InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Gezwollen enkels en benen: oorzaken vocht in enkels en benen

Gezwollen enkels en benen: oorzaken vocht in enkels en benen

Gezwollen enkels en benen: oorzaken vocht in enkels en benen Vocht in de benen en in de enkel of gezwollen enkels en gezwollen voeten, is een veel geziene klacht. Meestal is het geen reden tot bezorgdheid, vooral als je veel staat of loopt. Maar voeten en enkels die gezwollen blijven of worden vergezeld door andere klachten en symptomen, kunnen wijzen op een ernstig gezondheidsprobleem. Er zijn een aantal mogelijke oorzaken van vocht in de been en enkel, waardoor je dikke benen en enkels krijgt. Slecht werkende aderen kunnen bijvoorbeeld leiden tot vocht in de benen. Aanvankelijk zijn alleen je enkels dik en dan met name 's avonds, maar later kunnen je benen de hele dag dik blijven. Je hebt dan vooral vocht in de enkels en onderbenen.

Vocht in benen en enkels


Zwelling van de enkels en voeten tijdens zwangerschap / Bron: Haripat Jantawalee/Shutterstock.comZwelling van de enkels en voeten tijdens zwangerschap / Bron: Haripat Jantawalee/Shutterstock.com

Zwangerschapscomplicaties

Zwelling van de enkels en voeten (gezwollen voeten en enkels) komt vaak voor tijdens de zwangerschap. Plotselinge of overmatige zwelling kan echter ook een teken van pre-eclampsie (zwangerschapsvergiftiging) zijn, een combinatie van te hoge bloeddruk en eiwitverlies via de urine. Deze ernstige aandoening begint meestal na de 20e week van de zwangerschap.

Bijkomende symptomen

Als je ernstige zwelling ervaart of als de zwelling gepaard gaat met andere symptomen zoals buikpijn, hoofdpijn, frequent urineren, misselijkheid en braken, of gezichtsstoornissen, zoals vaag of wazig zien en lichtflitsen of sterretjes zien, bel dan onmiddellijk je arts.

Oedeem in voet en been met lekkage van lymfevocht via een wondje / Bron: Lost Mountain Studio/Shutterstock.comOedeem in voet en been met lekkage van lymfevocht via een wondje / Bron: Lost Mountain Studio/Shutterstock.com

Vocht in benen en enkels door lymfoedeem

Lymfoedeem is een ophoping van lymfatische vloeistof in de weefsels. Deze vorm van oedeem kan ontstaan ​​door afwezigheid van of problemen met de lymfevaten of na verwijdering van de lymfeklieren. Lymfe is een eiwitrijke vloeistof die normaal gesproken wordt afgevoerd via de haarvaatjes en een deel gaat de lymfevaten in. Het wordt gefiltreerd door de lymfeknopen, welke ongewenste stoffen en indringers, zoals bacteriën, vernietigen.

Infectie

Wanneer er zich een probleem met de vaten of lymfeknopen voordoet, kan de afvoer van lymfe stagneren. Indien dit niet adequaat behandeld wordt, kan lymfeopbouw de wondgenezing aantasten en leiden tot infectie en misvorming. Lymfoedeem komt vaak voor na radiotherapie of verwijdering van de lymfeklieren bij patiënten met kanker.

Voet- of enkelblessure

Een blessure aan de voet of enkel kan leiden tot zwelling. De meest voorkomende blessure is een verstuikte enkel, die optreedt wanneer een verwonding of misstap ervoor zorgt dat de ligamenten die de enkel op zijn plaats houden, worden uitgerekt.

Enkelblessure / Bron: Blazej Lyjak/Shutterstock.comEnkelblessure / Bron: Blazej Lyjak/Shutterstock.com
Het kan ook optreden tijdens het sporten, bijvoorbeeld hardlopen. Om de zwelling van een voet- of enkelblessure te beperken, zorg er dan voor dat je de voet of enkel niet overbelast door rust te nemen en gebruik ice packs (nooit direct op de huid aanbrengen!), wikkel de voet of enkel in met een drukverband, en leg de voet op een krukje of een kussen. Als de zwelling en pijn ernstig is of niet verbetert met thuisbehandeling, raadpleeg dan je huisarts.

Zwelling in de voeten en enkels door een infectie

Zwelling in de voeten en enkels kan een teken zijn van infectie. Mensen met diabetische neuropathie of andere zenuwproblemen van de voeten, lopen een groter risico op voetinfecties. Als je diabetes hebt, is het belangrijk om de voeten dagelijks inspecteren op blaren en zweren, omdat schade aan de zenuwen de pijnsensatie kan afzwakken en voetproblemen snel kunnen verergeren.

Normale ader en veneuze insufficiëntie (rechts) / Bron: Decade3d - anatomy online/Shutterstock.comNormale ader en veneuze insufficiëntie (rechts) / Bron: Decade3d - anatomy online/Shutterstock.com

Veneuze insufficiëntie

Hierbij kunnen de aders hun taak om het bloed terug naar het hart te transporteren niet meer voldoende uitvoeren. Zwelling van de enkels en voeten is vaak een vroeg symptoom van veneuze insufficiëntie. In grote aders zitten kleppen om te voorkomen dat het bloed terug kan stromen. Deze kleppen voorkomen dus dat het bloed terugzakt. Wanneer deze kleppen beschadigd of verzwakt raken, zakt het bloed steeds terug in de aderen. Hierdoor wordt vocht vastgehouden in het zachte weefsel van de onderbenen, vooral de enkels en voeten. Veneuze insufficiëntie kan leiden tot veranderingen van de huid, huidzweren, en infectie. Als je symptomen bemerkt die wijzen op veneuze insufficiëntie, raadpleeg dan de huisarts.
Diepe veneuze trombose / Bron: Blamb/ShutterstockDiepe veneuze trombose / Bron: Blamb/Shutterstock

