InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Amaurosis fugax: Tijdelijke blindheid door beroerte in oog

Amaurosis fugax: Tijdelijke blindheid door beroerte in oog

Amaurosis fugax: Tijdelijke blindheid door beroerte in oog Amaurosis fugax is een kortstondig verlies van het gezichtsvermogen vanwege een gebrek aan bloedtoevoer naar het netvlies, de achterkant van het oog. Diverse aandoeningen, neurologische aandoeningen en oogproblemen leiden tot deze tijdelijke blindheid die te vergelijken valt met een TIA in het oog. De patiënt doet er goed aan om zo snel mogelijk de arts te raadplegen want deze medische noodsituatie wijst mogelijk op een beroerte. De patiënt verandert zelf zijn leefstijl, en de arts kiest op basis van de ernst en uitgebreid van de symptomen voor een medische of chirurgische behandeling, al is soms is een medische behandeling niet nodig.

Synoniemen amaurosis fugax

Amaurosis fugax is ook gekend onder deze synoniemen
  • voorbijgaand monoculair visusverlies
  • voorbijgaande monoculaire blindheid

"TMLV" is de gebruikte afkorting van deze oogziekte.

Alcoholmisbruik veroorzaakt soms amaurosis fugax / Bron: Jarmoluk, PixabayAlcoholmisbruik veroorzaakt soms amaurosis fugax / Bron: Jarmoluk, Pixabay

Risicofactoren kleine TIA in het oog

Risicofactoren voor amaurosis fugax zijn onder meer alcoholmisbruik, cocaïnegebruik, een familiegeschiedenis van een beroerte, een hoge bloeddruk (in medische termen gekend als hypertensie), een hoog cholesterolgehalte, een toenemende leeftijd, hart- en vaatziekten, in het bijzonder een onregelmatige hartslag (aritmieën), roken (één pakje per dag roken verdubbelt het risico op een beroerte) en slecht gecontroleerde suikerziekte diabetes mellitus.

Oorzaken: Oogaandoeningen en neurologische aandoeningen

Amaurosis fugax ontstaat wanneer een bloedstolsel of een stukje plaque een slagader in het oog blokkeert. Het bloedstolsel of de plaque reist gewoonlijk van een grotere slagader, zoals de halsslagader in de nek of een slagader in het hart, naar een slagader in het oog. Door de risicofactoren ontstaat een plaque in de wanden van de bloedvaten. Zo'n plaque is een vaste stof die vet, cholesterol en andere stoffen bevat. Hierdoor krijgt het netvlies onvoldoende bloedtoevoer. Vooral oogaandoeningen en neurologische aandoeningen resulteren soms tot amaurosis fugax, maar bij sommige patiënten is de oorzaak idiopathisch (van onbekende oorsprong). De oorzaak van amaurosis fugax doet denken aan een TIA (transient ischemic attack: tijdelijke functie-uitval met neurologische problemen).

Oogaandoeningen

Enkele oogaandoeningen leiden mogelijk tot amaurosis fugax. Deze omvatten:

Neurologische aandoeningen

Neurologische aandoeningen veroorzaken mogelijk eveneens amaurosis fugax, met name een intracraniële tumor, een oogzenuwontsteking, migraine (aanvallen van een aura en/of eenzijdige hoofdpijn), multiple sclerose (chronische neurologische auto-immuunaandoening), stuwingspapil (zwelling van de oogzenuw door een verhoogde hersendruk)en pseudotumor cerebri (verhoogde druk in schedel).

Symptomen: Tijdelijke blindheid door beroerte in het oog

De symptomen van amaurosis fugax presenteren zich meestal aan één oog of gedeelten van één oog (monoculair) en soms aan beide ogen (binoculair) en zijn veelal pijnloos. De patiënt verliest bij de aandoening plots het gezichtsvermogen. Dit kent een tijdsduur van een paar seconden tot een paar minuten bij de meeste patiënten, al zijn er reeds gevallen gerapporteerd van patiënten die gedurende meerdere uren blind zijn. Daarna herstelt het gezichtsvermogen zich weer. Sommige patiënten beschrijven het verlies van het gezichtsvermogen als een grijze of zwarte schaduw die naar beneden rolt over het oog of een gordijn dat naar beneden zakt. Als de blokkade aanhoudt, volgen soms ernstige neurologische symptomen op het verlies van het gezichtsvermogen. Deze symptomen lijken op die van een beroerte (onvoldoende bloedtoevoer naar de hersenen met mentale en lichamelijke symptomen), waarbij eveneens zwakte of spraakproblemen optreden en andere lichaamsfuncties uitvallen.

Diagnose en onderzoeken

Lichamelijk en oogheelkundig onderzoek
De patiënt krijgt een volledig oogonderzoek via een spleetlamponderzoek (oftalmoscopie). Soms bemerkt de oogarts een heldere plek waar het stolsel de retinale slagader blokkeert. Als de patiënt toch pijn vertoont, zoekt de oogarts naar specifieke oorzaken zoals glaucoom, optische neuritis of oogzenuwoedeem. Een neurologisch onderzoek is eveneens nodig. Daarnaast beluistert de arts via de stethoscoop de halsslagaders.

Elektrocardiografie (hartfilmpje) / Bron: CardioNetworks, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Elektrocardiografie (hartfilmpje) / Bron: CardioNetworks, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
Diagnostisch onderzoek
Als het visusverlies langere tijd aanwezig is, voert de arts een visual evoked potential-onderzoek of een elektroretinografie uit. Een echografie of magnetische resonantie angiografie (MRA) scan van de carotis (medische term voor halsslagader) is nodig om een blokkade in de halsslagader op te sporen. Voorts voert de arts een bloedonderzoek uit om het cholesterol en de bloedsuiker (glucose) te controleren. Tot slot is een elektrocardiografie (= radiografisch onderzoek) nodig om te kijken naar het hartritme van de patiënt. Dit onderzoek meet de elektrische activiteit van het hart.

