InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Blauwe plek: oorzaken en behandelen van blauwe plekken

Blauwe plek: oorzaken en behandelen van blauwe plekken

Blauwe plek: oorzaken en behandelen van blauwe plekken Een blauwe plek is een zichtbare bloeduitstorting die ontstaat door vallen of stoten. Een blauwe plek kun je gemakkelijk herkennen aan de hand van de symptomen. Een blauwe plek wordt eerst rood, blauw, paars en daarna geel en bruin, als genezing intreedt. Bloed van beschadigde bloedcellen diep onder de huid verzamelt zich in de buurt van het oppervlak van de huid en dit veroorzaakt de blauwe plek. De oorzaak van een blauwe plek is vaak vallen of stoten. Een blauwe plek kan evenwel ook ontstaan als er geweld tegen je wordt toegepast, bijvoorbeeld bij huiselijk geweld of kindermishandeling. Doe in dat geval aangifte bij de politie en schakel professionele hulp in. De behandeling van een blauwe plek bestaat uit het aanbrengen van een ijskompres (nooit direct ijs op de huid aanbrengen). Er bestaan ook middeltjes om bestaande blauwe plekken te behandelen en te genezen, zoals arnica. Deze kruidachtige plant wordt toegepast bij bloeduitstortingen ten gevolge van vallen, zwikken en stoten.
Blauwe plek na een stoot of val / Bron: KoS, Wikimedia Commons (Publiek domein)Blauwe plek na een stoot of val / Bron: KoS, Wikimedia Commons (Publiek domein)

Wat is een blauwe plek?

Bloeduitstorting

Een blauwe plek, ook wel een bloeduitstorting genoemd, is een veelvoorkomend verschijnsel. De medische term voor bloeduitstorting is hematoom. Het gaat hierbij om een traumatische verwonding van de huid of de weefsels onder de huid. Kneuzingen kunnen optreden na een ongeluk, zoals een val, of botsing tegen of worden geraakt door een stomp voorwerp. Zolang de opperhuid of epidermis, dat is het buitenste laagje van je huid, niet kapot gaat of scheurt, is er geen uitwendige bloeding. Er treedt bij een blauwe plek echter schade op aan bloedvaten onder de huid, waardoor deze scheuren en bloed lekken. Dit bloed hoopt zich op onder de huid. Een bloeduitstorting is dus een inwendige bloeding, waarbij het bloed tussen de omliggende weefsels terecht komt en er een blauwe plek zichtbaar wordt.

Bloedstolling

Nadat een bloedvat is verwond, verzamelen zich bloedplaatjes in het bloed op de plaats van het letsel om een ​​prop te vormen. De bloedplaatjes worden gecombineerd met bepaalde eiwitten die stollingsfactoren worden genoemd en die gezamenlijk de bloedstolling aansturen. Zij vormen een ​​fibrinestolsel, wat voorkomt dat bloed uit het bloedvat lekt en de bloedplaatjes bij elkaar houdt zodat de genezing kan beginnen.

Verkleurde plek

Naarmate het bloed stolt, ziet de huid boven het beschadigde gebied er verkleurd uit; er ontstaat een zogenaamde 'blauwe plek'. In het begin is de huid vaak rood of paarsachtig van kleur, maar later, als de blauwe plek geneest, kan deze bruin, groen of geel van kleur worden. Dit kan ter plaatse gepaard gaan met zwelling, gevoeligheid of pijn.

Symptomen van een blauwe plek

Aanvankelijk kan een blauwe plek een roodachtig aspect hebben. Binnen een paar uur wordt de plek blauw of donkerpaars en na een paar dagen geel of groen, waaraan je kunt zien dat genezing optreedt. Een blauwe plek is meestal gevoelig en soms zelfs pijnlijk gedurende de eerste paar dagen, maar de pijn verdwijnt meestal als de kleur wegtrekt. Omdat de huid niet kapot is bij een blauwe plek, is er geen risico op infectie. Het duurt meestal ongeveer één tot twee weken voordat een blauwe plek is verdwenen, hoewel het soms iets langer kan duren voordat het genezen is.

Soorten kneuzingen

Bij een kneuzing is er sprake van een beschadiging van het onderhuidse weefsel door een direct inwerkende kracht op het lichaam, waarbij een pijnlijke, gezwollen plek die later blauw kan kleuren ontstaat. De belangrijkste soorten kneuzingen zijn:

Ecchymose

Dit duidt op een vlakke paarsblauwe of blauwe plek die wordt veroorzaakt wanneer bloed lekt in de bovenste lagen van de huid.

