InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Parapsoriasis: symptomen, oorzaak, behandeling en prognose

Parapsoriasis: symptomen, oorzaak, behandeling en prognose

Parapsoriasis: symptomen, oorzaak, behandeling en prognose De term parapsoriasis omvat een groep ongewone huidaandoeningen of huidziekten, welke worden gekenmerkt door lichtrode scherp begrensde plekken met heel lichte schilfering. Vooral op de armen of de romp worden deze plekken gezien. Er kan een hele fijne rimpeling van de huid optreden in de plekken. Er is meestal weinig tot geen jeuk. Er zijn twee algemene vormen parapsoriasis: met kleine plaques, die meestal goedaardig zijn, en met grote plaques, dat een voorloper is van cutane T-cellymfomen (CTCL). Behandeling van deze laatste vorm is geboden om evolutie tot een T-cel lymfoom te voorkomen.

Wat is parapsoriasis?

Parapsoriasis beschrijft een groep huidziekten die worden gekenmerkt door schilferige vlekken of enigszins verhoogde papels en/of plaques (rode, schilferige vlekken) die gelijkenis vertonen met psoriasis en eczeem. De groep parapsoriasis omvat echter verscheidene inflammatoire huidziekten die niets met elkaar gemeen hebben met betrekking tot pathogenese, histopathologie en respons op behandeling. Door de variatie in klinische presentatie en het ontbreken van een specifieke diagnostische bevinding wat betreft histopathologie (studie van ziekteprocessen in weefsels), ontbreekt er een breed aanvaarde definitie van parapsoriasis.[1]

Synoniemen

Parapsoriasis staat ook bekend als:
  • parapsoriasis en plaque
  • ziekte van Brocq
  • erythrodermie pityriasique en plaques disseminées
  • parapsoriasis in placibus

Wat is het verschil tussen psoriasis en parapsoriasis?

Psoriasis en parapsoriasis kunnen op het eerste gezicht op elkaar lijken, maar ze zijn onder een microscoop anders. Het uitslagpatroon van psoriasis guttata lijkt op parapsoriasis en verschijnt ook op je borst, maar het heeft de neiging om op te treden na een infectie. De plaquevorm van psoriasis kan op parapsoriasis lijken wanneer je het voor het eerst opmerkt, maar het worden uiteindelijk dikke plekken met schilferige huid, meestal op je knieën, ellebogen, hoofdhuid en onderrug.

Twee algemene vormen

Parapsoriasis is in feite een verzamelnaam voor een heterogene groep psoriatiforme dermatosen. Er zijn twee algemene vormen parapsoriasis: met kleine plaques, die meestal goedaardig zijn, en met grote plaques, dat een voorloper is van cutane T-cellymfomen (CTCL). Een T-cel lymfoom is een vorm van huidkanker die uitgaat van de witte bloedcellen in de huid. Behandeling van kleine plaque parapsoriasis is in principe niet nodig maar kan bestaan uit, topische teerpreparaten of corticosteroïden en/of PUVA fototherapie. Behandeling van grote plaque parapsoriasis bestaat uit PUVA fototherapie of lokale corticosteroïden. PUVA is een afkorting. De P staat voor psoralenen en UVA voor ultraviolet licht type A.

Oorzaak van parapsoriasis

De oorzaak van parapsoriasis is anno 2019 onbekend.

Symptomen parapsoriasis

Verschijnselen

Bij parapsoriasis ontstaan er lichtrode scherp begrensde plekken met heel lichte schilfering. Het kenmerkt zich door ontstoken geschubde uitbarstingen; in de plekken is er een hele fijne rimpeling van de huid zichtbaar. Voorkeursplekken zijn armen en romp. De huidaandoening gaat meestal niet gepaard met jeuk, of anders jeuk in lichte mate. Meestal zijn de vlekken rond of ovaal van vorm. Het is ook mogelijk dat je last hebt van langgerekte vlekken, ook wel 'digitate parapsoriasis' genoemd. Parapsoriasis komt voor bij volwassenen, meer bij mannen dan bij vrouwen.

