InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Alcoholische leverziekte: Vetlever, hepatitis en cirrose

Alcoholische leverziekte: Vetlever, hepatitis en cirrose

Alcoholische leverziekte: Vetlever, hepatitis en cirrose Het jarenlang overmatig drinken van alcohol produceert mogelijk een breed spectrum van leveraandoeningen zoals een vette lever (vetlever), alcoholische hepatitis (leverontsteking door alcoholmisbruik) en alcoholische cirrose (littekenvorming door alcoholmisbruik). Het klinisch beeld is erg variabel, want sommige patiënten ervaren reeds klachten bij een leververvetting, terwijl andere patiënten pas symptomen ervaren bij complicaties van levercirrose. Het is bij een leverziekte veroorzaakt door alcoholmisbruik erg belangrijk om professionele hulp op te zoeken en te stoppen met het drinken van alcohol voordat onherstelbare schade optreedt.

Alcoholische leververvetting (vette lever, vetlever)

Symptomen

De patiënt heeft vaak geen symptomen bij een vette lever. Vage buikklachten of misselijkheid, braken en diarree zijn het gevolg van de algemene effecten van alcohol op het maagdarmkanaal.

Een bloedonderzoek is vereist / Bron: Frolicsomepl, PixabayEen bloedonderzoek is vereist / Bron: Frolicsomepl, Pixabay

Diagnose en onderzoeken

Hepatomegalie (vergroting van de lever) verschijnt samen met andere kenmerken van een chronische leverziekte. Een bloedonderzoek, echografie, CT-scan, MRI-scan en ook een elastografie (hardheid van lever opmeten) zijn nodig voor het stellen van de diagnose.

Behandeling

De patiënt moet stoppen met het drinken van alcohol; het vet zal dan verdwijnen en de biochemie van de lever komt dan meestal weer in een normale status terecht. De patiënt mag kleine hoeveelheden alcohol drinken zolang ze zich ze bewust zijn van de problemen en hun consumptie kunnen beheersen.

Alcoholische hepatitis

Symptomen

De klinische kenmerken variëren bij alcoholische hepatitis. Milde tot ernstige symptomen van een chronische leverziekte komen tot stand zoals bijvoorbeeld:

Alcoholische hepatitis gaat mogelijk gepaard met een vochtophoping in de buik / Bron: James Heilman, MD, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Alcoholische hepatitis gaat mogelijk gepaard met een vochtophoping in de buik / Bron: James Heilman, MD, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Diagnose en onderzoeken

Bij een lichamelijk onderzoek bemerkt de arts diepe geelzucht, hepatomegalie, soms splenomegalie (vergroting van de milt) en ascites met enkeloedeem (zwelling van de enkels). De tekenen van een chronische leverziekte zijn ook aanwezig. Een bloedonderzoek en eventueel een leverbiopsie zijn nodig. Bij een patiënt met weinig symptomen is een ontstoken en gezwollen lever (hepatitis) enkel zichtbaar op de leverbiopsie.

Behandeling

In ernstige gevallen volgt een ziekenhuisopname. De patiënt krijgt indien nodig enterale voeding en vitaminesuppletie. Door een leverziekte ontstaan namelijk snel voedings- en vitaminetekorten, vooral van vitamine A maar ook van andere complexen. Deze tekorten veroorzaken onbehandeld bloedarmoede (anemie) en ondervoeding. Het is echter wel essentieel dat de patiënt stopt met het drinken van alcohol omdat de combinatie van alcohol met supplementen mogelijk dodelijk is. Een behandeling met corticosteroïden (krachtige ontstekingsremmers die het immuunsysteem onderdrukken) verbetert de uitkomst in meer ernstige gevallen. De arts moet een infectie uitsluiten of gelijktijdig behandelen. De behandeling voor encefalopathie (hersenziekte) en ascites moet de arts ook opstarten. Hij gebruikt tevens antifungale profylaxe om een schimmelinfectie te voorkomen. Patiënten moeten bij alcoholische hepatitis levenslang stoppen met het drinken van alcohol, omdat alcoholische hepatitis anders leidt tot levercirrose.

Prognose

De prognose is variabel en ondanks onthouding is de leverziekte bij veel patiënten progressief. In ernstige gevallen is de mortaliteit ten minste 50 tot 90%, afhankelijk van de aanwezige complicaties zoals nierfalen.

Alcoholische cirrose (levercirrose)

Symptomen

Alcoholische cirrose vertegenwoordigt de laatste fase van een leverziekte door alcoholmisbruik. Hierbij is onherstelbare schade aan de lever aanwezig. Toch presenteren zich soms patiënten met weinig symptomen. Gewoonlijk presenteert de patiënt zich met één van de complicaties van levercirrose.

Alcoholische cirrose leidt uiteindelijk tot leverfalen. In veel gevallen zijn er kenmerken van alcoholverslaving aanwezig, en zijn er ook andere systemen aangetast. Zo ervaart de patiënt bijvoorbeeld ook nog perifere polyneuropathie (verminderd pijngevoel, verlammingen, prikkelingen en tintelingen in handen en voeten) en alcoholische neuropathie.

