InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Ochtendstijfheid: Oorzaken van stijve gewrichten in ochtend

Ochtendstijfheid: Oorzaken van stijve gewrichten in ochtend

Ochtendstijfheid: Oorzaken van stijve gewrichten in ochtend Ochtendstijfheid duidt op stijve gewrichten die vooral tijdens de ochtend merkbaar zijn voor patiënten. Het is voor patiënten met gewrichtsstijfheid in de ochtend dan moeilijk en vaak ook pijnlijk om uit bed te komen. Dit symptoom is een veel voorkomend probleem bij ouderen, maar dat betekent niet noodzakelijk dat het een normaal onderdeel van de ouderdom is. Ochtendstijfheid wijst namelijk mogelijk op andere gezondheidsproblemen. Als een patiënt zich zorgen maakt over de stijfheid in de ochtend, moet hij dit met de arts overleggen. Des te sneller de patiënt een diagnose krijgt, des te sneller hij een behandeling kan krijgen en zich beter gaat voelen. Dankzij enkele eenvoudige tips, zoals een beter slaappatroon, meer bewegen en warmte toepassen, is het mogelijk om de symptomen in de ochtend zoveel mogelijk te verminderen.

Oorzaken van pijnlijke en stijve gewrichten in de ochtend

Een langdurige periode van rust (zoals na het slapen) verhoogt vaak de gewrichtsstijfheid. Tijdens de slaap is de vloeistof die onze gewrichten gesmeerd houdt ongelijk verdeeld in de gewrichtsruimte. Hierdoor raken sommige gebieden niet goed gesmeerd, wat leidt tot stijfheid in de ochtend. Bovendien weekt het gewrichtskraakbeen tijdens rust in deze vloeistof, wat wederom resulteert in een verminderde smering. Bij het rondlopen blijft de vloeistof de gewrichten uniform gesmeerd met weinig of geen stijfheidsklachten tot gevolg.

Risicofactoren van gewrichtsstijfheid in ochtend

Enkele aandoeningen leiden sneller tot gewrichtsstijfheid in de ochtend.

Artritis

Artritis (ontsteking van gewrichten) is een veel voorkomende aandoening die de gewrichten aantast. Er zijn veel verschillende soorten artritis. Sommige soorten resulteren uit een eenvoudige slijtage van de gewrichten, terwijl andere typen duiden op een auto-immuunziekte. Gewrichtsstijfheid gedurende één uur of langer is vaak één van de eerste tekenen van artritis. De twee belangrijkste soorten artritis zijn artrose (reumatische aandoening van het gewrichtskraakbeen) en reumatoïde artritis (ontsteking van gewrichten en organen).

Artrose
Bij artrose breekt het kraakbeen tussen de twee botten af als gevolg van slijtage. Als gevolg hiervan wrijven de botten tegen elkaar en ervaart de patiënt gewrichtspijn en gewrichtsstijfheid. Ochtendstijfheid is behoorlijk ernstig, maar naarmate de dag vordert, neemt de pijn enigszins af. Meestal houdt de ochtendstijfheid bij artrose minder dan een halfuur aan.

Reumatoïde artritis
Reumatoïde artritis is een auto-immuunziekte waarbij het immuunsysteem de gezonde gewrichten aanvalt. Dit leidt tot een ontsteking en stijfheid. Bij reumatoïde artritis houdt de gewrichtsstijfheid vaak uren aan. Net zoals bij artrose is de pijn en stijfheid meestal erger in de ochtend.

Andere aandoeningen

Ochtendstijfheid is soms ook het resultaat van andere aandoeningen zoals:

Overgewicht leidt sneller tot overgewicht / Bron: Tobyotter, Flickr (CC BY-2.0)Overgewicht leidt sneller tot overgewicht / Bron: Tobyotter, Flickr (CC BY-2.0)

Omgevingsfactoren

Ochtendstijfheid komt ook vaker voor wanneer een patiënt niet lichamelijk actief is of overgewicht heeft. Ook slaapproblemen of leven in een koude en vochtige omgeving zijn risicofactoren voor het ervaren van stijve gewrichten in de ochtend. Het consumeren van een slechte voeding met veel koolhydraten, resulteert in spierzwakte, lethargie en een slechte houding hetgeen uiteindelijk leidt tot ochtendstijfheid.

Behandeling van ochtendstijfheid

Enkele eenvoudige tips verminderen de stijfheid in de ochtend.

