InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Huidaandoeningen handen en vingers: oorzaken en behandeling

Huidaandoeningen handen en vingers: oorzaken en behandeling

Huidaandoeningen handen en vingers: oorzaken en behandeling Een huidaandoening die zich (mede) manifesteert op de handen (en vingers), kan verschillende oorzaken hebben. Veel van deze huidaandoeningen op de handen gaan gepaard met jeuk, maar dat is lang niet altijd het geval. Huidaandoeningen op de handen en de vingers kunnen qua verschijningsvorm enorm variëren. Het kan gaan op bruine of rode vlekken, met en zonder schilfering, platte vlekken of juist verheven plekken, droge plekken of juist nattend, etc.

Huidaandoeningen handen en vingers

Er zijn vele soorten huidaandoeningen die zich kunnen voordoen op handen en vingers. Bekend is handeczeem, maar er zijn ook vele soorten minder bekende huidaandoeningen die zich kunnen voordoen op handen en vingers. Een huiduitslag aan hand(en) komt voor bij diverse huidziekten, auto-immuunaandoeningen en infecties.

Acropustulosis infantum

Acropustulosis infantum is een aandoening waarbij zich kleine, jeukende blaren en puisten vormen op de handpalmen en voetzolen van zuigelingen in de eerste 2-3 jaar van het leven. Typisch beeld is een zuigeling die kleine platte rode laesies ontwikkelt op de handpalmen en voetzolen, die verheven zijn en zich ontwikkelen tot kleine blaasjes en puisten die daarna genezen en er tijdelijk uitzien als gepigmenteerde gebieden. De laesies jeuken. De aandoening verdwijnt in een paar maanden tot 3 jaar.

Actinische keratose

Een actinische keratose is een schilferige plek die ontstaat op door de zon beschadigde huid. Het wordt beschouwd als een voorstadium of een vroege vorm van plaveiselcelcarcinoom van de huid. Actinische keratose kan solitair aanwezig zijn, maar er zijn vaak meerdere plekken. Het uiterlijk varieert. Ze zien er vaak uit als kleine en opvallend rode, lichtbruine of huidkleurige ruwe plekjes op de huid die niet weggaan. Ze komen vaak voor op het gezicht, (kale) hoofd(huid), nek of handen, maar kunnen ook worden aangetroffen op andere gebieden van het lichaam.

Allergisch contacteczeem op handen en vingers

Allergische contacteczeem is een jeukende aandoening die wordt veroorzaakt door een allergische reactie op bepaalde stoffen (het allergeen) dat in contact komt met de huid. Allergisch contacteczeem ontstaat bij personen die een allergie hebben ontwikkeld voor een bepaalde stof, in bijvoorbeeld handcrèmes en talrijke industriële producten, geneesmiddelen in crèmes en zalven, planten en bloemen, beroepsgebonden stoffen, zoals bestanddelen van haarverf en permanentvloeistoffen bij kappers.

Eczeem op handen en armen / Bron: Jambula, Wikimedia Commons (Publiek domein)Eczeem op handen en armen / Bron: Jambula, Wikimedia Commons (Publiek domein)

Atopisch eczeem: jeukende huidaandoening

Atopisch eczeem is een chronische, jeukende huidaandoening die is heel gebruikelijk is bij kinderen, maar het kan op elke leeftijd voorkomen. Atopisch eczeem komt meestal voor bij mensen met een atopische aanleg. Dat wil zeggen dat je aanleg hebt voor eczeem, astma en hooikoorts, of combinaties van deze drie. Atopisch eczeem ontstaat als gevolg van een complexe interactie van genetische en omgevingsfactoren. Deze omvatten defecten in de huidbarrière waardoor de huid gevoeliger is voor irritatie van zeep en andere irriterende stoffen, het weer, temperatuur en aspecifieke triggers.

Chronische discoïde lupus erythematodes

Chronische discoïde lupus erythematodes (CDLE) is een zeldzame huidziekte, die tot de groep van zogeheten 'bindweefselziekten' behoort. Het is vorm van de auto-immuunziekte lupus erythematodes (LE). Bij LE kunnen ziekteverschijnselen optreden in verschillende organen en de huid. Bij CDLE daarentegen blijft de ziekte normaliter beperkt tot de huid, waarbij er meestal rode plekken in het gezicht te zien zijn, vooral op de wangen, neus en oren. De ziekte kan zich ook manifesteren op de bovenrug, nek, decolleté, en de rug van de handen.

Dyshidrosis lamellosa sicca

Dyshidrosis lamellosa sicca, ook wel bekend als keratolysis exfoliativum of exfoliatio manuum areata, duidt op een lichte vervelling van de huid, vooral de handpalmen en de buigzijde van de vingers. Het wordt beschouwd als een milde variant van irritatief (hand)eczeem.

