips

In het algemeen wordt aangenomen dat de volgende voedingstips kunnen helpen om je ijzerwaarden te doen dalen:

Welke voeding en dranken beperken of vermijden bij ijzeroverschot?

  • rundvlees
  • varkensvlees
  • orgaanvlees
  • rood vlees
  • broccoli
  • sla
  • koffie
  • alcohol
  • andijvie
  • sperziebonen
  • zwarte olijven
  • zeer vettig eten
  • gedroogd fruit (bv. gedroogde abrikozen)
  • chocolade met veel cacao (bv. zwarte fondantchocolade)
  • producten met vitamine C: citrusvruchten (citroen, sinaasappel, limoen)

Wat mag je WEL eten en drinken?

  • thee tijdens de maaltijd
  • vruchtensappen tussen de maaltijden
  • frisdrank
  • volkoren producten
  • artisjok
  • melk
  • vis
  • kaas
  • eieren
  • margarine
  • ijzerrijke groenten in beperkte mate (bv. één keer per week)

Aderlating bij ijzeroverschot

Aderlating is de behandeling die traditioneel als een remedie tegen ijzeroverschot wordt gezien. Door middel van de aderlating verliest de patiënt letterlijk ijzer door het afnemen van bloed. De efficiëntie hiervan wordt door sommige dokters nog steeds als voldoende beschouwd, terwijl andere artsen het enkel houden bij het voorschrijven van een ijzerarm dieet of van ijzervrije voedingssupplementen. Doorgaans wordt aderlating enkel toegepast als de ijzerwaarden extreem hoog zijn. Op die manier kunnen schadelijke gevolgen voor de lever en de alvleesklier (pancreas) vermeden worden.

Lees verder

© 2015 - 2017 Verdanov, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Maagdarmsparend dieet: voedingstips om je maag te sparenMaagdarmsparend dieet: voedingstips om je maag te sparenMaagklachten en spijsverteringsproblemen kunnen soms erg lang duren. Vooral aandoeningen aan de maag kunnen op de lange…
Het Sonoma dieetHet Sonoma dieetHet Sonoma dieet is een dieet dat begin januari 2006 gelanceerd is in Amerika. Dit dieet is bedacht door de Amerikaanse…
IJzerstapelingsziekte: symptomen, diagnose en behandelingIJzerstapelingsziekte: symptomen, diagnose en behandelingIJzerstapelingsziekte is een ziekte waarbij er teveel ijzer in het lichaam wordt bewaard. De grote hoeveelheden ijzer wo…
Het RAUW dieet snel en succesvol afvallen, maar ongezondHet RAUW dieet snel en succesvol afvallen, maar ongezondAls je graag enkele overtollige kilo's wilt verliezen, dan geloof je graag in de vele dieet en afvaltips die dieetgoeroe…
Maagverkleining: voedingstips voor je gewicht na de operatieMaagverkleining: voedingstips voor je gewicht na de operatieZwaarlijvige mensen vinden vaak een oplossing voor obesitas dankzij een maagoperatie, waardoor de bijhorende gezondheids…
Bronnen en referenties
  • http://www.hemochromatose.nl/documents/patienten/hemochromatose/voeding.xml?lang=nl
  • www.wageningenur.nl/web/file
  • http://www.gezondheidsplein.nl/aandoeningen/hemochromatose/discussieer-mee/wat-houdt-een-ijzerarm-dieet-in-bij-hemochromatose/item56349 (bronnen geraadpleegd op 30/10/2015).

Reageer op het artikel "IJzerarm dieet: voedingstips bij behandeling ijzeroverschot"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reactie

Tobia, 22-11-2015 23:35 #1
Vraag: wil een bloedtest doen om vast te stellen of er in mijn geval sprake kan zijn van ijzeropslag.
Wat is de goede PH waarde in bloed? A positief is mijn bloedgroep.
Is het een doorgaans normale vraag om te onderzoeken? Reactie infoteur, 23-11-2015
Beste,

De ph-waarde waar u het over heeft heeft te maken met het zuur-base-evenwicht in het bloed. Wanneer de arts het ijzeroverschot onderzoekt zal er vooral gekeken worden naar de Fe (ijzerwaarde) en de Ferritine (aanduiding van ijzerreserve) in het bloed.

Vriendeljke groet,
Verdanov

Infoteur: Verdanov
Laatste update: 16-01-2017
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Dieet
Special: IJzerproblemen behandelen
Bronnen en referenties: 3
Reacties: 1
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!