Hematoom

Een hematoom duidt op ophoping van bloed na een bloeduitstorting die in de huid, onder de huid of in het weefsel zit. Hierbij is een blauwe plek zichtbaar. Het verschilt van een eenvoudige blauwe plek of kneuzing omdat het gebied opgezwollen en pijnlijk wordt. Hematomen kunnen optreden na een (stompe) verwonding, maar ze kunnen zich ook zonder duidelijke oorzaak ontwikkelen. Verreweg de meeste hematomen ontstaan in de huid, maar ze kunnen in alle organen van het lichaam optreden.

Oorzaak en risicofactoren van blauwe plekken

Een blauwe plek of meerdere blauwe plekken kunnen worden veroorzaakt door:

Kleine ongelukken

Ongelukjes, zoals tegen een stoel, tafel of bed aanlopen, vallen of een zwaar voorwerp of een gereedschap op je voet of hand laten vallen, kunnen een bloeduitstorting veroorzaken op de plaats van de inslag.

Blauwe plekken na een auto-ongeval / Bron: Dmitry Kalinovsky/Shutterstock.comBlauwe plekken na een auto-ongeval / Bron: Dmitry Kalinovsky/Shutterstock.com

Grotere ongelukken en ongevallen

Als je betrokken raakt betrokken bij een verkeersongeval of een ander ongeval, kun je ook blauwe plekken oplopen.

Sportblessures

Sporten, vooral contactsporten (voetbal, handbal, hockey, basketbal enz.), kunnen leiden tot blauwe plekken. Ook kunnen grote spierscheuren gepaard gaan met intense blauwe plekken en zwellingen.

Mishandeling en huiselijk geweld

Kneuzingen kunnen een teken zijn van huiselijk geweld, kindermisbruik of (ouderen)mishandeling, vooral als je meerdere kneuzingen hebt op merkwaardige plaatsen of als blauwe plekken terug blijven komen.

Ouderen

Ouderen krijgen over het algemeen sneller blauwe plekken dan jongere mensen. Dit komt omdat hun huid dunner is en ze minder vet hebben onder hun huid wat een ​​dempend effect heeft. De bloedvaten gaan bij ouderen gemakkelijker stuk na een lichte verwonding.

Vrouwen

Over het algemeen ontwikkelen vrouwen sneller een blauwe plek dan mannen.

Sneller blauwe plekken krijgen door bepaalde medicatie / Bron: Stevepb, PixabaySneller blauwe plekken krijgen door bepaalde medicatie / Bron: Stevepb, Pixabay

Medicatie

Het gebruik van bepaalde medicijnen, zoals antistollingsmiddelen, ook wel bloedverdunners genoemd, kan de kans op het krijgen van blauwe plekken vergroten.

Vitaminetekort

Een vitaminetekort kan ook leiden tot sneller krijgen van kneuzingen. Vitamine B12, vitamine C, vitamine K en foliumzuur spelen een rol bij de bloedstolling.

Bloedingsstoornissen

Bepaalde bloedingsstoornissen, zoals hemofilie of bloederziekte (een erfelijke stoornis in de gehele bloedstolling) en de ziekte van Von Willebrand (de meest voorkomende erfelijke stollingsstoornis), kunnen ervoor zorgen dat je sneller blauwe plekken krijgt. Deze aandoeningen worden veroorzaakt door de afwezigheid van bepaalde stollingsfactoren (eiwitten) in het bloed.

Alarmsymptomen

In de volgende situaties moet je (direct) medische hulp inschakelen:
  • een hoofdtrauma waarbij je duizelig en/of misselijk bent en bij vermoeden van een hersenschudding
    Kind met blauw oog / Bron: Humbert15, Flickr (CC BY-2.0)Kind met blauw oog / Bron: Humbert15, Flickr (CC BY-2.0)
  • een bloeduitstorting onder een teennagel of vingernagel die niet verdwijnt na drie of vier weken (om een subunguaal melanoom uit te sluiten)
  • een scherpe stoot of klap net boven het oog wat leidt tot een blauw oog waarbij veranderingen in het gezichtsvermogen ontstaan (bijvoorbeeld wazig zien) of waarbij problemen met oogbewegingen tot stand komen
  • een verwonding met hevige pijn (wijst mogelijk op een fractuur of botbreuk)
  • bloeduitstortingen in combinatie met bloedend tandvlees of een bloedneus (wat wijst op een bloedingsaandoening)
  • bloeduitstortingen in combinatie met zwelling en/of extreme pijn (vooral bij gebruik van bloedverdunnende medicijnen)
  • optreden van bloeduitstortingen zonder duidelijke reden of oorzaak
  • bij oogletsel

Onderzoek en diagnose

De huisarts zal kunnen zien of er sprake is van een blauwe plek door de huidverkleuring te bekijken. Daarnaast zal hij of zij vragen stellen over de toedracht van de blauwe plek. In sommige gevallen kan er een botbreuk zijn die verkleuring veroorzaakt. Bij vermoeden van een fractuur, zullen er waarschijnlijk röntgenfoto's gemaakt worden van het betreffende lichaamsgebied. Blauwe plekken die geen duidelijke oorzaak lijken te hebben, kunnen een teken zijn van een bloedingsstoornis, een vitaminetekort of een andere onderliggende aandoening. In deze gevallen is bloedonderzoek nodig om de oorzaak te achterhalen.