Kleine en grote plaque parapsoriasis

De plekken bij kleine plaque parapsoriasis hebben een diameter van minder dan 5 cm. Het wordt meestal als onschadelijk beschouwd.

De huiduitslag bij grote plaque parapsoriasis zijn groter en zijn soms onregelmatig gevormd. Sommige mensen met deze vorm ontwikkelen een soort lymfoom genaamd mycosis fungoides (volledige naam: cutaan T-cellymfoom, type mycosis fungoides is een vorm van kanker van de witte bloedcellen die in de huid begint. Sommige artsen beschouwen grote plaque parapsoriasis als een afzonderlijke ziekte. Anderen denken dat het slechts een vroeg stadium van mycose fungoides is.

Onderzoek en diagnose

Weefselonderzoek

Parapsoriasis is een zeldzame aandoening. Dermatologen krijgen weinig patiënten met parapsoriasis. Daarnaast kan het nogal wat overeenkomsten hebben met veel voorkomende huidafwijkingen zoals psoriasis of eczeem (zie onder). Daarom wordt door de dermatoloog in veel gevallen een biopt (stukje weefsel) voor nader microscopisch onderzoek genomen.

Shiitake, een eetbare paddenstoel / Bron: Istock.com/PicturePartnersShiitake, een eetbare paddenstoel / Bron: Istock.com/PicturePartners

Differentiaaldiagnose

De volgende aandoeningen kunnen (aanvankelijk) een soortgelijk beeld geven:

Nummulair eczeem / Bron: Topaz2, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)Nummulair eczeem / Bron: Topaz2, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)

Behandeling parapsoriasis

Parapsoriasis kan conservatief behandeld worden op basis van de symptomen en vaak sorteert topische behandeling (lokale behandeling met zalven, crèmes of gel) voldoende effect.

Kleine plaque parapsoriasis

Kleine plaque parapsoriasis is meestal asymptomatisch. De behandeling wordt gebaseerd op de verlichting van de klachten, zoals de vorming van schubben. Patiënten worden gerustgesteld door te wijzen op het goedaardige en zelfbeperkende karakter van de ziekte. Verzachtende middelen kunnen voldoende zijn ter behandeling van de plekken, maar lokale corticosteroïden hebben vaak een beter resultaat. Fototherapie is effectief bij de behandeling van laesies die wijd verspreid over het lichaam zijn.

Jaarlijkse follow-up wordt aanbevolen. Bij een toename van het aantal laesies, een toename van de omvang van de plekken, of verandering in de huidafwijkingen (verdikkingen, verkleuringen en andere veranderingen), zal een huidbiopsie worden gedaan.

Grote plaque parapsoriasis

Grote plaque parapsoriasis moet worden behandeld, omdat het zich kan ontwikkelen tot een T-cel lymfoom. Behandeling kan bestaan uit lokale corticosteroïden, protopic (tacrolimus, deze zalf onderdrukt het afweersysteem en remt ontstekingen), teer preparaten of fototherapie. Patiënten moeten om de 2-3 maanden terugkomen voor controle.

Grote plaque parapsoriasis vereist meer controle dan kleine plaquette parapsoriasis. De follow-up frequentie wordt bepaald door de gebruikte behandelingsmodaliteit. Follow-up om de 6 maanden wordt aanbevolen. Bij een toename van het aantal plekken, het groter worden van de plekken of verandering in de huidafwijkingen, moet direct een nieuwe huidbiopsie worden genomen.

Prognose en beloop

Er wordt onderscheid gemaakt tussen grote plaque parapsoriasis en kleine plaque parapsoriasis. Kleine plaque parapsoriasis is een goedaardige aandoening die zelden of nooit evolueert. Grote plaque parapsoriasis is onheilspellender in de zin dat bij ongeveer 10% van de patiënten de plek evolueert tot een T-cel lymfoom, een vorm van huidkanker die uitgaat van de witte bloedcellen in de huid.