Erythema multiforme / Bron: Grook Da Oger, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Erythema multiforme / Bron: Grook Da Oger, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Erythema exsudativum multiforme

Erythema exsudativum multiforme (EEM) is een overgevoeligheidsreactie meestal veroorzaakt door infecties, vaak herpes simplex virus (HSV). Het presenteert zich als rode vlekken en/of blaren op de huid. Het is acuut en zelfbeperkend. Meestal geneest het spontaan zonder complicaties.

Granuloma annulare

Granuloma annulare (GA) is een veel voorkomende huidaandoening waarbij meestal bultjes te zien zijn die samen een soort ring vormen. Ze zijn meestal verdikt ringvormig en het centrum van de plek ziet er uit als normale huid. De plekken geven vaak weinig klachten van pijn of jeuk.

Kappers hebben meer kans op eczeem aan de handen / Bron: Istock.com/JackFKappers hebben meer kans op eczeem aan de handen / Bron: Istock.com/JackF

Handeczeem

Handeczeem is een veelvoorkomende en vaak chronische, moeilijk behandelbare aandoening, die voor problemen kan zorgen bij de uitvoering van allerlei dagelijkse activiteiten. Eczeem is een niet-besmettelijke ontsteking van de huid en eczeem aan de handen kenmerkt zich door roodheid, zwelling; bultjes en blaasjes. Soms komt er vocht uit de huid. De blaasjes drogen in tot schilfers en korstjes. Daarna vervelt de huid neemt de roodheid af.

Handschimmel (tinea manus): schimmel op handen en vingers

Handschimmel is een schimmel die de handen treft. Handschimmel gaat vaak gepaard met voetschimmel. Veel voorkomende klachten zijn eeltvorming, roodheid, pijnlijke kloofjes en schilfering aan handpalm of vingers.

Hand-, voet- en mondziekte op de handen van een volwassene / Bron: James Heilman, MD, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Hand-, voet- en mondziekte op de handen van een volwassene / Bron: James Heilman, MD, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Hand-, voet- en mondziekte

Hand-, voet- en mondziekte is een veel voorkomende milde en kortdurende virale infectie bij meestal jonge kinderen; 95% is jonger dan 5 jaar. Het wordt gekenmerkt door blaren op de handen, voeten en in de mond. De infectie kan in zeldzame gevallen invloed hebben op volwassenen. Hand-, voet- en mondziekte is zeer besmettelijk, dus een aantal leden van het gezin of een schoolklas kan ermee worden besmet. Epidemieën komen het meest voor in de late zomer of tijdens de herfst.

Keratosis punctata of the palmar creases

Deze hyperkeratose (abnormale verhoorning van de opperhuid) beperkt tot de plooien in de handpalm en de vingerkootjes. Deze kunnen diep doordringen in de huidlaag en pijnklachten veroorzaken. Het is niet duidelijk waarom deze afwijkingen beperkt blijven tot de plooien.

Knuckle pads op een vinger

Knuckle pads zijn goedaardige zwellingen, bestaande uit fibreus weefsel. De afwijkingen komen vaak voor bovenop de kleine gewrichten van de hand of voet. Dat wil zeggen dat je ze aantreft op de strekzijde van de vingers en de tenen, over de gewrichten.

Nummulair eczeem

Nummulair eczeem duidt op muntvormige eczeemplekjes. Meestal tref je ze aan op de benen, maar ze kunnen ook op de buik aanwezig zijn of op de armen, de handen, of de voeten. Nummulair eczeem is niet besmettelijk.

Orthoergisch eczeem (irritant contact dermatitis) op handen en vingers

Ortho-ergisch eczeem is een vorm van contacteczeem (zie boven) waarbij het eczeem niét door een allergie maar door rechtstreekse irritatie van de huid ontstaat, as gevolg van contact met irriterende stoffen zoals schoonmaakmiddelen, zeep, oplosmiddelen, doe het zelf producten, etc. Het gaat dus niet om een allergie voor een bepaald middel; iedereen kan van dit soort producten eczeem krijgen.

Pompholyx op de hand / Bron: Chalco, Wikimedia Commons (GFDL)Pompholyx op de hand / Bron: Chalco, Wikimedia Commons (GFDL)

Palmoplantaire keratodermie

Palmoplantaire keratodermie is een groep huidziektes, waarbij de huid van de handpalmen en voetzolen is verdikt of op delen waar druk op staat. De huid kan een gele of rode kleur hebben, schilferig of hard zijn. Bij sommige vormen van deze ziekte kunnen blaren ontstaan. Soms zitten er ook verdikkingen op de vingertoppen. Daar heb je dan ook minder gevoel in zitten. Dat kan de vaardigheden van de vingers verminderen. Soms zijn er nog andere klachten, zoals doofheid en problemen met de nagels, haren of tanden.

