InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Groeven of ribbels in nagels: oorzaken van geribbelde nagels

Groeven of ribbels in nagels: oorzaken van geribbelde nagels

Groeven of ribbels in nagels: oorzaken van geribbelde nagels Groeven in de nagels kunnen ontstaan in zowel je vingernagels als teennagels. Bij groeven in de nagels kan het gaan om transversale groeven (overdwars gaand) of longitudinale groeven (in de lengterichting). Meestal zijn deze groeven of ribbels in de nagels onschuldig. Groeven in de nagels of geribbelde nagels kunnen te maken hebben met ouderdom, maar het kan ook een uiting zijn van een onderliggende systemische aandoening of huidziekte. Indien je nagelveranderingen opmerkt die niet vanzelf overgaan, dan is het verstandig je huisarts naar je nagels te laten kijken.

Oorzaak van groeven in nagels

Er kan onderscheid worden gemaakt tussen twee soorten groeven in de nagels. Er zijn transversale groeven (overdwars gaand) en
longitudinale groeven (in de lengterichting).

Transversale groeven

Verticale groeven worden gezien bij de volgende aandoeningen:
  • Beau's lines;
  • Mees' lines;
  • Muehrcke's bands;
  • Onychomadesis;
  • Habit tick washboard nails.

Longitudinale groeven

Horizontale groeven treden op bij:
  • Fysiologisch verschijnsel bij ouderen;
  • Bij verscheidene huidaandoeningen;
  • Heller's mediane canaliforme dystrofie;
  • Herringbone nails;
  • Een periunguaal fibroom of een periunguaal fibrokeratoma;
  • Mucoid cyste.

Groeven en ribbels door Beau's lines

Beau's lines of lijnen van Beau zijn indentaties, diepe groeven of deuken die overdwars van de ene kant naar de andere kant van de nagel lopen. De oorzaak is een tijdelijke groeistoornis in de nagelmatrix. Deze groeven kunnen verschijnen wanneer de groei wordt onderbroken door letsel of ernstige ziekte. Aandoeningen die verband houden met de lijnen van Beau bestaan uit ongecontroleerde diabetes en perifere vaatziekte, evenals ziekten die verband houden met hoge koorts, zoals roodvonk, mazelen, bof en longontsteking. Beau's lines kunnen ook een teken zijn van zinktekort.

Mees' lines / Bron: Yannick Trottier, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Mees' lines / Bron: Yannick Trottier, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Mees' lines

Witte, dwarse strepen in de nagel, bekend als Mees' lines, ontstaan door een toename in koolstofmonoxide, arsenicumvergiftiging, lepra, malaria en seleniumvergiftiging. Het kan ook worden gezien bij chemotherapie. Er zijn bij Mees' lines geen of nauwelijks groeven of deuken te zien of te voelen in de nagels. Het gaat hierbij om ee tijdelijke verminderde groei of een groeistop van de nagels.

Onychomadesis of stopnagels

Onychomadesis is de medische term voor 'stopnagels', Het gaat bij stoopnagels om nagels die een groeistop hebben doorgemaakt, waarna er een nieuwe nagel uitgroeit die in veel gevallen de oude nagel voor zich uitduwt. Bij een relatief korte groeistop ontstaan er duidelijk zichtbare groeven in de breedte (Beau's lines).

Oorzaken van stopnagels
Lokaal trauma aan het nagelbed is de meest voorkomende oorzaak van onychomadesis aan één nagel. Indien meerdere nagels zijn aangedaan, wijst dit op een systemische aandoening zoals ziekten met hoge koorts (sepsis, bacteriële infecties, virale infecties), erytrodermie (roodheid van de huid over vrijwel het gehele lichaam), ziekte van Kawasaki; gebruik van geneesmiddelen (bijvoorbeeld chemotherapeutische middelen, anticonvulsiva, lithium, retinoïden); en virale infecties zoals hand-, voet- en mondziekte (HVM) en waterpokken op kinderleeftijd. Het kan ook voorkomen bij psychische stress, alopecia areata (pleksgewijze kaalheid), blaarziekten en bestralingstherapie.

