InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Reuma: symptomen reumatoïde artritis (RA) ontstekingsreuma

Reuma: symptomen reumatoïde artritis (RA) ontstekingsreuma

Reuma: symptomen reumatoïde artritis (RA) ontstekingsreuma Reuma symptomen aan handen (vingers), pols en voeten. Reumatoïde artritis (afgekort RA) is een vorm van reuma die wordt gekenmerkt door ontstekingen in de gewrichten. De gewrichten van de handen en voeten, de knieën, de polsen en de enkels zijn vooral aangedaan. Reumatoïde artritis ontwikkelt zich doorgaans langzaam. De oorzaak van reumatoïde artritis is niet bekend. De aandoening is niet te genezen. Reumatoïde artritis is een chronische en progressieve ziekte, maar rustige periodes (remissies) komen voor. Behandeling richt zich op vermindering van de ontstekingsreacties en het verlichten van de symptomen van reuma en kan bestaan uit medicatie, fysiotherapie en/of een operatie.

Reumatoïde artritis (RA)


Wat is reumatoïde artritis?

Reumatoïde artritis (RA) is een vorm van reuma die wordt gekenmerkt door ontstekingen in de gewrichten, waarbij hoofdzakelijk de gewrichten van de handen en voeten, de knieën, de polsen en de enkels zijn aangedaan. Reumatoïde artritis is een auto-immuunziekte, hetgeen betekent dat het immuunsysteem lichaamseigen cellen en stoffen als lichaamsvreemd aanziet. Normaal reageert het afweersysteem op schadelijke en bedreigende indringers zoals bacteriën en virussen, met een ontstekingsreactie. De indringer wordt door het afweersysteem onschadelijk gemaakt, maar bij RA worden eigen lichaamscellen van het lichaam aangevallen. Bij RA worden de gewrichten aangevallen, gewoonlijk eerst de kleinere gewrichten. Andere weefsels zoals ogen, longen, hart en bloedvaten, kunnen ook getroffen worden.

Reumatoïde artritis is een auto-immuunziekte: het afweersysteem keert zich tegen het eigen lichaam en er ontstaan gewrichtsontstekingen. Bij een gewrichtsontsteking wordt het slijmvlieslaagje in het gewricht als gevolg van de ontsteking dikker, produceert extra gewrichtsvocht (wat in het kniegewricht bijvoorbeeld kan leiden tot vocht in de knie) en vormt uitstulpingen.

Reumatoïde artritis symptomen

Reumatoïde artritis ontwikkelt zich doorgaans langzaam, al kan de ziekte zich plotseling manifesteren. De aandoening kent een grillig verloop, wat betekent dat periodes waarin de ziekte actief en rustig is, elkaar afwisselen. RA kan zich door het gehele lichaam verspreiden. De symptomen van (beginnende) reuma zijn niet bij iedereen hetzelfde. De klachten van reuma beginnen vaak in een paar gewrichten zoals de vingers, knokkels, polsen of de ballen van de voeten. Typisch RA is een 'symmetrische' artritis- dit betekent dat het invloed heeft op beide polsen of beide handen op dezelfde manier.

Symptomen
Symptomen van RA zijn onder meer:
  • stijve, pijnlijke, warme en gezwollen gewrichten met ochtendstijfheid of stijfheid na langdurig zitten in een zelfde houding;
  • minder soepel verschillende gewrichten kunnen bewegen;
  • onder de huid ontstaan soms reumatoïde knobbeltjes - vlezige bulten die meestal op je handen, voeten en ellebogen, 'noduli' genoemd;
  • petechiën (rode of paarse puntvormige huidbloedingen) op de aangetaste delen;
  • (soms) rode kleurverandering van de handpalm door vaatverwijding (erythema palmare), wat ook kan optreden aan de voeten (erythema plantare);
  • slechte grijpkracht;
  • vermoeidheid, waardoor de persoon prikkelbaar en depressief kan worden;
  • griepachtige symptomen zoals lichte koorts;
  • handkrampen of krampen elders in het lichaam;
  • verminderde eetlust met vermagering;
  • bloedarmoede;
  • gezwollen lymfeklieren.

Reumatoïde artritis oorzaak

De oorzaak van reumatoïde artritis is niet bekend. Naar schatting ontwikkelt ongeveer 1% van de wereldbevolking op enig moment in zijn of haar leven RA. Meestal openbaart RA zich na het veertigste levensjaar. Vrouwen lopen meer kans op reuma dan mannen. Reuma is geen erfelijke ziekte. In bepaalde families komt het wel vaker voor. Dit zou met genetische invloeden, maar ook leef- en voedingsomstandigheden te maken kunnen hebben.