Bloedstolsel

Bloedstolsels die zich vormen in de aderen van de benen, kunnen de terugstroom van bloed uit de benen naar het hart belemmeren en zwelling in de enkels en voeten veroorzaken. Bloedstolsels kunnen zowel oppervlakkig zijn en zich in de bloedvaten net onder de huid bevinden, of dieper gelegen zijn, een aandoening die diepe veneuze trombose wordt genoemd. Diepe stolsels kunnen één of meer van de grote aderen van de benen blokkeren. Deze bloedstolsels kunnen levensbedreigend zijn als ze losbreken en naar het hart en de longen reizen. Als je last hebt van zwelling in een been, wat gepaard gaat met pijn, lichte koorts, en eventueel een verandering in de kleur van het aangedane been, bel dan onmiddellijk je huisarts. Behandeling met bloedverdunners kan nodig zijn.

Hart-, lever- of nierziekte

Soms wijst zwelling en vocht in de benen of enkels op een probleem in één van je organen, zoals een hart-, lever- of nierziekte. Enkels die zwellen in de avond kan een teken zijn van het vasthouden van zout en water als gevolg van rechtszijdig hartfalen. Een nieraandoening kan ook zwelling van de enkels en voeten veroorzaken. Als de nieren niet goed functioneren, kan zich vocht ophopen in het lichaam. Leveraandoeningen kunnen van invloed zijn op de productie van een eiwit albumine, die het bloed weerhoudt uit de bloedvaten te lekken naar de omringende weefsels van de lever. Onvoldoende albumineproductie kan leiden tot lekkage. Zwaartekracht zorgt voor ophoping van vocht in de voeten en enkels, maar vocht kan zich ook ophopen in de buik en borst. Als de zwelling gepaard gaat met andere symptomen, zoals vermoeidheid, verlies van eetlust, en gewichtstoename, raadpleeg dan meteen je huisarts meteen. Als je ook kortademig bent of druk, spanning of pijn op de borst voelt, bel dan direct 112.

Sommige medicijnen veroorzaken zwelling in de voeten en/of enkels / Bron: Jarmoluk, PixabaySommige medicijnen veroorzaken zwelling in de voeten en/of enkels / Bron: Jarmoluk, Pixabay

Bijwerking van medicatie

Veel geneesmiddelen kunnen zwelling in de voeten en enkels als mogelijke bijwerking veroorzaken. Bijvoorbeeld:
  • Hormonen, zoals oestrogeen (gevonden aangetroffen orale anticonceptiva en hormoonvervangende therapie) en testosteron;
  • Calciumantagonisten, soort medicatie tegen hoge bloeddruk;
  • Steroïden, zoals androgene en anabole steroïden en corticosteroïden zoals prednison;
  • Antidepressiva, waaronder: tricyclische antidepressiva;
  • Niet-steroïdale anti-inflammatoire geneesmiddelen (NSAID's); en
  • Diabetesmedicijnen.

Huisarts raadplegen

Als je vermoedt dat zwelling in voeten en benen kan worden gerelateerd aan een geneesmiddel dat je gebruikt, bespreek dit dan met je huisarts. Mogelijk dat er een alternatief is of dat de dosering kan worden aangepast.

Lees verder

© 2016 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Oefeningen die helpen bij vochtophoping in de benenOefeningen die helpen bij vochtophoping in de benenVeel mensen hebben last van opgezette benen, met meestal ook gezwollen voeten en enkels. Vooral met warm weer zwellen de…
Natuurlijke middelen tegen opgezette voeten en spataderenNatuurlijke middelen tegen opgezette voeten en spataderenDe natuur biedt tegen ongemakken als ongezette voeten en benen middelen die alleen maar even verwerkt hoeven te worden t…
Oedeem, vochtophopingOedeem is een overmatige ophoping van vocht. Dit zit in het weefsel tussen de cellen van het lichaam in. Het ontstaat do…
Vocht vasthouden: wat kun je er tegen doen?Vocht vasthouden: wat kun je er tegen doen?Het kan zijn dat je een ring plotseling niet meer past, of dat je enkels opgezwollen zijn. Toch weet je zeker dat je nie…
Oorzaak en behandeling gezwollen enkelsOorzaak en behandeling gezwollen enkelsGezwollen enkels, zeker in de warme zomermaanden, kunnen ontsierend maar vooral ook erg pijnlijk zijn. Soms komen de gez…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: James Heilman, MD, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • https://www.thuisarts.nl/dikke-benen/ik-heb-last-van-dikke-benen-door-slechte-aderen
  • http://www.webmd.com/a-to-z-guides/swollen-ankles-and-feet#1
  • http://www.webmd.com/a-to-z-guides/swollen-ankles-and-feet#2
  • http://www.webmd.com/a-to-z-guides/swollen-ankles-and-feet#3
  • http://www.healthline.com/symptom/swollen-ankle
  • https://medlineplus.gov/ency/article/003104.htm
  • Afbeelding bron 1: Haripat Jantawalee/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 2: Lost Mountain Studio/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 3: Blazej Lyjak/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 4: Decade3d - anatomy online/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 5: Blamb/Shutterstock
  • Afbeelding bron 6: Jarmoluk, Pixabay

Reageer op het artikel "Gezwollen enkels en benen: oorzaken vocht in enkels en benen"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 14-02-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Voetproblemen
Bronnen en referenties: 13
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!