InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Urethrakanker: Kanker aan plasbuis met plasproblemen en pijn

Urethrakanker: Kanker aan plasbuis met plasproblemen en pijn

Urethrakanker: Kanker aan plasbuis met plasproblemen en pijn De plasbuis (urinebuis) is in medische termen gekend als de ‘urethra’. Door de urethra stroomt de urine vanuit de blaas. In zeldzame gevallen ontwikkelt een patiënt kanker in de urethra. Een patiënt met urethrakanker ervaart doorgaans bloedingen, pijn of plasproblemen. Net zoals vele vormen van kanker, biedt een vroege opsporing van urethrakanker de beste kans op genezing. Zodra de kanker is ontdekt, is chirurgie geïndiceerd, eventueel in combinatie met radiotherapie en/of chemotherapie.

Wat is de urethra?

De urethra is een holle buis die urine uit de blaas laat stromen naar de buitenkant van het lichaam. Bij vrouwen is de urethra ongeveer 2,5 centimeter lang en bevindt de urethra zich net boven de vagina. Bij mannen is de urethra langer (8 centimeter) en gaat deze door de prostaatklier en de penis naar de buitenkant van het lichaam. Bij mannen draagt de urethra ook sperma.

Epidemiologie van kanker aan plasbuis

Urethrakanker is een zeldzame vorm van kanker die vaker voorkomt bij mannen dan bij vrouwen. De incidentie van urethrakanker bedraagt 4,3 per miljoen bij mannen en 1,5 per miljoen bij vrouwen. De incidentie neemt echter toe met de leeftijd. Primaire urethrakanker (kanker van de plasbuis die ook daar gestart is) komt twee keer vaker voor bij Afro-Amerikanen dan bij mensen met een blanke huidskleur. Urethrakanker is komt voor bij adolescenten, volwassenen en ouderen. De meeste patiënten die de diagnose krijgen, zijn tussen de zeventig en tachtig jaar oud.

Oorzaken

Urethrakanker is een ziekte waarbij kwaadaardige cellen (kankercellen) zich in de weefsels van de urethra vormen. De cellen groeien abnormaal en ongecontroleerd in dit gebied. Waarom dit gebeurt, is niet bekend anno april 2018.

Risicofactoren van aandoening

Enkele risicofactoren zijn bekend voor urethrakanker:

Soorten van urethrakanker

Er zijn verschillende soorten urethrakanker die beginnen in cellen die de urethra bekleden. Deze kankers zijn genoemd naar de soorten cellen die kwaadaardig worden (kanker). Een plaveiselcelcarcinoom komt het vaakst voor; de cellen vormen zich in het deel van de urethra nabij de blaas bij vrouwen en in de bekleding van de urethra in de penis bij mannen. Een transitionele cel carcinoom (overgangscelcarcinoom) vormt zich in het gebied in de buurt van de urethra-opening bij vrouwen, en in het deel van de urethra dat door de prostaat bij mannen gaat. Verder bestaat nog een adenocarcinoom dat zich in de klieren rond de urethra bij zowel mannen als vrouwen vormt.

Diverse plasproblemen komen voor / Bron: Frolicsomepl, PixabayDiverse plasproblemen komen voor / Bron: Frolicsomepl, Pixabay

Symptomen: Plasproblemen, bloedingen en pijn

In de vroege stadia van de kanker heeft de patiënt mogelijk geen symptomen. Andere symptomen verschijnen meestal sluipend en bestaan uit:
  • een brok of gezwel in het perineum of de penis / een pijnloze knobbel of zwelling in de lies
  • een purulente (etterige); stinkende of waterige afscheiding uit de urethra
  • een zwelling
  • hemospermie (bloed in het sperma)
  • perineale (rond de anus) pijn, suprapubische pijn (pijn boven de schaamstreek) of urethrapijn
  • pijn tijdens de geslachtsgemeenschap
  • plasproblemen:
    • een bloeding uit de urethra of bloed in de urine (hematurie)
    • een zwakke of onderbroken urinestroom
    • frequent urineren (pollakisurie), vooral ’s nachts (nycturie)
    • incontinentie
    • problemen met het starten van de urinestroom
    • urineretentie (blaas niet volledig kunnen ledigen) door progressieve urethrale strictuur (plasbuisvernauwing)
  • priapisme (zeer langdurige en vaak pijnlijke erectie van de penis)
  • tenesmen (aanhoudende, pijnlijke stoelgangsdrang)

Diagnose en onderzoeken

Late diagnose

Het interval tussen het begin van de symptomen en de diagnose bedraagt mogelijk tot drie jaar. De patiënt krijgt namelijk vaak een verkeerde diagnose of anders zoekt hij geen medische hulp op. Vaak zijn dan reeds kankeruitzaaiingen aanwezig in het lichaam.