Pompholyx

Pompholyx is een vorm van hand/voet-eczeem gekenmerkt door blaasjes en blaren. Het is een vorm van blaasjeseczeem van handen en voeten. Pompholyx presenteert zich als kleine met helder vocht gevulde blaasjes op de huid van de handen of voeten, met vaak een symmetrisch beeld. Ze veroorzaken intense jeuk en/of een branderig gevoel. De blaren kunnen loslaten en de huid ziet er dan rood en droog uit en vertoont pijnlijke kloven (scheurtjes).

Psoriasis op vingers / Bron: Pop77o7, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Psoriasis op vingers / Bron: Pop77o7, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Psoriasis

Psoriasis is een chronische ontsteking van de huid, gekenmerkt door duidelijke, rode en schilferige plaques (verdikte huid). Het is ingedeeld in verschillende subtypes. Psoriasis is multifactorieel. Het wordt geclassificeerd als een immuun-gemedieerde ontstekingsziekte. Genetische factoren zijn belangrijk bij het ontstaan ervan. Iemands genetisch profiel beïnvloedt het type van psoriasis en de reactie op de behandeling.

Pustulosis palmoplantaris

Pustulosis palmoplantaris is een zeldzame aandoening, die wordt gekenmerkt door steriele pustels (diameter 2-5 mm) op handpalmen en voetzolen. Deze huidaandoening komt vooral voor bij rokende vrouwen, rond het vijftigste levensjaar. Meestal geeft het geen bijkomende klachten, maar soms gaat het gepaard met jeuk of pijn, vooral bij kloofvorming. Bij 70% zijn zowel handen als voeten betrokken, bij 20% alleen de voeten en bij 10% alleen de handen.

Schurft op een hand / Bron: Cixia, Wikimedia Commons (Publiek domein)Schurft op een hand / Bron: Cixia, Wikimedia Commons (Publiek domein)

Schurft

Schurft of scabiës is een besmettelijke huidaandoening. De oorzaak is de schurftmijt, welke meestal wordt overgedragen via huidcontact met iemand die besmet is. Zeer kenmerkend zijn de schilferende gangetjes in de huid. Vooral in de handen kan dit goed zichtbaar zijn. Blaasjes of pukkeltjes kunnen ook aanwezig zijn. De aangedane plekken zijn vooral zichtbaar tussen de vingers en aan de polsen. Andere voorkeursplekken zijn oksels, liezen, tepels (bij vrouwen), geslachtsdeel en balzak (bij mannen), voeten en enkels.

Winterhanden

Winterhanden zijn jeukende en/of gevoelige rode of paarse zwellingen die zich voordoen als een reactie op koude. Wintertenen zijn ook bekend als perniosis. Ze zijn een gelokaliseerde vorm van vasculitis. Veelal bevinden deze zwellingen zich op de bovenzijde van de vingers, maar ze kunnen zich ook voordoen op andere plaatsen van het lichaam, zoals tenen, onderbenen, hielen, neus, oren (oorlellen) en billen.

Wratten op handen en vingers

Gewone wratten komen veel voor. Wratten zijn onschuldige, lokale gezwellen of tumoren in de huid, die worden veroorzaakt door het humaan papillomavirus (HPV). Vaak herken je een wratje als een rond, harde, verdikte en eeltige plek of bobbel. Vooral kinderen in de leeftijd van 12 tot 16 jaar hebben last van wratjes. Grofweg een derde deel van de wratten verdwijnt vanzelf binnen 6 maanden. Het gros van de wratten verdwijnt zonder enige behandeling binnen 1 tot 3 jaar.

Huisarts met patiënt / Bron: Istock.com/monkeybusinessimagesHuisarts met patiënt / Bron: Istock.com/monkeybusinessimages

Huisarts inschakelen

Als niet bekend is wat de huiduitslag veroorzaakt, is het raadzaam je huisarts te raadplegen. Sommige huidaandoeningen behoeven adequate behandeling. Sommige huidaandoeningen zijn snel progressief. Een snelle diagnose en behandeling zijn in deze gevallen nodig om verergering van de klachten en complicaties te voorkomen.

Behandeling van huiduitslag, vlekken en schilfering

De behandeling van een huidaandoening aan handen en vingers zijn afhankelijk van de onderliggende oorzaak en het type van de huidziekte.

Zelfzorgmaatregelen

Niet altijd is een behandeling vereist bij huiduitslag aan handen of vingers. Soms volstaat verzorging van handen en vingers met verzachtende, beschermende en vochtinbrengende crèmes.

