Tramadol: bijwerkingen, dosering, alcohol en zwangerschap

Tramadol: bijwerkingen, dosering, alcohol en zwangerschap Tramadol behoort tot de groep geneesmiddelen die morfineachtige pijnstillers of opioïden wordt genoemd en het heeft een sterke pijnstillende werking. Tramadol wordt voorgeschreven bij ernstige pijn en bij zenuwpijn en soms ook bij artrose. Na langdurig gebruik van tramadol moet de dosering langzaam afgebouwd worden om ontwenningsverschijnselen te voorkomen. Tramadol 50 mg is de kleinste verpakking tramadol dat beschikbaar is op de Nederlandse medicijnenmarkt.
Paracetamol / Bron: Martin SulmanParacetamol / Bron: Martin Sulman

Wat is tramadol?

Tramadol bevat als werkzame stof tramadol en is een pijnstiller die tot de zogenaamde morfineachtige pijnstillers behoort of opioïd. Tramadol heeft een sterke pijnstillende werking. Pijnbestrijding gaat normaal gesproken via een stappenplan. Eerst worden pijnstillers uit de eerste stap voorgeschreven, zoals paracetamol en ibuprofen. Bij vele soorten pijn zijn deze geneesmiddelen effectief en ze hebben relatief weinig bijwerkingen. Wanneer deze niet (meer) voldoende werken, schrijft de arts sterkere pijnstillers voor, zogeheten tweede-stapmiddelen zoals codeïne en tramadol. Daarna volgen de derde-stapmiddelen: de morfineachtige pijnstillers, zoals morfine. Tramadol kan worden voorgeschreven in combinatie met paracetamol of een ontstekingsremmende pijnstiller. Tramadol is te verkrijgen in tabletten, bruistabletten, tabletten met vertraagde afgifte, capsules, capsules met vertraagde afgifte, druppels, zetpillen en injecties.

Hoe werkt tramadol?

Tramadol zorgt ervoor dat het pijnsignaal in de hersenen niet of minder sterk aankomt, waardoor je de pijn minder voelt en je er rustiger op reageert. Bij de gewone (bruis)tabletten en druppels zal de pijn binnen één uur verminderen. De zetpillen werken normaliter binnen twee tot drie uur. De werking van de gewone capsules en de zetpillen houdt zes tot acht uur aan. Er zijn ook tabletten en capsules met gereguleerde afgifte. Deze werken ongeveer 12 uur en de 'Once Daily' tabletten werken ongeveer 24 uur.

Wanneer mag je tramadol niet gebruiken?

Gerbuik tramadol niet in de volgende situaties:
  • wanneer je overgevoelig bent voor tramadol of voor andere morfineachtige stoffen;
  • bij plotselinge vergiftiging met alcohol, slaapmiddelen, pijnstillers of andere middelen met een versuffende werking;
  • waneer je MAO-remmers gebruikt of wanneer je deze minder dan twee weken geleden nog hebt gebruikt.

Wanneer moet je extra voorzichtig zijn met tramadol?

Wees extra voorzichtig met tramadol wanneer je:
  • een hoofdletsel hebt of een verhoogde druk binnen de schedel;
  • lijdt aan een ernstig verminderde lever- of nierwerking;
  • last hebt van overmatig slijm in de luchtwegen;
  • een verhoogde kans heeft op stuipen of shock;
  • een ernstig verminderde ademhaling hebt;
  • bij gelijktijdig gebruik van middelen met een versuffende werking.

Tramadol tijdens zwangerschap / Bron: Greyerbaby, PixabayTramadol tijdens zwangerschap / Bron: Greyerbaby, Pixabay

Kun je tramadol gebruiken tijdens de zwangerschap en bij het geven van borstvoeding?

Over gebruik van Tramadol in de zwangerschap bestaan onvoldoende gegevens om de mogelijke schadelijkheid te beoordelen. Het gebruik van Tramadol tijdens de periode van borstvoeding wordt afgeraden. Vraag je (huis)arts of apotheker om advies voordat je een geneesmiddel inneemt.

Heeft het gebruik van tramadol invloed op de rijvaardigheid en het gebruik van machines?

Tramadol kan bepaalde bijwerkingen geven, zoals duizeligheid en sufheid, welke kunnen worden versterkt door het gebruik van alcohol en bepaalde andere geneesmiddelen. In dat geval kun je beter geen voertuig besturen, want dit kan tot gevolg hebben dat je niet meer in staat bent veilig te rijden. Gebruik bij duizeligheid en/of sufheid ook geen gereedschap en/of bedien geen machines.

Alcohol en tramadol / Bron: Istock.com/AndreyPopovAlcohol en tramadol / Bron: Istock.com/AndreyPopov

Kun je alcohol drinken en tramadol gebruiken?

Beperk het gebruik van alcohol en drink bij voorkeur helemaal geen alcohol. Door het gebruik van tramadol reageer je veel sterker op alcohol dan je gewend bent. Bovendien versterkt alcohol de bijwerkingen van dit medicijn, zoals sufheid en slaperigheid, wat van invloed kan zijn op je rijvaardigheid en je vermogen om machines te bedienen.

