Dwangstoornis: behandeling van obsessieve gedachten

Dwangstoornis: behandeling van obsessieve gedachten Mensen die lijden aan een dwangstoornis hebben last van dwangmatige gedachten waarbij er vaak ook sprake is van dwangmatige handelingen uitvoeren. De gedachten kunnen zich zo aan iemand opdringen, dat het normale functioneren wordt belemmerd. Een dwangstoornis is een vorm van angststoornis. Door de dwanggedachten toe te laten, zullen angstgevoelens verminderen of verdwijnen. Deze aandoening is over het algemeen vrij goed te behandelen. Meestal wordt er gekozen voor cognitieve gedragstherapie.

Wat een dwangstoornis is

Iemand met een dwangstoornis heeft last van terugkerende obsessieve gedachten, waarbij er soms handelingen moeten worden uitgevoerd. Deze stoornis wordt ook wel een obsessief-compulsieve stoornis of dwangneurose genoemd. Mensen die hieraan lijden beseffen dat de gedachten overdreven zijn, toch kunnen ze er niet mee stoppen. Gedachten kunnen over allerlei dingen gaan,, bijvoorbeeld angst voor besmetting (smetvrees), dat je een ander wat aandoet, rampzalige fouten maken, seks of godsdienst. De gedachten of handelingen worden gebruikt om angstgevoelens te onderdrukken. Dit is een vorm van vermijdingsgedrag en zal indien het niet wordt behandeld steeds erger worden.

Behandeling

Over het algemeen is een dwangstoornis goed te behandelen. Hoe sneller de behandeling start, hoe meer kans er op succes is. Behandeling richt zich vooral op het vermijdingsgedrag. Door de dwangmatige gedachten toe te laten of rituelen uit te voeren, vermijd je de angst. Door dit aan te pakken, werk je er aan om weer een normaal leven te kunnen leiden. Meestal wordt er gekozen voor psychotherapie of medicijnen, waarbij de voorkeur uitgaat naar psychotherapie. Samen met de therapeut bekijk je wat het beste voor jou is. Gedragstherapie staat hierbij centraal, waarbij je leert oefenen met situaties die jouw angst oproepen en je aanzetten tot dwang. Vaak worden deze twee vormen van therapie gecombineerd.

Het doorbreken van vermijdingsgedrag

Het is belangrijk dat je het vermijdingsgedrag, dus de dwang, leert te doorbreken. Dit staat centraal tijdens de behandeling. Tijdens cognitieve gedragstherapie leer je om de confrontatie met je angst aan te gaan. Je ondergaat de angst, waarbij je leert ermee om te gaan zonder je toevlucht te zoeken in het vermijdingsgedrag. Je wordt niet meteen in het diepe gegooid, omdat dat juist kan afschrikken. Dit wordt stapje voor stapje opgebouwd en in overleg met jou. Zo kun je beetje bij beetje wennen aan een moeilijke situatie, net zolang totdat de angst en dus de dwang afneemt.

Medicijnen

Medicijnen pakken het vermijdingsgedrag ook aan, omdat ze de angstgevoelens onderdrukken. De meeste medicijnen die er bij dwang worden gebruikt, zijn medicijnen tegen depressie. Deze medicijnen verminderen angst, waardoor ze geschikt kunnen zijn. In veel gevallen gaat een dwangstoornis samen met een depressie, dus heeft het medicijn een dubbele werking.

Cognitieve gedragstherapie

Deze vorm van therapie is een soort gedachtenonderzoek. Het is een therapie waarbij gedragstherapie gecombineerd wordt met gesprekstherapie. Je bespreekt je dwang met een cognitief gedragstherapeut en geeft aan hoe je over jezelf denkt. Je geeft aan waar je precies bang voor bent en hoe je omgaat met momenten waarop de angst ontstaat. Welke gedachten komen er bij je op en welke handelingen ga je daardoor uitvoeren? Je gaat inzien dat de gedachten die je hebt niet kloppen.

Oefenen

Er wordt vanuit gegaan dat niet de gebeurtenissen zelf, dus de dwanggedachten, de oorzaak zijn van je problemen, maar de manier waarop iemand dingen bekijkt. Tijdens de gedragstherapie oefen je veel. Er wordt een situatie opgezocht waarin jij angst ervaart. Dit gebeurt heel geleidelijk, zodat je deze confrontatie aankunt. Meestal begin je eerst om bepaalde situaties in gedachten voor te stellen. Als dit goed gaat, ga je echte situaties oefenen. Op deze manier is een dwangstoornis goed aan te pakken.

Combinatie

Vaak wordt er gekozen voor cognitieve gedragstherapie omdat hiervoor een lichte voorkeur is. Soms wordt besloten dit in combinatie met medicijnen te doen. Door technieken die je tijdens de therapie leert, kun je leren om in het vervolg de dwang onder controle te houden. Er is altijd een kans op terugval, dan is het goed dat je technieken beheerst. Als er naast de dwang een depressie is ontstaan, wordt er meestal begonnen met antidepressiva.

Lees verder

© 2014 - 2021 Ymbakker, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Dwangstoornis: cognitieve gedragstherapieDwangstoornis: cognitieve gedragstherapieIemand die lijdt aan een dwangstoornis, ook wel dwangneurose genoemd, heeft last van dwanggedachten waarbij vaak ook dwa…
Dwangstoornis en de invloed op de seksualiteitDwangstoornis en de invloed op de seksualiteitEen dwangstoornis wordt ook wel dwangneurose genoemd. Iemand heeft last van steeds terugkerende opdringerige obsessieve…
Dwangstoornis en de relatie tot vermijdingsgedragDwangstoornis en de relatie tot vermijdingsgedragDwangmatig denken en handelen wordt ook wel een obsessief-compulsieve stoornis genoemd. Dit is een soort obsessie, waarb…
Levenslang met DwangIn het RTL5-programma Levenslang met Dwang gaat presentator Jan Kooijman met zeven mensen die aan een dwangstoornis leid…

Dermatosis papulosa nigra: symptomen, oorzaak en behandelingDermatosis papulosa nigra: symptomen, oorzaak en behandelingDermatosis papulosa nigra is een huidaandoening die meestal wordt gekenmerkt door meerdere, kleine, hypergepigmenteerde,…
Depressie bij jongeren: helpt behandeling 'Grip Op Je Dip'?Depressie bij jongeren: helpt behandeling 'Grip Op Je Dip'?De eerste resultaten van online behandelprogramma's voor psychische klachten zijn veelbelovend. Maar hoe zit het met jon…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Xusenru, Pixabay
  • Boek: zorgboek dwang. ISBN 9789086480487
Ymbakker (897 artikelen)
Laatste update: 04-10-2016
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Bronnen en referenties: 2
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.