InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Diversen > Vitamine B5-tekort: symptomen, oorzaak en behandeling

Vitamine B5-tekort: symptomen, oorzaak en behandeling

Vitamine B5-tekort: symptomen, oorzaak en behandeling Vitamine B5-deficiëntie is zeldzaam in het westen, aangezien het in veel voedingsmiddelen voorkomt. Vitamine B5-tekort symptomen zijn vermoeidheid, slapeloosheid, depressie, prikkelbaarheid, braken, buikpijn en een pijnlijk, branderig gevoel in de voeten. Het krijgen van klachten als tevolg van een teveel aan vitamine B5 is bijna niet mogelijk. Alleen bij extreme hoge doseringen vitamine B5 van tientallen grammen per dag kan diarree optreden. Vitamine B5 heeft een belangrijke functie bij de energieproductie van het lichaam, de opbouw en afbraak van eiwitten en vetten.

Vitamine B5


Wat is de functie van vitamine B5?

Vitamine B5, ook wel pantotheenzuur genoemd, is één van de 8 B-vitaminen. Alle B-vitaminen helpen om voedsel (koolhydraten) om te zetten in brandstof (glucose), dat het lichaam gebruikt om energie te produceren. Deze B-vitaminen, vaak aangeduid als vitamine B-complex, spelen ook een rol bij de opbouw en afbraak van eiwitten en vetten. Vitamine B-complex is nodig voor een gezonde huid, haar, ogen en lever. Ze zorgen er ook voor dat het zenuwstelsel goed functioneert.

Vitamine B5 speelt niet alleen een rol bij de afbraak van vetten en koolhydraten voor energie, maar het is ook essentieel voor de productie van rode bloedcellen, evenals (bijnierschors)hormonen, waaronder de geslachtshormonen. Vitamine B5 is ook belangrijk voor een gezond spijsverteringsstelsel.

Voordelen voor de gezondheid van vitamine B5

Hoog Cholesterol / hoge triglyceriden

Verschillende kleine, dubbelblinde gerandomiseerde onderzoeken suggereren dat pantotheenzuur of vitamine B5 kan helpen bij het verminderen van triglyceriden of vetten in het bloed bij mensen met een hoog cholesterolgehalte. Sommige van deze studies tonen aan dat vitamine B5 zorgt voor een verlaging van je LDL cholesterol ('slecht' cholesterol) en een verhoging van je HDL-cholesterol ('goed' cholesterol). In een aantal open studies, lijkt vitamine B5 de niveaus van cholesterol en triglyceriden te verlagen bij mensen met diabetes. Maar niet alle studies geven anno 2018 eenduidige uitkomsten. Groter opgezette studies zijn nodig om te zien of vitamine B5 echt een voordeel heeft te dienaangaande.

Huidverzorging en wondgenezing

Preliminair onderzoek suggereert dat vitamine B5 een vocht inbrengend effect heeft op de huid, maar onderzoekers weten niet precies hoe dit komt. Andere studies, voornamelijk bij dieren, suggereren dat vitamine B5-suplementen kunnen bijdragen tot een snellere wondgenezing, in het bijzonder na een operatie. Dit is met name het geval als vitamine B5 wordt gecombineerd met vitamine C.

Reumatoïde artritis

Preliminair onderzoek suggereert dat vitamine B5 de klachten en symptomen van reumatoïde artritis (RA, ook wel kortweg 'reuma' genoemd) kan verlichten, maar het bewijs is vooralsnog zwak. Een studie wees uit dat mensen met RA lagere niveaus van B5 in hun bloed kunnen hebben dan gezonde mensen, en de laagste niveaus werden geassocieerd met de meest ernstige symptomen. Andere studies tonen aan dat calciumpantothenaat (de handelsnaam van Vitamine B5 is D-calciumpantothenaat) de symptomen van RA verbetert, zoals ochtendstijfheid en pijn. Meer studies zijn nodig om deze bevindingen te bevestigen.

Avocado's / Bron: Istock.com/NataliaBulatovaAvocado's / Bron: Istock.com/NataliaBulatova

Vitamine B5 in voeding

Pantotheenzuur dankt zijn naam aan de (Griekse) wortel Pantos, wat 'overal' betekent. Het is namelijk aanwezig in een breed scala aan levensmiddelen. De beste voedingsbronnen van vitamine B5 zijn biergist, maïs, bloemkool, boerenkool, broccoli, tomaten, avocado, peulvruchten, linzen, eigeel, rundvlees (vooral orgaanvlees zoals lever en nieren), kalkoen, eend, kip, melk, spliterwten, pinda's, sojabonen, zoete aardappelen, zonnebloempitten, volkoren brood en granen, kreeft, tarwekiemen, en zalm.