Welke bijwerkingen kunnen optreden?

Belangrijkste bijwerkingen

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende:
  • Sufheid, slaperigheid, een draaierig gevoel en een verminderd reactievermogen.
  • Misselijkheid, soms met braken.
  • Maag-darmklachten.
  • Verstopping (obstipatie).
  • Droge mond.
  • Duizeligheid, vooral bij opstaan uit bed of uit een stoel.
  • Jeuk en galbulten.
    Benauwdheid / Bron: Wavebreakmedia/Shutterstock.comBenauwdheid / Bron: Wavebreakmedia/Shutterstock.com
  • Effecten op de bloedsomloop op (bijvoorbeeld hartkloppingen, verhoogde hartslag);
  • Zweten en hoofdpijn.
  • Moeilijk kunnen plassen.
  • Bemoeilijkte ademhaling (alleen bij hoge doseringen tramadol, of als je lijdt aan een luchtwegaandoening, zoals astma of COPD);
  • Psychische klachten, zoals verwardheid, moeite met slapen, nachtmerries en depressiviteit.
  • Overgevoeligheid voor dit medicijn: opgezwollen lippen, tong of gezicht, benauwdheid of flauwvallen.
  • Epileptische aanvallen (patiënten met epilepsie hebben kans op een toename van het aantal epileptische aanvallen.
  • Slaap-apneu.

Risico op hypoglykemie bij gebruik tramadol

Uit onderzoek blijkt dat tramadol (in vergelijking met het opiaat codeïne) een verhoogd risico op ziekenhuisopname wegens hypoglykemie. Dit risico is vooral gedurende de eerste 30 dagen van de behandeling verhoogd. Patiënten die nog niet zo lang tramadol gebruiken en klachten hebben die passen bij hypoglykemie, moeten hier daarom op worden onderzocht, ook indien zij niet bekend zijn met diabetes

Wat is de dosering van tramadol?

De dosis tramadol wordt aangepast aan de ernst van de pijnklachten en aan je persoonlijke gevoeligheid voor pijn. Normaliter zal de laagste dosis die de pijn verlicht worden gebruikt. Volg te allen tijde de aanwijzingen van de arts nauwgezet op. Een richtlijn voor de algemene dosering bij volwassenen en kinderen vanaf 14 jaar is als volgt:

Wie?Dosering
Volwassenen en kinderen vanaf 14 jaar 50 tot 100 mg tramadol, drie tot viermaal per dag.
De maximale dosering bedraagt 400 mg (8 capsules) per dag.
Kinderen jonger dan 14 jaar Tramadol 50 mg is niet geschikt voor kinderen onder de 14 jaar.
Oudere patiënten Bij patiënten ouder dan 75 jaar kan de uitscheiding van tramadol vertraagd zijn. In dat geval zal de arts adviseren om het tijdsinterval tussen de doseringen te vergroten.

Treedt er tolerantie op?

Na langdurig gebruik van elk opioïd, dus ook tramadol, treedt tolerantie op, Dat wil zeggen dat je na verloop van tijd een hogere dosis nodig om het gewenste effect te bereiken dan in het begin. Bij het staken van het gebruik van elk opioïd, dus ook tramadol, treden ontwenningsverschijnselen op (zie onder). Nadat je bent 'afgekickt', is de tolerantie weer verdwenen. Bij eventueel hernieuwd gebruik, kun je weer aanvangen met de normale startdosis. Tramadol is trager en minder sterk werkzaam dan morfine, wat tot gevolg heeft dat tramadol voor drugsgebruikers minder aantrekkelijk is. Het blijkt dat psychische verslaving aan een opioïd bij pijnpatiënten slechts zeer zelden voor. Toch wordt ex-drugsverslaafden (vanwege hun verslavingsgevoeligheid), afgeraden tramadol te gebruiken.

Slapeloosheid / Bron: PrinceOfLove/Shutterstock.comSlapeloosheid / Bron: PrinceOfLove/Shutterstock.com

Kun je last krijgen van onthoudingsverschijnselen als je stopt met tramadol?

Ervaringen van patiënten en onderzoek wijst uit dat onthoudingsverschijnselen ook bij lage of normale doseringen kunnen optreden en ook bij kortdurend gebruik.² Bij ontwenning kunnen de volgende verschijnselen optreden:
  • prikkelbaarheid;
  • angst;
  • zenuwachtigheid;
  • slapeloosheid;
  • beven; en
  • maag-darmklachten.

Om de onthoudingsverschijnselen te beperken, kan men ervoor kiezen tramadol langzaam afbouwen in een periode van 4-6 weken.

Lees voor gebruik altijd de bijsluiter!

Noten:
  1. Fournier JP, et al. Tramadol use and the risk of hospitalization for hypoglycemia in patients with noncancer pain. JAMA Intern Med. 8 december 2014 (epub).
  2. Persson M, et al. Tramadol withdrawal reactions: the size of the problem in Sweden. Reactions Weekly, 16 december 2006, pagina 2.