De duur van parapsoriasis kan variabel zijn. Kleine plaque parapsoriasis duurt enkele maanden tot jaren en kan spontaan verdwijnen. Grote plaque parapsoriasis is chronisch en behandeling wordt aanbevolen teneinde de progressie naar een T-cel lymfoom te voorkomen.

Complicaties

Parapsoriais met grote plaques is een voorloper is van cutane T-cellymfomen (CTCL), een vorm van huidkanker die uitgaat van de witte bloedcellen in de huid.

Noot:
  1. Wong HK. Parapsoriasis. Medscape Reference. July 2, 2014; http://emedicine.medscape.com/article/1107425-overview (ingezien op 4-8-2016)

Lees verder

© 2016 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Pityriasis rosea: Moedervlek en vurige huiduitslag op rompPityriasis rosea: Moedervlek en vurige huiduitslag op rompPityriasis rosea is een veel voorkomende goedaardige huiduitslag van onbekende oorsprong die vooral adolescenten en jong…
Jeuk en branderig gevoel huid door huidschimmel of ringwormJeuk en branderig gevoel huid door huidschimmel of ringwormEen schimmelinfectie van de huid wordt ook wel mycose genoemd. Huidschimmels zijn schimmels die in de huid, nagels of ha…
Psoriasis guttata: Druppelvormige vlekken op huid met jeukPsoriasis guttata: Druppelvormige vlekken op huid met jeukPsoriasis, een chronische huidziekte waarbij de patiënt een droge en schilferige huid heeft, kent diverse vormen. Één va…
Jeuk achter de oren: oorzaken, symptomen en behandelingJeuk achter de oren: oorzaken, symptomen en behandelingJeuk achter de oren kan het gevolg zijn van een aantal oorzaken, variërend van allergieën tot infecties. Om jeuk, ook we…
Jeuk aan de anus en anaal eczeemAnaal eczeem wordt ook wel pruritus ani genoemd. Anaal eczeem veroorzaakt jeuk aan de anus. Hoewel anaal eczeem erg verv…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: istock.com/RicardoImagen
  • Wong HK. Parapsoriasis. Medscape Reference. July 2, 2014; http://emedicine.medscape.com/article/1107425-overview (ingezien op 4-8-2016)
  • https://dermateam.nl/aandoeningen/parapsoriasis/?bijkomend=scherp-afgegrensde-plekken-met-duidelijke-schilfering
  • http://www.huidinfo.nl/parapsoriasis.html
  • http://www.huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ptxt/parapsoriasis.htm
  • https://rarediseases.info.nih.gov/gard/7328/parapsoriasis/resources/1#ref_1420
  • WebMD. What are he two types of parapsoriasis? https://www.webmd.com/skin-problems-and-treatments/psoriasis/qa/what-are-he-two-types-of-parapsoriasis (ingezien op 5-8-2019)
  • Afbeelding bron 1: Istock.com/PicturePartners
  • Afbeelding bron 2: Topaz2, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)

Reageer op het artikel "Parapsoriasis: symptomen, oorzaak, behandeling en prognose"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reactie

A. van Daalen, 18-07-2017 14:57 #1
Ik heb para psoriasis small plaque. Ik heb baat bij het niet eten van dierlijke eiwitten. De vlekken op mijn armen en benen zijn zo goed als weggegaan (ergens vaag zie je ze nog als je weet dat ze daar hebben gezeten) en op m'n buik en borst zitten nog wel vlekken maar veel minder vurig. Ik ben hier bij toeval achter gekomen. Voor mij helpt het dus om veganistisch te etenů wellicht helpt deze info anderen!

Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 05-08-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Huidaandoeningen
Bronnen en referenties: 9
Reacties: 1
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!