Een uitgebreid bloedonderzoek is nodig / Bron: Frolicsomepl, PixabayEen uitgebreid bloedonderzoek is nodig / Bron: Frolicsomepl, Pixabay

Kanker opsporen

De arts gebruikt diverse onderzoeken om urethrakanker te detecteren nadat hij een lichamelijk onderzoek uitgevoerd heeft en de medische geschiedenis van de patiënt heeft doorlopen:
  • een biopsie (verwijdering van cel- of weefselmonsters uit de urethra, blaas en soms de prostaatklier, wat de arts microscopisch laat onderzoeken op tekenen van kanker)
  • een digitaal rectaal onderzoek
  • een gynaecologisch onderzoek
  • een uitgebreid bloedonderzoek
  • een ureteroscopie (inwendig kijkonderzoek van de ureter en het nierbekken)
  • een urinealyse (een test om de kleur van urine en de inhoud ervan te controleren)
  • een urinecytologie (een laboratoriumtest waarbij een laborant een urinemonster onder een microscoop controleert op de aanwezigheid van abnormale cellen)

Kankerstadium bepalen

Nadat urethrakanker is gediagnosticeerd, voert de arts meerdere onderzoeken uit om eventuele uitzaaiingen (metastasen) van de kankercellen op te sporen. Hiermee is het bovendien mogelijk om de locatie de urethrakanker vast te leggen wat nodig is voor het toepassen van de juiste behandeling. Urethrakanker zaait mogelijk snel uit naar weefsels rond de urethra en daarom stellen artsen pas vaak de diagnose wanneer reeds sprake is van lymfekliermetastasen (uitzaaiingen van de kanker in de lymfeklieren). Volgende onderzoeken zijn inzetbaar om het kankerstadium te bepalen:

Locatie van kanker

Distale urethrakanker
Bij distale urethrakanker heeft de kanker zich niet diep in het weefsel verspreid. Bij vrouwen is het deel van de urethra aangetast dat zich het dichtst bij de buitenkant van het lichaam bevindt. Bij mannen is het deel van de urethra getroffen dat in de penis zit..

Proximale urethrakanker
Proximale urethrakanker tast het deel van de urethra aan dat niet tot de distale urethra behoort. Bij mannen en vrouwen is proximale urethra meestal diep in het weefsel aanwezig.

Terugkerende urethrakanker
Terugkerende urethrakanker duidt op kanker die is teruggekeerd nadat deze behandeld is. De kanker komt dan terug in de urethra zelf of in andere lichaamsdelen.

Behandeling

Er zijn verschillende soorten behandelingen voor patiënten met urethrakanker: chirurgie, radiotherapie en/of chemotherapie en actieve bewaking. Controle- en opvolgonderzoeken zijn vaak nodig. De voorkeursbehandeling is chirurgie.

Prognose

De prognose en behandelingsopties van kanker aan de plasbuis zijn afhankelijk van:
  • de algemene gezondheid van de patiënt
  • de eerste diagnose van kanker of teruggekeerde kanker
  • de eventuele uitzaaiingen via de slijmvliezen langs de urethra naar nabijgelegen weefsel, naar lymfeklieren of naar andere lichaamsdelen.
  • de locatie van de kanker in de urethra
  • het geslacht van de patiënt (man of vrouw)

Oppervlakkige kankertumoren die zich in de distale urethra van zowel mannen als vrouwen bevinden, zijn in het algemeen geneesbaar. Bij diepe invasieve kankertumoren is de prognose echter slechter, zelfs met een combinatie van therapieën.

Lees verder

© 2018 - 2019 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Bloed in het sperma (hematospermie): Oorzaken en symptomenBloed in het sperma (hematospermie): Oorzaken en symptomenHematospermie (hemospermie) is een symptoom waarbij kleine of grote hoeveelheden bloed in het sperma aanwezig zijn. Dit…
Meatusstenose: Vernauwing van opening van plasbuisMeatusstenose: Vernauwing van opening van plasbuisMeatusstenose is een aandoening waarbij een vernauwing van de opening van de urethra ontstaat. De urethra is de buis waa…
Plasbuisvernauwing: symptomen & behandeling urethrastrictuurPlasbuisvernauwing: symptomen & behandeling urethrastrictuurPlasbuisvernauwing symptomen zijn onder meer verminderde urinestraal en vaak plassen. Een plasbuisvernauwing is een vern…
Uretritis: Ontsteking van urinebuis met pijn bij het plassenUretritis: Ontsteking van urinebuis met pijn bij het plassenBij de aandoening uretritis, soms ook geschreven als 'urethritis', is de urinebuis ontstoken. Deze buis zorgt er voor da…
Afscheiding uit de penis of plasbuis bij de man: oorzakenAfscheiding uit de penis of plasbuis bij de man: oorzakenMen spreekt van afscheiding uit de penis of penisafscheiding wanneer heldere of troebele vloeistof uit de penis komt. Bi…
Bronnen en referenties
  • Geraadpleegd op 10 april 2018:
  • Coëlho, Medisch Zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010
  • Overview, https://emedicine.medscape.com/article/451496-overview#showall
  • Symptoms, https://www.urologyhealth.org/urologic-conditions/urethral-cancer/symptoms
  • Urethral Cancer Treatment (PDQ®)–Patient Version, https://www.cancer.gov/types/urethral/patient/urethral-treatment-pdq
  • Urethral Cancer Treatment, Prognosis, http://www.healthcommunities.com/urethral-cancer/treatment.shtml
  • Urethral Cancer, https://www.beaumont.org/conditions/urethral-cancer
  • Urethral Cancer, https://www.emedicinehealth.com/urethral_cancer/article_em.htm
  • Urethrale kanker, http://www.urologicalcancercentre.com.au/urethral-cancer/
  • What is Urethral Cancer?, https://www.urologyhealth.org/urologic-conditions/urethral-cancer
  • What Is Urethral Cancer?, https://www.webmd.com/cancer/what-is-urethral-cancer#1
  • Afbeelding bron 1: Frolicsomepl, Pixabay
  • Afbeelding bron 2: Frolicsomepl, Pixabay

Reageer op het artikel "Urethrakanker: Kanker aan plasbuis met plasproblemen en pijn"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 15-10-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Kanker
Bronnen en referenties: 13
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!