Lees verder

© 2014 - 2024 Tartuffel, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Tramadol: een sterke pijnstiller bij matige tot erge pijnTramadol: een sterke pijnstiller bij matige tot erge pijnTramadol is een morfineachtige pijnstiller, ook wel een opioïd genoemd en het behoort tot de sterkere pijnstillers. Het…
Pijnstiller tramadol: werking, gebruik, dosis & bijwerkingenPijnstiller tramadol: werking, gebruik, dosis & bijwerkingenTramadol is wereldwijd een van de meest bekende en meest gebruikte pijnstillers. Tramadol heeft een pijnstillende werkin…
Tramadol – een krachtige pijnstiller met veel bijwerkingenTramadol – een krachtige pijnstiller met veel bijwerkingenTramadol is een opioïde analgeticum, lijkend op morfine. Deze relatief zware pijnstiller is tevens een effectieve hoestp…
Ibuprofen, aspirine, paracetamol, wat zijn de verschillen?Ibuprofen, aspirine, paracetamol, wat zijn de verschillen?Er bestaan vele soorten pijnstillers. Van medicijnen tegen zware pijn tot medicijnen tegen eenvoudiger of veelvoorkomend…

Gastcellen in bindweefselGastcellen in bindweefselAlle weefsels in het menselijk lichaam zijn opgebouwd uit cellen. Zo ook het bindweefsel. De cellen die de componenten w…
Wat is angst en wat doet angst?Wat is angst en wat doet angst?Elk mens ervaart weleens angst in zijn leven. Angst is voor de meeste mensen ook niet ongezond. Sterker nog mensen hebbe…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Rotellam1, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Afbeelding: Tramadol 50 mg Actavis
  • Fournier JP, et al. Tramadol use and the risk of hospitalization for hypoglycemia in patients with noncancer pain. JAMA Intern Med. 8 december 2014 (epub).
  • Tramadol bijsluiter
  • Paul G. Janssen. Risico op hypoglykemie bij gebruik tramadol. Ned Tijdschr Geneesk. 2015 21 maart;159(12):A8700
  • Persson M, et al. Tramadol withdrawal reactions: the size of the problem in Sweden. Reactions Weekly, 16 december 2006, pagina 2.
  • Prof. dr. D.H. Ford, prof. dr. J.P. Schadé, dr. J. Tomson (hoofdredactie). Het grote medische handboek. Rebo Productions, Lisse, 2009.
  • www.apotheek.nl
  • www.ervaringen.nl
  • www.wikipedia.org
  • Afbeelding bron 1: Martin Sulman
  • Afbeelding bron 2: Greyerbaby, Pixabay
  • Afbeelding bron 3: Istock.com/AndreyPopov
  • Afbeelding bron 4: Wavebreakmedia/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 5: PrinceOfLove/Shutterstock.com
Reacties

Agnes, 20-05-2016
Beste
ik slik al 7 weken aan een stuk tramadol 100ml, eerste week had ik 50 ml, nu de laatste 2 weken probeer ik maar 1 capsule te gebruiken, omdat ik hier mee wil stoppen, maar als ik probeer 1 dag geen te slikken omdat ik ermee wil stoppen dan draai ik in bed, wordt gek van binnen, me lichaam doet raar, ik wordt hier erg bang voor en zou graag echt van dit gevoel af willen, wil dit niet meer. hoe of wat moet ik nu doen, pf

mvg Agnes Reactie infoteur, 03-06-2016
Het is verstandig om bijwerkingen te bespreken met uw huisarts en het afbouwen of minderen alleen in overleg te doen.

Marcel, 06-04-2015
Tramedol is dat het zelfde als heroine of de opiaten die in heroine zitten. Zitten die ook in Tramedol.

Oxycodin is dat het zelfde als heroine of de opiaten die in heroine zitten. Zitten die ook in Oxycodin


Zou dit graag inv met mijn rijbewijs invvb.


Met vriendelijke groet

Marcel uit Nijmegen Reactie infoteur, 25-05-2015
Tramadol is een pijnstiller die tot de zgn. morfine-achtige pijnstillers behoort. Bijwerkingen, zoals duizeligheid en sufheid kunnen optreden. Deze bijwerkingen kunnen worden versterkt door alcohol en bepaalde andere geneesmiddelen. Bestuur in dat geval geen voertuig, want gebruik van Tramadol kan tot gevolg hebben dat u niet meer in staat bent veilig te rijden. Gebruik in dat geval ook geen gereedschap en/of bedien geen machines.

Oxycodon is een centraal werkende, sterke pijnstiller uit de groep van opioïden. Dit middel heeft een zodanig grote invloed op de alertheid en het reactievermogen, dat de rijvaardigheid en het vermogen om machines te bedienen nadelig wordt beïnvloed of zelfs niet meer mogelijk kan zijn. Bij een stabiele behandeling hoeft een algemeen verbod op het besturen van voertuigen niet nodig te zijn. De behandelend arts moet de individuele situatie beoordelen.

Tartuffel (2.971 artikelen)
Laatste update: 21-05-2023
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Diversen
Bronnen en referenties: 15
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.