Pseudoartrose: symptomen, oorzaken, behandeling en preventie

Pseudoartrose: symptomen, oorzaken, behandeling en preventie Pseudartrose of pseudoartrose betekent ‘nepgewricht’ en duidt op het niet binnen afzienbare tijd genezen van botbreuken. Een botbreuk groeit niet vast en er ontstaat een vals gewricht. Dit gaat gepaard met hevige pijn en een onnatuurlijke beweeglijkheid op de plaats van de breuk. Dit wordt ook wel 'hypemobiliteit' genoemd. Laat je niet op het verkeerde been zetten door de benaming 'pseudoartrose', aangezien het niets te maken heeft met artrose, waarbij de kwaliteit van het kraakbeen achteruitgaat. Pseudoartrose treedt vooral op na breuken in de schacht van lange pijpbeenderen, in boven- en onderarm en boven- en onderbeen.
Pseudoartrose aan de rechtervoet ter hoogte van het vijfde middenvoetsbeentje (basis metatarsalis V) / Bron: Robert Gollmick, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Pseudoartrose aan de rechtervoet ter hoogte van het vijfde middenvoetsbeentje (basis metatarsalis V) / Bron: Robert Gollmick, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Wat is pseudoartrose?

Bij 'pseudoartrose' moet je je niet laten verwarren door de naam van de aandoening, omdat het niets te maken heeft met normale artrose, een aandoening die de verschillende structuren in en rond je gewricht aantast. Pseudoartrose treedt op wanneer een botbreuk niet voldoende geneest. De botbreuk groeit niet vast en er ontstaat een vals gewricht. Het gewricht kan zelfs hypermobiel zijn.

Oorzaken

De onvolledige genezing van gebroken botten is de oorzaak van de pseudosrtrose. Hier kunnen verschillende redenen voor zijn, die worden onderscheiden in morbide en mechanische oorzaken:

Mechanische oorzaken

Een mechanische oorzaak kan een gebroken bot zijn dat niet goed geneest. Er kunnen verschillende redenen zijn waarom een ​​breuk niet geneest zoals zou moeten. Het gewonde bot is mogelijk te snel belast, dat wil zeggen niet voldoende geïmmobiliseerd. Als het botweefsel op dat moment nog niet stevig en stabiel genoeg was, kan te vroeg bewegen uiteindelijk meer kwaad dan goed doen en in het ergste geval tot pseudoartrose leiden.

Andere mechanische oorzaken kunnen zijn:
  • de verplaatsing van zachte weefsels in het fractuurgebied
  • onvoldoende wondcompressie
  • de verplaatsing van de botdelen die weer aan elkaar moeten groeien

Morbide oorzaken

Morbide oorzaken moeten ook worden overwogen. Wanneer een bot overmatig, maar niet goed geneest, kan gesproken worden van morbide oorzaken. Deze categorie omvat ook:

Een aangeboren oorzaak is zelden de reden.

Soorten pseudoartrose

Pseudoartrose kan ook worden onderverdeeld in verschillende categorieën:
  • hypertrofische/atrofische pseudoartrose: met een toename of afname van bot- en kraakbeenweefsel;
  • vitale/avitale pseudoartrose: met goed of slecht doorbloed weefsel.

In het geval van vitale pseudoartrose is de breuk onstabiel, maar het weefsel is intact en nog steeds voldoende doorbloed. Atrofische pseudoartrose laat een vermindering van de botstructuur zien door slechte doorbloeding van het weefsel. De hypertrofe vorm laat daarentegen laat callusvorming rond de breuk zien, terwijl toch sprake is van non-union. Men spreekt van hypertrofische, vitale pseudoartrose als het bot- en kraakbeenweefsel in overmaat wordt gereproduceerd. Vitale pseudoartrose komt vaker voor dan de avitale variant.

Symptomen

Er zijn verschillende kenmerken die op pseudoartrose wijzen. Een heel langzaam genezende botbreuk kan bijvoorbeeld een eerste teken zijn. Als een breuk binnen vier tot zes maanden geneest, spreekt men van een vertraagde fractuurgenezing, na de zes maanden is het een pseudoartrose. Bovendien veroorzaakt het ook een aantal soms zeer ernstige klachten:
  • pijn in het gebied van de aangetaste botten of gewrichten
  • zwelling
  • het rood worden
  • bewegingsbeperkingen
  • overbeweeglijkheid (hypermobiliteit)
  • instabiliteit
  • krakende gewrichten

Als je deze symptomen bij jezelf kunt waarnemen, is het van belang een arts te raadplegen.

Onderzoek en diagnose

Pseudoartrose kan worden gediagnosticeerd als een botbreuk na zes maanden niet is genezen. Bij het stellen van de diagnose werkt de arts in eerste instantie met aanwijzingen die je hem verschaft middels een vraaggesprek. De arts zal tevens je medische geschiedenis in ogenschouw nemen en lichamelijk onderzoek uitvoeren. Als er aanwijzingen zijn voor pseudoartrose, zal de behandelend arts gebruikmaken van beeldvormingsonderzoek. Vooral röntgendiagnostiek wordt als zinvol beschouwd.