Behandelen van blauwe plekken

De behandeling van een blauwe plek hangt af de onderliggende oorzaak. Blauwe plekken als gevolg van lichte verwondingen of ongelukken verdwijnen na een paar weken vanzelf. Tijdens het genezingsproces kan de blauwe plek van kleur veranderen, van rood, blauw of donkerpaars naar geel, bruin of groen, voordat deze helemaal vervaagt.

Een ​​blauwe plek kun je op de volgende manier behandelen:

IJs aanbrengen

Breng een coldpack aan gedurende de eerste 24 tot 48 uur nadat de blauwe plek zich heeft ontwikkeld. Niet langer dan 15 minuten koelen. Voorkom direct contact tussen de coldpack en het aangedane gebied door een handdoek of doek ertussen te plaatsen. Door de afkoeling trekken de bloedvaten samen, zodat er minder bloed in het weefsel terechtkomt. Ook zorgt een koukompres voor afname van zwelling en heeft het een verdovend en dus pijnstillend effect.

Verhoging

Leg de aangedane ledemaat hoger om pijn en zwelling te verminderen.

Warmte

Na 2 dagen kun je meerdere keren per dag met een warmtepack of een doek gedrenkt in warm water op het geblesseerde gebied leggen, zodat de gekneusde plek goed doorstroomd wordt.

Paracetamol werkt pijnstillend en koortsverlagend / Bron: Martin SulmanParacetamol werkt pijnstillend en koortsverlagend / Bron: Martin Sulman

Pijnstilling

Neem desgewenst paracetamol ter verlichting van pijn.

Overige

Kneuzingen die na een paar weken niet verdwijnen of terugkomen zonder duidelijke oorzaak, kunnen medische zorg nodig hebben. Bij vermoeden van een botbreuk, raadpleeg dan onmiddellijk je huisarts of bezoek de afdeling spoedeisende hup van het ziekenhuis. Doe aangifte bij de politie in geval van mishandeling.

Kruiden toepassen bij blauwe plekken

Er zijn enkele kruidenmiddelen waarmee pijn, zwelling of verkleuring van blauwe plekken verlicht kunnen worden.

Arnica

Arnica montana is een plantje dat bij voorkeur in droge gebieden voorkomt. Arnica wordt gebruikt om pijn te verlichten en zwelling en verkleuring als gevolg van blauwe plekken te verminderen. Het wordt vaak verkocht als een crème, gel of zalf die op de huid wordt aangebracht.

Troebele appelazijn / Bron: Veganbaking.net, Wikimedia Commons (CC BY-SA-2.0)Troebele appelazijn / Bron: Veganbaking.net, Wikimedia Commons (CC BY-SA-2.0)

Appelazijn

Van appelazijn wordt gemeld dat het de bloedtoevoer naar een blessure verhoogt, waardoor bloedstolsels in gekneusde gebieden worden afgebroken. Het wordt meestal verdund met warm water en aangebracht als een kompres.

Epsom zout

Badzout van Epsom ontspant de spieren en kan helpen bij het verminderen van pijn en zwelling als gevolg van kneuzingen.

Bromelaïne

Het enzym bromelaïne, gewonnen uit ananas, is een natuurlijke ontstekingsremmer waarvan ook wordt gemeld dat het helpt om bloedstolsels op te lossen en kan helpen de zwelling verminderen die je vaak ziet bij een blauwe plek.

Epsom zout gaat zwelling en pijn tegen / Bron: Martin SulmanEpsom zout gaat zwelling en pijn tegen / Bron: Martin Sulman

Theezakjes

Thee bevat tannines die bloedvaten vernauwen. Theezakjes van zwarte thee of groene thee die direct op kneuzingen wordt aangebracht, helpen de verkleuring door blauwe plekken te verminderen.

Aloë vera

Aloë vera staat bekend om zijn helende eigenschappen en velen geloven dat het de genezing van blauwe plekken versnelt. Aloë-gel wordt meestal rechtstreeks op de huid aangebracht.