Bereiding
Alle B-vitamines zijn in water oplosbaar. Dat is dan ook de reden dat je groente met deze vitamine erin bij voorkeur in weinig water kookt en de stukken niet te klein snijdt. Vitamine B5 blijft volgens het Voedingscentrum tamelijk stabiel bij verhitting en in licht.

Zonnebloempitten / Bron: Istock.com/susabellZonnebloempitten / Bron: Istock.com/susabell

Vitamine B5-tekort symptomen

Vitamine B5-deficiëntie

Omdat vitamine B5 in zoveel voedingsmiddelen voorkomt, is een tekort aan pantotheenzuur uiterst zeldzaam. Symptomen van een vitamine B5-tekort kunnen bestaan uit:

Vitamine B5 teveel

Er zijn weinig tot geen nadelige effecten en gevolgen bekend van een hoge vitamine B5-inname, ofschoon bij extreem hoge doseringen van tientallen grammen per dag diarree kan optreden.

Risicogroepen

Risicogroepen voor het krijgen van een vitamine B5-tekort zijn alcoholisten, vrouwen die orale anticonceptiva (de pil) gebruiken, onvoldoende voedselinname (bijvoorbeeld ouderen of psychiatrische patiënten die zichzelf verwaarlozen en postoperatieve situaties) en mensen met een verminderde absorptie (malabsorptie als gevolg van bepaalde interne ziekten).

Aanbevolen Dagelijkse Hoeveelheid (ADH)

Voor vitamine B5 gelden de volgende Aanbevolen Dagelijkse Hoeveelheden (ADH) in milligrammen per dag (mg/dag):

LeeftijdMan/vrouw
1 t/m 3 jaar2
4 t/m 8 jaar3
9 t/m 13 jaar4
14 t/m 18 jaar5
19 t/m 50 jaar5
51 t/m 64 jaar5
65 jaar e.o.5

Voor zwangeren en borstvoedenden geldt respectievelijk 5 en 7 mg/dag.

Onderzoek en diagnose

Om lage niveaus van vitamine B5 te diagnosticeren, is een bloedonderzoek nodig. Vaak worden ook waarden van andere vitamine en mineralen onderzocht.

Behandeling

Behandeling van een vitamine B5-tekort gebeurt door suppletie en eventueel door voedingsadviezen.

Lees verder

© 2016 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Het belang van Vitamine CHet belang van Vitamine CDat vitamines en mineralen een belangrijke rol in ons leven spelen is bekend, maar welke vitamine waar nou precies goed…
Vitamine D belangrijk voor iedereenVitamine D (cholecalciferol) is belangrijk voor iedereen. Waarom hebben wij deze vitamine nodig en wanneer krijgen wij v…
Symptomen Vitamine B12 tekortSymptomen Vitamine B12 tekortWat zijn de symptomen bij een vitamine B12 tekort? Vitamines spelen een belangrijke rol in onze leven. Welke vitamine pr…
Herken en voorkom een vitamine B12-tekortHerken en voorkom een vitamine B12-tekortEen vitamine B12-tekort komt vrij regelmatig voor. Vaak hebben mensen vage klachten waarmee een dokter of arts in de eer…
Vitamine D: belangrijk voor calciumopname en de bottenVitamine D: belangrijk voor calciumopname en de bottenVitamine D is een vitamine die een belangrijke rol speelt bij onder andere de calciumstofwisseling en botvorming. Vitami…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: istock.com/NatchaS
  • Ellinger S, Stehle P. Efficacy of vitamin supplementation in situations with wound healing disorders: results from clinical intervention studies. Curr Opin Clin Nutr Metab Care. 2009 Nov;12(6):588-95. Review.
  • The University of Maryland Medical Center (UMMC). Vitamin B5 (Pantothenic acid). http://umm.edu/health/medical/altmed/supplement/vitamin-b5-pantothenic-acid (ingezien op 31-3-2016)
  • Voedingscentrum. Pantotheenzuur. http://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/pantotheenzuur.aspx (ingezien op 31-3-2016)
  • Afbeelding bron 1: Istock.com/NataliaBulatova
  • Afbeelding bron 2: Istock.com/susabell
  • Afbeelding bron 3: Istock.com/dolgachov

Reageer op het artikel "Vitamine B5-tekort: symptomen, oorzaak en behandeling"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 23-01-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Diversen
Special: Vitaminen & mineralen
Bronnen en referenties: 7
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!