InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Uitdrogingshoofdpijn: oorzaken van hoofdpijn door uitdroging

Uitdrogingshoofdpijn: oorzaken van hoofdpijn door uitdroging

Uitdrogingshoofdpijn: oorzaken van hoofdpijn door uitdroging Uitdrogingshoofdpijn is hoofdpijn door uitdroging. Hoofdpijn is een van de meest voorkomende oorzaken van pijn en ziekteverzuim. Er zijn verschillende soorten hoofdpijn en uitdrogingshoofdpijn is daar één van. Uitdrogingshoofdpijn kan gemakkelijk worden behandeld en vermeden. Uitdrogingshoofdpijn kan veroorzaakt worden door zoiets triviaals als het niet voldoende binnenkrijgen van vocht. Hoofdpijn door te weinig drinken kan door een inkrimping van het hersenvolume worden veroorzaakt. Dit resulteert in het wegtrekken van de hersenen van de schedel, waardoor pijnreceptoren in de hersenvliezen (het membraan rond de hersenen) worden geactiveerd.
Voldoende (water) drinken is belangrijk / Bron: Mimagephotography/Shutterstock.comVoldoende (water) drinken is belangrijk / Bron: Mimagephotography/Shutterstock.com

Wat is uitdrogingshoofdpijn?

Primaire en secundaire hoofdpijn

Er wordt onderscheid gemaakt tussen primaire en secundaire hoofdpijn:

Uitdrogingshoofdpijn is een vorm van secundaire hoofdpijn, veroorzaakt door onvoldoende vocht in het lichaam, dus door uitdroging of dehydratie.

Uitdroging

Uitdrogingshoofdpijn kan relatief mild of ernstig zijn. Een uitdrogingshoofdpijn kan optreden na hevig zweten of transpireren waarbij het lichaam essentiële vloeistoffen verliest om goed te kunnen functioneren. Het lichaam heeft een juiste balans nodig van vloeistof en elektrolyten om goed te kunnen functioneren. Elke dag verliest het lichaam water door dagelijkse activiteiten, zoals zweten en urineren. Meestal wordt de hoeveelheid vocht die verloren gaat gecompenseerd door het drinken van water, thee en andere vloeistoffen en door het eten van voedsel dat rijk is aan vocht. Soms verliest het lichaam echter sneller vocht dan wordt aangevuld, bijvoorbeeld bij hevig transpireren of veelvuldig braken. Hierdoor kan het lichaam uitdrogen, wat kan leiden tot complicaties, waaronder een vervelende uitdrogingshoofdpijn. Wanneer het lichaam uitgedroogd is, kunnen de hersenen tijdelijk samentrekken of krimpen als gevolg van vochtverlies. Dit mechanisme zorgt ervoor dat de hersenen wegtrekken van de schedel, waardoor pijn ontstaat. Eenmaal gerehydrateerd, worden de hersenen voller en keren ze terug naar de normale toestand, waardoor de hoofdpijn wordt verlicht en langzaamaan wegtrekt.

Symptomen van uitdrogingshoofdpijn / Bron: Istock.com/JackFSymptomen van uitdrogingshoofdpijn / Bron: Istock.com/JackF

Symptomen van hoofdpijn door uitdroging

Een uitdrogingshoofdpijn kan aanvoelen als een doffe of een intense hoofdpijn. Pijn als gevolg van uitdrogingshoofdpijn kan voorkomen aan de voorkant, achterkant, zijkant van het hoofd of over het hele hoofd. In tegenstelling tot een hoofdpijn bij de sinussen, zal een persoon die een uitdrogingshoofdpijn ervaart waarschijnlijk geen gezichtspijn of druk ervaren. Het is ook onwaarschijnlijk dat er pijn in de achterkant van de nek optreedt, zoals bij spanningshoofdpijn het geval is. Omdat uitdrogingshoofdpijn alleen optreedt wanneer het lichaam is uitgedroogd, treden er ook andere symptomen van uitdroging op met de hoofdpijn. Deze symptomen zijn:

Sommige mensen ervaren alleen uitdrogingshoofdpijn als ze ernstig uitgedroogd zijn. Deze mensen hebben mogelijk niet alleen hoofdpijn en sommige van de bovenstaande symptomen, maar ervaren ook enkele andere symptomen, zoals:
  • gebrek aan zweten
  • diepliggende ogen
  • koorts
  • delirium
  • bewusteloosheid
  • verschrompelde huid

Oorzaken van dyhydratiehoofdpijn

Diarree, braken, koorts en extreem zweten kunnen allemaal oorzaken zijn van uitdrogingshoofdpijn.
Uitdrogingshoofdpijn komt alleen voor als je uitgedroogd bent. Zelfs milde uitdroging kan al hoofdpijn veroorzaken. Uitdroging treedt op wanneer je lichaam niet genoeg water binnenkrijgt om aan zijn behoeften te voldoen. Meestal komt de hoeveelheid vloeistof die in het lichaam komt overeen met de hoeveelheid vloeistof die het lichaam verlaat. Water verlaat het lichaam door zweet of urineren. Bepaalde factoren kunnen deze balans echter verstoren. Deze factoren verhogen het risico van uitdroging en zijn de volgende:

Risicofactoren voor uitdroging

Iedereen kan uitgedroogd zijn. De kans is groot dat je ten minste één keer in je leven milde uitdroging zal ervaren. Sommige mensen lopen echter een groter risico om uitgedroogd te raken. Mensen met een hoger risico op uitdroging zijn onder meer:
  • mensen die op hogere hoogten wonen
  • zuigelingen en jonge kinderen
  • ouderen
  • mensen met chronische ziekten, zoals diabetes en nieraandoeningen
  • mensen die medicijnen nemen die de urineproductie verhogen
  • duursporters
  • mensen die in warme klimaten leven

Deze groepen mensen moeten er goed op letten om voldoende gehydrateerd te blijven.