Preventie

Blauwe plekken komen vaak voor, ook bij gezonde kinderen en volwassen mannen en vrouwen. Je kunt nooit helemaal voorkomen dat je blauwe plekken oploopt. Je kunt evenwel het risico op blauwe plekken op de volgende manieren verminderen:
  • Draag een helm en andere beschermende kleding bij skaten of mountainbiken, enz.
  • Draag goede uitrusting bij contactsporten.
  • Houd vloeren en trappen vrij van obstakels (zoals kleedjes en bijzettafeltjes) die ervoor kunnen zorgen dat je eroverheen struikelt of ertegenaan loopt.
  • Houd meubels uit de buurt van deuropeningen of looppaden
  • Draag een zaklamp als je door slecht verlichte gebieden loopt.
  • Doe een nachtlampje als je 's nachts moet opstaan ​​om naar de badkamer te gaan.
  • Zorg ervoor dat je dieet voldoende hoeveelheden vitamine B12, C en K en foliumzuur bevat.

Prognose

De meeste blauwe plekken zijn binnen ongeveer twee weken verdwenen.

Complicaties

Meestal is een blauwe plek een onschuldige herinnering aan een klein incident; een bloeduitstorting binnen eeen paar dagen vanzelf is genezen. Er zijn echter een aantal enkele mogelijke complicaties, zoals het compartimentsyndroom en myositis ossificans.

Compartimentsyndroom

Het compartimentsyndroom is zeer zeldzaam maar pijnlijk en kan het gevolg zijn van ernstig letsel. Hierbij treedt een verstoring op van de bloedtoevoer door zwelling binnen een 'compartiment' in (vaak een ledemaat van) het lichaam.

Myositis ossificans

Myositis ossificans is over het algemeen niet gevaarlijk en is vaak het gevolg van letsel, waarbij je weer snel allerlei activiteiten doet en te weinig rust hebt gehad. Myositis Ossificans duit op verkalking van het spierweefsel op de plek van een harde klap. Hierdoor ontstaan een gevoelig en hard gebied.

Lees verder

© 2018 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Hematomen, blauwe plekkenEen blauwe plek is het meest voorkomende type bloeduitstorting. Blauwe plekken worden veroorzaakt door je bijvoorbeeld e…
Snel spontane blauwe plekken op benen en armen behandelenSnel spontane blauwe plekken op benen en armen behandelenHoe moet je blauwe plekken op benen en armen behandelen? Hoe ontstaan blauwe plekken en wat te doen bij spontane blauwe…
Blauwe plekken: oorzaken, symptomen, behandeling & tipsBlauwe plekken: oorzaken, symptomen, behandeling & tipsWie heeft er nog nooit een blauwe plek gehad? Die donkere, pijnlijke plek die ontstaat ten gevolge van een valpartij is…
Blauwe plek na bloedprikken, onder nagel, geel, en kleurenBlauwe plek na bloedprikken, onder nagel, geel, en kleurenBlauwe plek onder de nagel, onder het oog, na bloedprikken, geel van kleur en andere kleuren. Een blauwe plek is een blo…
Zijn blauwe plekken ongevaarlijk?Zijn blauwe plekken ongevaarlijk?Als antwoord op de vraag in de titel, in de meeste gevallen is het niet gevaarlijk. De een kleurt snel en de ander nauwe…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Baedaya, Pixabay
  • https://www.stylecraze.com/articles/effective-home-remedies-for-bruises/#gref
  • https://kidshealth.org/en/teens/bruises.html
  • https://www.mayoclinic.org/healthy-lifestyle/healthy-aging/in-depth/easy-bruising/art-20045762
  • https://www.emedicinehealth.com/bruises/article_em.htm
  • https://www.medicinenet.com/bruises/article.htm
  • https://www.webmd.com/skin-problems-and-treatments/guide/bruises-article#1
  • https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/15235-bruises/prevention
  • https://www.prevention.com/beauty/skin-care/a20430123/how-to-identify-and-treat-bruises/
  • https://www.healthline.com/health/prevent-bruising-how-to
  • https://www.stylecraze.com/articles/effective-home-remedies-for-bruises/#gref
  • https://www.emedicinehealth.com/bruises/article_em.htm
  • Share Care. What are complications of bruising? https://www.sharecare.com/health/bruises-contusions/what-complications-bruising (ingezien op 27-8-2018)
  • Afbeelding bron 1: KoS, Wikimedia Commons (Publiek domein)
  • Afbeelding bron 2: Dmitry Kalinovsky/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 3: Stevepb, Pixabay
  • Afbeelding bron 4: Humbert15, Flickr (CC BY-2.0)
  • Afbeelding bron 5: Martin Sulman
  • Afbeelding bron 6: Veganbaking.net, Wikimedia Commons (CC BY-SA-2.0)
  • Afbeelding bron 7: Martin Sulman

Reageer op het artikel "Blauwe plek: oorzaken en behandelen van blauwe plekken"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 25-05-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Huidaandoeningen
Bronnen en referenties: 20
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!