Hormonale invloeden
Hormonale veranderingen hebben ook invloed op het ontstaan van reuma. Symptomen hebben de neiging te verbeteren tijdens de zwangerschap. Voorts krijgen veel vrouwen in de periode rond de overgang de eerste symptomen, of er treedt in deze periode een verergering van de klachten op.

Genetische aanleg
Bij patiënten met een bepaalde genetische aanleg komt RA beduidend vaker voor en verloopt RA ook ernstiger. Voorts komt bij rokers RA vaker voor, vooral bij mensen die ook een genetische aanleg hebben.

Infectie of virus
Het is mogelijk dat RA wordt veroorzaakt door een infectie of virus, maar hier is vooralsnog geen bewijs voor geleverd.

Risicofactoren

Een risicofactor is iets wat de kans op het ontwikkelen van een aandoening of ziekte verhoogt. Bijvoorbeeld obesitas verhoogt het risico op diabetes type 2 aanzienlijk. Daarom is obesitas een risicofactor voor diabetes type 2. De volgende factoren kunnen het risico op het ontwikkelen van reumatoïde artritis vergroten:

Geslacht
Reumatoïde artritis komt twee tot drie keer vaker voor bij vrouwen dan bij mannen. Deskundigen geloven dat komt door de effecten van oestrogeen, een vrouwelijk hormoon, die een factor in de ontwikkeling van de ziekte kan zijn. Dit is echter nog steeds een theorie.

Leeftijd
Hoewel reumatoïde artritis zich op elke leeftijd kan ontwikkelen, begint het vooral bij mensen in de leeftijd tussen 40 en 60 jaar.

Genetische aanleg
Mensen met een naast familielid met reumatoïde artritis, hebben een hoger risico op het ontwikkelen van deze ziekte. Volgens deskundigen is de ziekte niet erfelijk, maar is er sprake van predispositie.

Roken
Mensen die regelmatig roken hebben een significant hoger risico op het ontwikkelen van reumatoïde artritis. Roken maakt de vooruitzichten voor de ziekte erger.

Testosteron
Lage testosteronniveaus bij mannen kan een voorspeller zijn van reumatoïde artritis op latere leeftijd.

Diagnose en onderzoek

Het stellen van een diagnose is niet altijd eenvoudig. Doordat de ziekte vaak sluipend begint, is het niet altijd duidelijk dat er RA in het spel is. De diagnose RA wordt aan de hand van een aantal criteria gesteld. Het gaat om de ACR-criteria, dat staat voor American College of Rheumatology. Wanneer er bij een persoon meer dan 4 van de 7 criteria aanwezig zijn, is de kans zeer groot dat hij Reumatoïde Artritis heeft. De criteria zijn:
  1. ontsteking van drie of meer gewrichtsgroepen;
  2. ontsteking van hand- of polsgewrichten;
  3. symmetrische ontsteking (zowel links als rechts);
  4. ochtendstijfheid van langer dan een uur;
  5. afwijkingen op foto's van gewrichten;
    Bloedtest / Bron: Istock.com/anna1311Bloedtest / Bron: Istock.com/anna1311
  6. reumafactor in het bloed (middels een bloedtest wordt onderzocht of het lichaam antistoffen tegen zichzelf aanmaakt);
  7. onderhuidse bulten.

Differentiële diagnose
De volgende aandoeningen kunnen qua symptomen veel gelijkenis vertonen met reumatoïde artritis:

Reuma behandeling

Reumatoïde artritis is een ongeneeslijke ziekte. Behandeling van reumatoïde artritis richt zich daarom op twee componenten:
  1. vermindering van de ontstekingsreacties en voortschrijdende beschadiging van de gewrichten en invaliditeit zo veel mogelijk voorkomen; en
  2. het verlichten van de symptomen, vooral van de pijnklachten.

Medicatie

Er zijn verschillende geneesmiddelen voor reuma beschikbaar. Op basis van de ernst, de progressie van de ziekte, de leeftijd en de algehele gezondheidsstatus van de patiënt, zal de reumatoloog een behandeling inzetten. De laatste jaren zijn effectieve medicijnen ontwikkeld voor het onderdrukken van de ziekteactiviteit. Vroegtijdige diagnostiek in combinatie met vroege en medicamenteuze behandeling, leidt voor RA-patiënten tot een gunstiger beloop van de ziekte.

