InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Ziekte van Dupuytren: symptomen en (nieuwe) behandeling

Ziekte van Dupuytren: symptomen en (nieuwe) behandeling

Ziekte van Dupuytren: symptomen en (nieuwe) behandeling Ziekte van Dupuytren, ook vaak aangeduid als 'koetsiersziekte', wordt gekenmerkt door goedaardige bindweefselvermeerdering en bindweefselverhardingen (of -verdikkingen) in handpalm en vingers, wat uiteindelijk leidt tot verkromming van de vingers (zie foto). De verharding treedt meestal op in de ringvinger en pink, maar ook de andere vingers en de duim kunnen getroffen worden. De aandoening kan in beide handen voorkomen. Er zijn diverse behandelingsopties beschikbaar voor deze handaandoening. Middels een operatieve ingreep kan deze buigstand van de vingers worden gecorrigeerd. De arts kan ook collagenase (een enzym) in het verdikte weefsel injecteren, zodat dit afbreekt.

Ziekte van Dupuytren


Ziekte van Dupuytren / Bron: Frank C. Müller, Baden Baden, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)Ziekte van Dupuytren / Bron: Frank C. Müller, Baden Baden, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)

Wat is de ziekte van Dupuytren?

Bindweefselverhardingen

De medische benaming van de ziekte van Dupuytren is 'fibromatosis facialis palmaris'. De ziekte van Dupuytren is een aandoening waarbij door vermeerdering van bindweefsel onder de huid strengen en knobbels ontstaan, die in de hele handpalm en in alle vingers kunnen voorkomen. Deze bindweefselverhardingen leiden tot kromstand van de vinger. Dit komt doordat deze strengen samentrekken.

Klauwhanden

Op de plekken waar het verdikte bindweefsel zich bevindt, zijn een soort knobbels of strengen in of onder de huid te voelen. Deze strengen moeten niet aangezien worden voor pezen. Het overtollige bindweefsel verschrompelt op den duur, wat aanleiding kan geven tot vingers die je niet langer kunt strekken. Dit beeld wordt 'klauwhanden' genoemd. Het is een zeer vervelende aandoeningen die in verregaande mate kan interfereren met het dagelijkse leven.

Naar wie is de ziekte vernoemd?

De aandoening werd vernoemd naar de Franse chirurg Guillaume Dupuytren in 1831.

Ziekte van Dupuytren wordt o.a. in verband gebracht met overmatig alcoholgebruik / Bron: Marian Weyo/Shutterstock.comZiekte van Dupuytren wordt o.a. in verband gebracht met overmatig alcoholgebruik / Bron: Marian Weyo/Shutterstock.com

Wat is de oorzaak?

De oorzaak van de ziekte van Dupuytren is anno 2018 nog steeds niet bekend. Wel is bekende dat de aandoening een genetische component heeft en in bepaalde families vaker voorkomt. Voorts wordt het geassocieerd met omgevingsfactoren, zoals roken en overmatig alcoholgebruik, maar ook andere ziektes (diabetes en epilepsie) en een eerder handtrauma kunnen de ziekte triggeren.

Andere aandoeningen
De ziekte van Dupuytren wordt ook wel in verband gebracht met de ziekte van Peyronie, een abnormale afwijking in de vorm van het mannelijke lid, waardoor die in een hoek afbuigt tijdens een erectiele toestand. Het blijkt dat ongeveer 10% van de patiënten die lijden aan de ziekte van Peyronie, ook de contractie van Dupuytren hebben. Er kan tevens een relatie zijn met andere fibromateuze aanndoeningen, zoals knuckle pads en keratoderma palmoplantaris.

Hoe vaak komt het voor?

In Nederland komt de ziekte van Dupuytren bij ongeveer 40 van de 1.000 inwoners voor. Het wordt maar liefst acht keer vaker gezien bij mannen dan bij vrouwen.

Dupuytren in zowel de linkerhand als de rechterhand / Bron: Sokolenok/Shutterstock.comDupuytren in zowel de linkerhand als de rechterhand / Bron: Sokolenok/Shutterstock.com

Symptomen van de ziekte van Dupuytren

Knobbeltjes en strengen in handpalm

De ziekte van Dupuytren manifesteert zich vaak vrij onschuldig met een knobbeltje, lichte verharding of juist een intrekking van de huid in de handpalm, waarbij er geen sprake is van pijn en ontstekingsverschijnselen. Deze knobbeltjes breiden zich daarna uit, waarbij ze onderhuidse, niet-elastische strengen vormen. Soms kan een streng zich al binnen een aantal maanden vormen, maar het kan ook jaren duren vooraleer er strengen ontstaan. Als je je vingers strekt, voel je de onderhuidse streng trekken.

Functieverlies

Veelal zijn de pink en ringvinger het eerst aangedaan, maar de andere vingers en de duim kunnen (op den duur) ook meedoen. Uiteindelijk trekken de onelastische strengen je vingers krom, wat functieverlies met zich meebrengt en waarbij er belemmeringen gaan optreden bij alledaagse activiteiten, zoals bij het aan- en uitkleden, het handen wassen, het handschoenen dragen en het in de zakken steken van je handen. Naarmate de ziekte voortschrijdt, wordt het steeds moeilijker om kleine voorwerpen te pakken. Ook slaag je er niet meer in om je hand plat op de tafel te leggen. In rust heb je normaal gesproken geen pijn aan de strengen. Bij gebruik van de aangedane hand kunnen de strengen en knobbeltjes evenwel pijnklachten geven.