Muehrcke's lines / Bron: Lyrl, Wikimedia Commons (Publiek domein)Muehrcke's lines / Bron: Lyrl, Wikimedia Commons (Publiek domein)

Muehrcke's lines

Muehrcke's bands of Muehrcke's lines zijn veranderingen in de nagel die een teken kunnen zijn van een onderliggende medische aandoening. Het gaat hierbij om witte, overdwarse strepen, parallel aan lunula (het maantje in de vingernagel) zonder groeven, ribbels of deuken. De lijnen zijn eigenlijk in het vasculaire nagelbed onder de nagelplaat, en als zodanig verplaatsen ze niet met de nagelgroei. Muehrcke's lines verdwijnen wanneer er druk op de nagel wordt geplaatst. De verschijning van Muehrcke's lines is nonspecifiek, maar ze worden vaak geassocieerd met verminderde eiwitsynthese en een verlaagd gehalte aan eiwitten in het bloed (hypoalbuminemie), wat kan optreden tijdens perioden van metabolische stress (bijvoorbeeld na chemotherapie) en in hypoalbuminemische toestanden zoals het nefrotische syndroom, een stoornis waarbij de nieren het bloed niet goed filteren. Muehrcke's lines werd in 1956 beschreven door de Amerikaanse arts Robert C. Muehrcke (4 augustus 1921 - 7 september 2003).

Geribbelde nagels door habit tick washboard nails

Habit tick washboard nails (synoniemen: habit-tic deformity en washboard nail) is een nagelafwijking waarbij in het midden van de nagel terugkeren overdwarse groeven ontstaan. De nagelafwijking heeft wel wat weg van een wasbord uit vervlogen tijden. De nagelaandoening is meestal een gevolg van onychotillomanie, wat staat voor nagelafwijkingen die ontstaan door voortdurende zelf veroorzaakte mechanische irritatie, door het (nerveus) pulken aan de nagel en andere gewoonten. De compulsieve en repetitieve gewoonte om specifiek op het nagelgebied te pulken, is de boosdoener. Een herhalend trauma op de nagel kan uiteindelijk resulteren in de abnormale uitgroei van de nagel. Vaak zijn personen met deze gewoonte er zich niet eens van bewust dat ze dit doen. Meestal wordt de wijsvinger gebruikt om aan de nagel van de duim te pulken. Er zijn uitzonderingen en gewoonte-misvormingen kunnen ook voorkomen in andere nagels, maar het wordt normaal gesproken niet gezien op teennagels, aangezien het niet typisch is dat mensen gedurende de gehele dag toegang hebben tot hun teennagels. Mogelijke dat er in sommige gevallen sprake is van een groeistoornis.

Groeven in nagels bij ouderen

Groeven in de lengterichting komen vaak voor op oudere leeftijd en zijn dan te beschouwen als een normaal fysiologisch verschijnsel. Deze groeven kunnen grijswit tot geel gekleurd zijn.

Bij alopecia areata kun je last krijgen van groeven in de nagels / Bron: Fresnel/Shutterstock.nlBij alopecia areata kun je last krijgen van groeven in de nagels / Bron: Fresnel/Shutterstock.nl

Groeven bij huidziekten

Longitudinale groeven komen ook voor in het kader van huidziekten, zoals:

Mediane canaliforme nageldystrofie van Heller

Mediane canaliforme nageldystrofie van Heller staat ook bekend als Heller's mediane canaliforme dystrofie en onychodystrophia mediana canaliformis. Het is een groeistoornis van de nagel, waarbij vaak de duim is aangedaan met een symmetrisch beeld. Dus zowel de linker- als de rechterduim zijn dan betrokken. Het gaat bij deze nagelafwijking om een kloofachtige groef in het midden van de nagel, waarbij naar beneden gerichte richels aan beide zijden van de splijting optreden. Een zogenaamde kerstboomstructuur. De oorzaak is anno 2019 niet precies bekend, maar mogelijk ontstaat het door trauma, of infectie. Het wordt niet geassocieerd met inwendige ziekten.

Mucoid cyste / Bron: Jmarchn, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Mucoid cyste / Bron: Jmarchn, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Mucoid cyste

Een mucoïd cyste is een cyste die uitgaat van het eindgewricht van de vinger. Deze en andere cysten die in de buurt van de nagelmatrix zit en daar druk op uitoefent, kan een groef in de nagel veroorzaken in de lengterichting.

