Jeuk over hele lichaam zonder uitslag: symptomen en oorzaak
Last van jeuk over je hele lichaam zonder uitslag op de huid? Jeuk over je hele lichaam of een prikkend, branderig of schurend gevoel waardoor je de neiging krijgt om te krabben, is een zeer vervelende huidklacht waar menigeen last van heeft. De jeuk kan variëren in ernst van lichte jeuk bij milde irritatie van de huid tot een hevige en allesbeheersende toestand die je belemmert in je dagelijkse functioneren. Jeuk kan 'gekmakend' zijn. 's Nachts kan jeuk je uit de slaap houden, waardoor je uitgeput wakker wordt. Er zijn meerdere mogelijke oorzaken waardoor je last kunt krijgen van jeuk over je gehele lichaam of uitgebreidere jeuk, waarbij er geen zichtbare huidafwijkingen zijn. De belangrijkste oorzaken van jeuk over je hele lichaam of jeuk van binnenuit passeren de revue.- Jeuk over het hele lichaam
- Overgevoeligheid (allergie)
- Medicatie
- Voedselovergevoeligheid
- Stoffen
- Hooikoorts
- Jeuk van binnenuit door nier- en leverstoornissen
- Stofwisselingsziekten
- Jeuk over het lichaam door darmparasieten
- Jeuk door psychische factoren
- Kanker en jeuk
- Jeuk over het hele lichaam door een ijzertekort
- Polycythemia
- Ouderdomsjeuk (pruritus senilis)
- Jeuk tijdens de overgang
Jeuk over het hele lichaam
Jeuk is een symptoom dat we allemaal hebben meegemaakt. Hoewel de symptomen van jeuk variëren, leidt dit meestal tot een bijzonder ongemakkelijk gevoel op de huid. Het kan aanvoelen alsof er iets op (of in) je huid kruipt. Jeuk kan diffuus zijn (gegeneraliseerd over het hele lichaam) of gelokaliseerd. De jeuk kan met uitslag en zonder huiduitslag manifesteren. Er zijn meerdere mogelijke oorzaken waardoor je last kunt krijgen van jeuk over het gehele lichaam, waarbij er geen zichtbare huidafwijkingen zijn (dus zonder uitslag).
Galbulten op de rug / Bron: DLdoubleE, Wikimedia Commons (Publiek domein)Overgevoeligheid (allergie)
Overgevoeligheid of allergie kan aanleiding geven tot jeuk over het hele lichaam.Medicatie
Overgevoeligheid voor bepaalde medicijnen kan jeuk veroorzaken. Men spreekt bij huidafwijkingen veroorzaakt door een geneesmiddel in eerste instantie van geneesmiddel(huid)reactie of toxicodermie. Je kunt dan last krijgen van jeukende huiduitslag en galbulten. De kans op jeuk bij het gebruik van geneesmiddelen neemt toe in geval vijf of meer orale medicijnen (pillen) worden gebruikt.Voedselovergevoeligheid
Er kan ook sprake zijn van voedselovergevoeligheid waarbij je bepaalde voedingsmiddelen niet verdraagt die veel anderen wel verdragen. Hierbij kun je last krijgen van je darmen, luchtwegen of huid: vlekjes, jeuk, roodheid, zwelling en eczeem. Voedselovergevoeligheid kan soms ontstaan door een allergie, waarbij bepaalde voedingsmiddelen een afweerreactie van het lichaam oproepen. Meestal gaat het om een allergie voor één van de volgende voedingsmiddelen:- koemelk;
- ei;
Varkensvlees / Bron: Nayaa, Pixabay - vis;
- schaal- of schelpdieren;
- varkensvlees;
- noten;
- pinda(kaas);
- soja;
- sesamzaad; of
- tarwe.
Stoffen
Voorts kunnen bepaalde stoffen jeuk over het hele lichaam veroorzaken. Voorbeelden hiervan zijn zeep- of waspoeder, nikkel of latex.
Vermoeidheid door hooikoorts / Bron: Istock.com/dolgachovHooikoorts
Bij hooikoorts ben je allergisch voor boompollen of graspollen. Bekende symptomen zijn niezen, loopneus, jeuk aan de neus, ogen die jeuken en tranen, rode ogen, droge keel (keelpijn) en hoesten, benauwdheid en kortademigheid of een piepende ademhaling en oogklachten. Andere symptomen die kunnen optreden zijn vermoeidheid, hoofdpijn en soms huidklachten. Iemand met hooikoorts kan flinke jeuk krijgen over zijn hele lichaam, zoals de binnenkant van de pols, zijkanten van de knieën, onderbenen, onderrug en gezicht.Jeuk van binnenuit door nier- en leverstoornissen
Als de nieren of de lever niet naar behoren functioneren, kan dat van binnenuit jeuk veroorzaken. Deze organen zorgen voor het verwerken en afvoeren van afvalstoffen in het lichaam en als bij dit proces een kink in de kabel optreedt, zullen afvalstoffen zich opstapelen wat klachten veroorzaakt, zoals jeuk. Leveraandoeningen als levercirrose, leverkanker en hepatitis (leverontsteking) kunnen naast allerlei andere symptomen ook jeuk veroorzaken. Een verminderde nierfunctie geeft in het begin geen klachten, maar in een later stadium kunnen er klachten optreden doordat afvalstoffen zich ophopen in het lichaam. Naast jeuk, zijn dat onder meer vermoeidheid, algehele malaise, (spier)krampen, vergeetachtigheid, slapeloosheid, misselijkheid, verminderde eetlust envergrote vatbaarheid voor infecties.
Stofwisselingsziekten
Stofwisselingsziekten als diabetes, schildklieraandoeningen en jicht, kunnen onder meer jeuk veroorzaken. Zo kan een overactieve schildklier (hyperthyroïdisme) ervoor zorgen dat je naast huidproblemen als haaruitval en jeuk, last krijgt van onder meer de volgende klachten:- rusteloosheid, nervositeit en prikkelbaarheid;
- slecht slapen, altijd in de weer zijn, een opgejaagd gevoel hebben;
- trillende handen;
- menstruatieveranderingen (zeer licht of onregelmatig);
- vermoeidheid en spierzwakte;
- struma: een zwelling van de schildklier;
- gewichtsverlies ondanks toegenomen eetlust;
- hartkloppingen;
- transpireren, een afkeer van warmte en toegenomen dorst;
- diarree of vaker naar het toilet moeten dan normaal;
- kortademigheid.
Jeuk over het lichaam door darmparasieten
Blastocystis spp (voorheen blastocystis hominis genoemd) is een darmparasiet, die zeer vaak voorkomt bij mens en dier. Maar liefst 40% van de volwassen tussen de 15 en de 50 jaar in Nederland heeft deze parasiet in de darm. De aanwezigheid van deze parasiet wordt soms in verband gebracht met klachten als een opgezette buik, flatulentie of winderigheid, buikpijn en soms diarree, misselijkheid en jeuk. Ongeveer een derde van de besmette mensen heeft last van klachten.
Jeuk door psychische factoren / Bron: Syda Productions/Shutterstock.com