Diagnose en onderzoeken

Bij onderzoek vindt de arts meestal wel tekenen van een chronische leverziekte. Een leverbiopsie bevestigt de diagnose van alcoholisch cirrose.

Behandeling

Een levenslange onthouding van alcohol is strikt noodzakelijk bij alcoholische cirrose. Stoppen met het drinken van alcohol, een levertransplantatie en ondersteunende therapieën zijn mogelijk bij alcoholische cirrose.

Prognose

De onthouding van alcohol resulteert in een verbetering van de prognose, met een vijfjaarsoverleving van 90%, maar bij voortgezet drinken daalt dit tot 60%. Bij een gevorderde ziekte (geelzucht, ascites en bloed braken) daalt de vijfjaarsoverleving tot 35%, waarbij de meeste sterfgevallen zich in het eerste jaar voordoen. Een levertransplantatie resulteert in goede overlevingskansen. Een herhaling van cirrose is zeldzaam. Een grondige nazorg met betrekking tot het alcoholgebruik is aanbevolen. Een hepatocellulair carcinoom (vorm van leverkanker) is een complicatie van alcoholische cirrose, vooral bij mannen.

Behandeling alle leverziekten door alcoholmisbruik

Patiënten met een alcoholische leverziekte krijgen het advies om te stoppen met het drinken van alcoholische dranken. Delirium tremens (een ontwenningsverschijnsel) behandelt de arts met diazepam. Intraveneuze (via een ader toegediend) thiamine geeft de arts empirisch (op basis van ervaring, nog voordat onderzoeksresultaten bekend zijn) om de hersenaandoening van Wernicke-Korsakov (schade aan hersenen) te voorkomen. Bedrust met een eiwitrijke voeding en vitaminesupplementen zijn ook nodig. Patiënten krijgen voorts het advies om deel te nemen aan alcoholstopprogramma's. De waarschijnlijkheid van onthouding is afhankelijk van vele factoren, met name sociale en familiale factoren.

Het jarenlang overmatig drinken van alcohol leidt tot complicaties / Bron: Jarmoluk, PixabayHet jarenlang overmatig drinken van alcohol leidt tot complicaties / Bron: Jarmoluk, Pixabay

Complicaties van een alcoholische leverziekte

Healthline meldt volgende complicaties van een alcoholische leverziekte:
  • blijvende leverlittekens en functieverlies
  • een hoge bloeddruk in de bloedvaten van de lever (portale hypertensie)
  • een verlies van hersenfunctie veroorzaakt door de opeenhoping van toxines (gifstoffen) in het bloed (hepatische encefalopathie)
  • slokdarmvarices (slokdarmspataders: verwijde bloedvaten in de slokdarm)

Lees verder

© 2018 - 2019 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Gevolgen van alcohol voor de leverGevolgen van alcohol voor de leverAlcohol heeft diverse gevolgen voor de lever. Alcohol speelt een belangrijke rol bij het ontstaan van diverse leverziekt…
Niet-alcoholische vette leverziekte: Ophoping vet in leverNiet-alcoholische vette leverziekte: Ophoping vet in leverDe lever is een deel van het spijsverteringsstelsel dat nodig is om voedsel af te breken, energie op te slaan en afvalpr…
Alcohol en ziekte van de lever: oorzaken en gevolgAlcohol en ziekte van de lever: oorzaken en gevolgDe lever is het orgaan dat giftige stoffen zoals alcohol afbreekt. Langdurig en overmatig alcoholgebruik heeft effecten…
Alcoholische hepatitis: symptomen, oorzaken en behandelingAlcoholische hepatitis: symptomen, oorzaken en behandelingAlcoholische hepatitis is een ontsteking van de lever door overmatig alcoholgebruik (alcoholhepatitis). Alcoholische hep…
Leverbiopsie: Procedure voor verwijderen van weefsel leverLeverbiopsie: Procedure voor verwijderen van weefsel leverEen leverbiopsie is een medische procedure waarbij de arts een stukje weefsel uit de lever verwijdert en dit verder micr…
Bronnen en referenties
  • Geraadpleegd op 30 januari 2018:
  • ALCOHOLIC LIVER DISEASE, Clinical Medicine, Door: Parveen Kumar, Michael Clark, Uitgeverij: Elsevier, ISBN: 9780702029936, blz. 358-359
  • Alcoholic liver disease, https://medlineplus.gov/ency/article/000281.htm
  • Alcohol-Related Liver Disease, https://www.healthline.com/health/alcoholism/liver-disease#modal-close
  • Alcohol-related liver disease, https://www.nhs.uk/conditions/alcohol-related-liver-disease-arld/
  • Coëlho, Medisch Zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010
  • Pathophysiology and Management of Alcoholic Liver Disease: Update 2016, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5347641/
  • Afbeelding bron 1: Frolicsomepl, Pixabay
  • Afbeelding bron 2: James Heilman, MD, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Afbeelding bron 3: Jarmoluk, Pixabay

Reageer op het artikel "Alcoholische leverziekte: Vetlever, hepatitis en cirrose"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 11-03-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Leveraandoeningen
Bronnen en referenties: 10
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!