Herringbone nails

Herringbone nails, ook wel bekend als Chevron nails, is een zeldzaam voorbijgaand nagelrugpatroon dat wordt gezien bij jonge kinderen. Het gaat om schuine lijntjes, V-vormig met de punt naar het einde van de nagel (visgraatpatroon). Het nagelgroeipatroon staat voor zover bekend niet in verband met medische problemen en heeft de neigingvanzelf te verdwijnen, vaak ergens einde adolescentie, begin volwassenheid. Het is dus te beschouwen als een fysiologisch verschijnsel, zonder betekenis.

Periunguaal fibroom

Een periunguaal fibroom kan op rond of onder de nagel zitten. Een dergelijk fibroom is vaak 2-3 mm en komt onder de nagelriem uit en kan parallel met de nagel uitgroeien, waarbij een longitudinale groef kan ontstaan.

Lees verder

© 2017 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
NagelafwijkingenNagelafwijkingenMooie, lange en goedverzorgde nagels: welke vrouw droomt hier niet van? Toch zijn er veel voorkomende nagelafwijkingen d…
Tips om je nagels lang mooi gelakt te houdenTips om je nagels lang mooi gelakt te houdenOm gek van te worden! Heb je eindelijk je nagels mooi gelakt, bladdert het na een paar uur alweer af. Eigenlijk kan je o…
Misvormde en verkleurde nagelsMisvormde en verkleurde nagelsNagels wil je het liefst zo mooi mogelijk houden, maar soms kan dit niet. Je krijgt een ziekte of een aandoening waarbij…
Afgebrokkelde gespleten vingernagels; slechte nagelsAfgebrokkelde gespleten vingernagels; slechte nagelsJe nagels brokkelen af en zijn bros. Wat kunnen de oorzaken zijn van afgebrokkelde nagels of lelijke gespleten nagels? B…
Dunne nagels: symptomen, oorzaak en behandelingDunne nagels: symptomen, oorzaak en behandelingSoms zijn broze of dunne nagels simpelweg het gevolg van veroudering of een gebrek aan vocht. Dunne nagels kunnen ook ee…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Yannick Trottier, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Cutis. Shedding Light on Onychomadesis. http://www.mdedge.com/cutis/article/128565/pediatrics/shedding-light-onychomadesis (ingezien op 3-10-2017)
  • Healthline. Why Do I Have Ridges in My Fingernails? https://www.healthline.com/health/ridges-in-fingernails#overview1 (ingezien op 3-10-2017)
  • Huidarts.com. Mediane canaliforme nageldystrofie. https://www.huidarts.com/huidaandoeningen/mediane-canaliforme-nageldystrofie/ (ingezien op 3-10-2017)
  • Huidinfo.nl. Stopnagels (onychomadesis). http://www.huidinfo.nl/stopnagel.html (ingezien op 3-10-2017)
  • Huidziekten.nl. Mees' lines. http://www.huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/mtxt/Mees-lines.htm (ingezien op 3-10-2017)
  • Huidziekten.nl. Nagelafwijkingen. https://www.huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ntxt/nagel-afwijkingen-onychopathie.htm#crumbling (ingezien op 3-10-2017)
  • Huidziekten.nl. Peri-unguale fibromen (Koenense tumoren). https://www.huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ftxt/FibroomPeriunguaal.htm (ingezien op 3-10-2017)
  • Mayo Clinic. Slide show: 7 fingernail problems not to ignore. http://www.mayoclinic.org/healthy-lifestyle/adult-health/multimedia/nails/sls-20076131?s=5 (ingezien op 3-10-2017)
  • Wikipedia. Chevron nail. https://en.wikipedia.org/wiki/Chevron_nail (ingezien op 3-10-2017)
  • Wikipedia. Muehrcke's nails. https://en.wikipedia.org/wiki/Muehrcke%27s_nails (ingezien op 3-10-2017)
  • Afbeelding bron 1: Yannick Trottier, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Afbeelding bron 2: Lyrl, Wikimedia Commons (Publiek domein)
  • Afbeelding bron 3: Fresnel/Shutterstock.nl
  • Afbeelding bron 4: Jmarchn, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Reageer op het artikel "Groeven of ribbels in nagels: oorzaken van geribbelde nagels"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 31-12-2018
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Nagelaandoeningen
Bronnen en referenties: 15
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!