Onderzoek en diagnose

In de meeste gevallen kan een arts de ziekte van Dupuytren diagnosticeren door goed je handen te onderzoeken (kijken, vergelijken en voelen). Andere onderzoeken zijn zelden nodig. De arts zal je handen met elkaar vergelijken en controleren op onderhuidse knobbeltjes en niet-elastische strengen en bekijken of er sprake is van functieverlies. De arts kan ook controleren oof je je hand plat op een tafel of ander plat oppervlak kan leggen. Als je niet in staat bent om je vingers volledig plat te leggen, wijst dat op de ziekte van Dupuytren.

Behandeling van de ziekte van Dupuytren

Een streng moet behandeld worden zodra je de hand niet meer plat op tafel kunt leggen en je last hebt van functieverlies. Bij de behandeling wordt getracht de hand zo lang mogelijk functioneel te houden en een irreversibele kromstand van de vingergewrichten te voorkomen. Wel blijft er altijd een aanzienlijk risico dat de ziekte zal terugkomen, waarbij dan opnieuw een ingreep nodig is. Afhankelijk van de kromstand zijn er drie soorten behandelmogelijkheden:

Percutane naaldfasciotomie (PNF)

Met behulp van een naaldje wordt de streng op meerdere plekken in de handpalm doorgesneden, waarna je de vinger kan weer geheel of gedeeltelijk kunt strekken. Bij deze ingreep wordt geen weefsel verwijderd en het is een tijdelijke oplossing om een operatie uit te stellen. Deze behandelmethode is alleen een optie wanneer er een streng in de handpalm loopt die je vinger kromtrekt. Bij knobbels of bij strengen op de vinger zelf, zal niet gekozen worden voor deze behandeling vanwege het risico op zenuw- en bloedvatletsel.

Dupuytren na een operatie / Bron: Christian Delbert/Shutterstock.comDupuytren na een operatie / Bron: Christian Delbert/Shutterstock.com

Selectieve fasciëctomie

Bij deze klassieke operatie wordt de huid ingesneden en opgelicht, waarna de chirurg het onderliggende aangetaste weefsel zo veel mogelijk wegnemen. Het gevolg is dat de vinger kan worden gestrekt. Daarna wordt de huid (met hechtingen) gesloten.

Injectie met collagenase

Deze (nieuwe en nog experimentele) behandeling geschiedt met injecties met collagenase, dat is een enzym dat collageen oplost.

Complicaties

Iedere operatie kent mogelijke complicaties, waaronder een kans op een nabloeding, infecties en wondgenezingsstoornissen. Ook kan er schade optreden aan zenuwtakjes in de vinger. Dit kan zorgen voor gevoelsverlies van de vingertop. Deze complicaties treden echter zelden op.

Prognose

Bij deze aandoening is er een sterk genetische component aanwezig, wat betekent dat de aandoening kan terugkomen na de ingreep, of in dezelfde hand en/of aan de andere hand. Uit de literatuur blijkt dat ongeveer 80 procent van de patiënten weer klachten van de dupuytren krijgt.

Lees verder

© 2015 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Ziekte van Ledderhose: woekering van bindweefsel onder voetZiekte van Ledderhose: woekering van bindweefsel onder voetBij de ziekte van Ledderhose is er sprake van een ongewenste snelle groei van bindweefsel onder de voeten. Sterk verwant…
Ziekte van Dupuytren: oorzaak, symptomen en behandelingZiekte van Dupuytren: oorzaak, symptomen en behandelingBij de ziekte van Dupuytren, ook wel contractuur van Dupuytren genoemd, is er sprake van schrompeling van bindweefsel in…
Contractuur van Dupuytren: Pijnloze handmisvormingContractuur van Dupuytren: Pijnloze handmisvormingEen Dupuytren-contractuur is een handmisvorming die meestal geleidelijk ontstaat. De aandoening treft een laagje weefsel…
Ziekte van Peyronie: kromstand van de penisZiekte van Peyronie: kromstand van de penisBij de ziekte van Peyronie trekt de penis krom bij het stijf worden. Een andere term voor de ziekte is induratio penis p…
Ziekte van Dupuytren te behandelenZiekte van Dupuytren te behandelenAls je lijdt aan de ziekte van Dupuytren heb je te maken met vervelende handproblemen. Het is een aandoening waarbij de…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Sokolenok/Shutterstock.com
  • https://www.umcg.nl/NL/Zorg/Ouderen/zob2/Ziekte_van_Dupuytren/Pages/default.aspx
  • https://www.hierhebikpijn.nl/aandoening/94/ziekte-van-dupuytren
  • http://www.rijnstate.nl/web/Aandoeningen-en-Behandelingen/Ziekte-van-Dupuytren-1.htm
  • http://www.isala.nl/patienten/folders/5125-dupuytren
  • http://www.handenpolscentrumnoordholland.nl/dupuytren.php
  • Afbeelding bron 1: Frank C. Müller, Baden Baden, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)
  • Afbeelding bron 2: Marian Weyo/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 3: Sokolenok/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 4: Christian Delbert/Shutterstock.com

Reageer op het artikel "Ziekte van Dupuytren: symptomen en (nieuwe) behandeling"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reactie

Ria Botter, 29-11-2017 19:58 #1
Ik heb de ziekte van dupuytren aan met name mijn linkerpink. Nu denk ik wel eens dat een soort brase goed zou zijn zodat mijn pink niet krom(mer) gaat groeien. Heeft iemand hier ervaring mee? Reactie infoteur, 04-12-2017
De Orliman Dupuytren vingerspalk wordt gezien als dé brace voor maximale stabiliteit bij de ziekte van Dupuytren, artrose aan de vingers en andere hand- en vingerblessures.

Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 21-10-2018
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Pijn in hand, vingers of pols
Bronnen en referenties: 10
Reacties: 1
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!