Problemen stoelgang: zwarte, rode en groene ontlasting/poep

Een gezonde ontlasting heeft een koperbruine tot donkerbruine kleur. De ontlasting kan door diverse factoren van kleur veranderen, waaronder het gebruik van bepaalde voedingssupplementen of het voedsel dat iemand tot zich neemt. Wanneer er voor ontlasting met een afwijkende kleur geen eenvoudige verklaring voor handen is, dan kan dit betekenen dat er sprake is van een situatie die nader medisch onderzoek vereist.

zwarte, rode en groene ontlasting

• Mogelijke oorzaken van zwarte of donkere ontlasting
• Mogelijke oorzaken van een rode streep op de ontlasting
• Mogelijke oorzaken groene ontlasting
• Tot slot

Mogelijke oorzaken van zwarte of donkere ontlasting

De medische term voor zwarte, kleverige en teerachtige ontlasting die smerig ruikt, is melena. Dit duidt op de aanwezigheid van een bloeding in de slokdarm, maag of de dunne darm. Uitzondering hierop is een hevige bloeding vanuit maag of dunne darm, waarbij de passage van het bloed zo snel verloopt dat er geen melena wordt gevormd. Ontlasting dat er zwart en teerachtig uitziet, is reeds in het darmkanaal geheel of gedeeltelijk verteerd. Melena kan worden veroorzaakt door:

• Maagzweer (ulcus pepticum);
• Maagslijmvliesontsteking (gastritis);
• Spataderen in de slokdarm (oesofageale varices);
• Mallory-Weiss scheur: herhaaldelijk, heftig of overvloedig braken kunnen erosies van de slokdarm of kleine scheuren in de slokdarm veroorzaken.

Zwarte of donkere ontlasting kan ook worden veroorzaakt door voedsel, voedingssupplementen of medicijnen. Het gebruik van ijzersupplementen of van koolstoftabletten tegen diarree (Norit e.a.), kunnen leiden tot ontlasting die zwart of zelfs groen van kleur is. Multivitaminen die (veel) ijzer bevatten, kunnen hetzelfde effect hebben. Voedingsmiddelen die donkerblauw of zwart van kleur zijn, kunnen ook ook donkere of zwarte ontlasting veroorzaken. Hierbij kan gedacht worden aan drop en bosbessen. De ontlasting van pasgeboren baby's, meconium genaamd, is van nature zwart.

Mogelijke oorzaken van een rode streep op de ontlasting

Een bloeding in het laatste deel van het spijsverteringskanaal (anus of endeldarm) geeft gewoonlijk helderrood bloed in of op de ontlasting, bloed op het toiletpapier, of bloedvlekken in de toiletpot of roodgekleurd water. De passage van ontlasting met bloed wordt ook wel hematochezia genoemd. Oorzaken van bloed in de ontlasting kunnen onder meer de volgende zijn:

• Aambeien (hemorroïden);
• Anale kloof (anale fissuur);
• Darmpoliepen of darmkanker;
• Diverticulaire bloedingen;
• Inflammatoire darmziekten (IBD): de ziekte van crohn en colitis ulcerosa.

Diverse verschillende soorten voedsel met natuurlijke of kunstmatige kleurstoffen kunnen tot roodgekleurde ontlasting leiden. Deze kunnen bestaan uit rode gelatine, ijslolly's, tomatensap of soep, grote hoeveelheden rode bieten, rode kool of rode paprika. Maar als er bloedrode sporen in of op de ontlasting aanwezig zijn, dan duidt dat doorgaans op een bloeding in het uiteinde van het spijsverteringskanaal.

Bloed in de ontlasting is niet altijd het gevolg van een ernstige of chronische aandoening, maar het moet altijd worden geëvalueerd door een arts. Elke verandering in de stoelgang, zoals het ontlastingspatroon of de kleur, geur, frequentie of consistentie (verstopping of diarree) die niet binnen een paar dagen voorbij is, is reden om een afspraak te maken met de huisarts.

Mogelijke oorzaken groene ontlasting

Groene ontlasting is in sommige gevallen heel normaal, zoals bij kinderen die borstvoeding krijgen. Groene ontlasting kan ook veroorzaakt worden door het nemen van ijzersupplementen of het eten van bepaalde voedingsmiddelen, zoals groene bladgroenten of groene koolsoorten (bladgroen / chlorofyl). Groene ontlasting kan ook duiden op een probleem met de vertering van voedsel als gevolg van een ziekte, aandoening of ander abnormale proces.

Groene ontlasting kan een symptoom zijn van diverse gastro-intestinale aandoeningen die interfereren met het normale verteringsproces, zoals een salmonella voedselvergiftiging. Gal wordt gebruikt voor het verteren van vet en is een vrij dikke, geelgroenige vloeistof. De galkleurstof geeft ontlasting zijn typische koperbruine tot donkerbruine kleur. Een (te) snelle passage van de voeding door het maag-darmkanaal kan groene ontlasting veroorzaken. Groene ontlasting kan worden veroorzaakt door de volgende ziekten:

• Coeliakie (glutenintolerantie);
• Het gebruik van te veel laxeermiddelen;
• Infectie met de parasiet Giardia lamblia;
• Darmkanker;
• Prikkelbare darm syndroom;
• Antibiotica geassocieerde diarree / pseudomembraneuze colitis;
• Salmonella of E. coli voedselvergiftiging;
• Buikgriep of maag- en darmgriep (virale gastro-enteritis).

Tot slot

Feces zijn meestal bruin van kleur. Veel mensen vinden het verontrustend wanneer de kleur van hun ontlasting verandert. Verkleurde ontlasting heeft in veel gevallen niets te maken met een medische aandoening, maar sommige veranderingen, met name wanneer het zich vaker achter elkaar voordoet, kunnen reden zijn de huisarts te raadplegen. Bloed in de ontlasting is iets om altijd met de huisarts te bespreken. Een ander belangrijk verschijnsel die niet genegeerd mag worden, is een veranderd ontlastingspatroon, langer dan een week.

Klik hier voor een special over ontlastingsproblemen: slijm en bloed bij de ontlasting, pijn bij het poepen, enz.

Lees verder

• Pijnlijke stoelgang: pijn bij poepen & bloed bij ontlasting
• Ontlasting: bloed bij ontlasting, slijm, diarree, geur-kleur
• Baby ontlasting kleur (grijs, geel, groen), poepen & diarree
• Wormen bij mensen: wormen in ontlasting symptomen & klachten
• Ontlasting: pijn, tumor/ontsteking/abces, stoelgang klachten