Ontstoken nagelriem vinger: symptomen - nagel laat los

Een ontstoken nagelriem of nagelriemontsteking wordt ook wel 'omloop' of paronychia' genoemd. Paronychia is een infectie van de huid rond de vingernagels of teennagels, specifiek de nagelwal - de rand die rondom de nagelplaat loopt. De ontsteking kan worden veroorzaakt door bacteriën (veelal is Staphylococcus aureus de boosdoener) of schimmels (veelal Candida albicans). Bij een gezonde nagel sluit de huid rondom de nagel goed aan op de nagelplaat. Door een kloofje of een wondje van de nagelriem (eponychium) of perionychium (nagelwal) ontstaat echter een toegangsweg (porte d'entrée) naar het lichaam, waardoor micro-organismen zoals bacteriën en schimmels door kunnen dringen in het weefsel rond de nagel. Een ingroeiende teennagel (unguis incarnatus) kan hier bijvoorbeeld aan ten grondslag liggen.

Wat is een ontstoken nagelriem?
Symptomen van een ontstoken nagelriem aan de vinger
Complicaties
Oorzaken van een nagelriemontsteking
Porte d'entrée
Schimmel
Risicogroepen
Onderzoek en diagnose
Behandeling van paronychia
Acute nagelriemontsteking
Chronische nagelriemontsteking
Prognose van een ontstoken nagelriem
Preventie

Nagelriemontsteking (paronychia) / Bron: Chris Craig (Ciotog), Wikimedia Commons (Publiek domein)

Wat is een ontstoken nagelriem?

Paronychia is een infectie van de nagelriem, welke wordt veroorzaakt door bacteriën of schimmels en kan zich uitbreiden tot een klein infiltraat of abces. Bij een acute infectie is een bacterie vaak de boosdoener en bij een chronische vorm is er vaak een schimmel in het spel.

Symptomen van een ontstoken nagelriem aan de vinger

Paronychia begint vaak met pijn (een kloppend plekje), zwelling en roodheid rond de basis of de zijkanten van de nagel. Acute paronychia kan leiden tot een klein infiltraat of abces aan de zijkant of de onderkant van de vingernagel of teennagel. Je kunt bij een nagelriemontsteking de aangedane vinger vaak niet goed gebruiken. Bij chronische paronychia staat pijn niet op de voorgrond, maar is de nagelriem over een groter gedeelte rood en enigszins gezwollen. Paronychia welke wordt veroorzaakt door bacteriën kan snel verergeren. Een door schimmel veroorzaakte paronychia ontstaat meestal veel meer geleidelijk. Wanneer de aandoening niet adequaat wordt behandeld, kan de nagel na verloop van tijd loslaten van het nagelbed en uiteindelijk zelfs afvallen.

Complicaties

Acute nagelriemontsteking kan zich snel uitbreiden naar andere delen van je vingers en hand. Het kan zelfs dusdanig ernstig worden dat de onderliggende botten en pezen beschadigd raken. Daarom is het belangrijk dat je de ontsteking serieus neemt en tijdig naar de huisarts gaat.

Omloop bij een kind / Bron: Zlikovec/Shutterstock.com

Oorzaken van een nagelriemontsteking

Porte d'entrée

Je kunt een nagelriemontsteking oplopen door een wondje of beschadiging van de huid, wat een toegangsweg vormt voor bacteriën. Een zogeheten porte d'entrée. Kleine wondjes kunnen veroorzaakt worden door slechte nagelhygiëne, duimzuigen, nagelbijten, het afbijten van loszittende velletjes, het te kort afknippen van de nagels en peuteren. Een ingegroeide teennagel kan ook paronychia veroorzaken.

Schimmel

Een nagelriemontsteking die is veroorzaakt door een schimmel komt vaak voor bij mensen die frequent natte handen hebben (bijvoorbeeld door hun werk als barman, schoonmaker of bordenwasser) of hun handen vaak wassen, wat ervoor zorgt dat de huid rond de nagels opgeweekt wordt en aldus toegankelijk is voor microrganismen, in dit geval vooral schimmels.

Risicogroepen

Paronychia komt vaker voor bij volwassen vrouwen en bij mensen die diabetes (suikerziekte) hebben. Mensen met een verzwakt immuunsysteem —zoals mensen die medicijnen moeten nemen na een orgaantransplantatie of mensen die besmet zijn met hiv— hebben ook een hoger risico op het krijgen van paronychia.

Onderzoek en diagnose

Je huisarts kan paronychia vrij gemakkelijk onderscheiden met andere vingerinfecties. De diagnose wordt meestal à vue gesteld en aanvullende tests zijn meestal niet nodig.

Huisarts met patiënt / Bron: Istock.com/monkeybusinessimages

Behandeling van paronychia

Acute nagelriemontsteking

Bij een acute nagelriemontsteking zal de huisarts een incisie maken, zodat de pus kan wegvloeien. Wanneer de infectie zich onder de nagel heeft uitgebreid, zal de huisarts een gedeelte van de nagelbasis verwijderen teneinde een goede drainage te realiseren. Eventueel kan een antibioticum (of corticosteroiden) voorgeschreven worden. Algemeen kan een warm badje met soda worden geadviseerd bij een nagelriemontsteking. Dit meerdere malen per dag.

Chronische nagelriemontsteking

Bij een chronische nagelriemontsteking bestaat de behandeling ten eerste uit het herstellen van de nagelriem door het voorkomen van overmatig water- en zeepgebruik. Vaak is er sprake van een schimmelinfectie, welke bestreden kan worden met een lokaal antimyoticum (anti-schimmel) in de vorm van een crème of een tinctuur.

Prognose van een ontstoken nagelriem

Een ontstoken nagelriem heeft meestal een goede prognose. Acute nagelriemontsteking verdwijnt meestal binnen een paar dagen en zal zelden terugkeren bij gezonde personen. Chronische nagelriemontsteking kan enkele maanden of langer aanhouden en kan terugkeren bij risicogroepen.

Preventie

Je kunt nagelriemontsteking voorkomen door een goede verzorging van de nagels, zodat de nagelriemen intact blijven. Wat je vooral moet vermijden is:

nagelbijten;
duimzuigen; en
(overmatige) blootstelling aan water, zeep en bijtende vloeistoffen.