Dagelijks bewegen

Dagelijks trainen en bewegen helpt om de ochtendstijfheid te verminderen, omdat regelmatige lichaamsbeweging de spieren sterk houdt, wat beter is voor de ondersteuning van de gewrichten.

Douche nemen

Een warme douche net na het opstaan uit bed is rustgevend voor de spieren omdat hierdoor de bloedcirculatie verbetert, hetgeen nodig is om zich minder stijf te voelen.

Gezond ontbijten

Een gezond ontbijt biedt het lichaam energie en brandstof om het de hele dag door goed te laten functioneren.

Gezonde gewrichten behouden

Enkele tips helpen voor het behouden van een goede gewrichtsgezondheid.

Goed slaappatroon aannemen

De patiënt slaapt het best in een positie die de gewrichten ondersteunt. De slaapomgeving moet voorts warm zijn. Eventueel gebruikt de patiënt ook verwarmingskussens en elektrische dekens voor extra warmte. Voldoende slaap en een diepe nachtrust zijn tot slot essentieel.

Kleding opwarmen

De kledij vijf minuten opwarmen in de droogtrommel biedt warmte, wat de bloedsomloop bevordert en de pijn vermindert. Warmte vermindert de stijfheid, dus speciale crèmes, warmtepacks of andere warmtemethodes zijn ook inzetbaar.

Oefeningen uitvoeren in bed

Alvorens de patiënt het bed verlaat, voltooit hij het best enkele eenvoudige bewegingsoefeningen met de handen, de polsen, de schouders en de ellebogen. Hij beweegt deze lichaamsdelen voorzichtig om ze op te warmen en de mobiliteit te vergroten. Zodra het bovenlichaam opgewarmd is, mag de patiënt in bed werken aan de tenen, de enkels, de knieën en de heupen.

Vooruitplannen

De patiënt legt het best ontstekingsremmers op het nachtkastje, evenals een glas water en een paar zoutcrackers. Deze items zorgen er voor dat de patiënt in het bed al medicatie kan nemen en wat kan eten zodat de ochtendstijfheid minder ernstig is bij het verlaten van het bed.

Lees verder

© 2018 - 2019 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Stramme, pijnlijke handen: oorzaken van stijve, stramme handStramme, pijnlijke handen: oorzaken van stijve, stramme handLast van stramme handen? Stijfheid in de handen en gewrichten wat zich uit in stramme, pijnlijke handen, hangt waarschij…
Stijve handen, polsen en voeten: door reumatoïde artritisStijve handen, polsen en voeten: door reumatoïde artritisStijve handen en voeten bij opstaan of in de ochtend is een vervelende klacht die kan duiden op reumatoïde artritis, vaa…
Artritis psoriatica: symptomen, diagnose en behandelingArtritis psoriatica: symptomen, diagnose en behandelingArtritis psoriatica is een reumatische ziekte die mensen treft die last hebben van de ziekte psoriasis. Dat is een huidz…
Reuma (RA) oorzaken, symptomen en behandelingReumatoïde Artritis (RA) wordt in de volksmond ook wel reuma genoemd. RA is een vorm van reuma. Er bestaan vele vormen v…
Reuma: symptomen, oorzaken en behandelingReuma: symptomen, oorzaken en behandelingReuma is een verzamelnaam voor verschillende vormen van aandoeningen: artrose, fibromyalgie, jicht, reumatoïde Artritis…
Bronnen en referenties
  • Geraadpleegd op 19 november 2018:
  • Causes and Tips for Dealing With Morning Stiffness From Arthritis, https://www.verywellhealth.com/tips-for-dealing-with-morning-stiffness-189330
  • Coëlho, Medisch Zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010
  • Morning Stiffness: Causes and Tips to Manage, https://www.belmarrahealth.com/joints-hurt-morning/
  • Stiff morning joints, http://questcaremedicalclinic.com/why-are-those-joints-stiff-in-the-morning/
  • What Causes Morning Stiffness and 10 Ways to Get Rid of it?, https://www.epainassist.com/joint-pain/morning-stiffness
  • Why do I feel so stiff and sore in the morning?, https://www.avogel.co.uk/health/muscles-joints/muscle-pain/why-do-i-feel-so-stiff-and-sore-in-the-morning/
  • Afbeelding bron 1: Tobyotter, Flickr (CC BY-2.0)

Reageer op het artikel "Ochtendstijfheid: Oorzaken van stijve gewrichten in ochtend"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 05-01-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Spier- en gewrichtsafwijkingen
Bronnen en referenties: 8
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!