Externe fixatie / Bron: Pagemaker787, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)Externe fixatie / Bron: Pagemaker787, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)

Behandeling van pseudoartrose

Vitale pseudoartrose

De behandeling van pseudoartrose hangt af van de vorm en de ernst. De behandelmethoden worden aangepast aan de respectieve oorzaak. Bij de vitale vorm kan een iets gemakkelijkere behandeling worden gestart en zijn de kansen op genezing goed. Met behulp van zogenaamde osteosynthetische maatregelen (botverbindingen) kan hier een goed behandelingsresultaat worden bereikt. Osteosynthese is een techniek waarbij twee of meer botdelen aan elkaar worden vastgezet met behulp van pennen, schroeven en platen. Er kan ook gebruik gemaakt worden van een externe ringfixator. Deze wordt voornamelijk gebruikt om misvormingen van ledematen te corrigeren. Het belangrijkste is de immobilisatie van het aangedane deel van het lichaam.

Avitale pseudoartrose

De behandeling van avitale-pseudoartrose is daarentegen iets gecompliceerder. Hoewel osteosynthetische maatregelen (osteosynthese) ook kunnen worden gebruikt, zullen deze alleen niet voldoende zijn. Bovendien moet er weer goed bot worden opgebouwd. Dit kan in de breukspleet worden geplaatst. Bovendien kunnen patiënten met speciale voedingssupplementen de regeneratie van de fractuur versnellen.

Behandelvormen

De volgende therapeutische maatregelen zijn beschikbaar ter behandeling van pseudoartrose:
  • botverbindende, osteosynthetische methoden (bijvoorbeeld ringfixatoren);
  • Introductie van botstof in de breukkloof;
  • Verwijderen van dood en geïnfecteerd weefsel;
  • Toediening van bepaalde voedingssupplementen.

Preventie

Om pseudartrose te voorkomen, is het van belang om je te houden aan de medische aanbevelingen voor de behandeling en bescherming van gebroken botten. Artsen moeten regelmatig de genezing van gebroken botten onderzoeken, met name bij risicovolle patiënten en op plaatsen waarvan bekend is dat ze risico lopen op pseudoartrose, en zij moeten ingrijpen bij de eerste tekenen van een atypisch beloop. Met deze maatregelen kan de kans op pseudoartrose klein worden gehouden.

Lees verder

© 2020 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Jonesfractuur: symptomen, oorzaken, behandeling en preventieJonesfractuur: symptomen, oorzaken, behandeling en preventieEen Jonesfractuur is een complexe fractuur van het vijfde middenvoetsbeentje van de kleine teen en kan bijvoorbeeld het…
Gebroken bovenarm: symptomen, oorzaken en behandelingGebroken bovenarm: symptomen, oorzaken en behandelingEen gebroken bovenarm of bovenarmfractuur, medisch bekend als een humerusfractuur, veroorzaakt ernstige pijn en verlies…
Gebroken scheenbeen: symptomen, oorzaken en behandelingGebroken scheenbeen: symptomen, oorzaken en behandelingEen gebroken scheenbeen of scheenbeenfractuur (tibiafractuur) ontstaat meestal door direct geweld bij vallen, springen,…
Maagperforatie: oorzaken, symptomen en behandelingMaagperforatie: oorzaken, symptomen en behandelingEen maagperforatie is een ernstige aandoening waarbij er een scheurtje of gaatje in de maag zit. Deze aandoening vereist…

Radiatiepneumonitis (bestralingslongontsteking)Radiatiepneumonitis (bestralingslongontsteking)Radiatiepneumonitis (bestralingslongontsteking) is een ontsteking van het longweefsel. De longaandoening verschijnt vaak…
Hypofyseadenoom: Goedaardig gezwel in hypofyse van hersenenHypofyseadenoom: Goedaardig gezwel in hypofyse van hersenenDe hypofyse is een kleine gecompliceerde klier aan de hersenbasis. Het maakt verschillende belangrijke hormonen die de g…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: BlueSkyImage/Shutterstock.com
  • https://www.ocon.nl/patienten/aandoeningen-en-behandelingen/pseudoartrose
  • https://nl.wikipedia.org/wiki/Pseudartrose
  • https://www.maartenskliniek.nl/reumatologie/artrose
  • https://en.wikipedia.org/wiki/Nonunion
  • https://www.sciencedirect.com/topics/medicine-and-dentistry/pseudarthrosis
  • https://www.eickemeyer.nl/imex-ringfixator-systeem-standaard.html
  • https://nl.wikipedia.org/wiki/Osteosynthese
  • https://en.wikipedia.org/wiki/External_fixation
  • https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19652031
  • Prof. dr. R.O.B. Gans, prof. dr. P.E.Y. Van Schil, prof. dr. J.P. Vandenbroucke, prof. dr. C. van Weel (hoofdred.). Codex Medicus. Reed Business, Amsterdam, 13e geheel herziene en opnieuw bewerkte druk, 2009, tweede en derde oplage 2010 en 2012.
  • Afbeelding bron 1: Robert Gollmick, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Afbeelding bron 2: Pagemaker787, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)

Reageer op het artikel "Pseudoartrose: symptomen, oorzaken, behandeling en preventie"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 31-01-2020
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Botbreuken
Bronnen en referenties: 13
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!