Paracetamol werkt pijnstillend en koortsverlagend / Bron: Martin SulmanParacetamol werkt pijnstillend en koortsverlagend / Bron: Martin Sulman

Uitdrogingshoofdpijn behandelen

Milde uitdroging

Uitdrogingshoofdpijn kan het beste behandeld worden door zowel de pijn als de oorzaak (uitdroging) aan te pakken. Als je uitdrogingshoofdpijn ervaart, neem dan de volgende maatregelen in acht:
  • verhoog je vloeistofinname
  • drink geen alcohol (dit drijft juist vocht af)
  • vervang verloren elektrolyten door een sportdrankje of ORS, een mengsel van zouten en glucose om op te lossen in water
  • tijdelijk fysieke activiteit verminderen en hitte vermijden om zweten te verminderen

Hoewel de bovengenoemde maatregelen de uitdroging kunnen behandelen, kan het een tijd duren voordat de hoofdpijn volledig is opgeheven. Voor een snelle verlichting van de pijn kun je paracetamol innemen.

Ernstige uitdroging

In bepaalde situaties, zoals na een ernstige periode van braken of diarree, zijn huismiddeltjes misschien niet voldoende om ernstige uitdroging te behandelen. Wanneer ernstige uitdroging optreedt, moet je onverwijld medische hulp inschakelen om ernstige complicaties te voorkomen, zoals:

In het ziekenhuis kan een ernstige uitdroging behandeld worden met intraveneuze toediening van vloeistof en elektrolyten.

Dagelijks voldoende drinken om uitdrogingshoofdpijn te voorkomen / Bron: Luminast/Shutterstock.comDagelijks voldoende drinken om uitdrogingshoofdpijn te voorkomen / Bron: Luminast/Shutterstock.com

Preventie van uitdrogingshoofdpijn

De beste manier om uitdrogingshoofdpijn te voorkomen, is simpelweg om uitdroging te voorkomen. De volgende maatregelen kunnen worden genomen om uitdroging te voorkomen:
  • Het drinken van voldoende vocht verspreid over de dag (volgens het Voedingscentrum zo'n 1,5 tot 2 liter per dag).
  • Eet voedsel dat rijk is aan vocht: voedingsmiddelen zoals komkommers en andere groenten en fruit met een hoog watergehalte.
  • Drink groente- en fruitsmoothies.
  • Zorg voor voldoende vocht gedurende de dag: door de hoeveelheid vocht die wordt verbruikt te verspreiden in plaats van alles tegelijk te drinken, blijft het lichaam gehydrateerd.
  • Hydrateer meer tijdens inspanning of blootstelling aan warm weer.
  • Behandel onderliggende oorzaken van uitdroging: koorts en infecties kunnen ervoor zorgen dat het lichaam meer vocht verliest dan normaal. Het aanpakken van de oorzaken van uitdroging en het verhogen van de vochtinname kan uitdroging helpen voorkomen.
  • Vermijd cafeïnehoudende dranken en alcohol: cafeïne en alcohol kunnen de urineproductie verhogen, wat leidt tot een hoger risico op uitdroging.
  • Verminder inspannende activiteit tijdens warmte of als je je niet goed voelt: warmte en ziekte kunnen de behoefte aan vocht voor het lichaam vergroten. Zware inspanning kan extra vochtverlies door zweet veroorzaken, wat in deze situaties gevaarlijk kan zijn.

Lees verder

© 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Uitdroging herkennen: hoe weet je of iemand is uitgedroogd?Uitdroging herkennen: hoe weet je of iemand is uitgedroogd?Bij uitdroging kunnen diverse verschijnselen optreden. Kinderen en ouderen lopen meer kans op uitdroging. In het begin i…
Uitdroging bij kinderenUitdroging bij kinderenJonge kinderen zijn niet altijd in staat om zelf aan te geven dat ze tekort aan vocht hebben. Een eerste symptoom hierva…
Vochtverlies bij diarree: tips om uitdroging tegen te gaanVochtverlies bij diarree: tips om uitdroging tegen te gaanDiarree is een aandoening waar we allemaal wel eens last van hebben gehad. Bij diarree verlies je veel vocht waardoor je…
Hoofdpijn door afvallen: dieet en hoofdpijnHoofdpijn door afvallen: dieet en hoofdpijnHoofdpijn bij afvallen komt relatief vaak voor. De hoofdpijn hoeft natuurlijk niets te maken te hebben met het afvallen,…
Wat te doen tegen misselijkheid en overgevenWat te doen tegen misselijkheid en overgevenMisselijkheid en/of overgeven is geen prettig gevoel wanneer je dit voorhebt. Je lichaam probeert met braken de schadeli…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: istock.com/AntonioGuillem
  • https://www.gelreziekenhuizen.nl/Gelreziekenhuizen/Zutphen-Specialismen-Afdelingen-Polikliniek-Neurologie/Hoofdpijn-Centrum.html
  • https://www.psyq.nl/somatiek-psyche
  • https://universityhealthnews.com/daily/pain/dehydration-headache/
  • https://www.medicalnewstoday.com/articles/317511.php
  • https://www.apotheek.nl/medicijnen/ors
  • https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/trefwoord/vocht.aspx
  • Afbeelding bron 1: Mimagephotography/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 2: Istock.com/JackF
  • Afbeelding bron 3: Martin Sulman
  • Afbeelding bron 4: Luminast/Shutterstock.com

Reageer op het artikel "Uitdrogingshoofdpijn: oorzaken van hoofdpijn door uitdroging"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 22-09-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Hoofdpijn & migraine
Bronnen en referenties: 11
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!