InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Warmtebultjes, warmte-uitslag benen, armen en rug behandelen

Warmtebultjes, warmte-uitslag benen, armen en rug behandelen

Warmtebultjes, warmte-uitslag benen, armen en rug behandelen Warmtebultjes bij baby, kind en volwassene op benen, armen, rug, borst, buik en gezicht. Hoe kun je warmtebultjes het beste behandelen? De medische benaming voor zweetuitslag, zweetbultjes, warmtebultjes of warmte-uitslag is miliaria. Dit is een huiduitslag die ontstaat in warme, vochtige omstandigheden. De uitslag is meestal niet ernstig, maar het kan flink jeuken en voor ongemak zorgen. Miliaria wordt veroorzaakt door afsluiting van de zweetkliertjes. Er worden meerdere typen miliaria onderscheiden. De meest voorkomende is miliaria crystallina, die zich kenmerkt als kleine rode pukkeltjes of bultjes die flink kunnen jeuken. Er bestaan verschillende soorten warmtebultjes. Bij miliaria crystallina ontstaan er bijvoorbeeld oppervlakkige, met vocht gevulde blaasjes van 1-2 mm in doorsnede. De blaasjes gaan gemakkelijk kapot, waarna de plekjes indrogen, met oppervlakkige schilfering. Bij een baby komen deze warmtebultjes vooral voor op het gezicht, de nek, en bovenste deel van de romp.

Warmtebultjes of warmte-uitslag


Wat zijn warmtebultjes?

De medische benaming van warmte-uitslag of zweetuitslag is ‘miliaria’. In de volksmond wordt het ook wel 'warmtebultjes, 'zweetbultjes', 'hittebultjes' of 'zweetpuistjes' genoemd. Miliaria is een veel voorkomende aandoening die uitgaat van de eccriene zweetklieren, de kleine zweetklieren die over het hele lichaam voorkomen en een belangrijke rol spelen in de regulatie van de lichaamstemperatuur. Wanneer door bijvoorbeeld koorts, inspanning of door het aanwezig zijn in een warme omgeving, het lichaam oververhit dreigt te raken, produceren deze kliertjes zweet waardoor de oppervlakte van de huid nat wordt gemaakt en het lichaam gemakkelijker afkoelt.

Vier soorten miliaria
Er worden vier soorten miliaria onderscheiden:
  • Miliaria crystallina: oppervlakkige afsluiting van de zweetkliertjes, als gevolg waarvan met helder vocht gevulde blaasjes ontstaan die snel kapot gaan.
  • Miliaria rubra: een dieper gelegen afsluiting waardoor intens jeukende rode bultjes ontstaan.
  • Miliaria profunda: hierbij wordt er ook zweet vanuit de zweetklieren of afvoergangetjes gelekt of geperst, waardoor er een jeuken en pijnlijke ontstekingsreactie ontstaat.
  • Miliaria pustulosa: dit is een complicatie van miliaria profunda, waarbij er een bacteriële infectie is ontstaan waarbij puistjes zichtbaar zijn.

Wie krijgen het?

In feite kan iedereen miliaria krijgen, maar sommige mensen lopen meer kans. In Nederland wordt miliaria crystallina vooral gezien bij jonge kinderen en dan vooral pasgeborenen. Wereldwijd komt miliaria het meeste voor in een tropische omgeving, vooral onder mensen die onlangs zijn verhuisd van een gematigd klimaat naar een tropisch klimaat. Dan gaat het zowel om miliaria crystallina als miliaria rubra. Miliaria profunda is veel zeldzamer. Mensen die zich inspannen in een warme omgeving, mensen met (fors) overgewicht, sporters en bedlegerige mensen, lopen ook meer risico. Men schat dat ongeveer een kwart van de Nederlandse bevolking aanleg heeft om miliaria te ontwikkelen.

Oorzaak van warmte-uitslag

Miliaria wordt veroorzaakt doordat de afvoergangen van de zweetkliertjes verstopt raken en kunnen scheuren. Hierdoor raakt zweet onder de huid opgesloten, wat leidt tot blaasjes of bultjes die intens kunnen jeuken. Bij miliaria profunda resulteert de afsluiting van de zweetkliertjes in het lekken van exocrien zweet in de epidermis (de opperhuid) of de dermis (de lederhuid). Dit veroorzaakt een pijnlijke en jeukende ontstekingsreactie.

Voorkeursplekken
Miliaria komt vaak voor in warme, vochtige omstandigheden. Vaak ontstaat de aandoening op plaatsen waar huidgebieden elkaar raken of wanneer er druk op de huid wordt uitgeoefend door strakke kleding of op de billen en rug door te rijden in een warme auto. Bij een baby ontstaat het vaak door een te warme omgeving, zoals de slaapkamer.