Chirurgie

Wanneer er gewrichtsschade optreedt, kan een orthopedisch chirurg op een aantal manieren ingrijpen. Hierbij valt te denken aan het wegsnijden van de ontstoken binnenbekleding van een gewricht, herstel van pezen door middel van een operatie, het vastzetten van een gewricht, of het plaatsen van een gewrichtsprothese.

Paramedische behandelingen

Paramedische behandelingen zoals begeleiding van een fysiotherapeut of een ergotherapeut kunnen een belangrijke rol spelen bij de begeleiding van mensen met reuma.

Bleekselderij goed tegen ontstekingen / Bron: Istock.com/LecicBleekselderij goed tegen ontstekingen / Bron: Istock.com/Lecic

Voeding en reuma

De bestanddelen in bleekselderij werken zeer goed tegen ontstekingen. De in selderij aanwezige stoffen polyacetyleen en luteoline zijn krachtige ontstekingsremmers. Als je last hebt van reuma, kan het eten van selderij of het drinken van selderijsap verlichting van de klachten bieden. Voorts wordt een 'whole foods plant based' (WFPB) dieet (oftewel een plantaardig dieet) aanbevolen bij reumatoïde artritis.

Nieuwe ontwikkelingen

Ochtendstijfheid tekenend voor ziekteactiviteit bij reuma
De ernst van ochtendstijfheid is een redelijk goede indicatie voor de ziekteactiviteit bij patiënten met reumatoïde artritis (RA). Het zou opgenomen kunnen worden in de verschillende tests waarmee op dit moment de ernst van iemands RA wordt bepaald en waarmee ook het effect van een behandeling wordt gemeten. Dat schrijft een groot consortium wetenschappers in Arthritis Care & Research (2015; online 25 maart), waar ook het VUmc bij betrokken is. (Bron: Hidde Boersma. Ochtendstijfheid tekenend voor ziekteactiviteit bij reuma. Ned Tijdschr Geneeskd. 2015;159:C2565.)

Mogelijk verband tussen suikerhoudende frisdranken en reuma
Het drinken van suikerhoudende frisdranken lijkt de kans op reuma te vergroten. Dit blijkt uit een Amerikaans onderzoek waarin een verband werd aangetoond tussen het regelmatig drinken van frisdrank en het krijgen van reumatoïde artritis (RA). Het verband bleek het sterkst bij vrouwen boven de 55 jaar. Voor het onderzoek werden alleen vrouwen onderzocht. Dat meldt het Reumafonds. Een regelmatige consumptie van frisdrank met suiker werd al eerder in verband gebracht met aandoeningen zoals diabetes type 2 en hart- en vaatziekten. Er is uitvoeriger onderzoek nodig is om het verband met RA vast te kunnen stellen. De onderzoekers stellen dat dit onderzoek geen aanwijzingen geeft over een mogelijke oorzaak van het verhoogde risico op reumatoïde artritis. (Bron: Nationale Zorggids, 04-08-2014.)

42 nieuwe risicogenen voor reuma ontdekt
Een internationaal onderzoeksteam heeft 42 nieuwe genvariaties ontdekt die een verhoogd risico op reumatoïde artritis geven. Bovendien blijkt uit hun onderzoek dat drie bestaande geneesmiddelen goed werken tegen reuma. De ontdekking van 42 nieuwe genen brengt het totaal aan bekende reumagenen op 101. De onderzoekers beschrijven hun bevindingen in het wetenschappelijk vakblad Nature. Het onderzoek geeft nieuw inzicht in het ontstaan van reuma en de werking van diverse geneesmiddelen tegen reuma. Van drie andere geneesmiddelen die al voor andere patiëntengroepen op de markt zijn, ontdekten de onderzoekers dat ze ook tegen reuma werken. (Bron: www.artsennet.nl, 08-01-2014.)

Groot deel van reumapatiënten kan medicatie afbouwen
Een grote groep patiënten met reumatoïde artritis (RA) kan de behandeling afbouwen of er zelfs helemaal mee stoppen, zo blijkt uit het promotieonderzoek dat reumatoloog Aatke van der Maas uitvoerde binnen de Sint Maartenskliniek en het UMC St Radboud. De reumatoloog onderzocht bij patiënten bij wie de RA in een stabiele en rustige fase was gekomen of zij het medicijn infliximab af konden bouwen. Infliximab onderdrukt afweerreacties van het lichaam en het behoort tot de nieuwste generatie van zeer effectieve maar ook dure geneesmiddelen, ook wel biologicals genoemd. Biologicals bestaan geheel of gedeeltelijk uit dierlijk of menselijk eiwit.