Differentiële diagnose
Soms verwart de arts amaurosis fugax met een migraineaanval, maar migraine duurt meestal meerdere uren terwijl amaurosis een kortere tijdsduur heeft. Ook volgende aandoeningen lijken op amaurosis fugax: arteriitis temporalis, cornea-abrasie (hoornvliesletsels), het droge ogen syndroom, multiple sclerose, optische neuritis, optische neuropathie, partiële epilepsieën, sikkelcelziekte en stuwingspapil.

Behandeling van de medische noodsituatie

De arts kijkt naar de oorzaak van amaurosis fugax en stemt hierop dan zijn behandeling af. Het is belangrijk dat de patiënt een beroerte voorkomt want amaurosis fugax is reeds een kleine beroerte in het oog, en is mogelijk de voorbode van een echte beroerte. Dit bewerkstelligt hij op verschillende manieren.

Zelfzorg
De patiënt beweegt bij amaurosis fugax voldoende. Zeker bij overgewicht is 60-90 minuten oefening per dag vereist, bij patiënten die goed op gewicht zijn, is 30 minuten voldoende. De patiënt stopt daarnaast met roken. Ook vermijdt hij vet voedsel en volgt hij een gezond, vetarm dieet. Daarbij hoort ook dat de patiënt niet meer dan 1 à 2 alcoholische dranken per dag inneemt. Bovendien is een gezonde bloeddruk belangrijk, zeker als de patiënt diabetes heeft of een beroerte heeft gehad.

Professionele medische zorg
Soms besluit de arts om geen behandeling in te zetten. De patiënt krijgt wel regelmatige onderzoeken aan het hart en de halsslagaders. Bloedverdunnende medicijnen, in medische termen gekend als "anticoagulantia", verlagen het risico op een beroerte. Wanneer een groot deel van de halsslagader geblokkeerd is, voert de arts een carotis endarteriëctomie uit. Via deze operatie verwijdert hij de verstopping. De operatie is niet bij iedereen mogelijk en baseert de arts op de algehele gezondheid van de patiënt.

Prognose oogafwijking

De prognose van amaurosis fugax is beter voor kinderen dan voor volwassenen. Meestal is de oorzaak goedaardig, maar sommige patiënten hebben toch een ernstig onderliggend probleem zoals een trauma, vasculitis (bloedvatontsteking), het antifosfolipide antilichaam syndroom, sikkelcelziekte, en leukemie.

Complicaties van de kleine beroerte in het oog

De patiënt met amaurosis fugax heeft een grotere kans op het ontwikkelen van een beroerte. Wanneer een beroerte plaatsvindt, leidt dit tot een permanent verlies van het gezichtsvermogen waardoor de patiënt blind is aan één oog, of een verlies van andere lichaamsfuncties.

Lees verder

© 2016 - 2019 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Proctalgia fugax: anuskrampen, krampende pijn anus, rectumProctalgia fugax: anuskrampen, krampende pijn anus, rectumStekende pijn in de anus, krampende pijn in anus of anuskrampen, wat kan dit zijn? Proctalgia fugax is een aandoening di…
Leber congenitale amaurose: Aangeboren netvliesblindheidLeber congenitale amaurose: Aangeboren netvliesblindheidLeber congenitale amaurose is een ernstige erfelijke netvliesaandoening waarbij kinderen blind of zeer zwaar slechtziend…
Heupontstekingen bij kinderen (coxitis fugax)Heupontstekingen bij kinderen (coxitis fugax)Als uw kind klaagt over pijn in zijn been en gaat hinken is er duidelijk wat aan de hand. Meestal is er dan sprake van v…
Arteriitis temporalis: hoofdpijn die blindheid veroorzaaktArteriitis temporalis: hoofdpijn die blindheid veroorzaaktArteriitis temporalis is een vorm van hoofdpijn die in het ergste geval kan leiden tot blindheid of een aneurysma van de…
Anuskramp: oorzaak en symptomen van krampende pijn anusAnuskramp: oorzaak en symptomen van krampende pijn anusAnuskramp is een vrij onbekend fenomeen. Bij anuskramp heb je last van pijn en kramp rond de anus of endeldarm. Ofwel ee…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Shabbysgd, Pixabay
  • Amaurosis Fugax, http://www.sw.org/HealthLibrary?page=Amaurosis%20Fugax, geraadpleegd op 18 mei 2016
  • Amaurosis fugax, https://en.wikipedia.org/wiki/Amaurosis_fugax, geraadpleegd op 18 mei 2016
  • Amaurosis fugax, https://nl.wikipedia.org/wiki/Amaurosis_fugax, geraadpleegd op 18 mei 2016
  • Amaurosis fugax, https://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000784.htm, geraadpleegd op 18 mei 2016
  • Coëlho, Medisch Zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010, geraadpleegd op 18 mei 2016
  • Tijdelijk verlies van het zicht (gezichtsvermogen), http://www.oogartsen.nl/oogartsen/overige_oogziekten/tijdelijk_verlies_zicht/, geraadpleegd op 18 mei 2016
  • Transient Loss of Vision, http://emedicine.medscape.com/article/1435495-overview#showall, geraadpleegd op 18 mei 2016
  • Afbeelding bron 1: Jarmoluk, Pixabay
  • Afbeelding bron 2: CardioNetworks, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Reageer op het artikel "Amaurosis fugax: Tijdelijke blindheid door beroerte in oog"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 23-10-2018
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Oogaandoeningen
Bronnen en referenties: 10
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!