Klachten en symptomen warmtebultjes

Miliaria crystallina

De laesies zijn oppervlakkige, met vocht gevulde blaasjes, 1-2 mm in doorsnede. De blaasjes gaan gemakkelijk kapot, waarna de plekjes indrogen, met oppervlakkige schilfering. Bij baby’s komen de laesies vooral voor op het gezicht, de nek, en het bovenste deel van de romp. Maar ook in de oksels en het luiergebied, waarbij miliaria niet verward moet worden met luiereczeem (luieruitslag). Bij volwassenen manifesteren de laesies zich vooral op de romp.

Miliaria rubra

Hierbij gaat het om kleine, rode, jeukende bultjes, die niet samenvloeien. Bij zuigelingen verschijnen de pukkeltjes vooral op de hals en in de lies en oksels. Bij volwassenen doen de warmtepukkeltjes zich vooral voor op de huid waar druk wordt uitgeoefend of wrijving optreedt door bijvoorbeeld strak zittende kleding of het in bed liggen in een hotelkamer in een tropisch gebied zonder airco. Deze gebieden zijn de nek, de hoofdhuid, het bovenste deel van de romp en de huidplooien.

Miliaria profunda

De laesies zijn stevig, vleeskleurig en 1-3 mm groot. Miliaria profunda volgt vaak op herhaalde episoden van miliaria rubra. De laesies komen vooral voor op de romp, maar ze kunnen ook verschijnen op armen en benen. De jeuk is meestal minder dan de andere vormen, maak het risico van koorts en uitputting door oververhitting is groter, doordat vaak een groter deel van de huid is bedekt met de laesies.

Miliaria pustulosa

Dit is een complicatie van miliaria profunda, waarbij als gevolg van een bacteriële ontsteking puistjes zichtbaar zijn.

Waterpokken / Bron: 9Gawin/Shutterstock.comWaterpokken / Bron: 9Gawin/Shutterstock.com

Vergelijkbare ziektebeelden

Vergelijkbare ziektebeelden zijn:

Diagnose warmtebultjes

Normaal gesproken wordt de diagnose gesteld op basis van het klinisch beeld. Aangezien de verschijnselen kunnen lijken op andere huidafwijkingen (zie voorgaande), wordt soms ter bevestiging een biopt (stukje weefsel) weggenomen om onder de microscoop te bekijken.

Behandeling warmtebultjes

De beste behandeling voor elke vorm van miliaria of warmtebultjes is het vermijden van de uitlokkende factoren. Miliaria gaan vanzelf over. In sommige gevallen kan de huisarts een geneesmiddel voorschrijven om de klachten te verlichten.
  • Verminder of voorkom transpiratie door warme en vochtige omstandigheden te vermijden.
  • Houd de huid koel en droog.
  • Zorg voor een koele omgeving met behulp van airco of ventilatoren om de lucht te laten circuleren.
  • Houdt de omgeving van de baby goed geventileerd en zet de wieg niet te dicht bij een warmtebron (radiator)
  • Door je kindje vaak schone kleren aan te doen en te baden, kun je de warmte-uitslag enigszins beperken. Bij het baden kun je beter geen zeep gebruiken, want dat kan de huid irriteren. Droog de jeukende plekjes goed af en wanneer je baby last heeft van jeuk, kun je talkpoeder op de plekjes strooien. Dat werkt verzachtend.
  • Knip de nagels van je baby kort, zodat hij zichzelf niet kan krabben vanwege de jeuk. Door krabeffecten worden de klachten erger.
  • Draag luchtige kleding die gemaakt zijn van lichte, zachte materialen die 'ademen' (katoen), zodat irritatie en wrijving wordt voorkomen.
    Na het douchen de huid zachtjes afdeppen met een (schone) handdoek / Bron: Pexels, PixabayNa het douchen de huid zachtjes afdeppen met een (schone) handdoek / Bron: Pexels, Pixabay
  • Beperk fysieke activiteit, waardoor men gaat zweten.
  • Verkoelende gels en lotions (verkrijgbaar bij de drogist), kunnen verlichting geven aan de jeukklachten.
  • Vermijd het gebruik van vette crèmes of zalven, aangezien deze de poriën kunnen blokkeren en daarmee bijdragen aan de klachten.
  • Dep na het (koel) douchen de huid zachtjes af met een handdoek en laat de huid vervolgens aan de lucht drogen.
  • Ga niet naar een sauna, stoombad of bubbelbad.
  • Vermijd huid-op-huid contact. Leg bijvoorbeeld een droog en schoon katoenen washandje tussen de benen of onder de borsten.
  • In ernstiger gevallen kan door de huisarts een corticosteroïdencrème of -lotion worden voorgeschreven om de verschijnselen te onderdrukken. Soms is hier wat menthol aan toegevoegd.
  • Antihistaminica kunnen helpen tegen jeuk.
  • Bij miliaria pustulosa kan door de huisarts een antibioticum worden voorgeschreven.