Medicatie bij huidaandoeningen / Bron: Jarmoluk, PixabayMedicatie bij huidaandoeningen / Bron: Jarmoluk, Pixabay
Medicatie
Voor de behandeling van huidaandoeningen worden verschillende groepen medicijnen gebruikt,die je plaatselijk aanbrengt (zalf of crème) of via de mond inneemt (pillen) of een injectie. Onder meer de volgende soorten medicijnen kunnen worden voorgeschreven:

Antibiotica
Antibiotica deze bestrijden bacteriële infecties. Antibiotica worden voorgeschreven in de vorm van tabletten, capsules, crème/zalf en injecties.

Antihistaminica
Deze verminderen de gevolgen van allergische reacties en verlichten jeukklachten. Deze middelen worden als lokale of systemische behandeling gegeven bij aandoeningen als netelroos (urticaria) en angio-oedeem.

Antimycotica
Deze middelen bestrijden schimmelinfecties.

Corticosteroïden
Dit zijn medicijnen die lijken op de hormonen die de bijnierschors maakt en ze hebben een krachtige werking tegen ontstekingsprocessen en bijkomende verschijnselen als jeuk. Ook remmen deze middelen een eventueel versnelde deling van huidcellen. Met lokale corticosteroïden worden veel verschillende huidontstekingen behandeld, zoals huidaandoeningen die gepaard gaan met blaarvorming, de ziekte van Behçet, netelroos, eczeem en acne.

Lees verder

© 2016 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Eczeem 'dermatitis'Eczeem 'dermatitis'Eczeem is een ontstekingsreactie van de huid. Jonge kinderen hebben het vaak. Het kan vanaf de geboorte al ontstaan of o…
Tylotisch eczeem: symptomen, oorzaak, behandeling en beloopTylotisch eczeem: symptomen, oorzaak, behandeling en beloopTylotisch eczeem, ook wel hyperkeratotisch rhagadiform eczeem of eczema hyperkeratoticum et rhagadiforme genoemd, is een…
Korstjes achter het oor: korstjes met schilfers of jeukKorstjes achter het oor: korstjes met schilfers of jeukLast van korstjes achter het oor? Korstjes met roodheid en schilfering achter het oor kan wijzen op diverse huidaandoeni…
Allergieën: huidallergieënHuidvlekken, bulten, zweren en uitslag zijn veel voorkomende symptomen van allergie. Soms worden deze problemen veroorza…
Jeuk aan de anus en anaal eczeemAnaal eczeem wordt ook wel pruritus ani genoemd. Anaal eczeem veroorzaakt jeuk aan de anus. Hoewel anaal eczeem erg verv…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Michaeljung/Shutterstock.com
  • http://mens-en-gezondheid.infonu.nl/aandoeningen/58652-hand-voet-en-mondziekte-kinderen-volwassenen-symptomen.html
  • https://www.huidarts.com/huidaandoeningen/dyshidrosis-lamellosa-sicca/
  • http://www.huidinfo.nl/granannu.html
  • http://www.erfelijkheid.nl/ziektes/palmoplantaire-keratodermie
  • https://www.thuisarts.nl/eczeem/ik-heb-nummulair-eczeem
  • http://www.huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ptxt/PustulosisPalmarisPlantaris.htm
  • http://www.huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/etxt/eczema-orthoergicum-irritant-dermatitis.htm
  • http://www.huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ktxt/Keratosis-punctata-of-the-palmar-creases.htm
  • https://www.huidarts.com/huidaandoeningen/handschimmel-tinea-manus/
  • http://www.dermnetnz.org/topics/hand-skin-problems/
  • http://www.dermnetnz.org/topics/acropustulosis-of-infancy/
  • http://www.dermnetnz.org/topics/actinic-keratosis/
  • http://www.huidziekten.nl/folders/nederlands/allergischcontacteczeem.htm
  • http://www.dermnetnz.org/topics/pompholyx/
  • Medicinfo. Medicijnen voor huidontstekingen. https://encyclopedie.medicinfo.nl/medicijnen-voor-huidontstekingen (ingezien op 14-7-2017)
  • Afbeelding bron 1: Jambula, Wikimedia Commons (Publiek domein)
  • Afbeelding bron 2: Grook Da Oger, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Afbeelding bron 3: Istock.com/JackF
  • Afbeelding bron 4: James Heilman, MD, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Afbeelding bron 5: Chalco, Wikimedia Commons (GFDL)
  • Afbeelding bron 6: Pop77o7, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Afbeelding bron 7: Cixia, Wikimedia Commons (Publiek domein)
  • Afbeelding bron 8: Istock.com/monkeybusinessimages
  • Afbeelding bron 9: Jarmoluk, Pixabay

Reageer op het artikel "Huidaandoeningen handen en vingers: oorzaken en behandeling"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 29-04-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Huidziekten
Bronnen en referenties: 25
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!