In het onderzoek van Van der Maas bleek dat veel patiënten konden afbouwen (45%) of zelfs konden stoppen (16%) met infliximab, zonder achteruitgang van de kwaliteit van leven of een verhoogde ziekteactiviteit. Dit duidt erop dat een deel van de RA-patiënten mogelijk wordt overbehandeld. In de regel geeft overbehandeling met een geneesmiddel meer kans op bijwerkingen voor de patiënt, terwijl dat dus niet nodig is. Bovendien is het weggegooid geld. Tijdens de studieperiode namen de behandelkosten per patiënt af met ongeveer 3500 euro. Het is (nog) niet mogelijk om precies te voorspellen welke RA-patiënten hun medicatie kunnen afbouwen. Daarvoor is verder onderzoek nodig. (Bron: UMC St Radboud, 30 september 2013.)

Lees verder

© 2010 - 2018 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Oorzaken, symptomen, diagnose en behandeling van reumaOorzaken, symptomen, diagnose en behandeling van reumaIn de volksmond bedoelt met vaak reumatoide artritis al men het over reuma heeft. Maar reuma is een verzamelnaam voor ee…
Wat is reuma, verschillende soorten reumaReuma is een aandoening aan pezen, gewrichten en botten. In Nederland hebben ruim 2,3 miljoen mensen een reumatische aan…
Reuma (RA) oorzaken, symptomen en behandelingReumatoïde Artritis (RA) wordt in de volksmond ook wel reuma genoemd. RA is een vorm van reuma. Er bestaan vele vormen v…
Wat verstaan we onder Reuma?Wat is Reuma? Reuma is een verzamelnaam voor meer dan 200 verschillende aandoeningen aan het bewegingsapparaat, voorname…
Reuma: symptomen, oorzaken en behandelingReuma: symptomen, oorzaken en behandelingReuma is een verzamelnaam voor verschillende vormen van aandoeningen: artrose, fibromyalgie, jicht, reumatoïde Artritis…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Istock.com/AW
  • Hidde Boersma. Ochtendstijfheid tekenend voor ziekteactiviteit bij reuma. Ned Tijdschr Geneeskd. 2015;159:C2565
  • http://hcd2.bupa.co.uk/fact_sheets/html/arthritis.html#4
  • http://www.rivm.nl/vtv/object_document/o1724n18370.html
  • http://www.kiesbeter.nl/MEDISCHEINFORMATIE/reumatoide-artritis/reumatoide-artritis/kosmos/
  • http://www.reumatoideartritis.nl/7/Wie-krijgt-het.html
  • http://www.maartenskliniek.nl/behandelingen/reumatische-aandoeningen/reumatoideartritis/?view=Print
  • http://www.medicalnewstoday.com/info/rheumatoid-arthritis/risks-of-rheumatoid-arthritis.php
  • Afbeelding bron 1: Istock.com/anna1311
  • Afbeelding bron 2: Istock.com/Lecic

Reageer op het artikel "Reuma: symptomen reumatoïde artritis (RA) ontstekingsreuma"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reacties

Thea Kimwaga, 30-09-2014 23:35 #7
Ik ben 63 jaar en er is sinds 2004 reumatoïde artritis en heb tussen dat jaar en 2012 3 maal in het ziekenhuis gelegen telkens 3 weken en 4 dag opnames. In het begin hielpen de medicijnen maar ik moest met het middel Indometacine acuut stoppen vanwege storingen in mijn lever daar ik dagelijks erge pijn in mijn buik had rechts onder mijn ribben. Maar nu heb ik heel veel pijn in m'n hele lichaam, de toppen van mijn vingers en al mijn gewrichten doen heel erg pijn ook voelen ze heel warm aan. Ik hoop dat er een ander medicijn is die de ontstekingen kunnen wegnemen en geen last van de lever zal ondervinden. Is er iemand die wellicht weet welke medicijn dat is, laat het mij even weten dan kan ik dat aan de reumatoloog voorleggen. Ik ben teneinde raad.