Warmte-uitslag bij een baby voorkomen

Je kunt de volgende maatregelen nemen om warmte-uitslag bij een baby te voorkomen:

Luchtige kleding

Houd je baby aangenaam koel door hem te kleden in ruimvallende, lichtgewicht en goed ademende kleding (zoals katoen en linnen), vooral bij warm en vochtig weer. Gebruik geen synthetisch materiaal of plastic broekjes.

Talkpoeder voor baby's

Moeilijk bereikbare huidplooien kunnen verzorgd worden met baby talkpoeder. Het poeder zorgt voor een soepele, droge en gladde huid. Baby talkpoeder is vaak verrijkt met olie, die de huid verzacht en vocht absorbeert. Het beschermt het tegen irritaties, waardoor het kindje geen last heeft van rode plekjes en ruwe vlekjes.

Geen prikkende stoffen

Wanneer je je baby vasthoudt, draag dan geen prikkende of irriterende stoffen, zoals wol.

Zoek verkoeling

Houd op een snikhete, broeierige dag je baby binnen, of zoek verkoeling in een schaduwrijke plek met een beetje wind om te zitten en te spelen.

Voldoende drinken

Zorg dat je baby voldoende vocht binnenkrijgt door hem vaak de borst of de fles te geven.

Regelmatig controleren

Check regelmatig of de baby niet oververhit raakt door bijvoorbeeld aan zijn huid te voelen. Als de huid vochtig en warm aanvoelt, is je baby te warm.

Lees verder

© 2011 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Vlekjes lies: rode vlekken, puntjes of bultjes in liesstreekVlekjes lies: rode vlekken, puntjes of bultjes in liesstreekHeb je last van bultjes of vlekjes in de lies? De liezen zijn de twee huidplooien die de overgang vormen van de bovenben…
Jeukende bultjes: oorzaken van bultjes op de huid met jeukJeukende bultjes: oorzaken van bultjes op de huid met jeukIedereen kent wel dat fenomeen: opeens begint het te jeuken en als je wilt krabben, merk je dat je huid ruw en onregelma…
Jeukende bultjes en pukkeltjes op het lichaam: oorzakenJeukende bultjes en pukkeltjes op het lichaam: oorzakenJeukende bultjes of pukkeltjes op het lichaam kunnen velerlei oorzaken hebben. Urticaria of galbulten komt vaak voor. Me…
Huiduitslag: oorzaken en behandeling van uitslag op de huidHuiduitslag: oorzaken en behandeling van uitslag op de huidHuiduitslag is geen specifieke diagnose. Huiduitslag is een algemene term voor een niet-aangeboren verandering van de hu…
Baby’s en eczeemBaby’s en eczeemHeeft je baby rode plekjes op zijn lichaam en hiernaast ook last van jeuk? Is je baby heel onrustig als jij hem in zijn…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: istock.com/RicardoImagen
  • Dr. J.A.H. Eekhof, dr. A. Knuistingh Neven, dr. W. Opstelten: Kleine kwalen in de huisartspraktijk, Elsevier Gezondheidszorg, Amsterdam, vijfde geheel herziene druk, 2010.
  • Dr. Jannes J.E. van Everdingen (hoofdredactie): Het medisch handboek; Kosmos-Z&K Uitgevers, Utrecht/Antwerpen, vijfde volledig herziene druk 2006.
  • Dr. R.I.F. van der Waal, prof. dr. H.A.M. Neumann (red.): Praktische dermatologie - Klinische atlas met 470 afbeeldingen in kleur, Prelum uitgevers, Houten, 2009.
  • Dr. W.A. van Vloten e.a. (red.): Dermatologie en venereologie, Elsevier Gezondheidszorg, Maarssen, derde herziene druk, 2009.
  • Afbeelding bron 1: 9Gawin/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 2: Pexels, Pixabay

Reageer op het artikel "Warmtebultjes, warmte-uitslag benen, armen en rug behandelen"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reactie

Flier, 17-07-2014 09:59 #1
Hallo,

Ik zit met een baby van 8 mnd in portugal. Hij heeft overal rode puntjes! Wij denken aan warmte-uitslag! Wij willen weten wanneer dit weggaat en wat we kunnen doen om dit te voorspoedigen!

Mvg
Jeroen Reactie infoteur, 19-08-2014
In het artikel staan diverse tips een aanbevelingen hoe hiermee om te gaan, ook bij baby's.

Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 30-06-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Warmte-uitslag
Bronnen en referenties: 7
Reacties: 1
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!