Gwen, 13-03-2014 00:06 #6
Ik ben 28 en heb ondertussen al bijna 6 jaar reumatoïde artritis. het is vrij laat ontdekt waardoor er maar weinig nog helpt. Het is begonnen in mijn polsen en ellebogen en nu begin ik steeds meer last en pijn te krijgen in mijn benen. heb ook al botvergroeiingen in mijn pols. Ik voel me geregeld depressief omdat niemand lijkt te begrijpen hoe moeilijk en frustrerend het is om elke dag te moeten leven met pijn. de simpelste dingen zijn moeilijk! Je zal er toch mee moeten leren leven krijg ik veel te horen maar dat is makkelijk gezegd. Ik haat het echt! Ik wens iedereen die hiermee worstelt heel veel sterkte en moed!

Rachel, 22-01-2014 22:14 #5
Ik ben 17 jaar en heb dus veel dingen wat hier in voor komt. Ik heb 3 opgezwollen, rode & pijnlijke knokkels. Wij vermoeden dus reuma, dit komt ook voor in mijn familie. Ik heb dit al ruim 3 maanden maar we wachten het nog heel even af. Weet iemand of je wel reuma kan hebben op deze leeftijd? Ik verga van de pijn maar vind het een beetje raar over komen om naar de dokter te gaan voor mijn vingers.
Groetjes, Rachel

Kelly, 07-08-2013 13:14 #4
Bedankt voor je reactie donna, ik hoop dat je geen gelijk hebt :). Ik heb ondertussen weer op beide achillepezen een ontsteking en moet terug naar de kinesist voor 18 beurten 3 keer per week. Op 16 september heb ik een afspraak met de reumatoloog. Ik hoop eigenlijk dat ze niets vinden maar volgens mij lijkt dat onwaarschijnlijk. Ontstekingen komen immers er niet zomaar. Zolang ik geholpen word zal ik al blij zijn. Ik hou je op de hoogte en ik hoop voor je dat je wat gespaard blijf van de pijn.

Donna, 11-06-2013 11:12 #3
Hoi Kelly, Ik heb dit ook. Bij mij is Bechterew geconstateerd. De ontstekingen verplaatsen steeds en zitten ook in de peesaanhechtingen. Mensen met de ziekte van Bechterew zijn relatief vaak drager van een bepaald kenmerk in het bloed, het zogenaamde HLA-B27. Van de mensen met dit leukocytenantigeen heeft circa 5% de ziekte. Van de mensen met de ziekte van Bechterew heeft circa 95% het antigeen. Ik zou dit laten onderzoeken, succes!

Kelly, 13-09-2012 11:30 #2
Ik ben 32 jaar en maak me echt zorgen. Ik kreeg op mijn 15de een achillespees ontsteking links waar een gigantische bult op stond maar werd pas geopereerd toen ik volgroeid was. Ik ben nu ook geopereerd aan mijn rechter pols bursitis en tendinitis, de dokter zei dat het hoognodig was. Nadien ontsteking op linker schouder kine en cortisone injectie. Heb nog altijd pijn maar als niet over gaat moet ik weer geopereerd worden heb ook vaak zichtbare knobbels op mijn handen, vrij pijnlijk maar plots verdwijnen ze en dan terug op een andere plaats op mijn handen.nu heb ik een ontsteking op mijn aanhechting naar mijn heup toe.waar stopt dit, heb altijd wel ergens pijn. Heb ik nu ook RA of iets anders ik weet het niet de huisarts zegt dat ik flexibele botten heb, ze vinden dit blijkbaar niet zo raar gewoon bloedonderzoek toont niets aan. Iemand die dit herkent of me kan helpen waar ik terecht kan?

T. F. van den Bos, 10-04-2011 19:36 #1
Mooi duidelijk artikel. Mijn vriend lijdt aan deze ziekte. De pijn in de handen is erg bij vochtig weer. Hij wordt misselijk van de pijn en zou wel voor een trein willen springen (bij wijze van spreke).
Hij zegt altijd, als ik een idioot wist zou ik mijn handen eraf laten halen. Kortom, onhoudbare pijn.
Ik vraag me af of een behandeling door een pijnkliniek zou baten. Ik lees daar over blokkeren van zenuwen om de pijn te bestrijden. Weet iemand of het ook voor deze ziekte zou kunnen? Reactie infoteur, 13-04-2011
Reumatische pijn kan door de reumatoloog behandeld, die diverse geneesmiddelen tot zijn beschikking heeft. Vraag de reumatoloog om advies. Hij of zij kan u ook voorlichten over eventuele nieuwe behandelmethoden.

Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 23-06-2018
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Pijn in hand, vingers of pols
Bronnen en referenties: 10
Reacties: 7
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!