De pH-waarde van urine: oorzaken te hoge of lage urine-pH

De pH-waarde van urine: oorzaken te hoge of lage urine-pH De pH-waarde van urine kan in tegenstelling tot de pH-waarde van het bloed binnen een veel groter bereik schommelen zonder dat het grote gevolgen voor de gezondheid heeft. Meestal is de urine licht zuur (ongeveer 6,0), het tolerantiebereik ligt tussen 4,5 en 8,0. De pH van de urine is onder meer afhankelijk van de voeding. De urine van mensen die een overwegend vegetarisch dieet volgen heeft doorgaans een hogere pH-waarde (alkalisch), bij vleeseters, door vasten en bij jicht is deze laag (zuur). Te hoge (dat wil zeggen basische) pH-waarden in de urine treden op bij urineweginfecties. Ook leefstijl (stress, slaapgebrek) en medicatie kunnen van invloed zijn op de pH van urine. Ochtendurine heeft normaal gesproken een pH variërend van 5-7, licht zuur tot neutraal. Na een maaltijd is je plas vaak basisch, zo rond een pH van 8. Dit is het resultaat van een grotere productie van maagsap na de maaltijd.

De pH-waarde van urine

PH-waarden

De pH-schaal varieert van 0-14. De pH-waarde 7 is neutraal. Zure oplossingen hebben een pH lager dan 7 en hebben dus een hoge zuurgraad, terwijl waarden hoger dan 7 basisch zijn.

Gemiddelde pH-waarde van urine

De gemiddelde pH van de urine is 6,0, maar deze kan variëren van 4,5 tot 8,0. Urine onder 5,0 is zuur en urine hoger dan 8,0 is alkalisch of basisch. Een bepaald dieet (bijvoorbeeld een vleesrijk dieet) of bepaalde ziekten kunnen leiden tot een zure pH-waarde en bepaalde stofwisselings- of urinewegaandoeningen tot een basische pH-waarde. De pH-waarde in de urine verschaft, samen met andere waarden, met name informatie over of er mogelijk sprake is van aandoeningen aan de nieren of urinewegen. Bij een basische ochtendurine kan er sprake zijn van een urineweginfectie. De bacteriën in de urine maakt deze basisch. Een zuurdere urine wijst op diarree of diabetes.

Bepalen van de pH-waarde

In welke gevallen wordt de pH van de urine bepaald?

Bij aandoeningen die van invloed zijn op de werking van de nieren of urinewegen, wordt de pH van urine bepaald.

Urineonderzoek met behulp van teststrips / Bron: Alexander Raths/ShutterstockUrineonderzoek met behulp van teststrips / Bron: Alexander Raths/Shutterstock

Hoe wordt de pH van de urine bepaald?

De pH-waarde kan worden bepaald met behulp van een teststrip die kort in de urine wordt gedompeld. Referentie- of normaalwaarden bij volwassenen en kinderen zijn: 4,5 - 8,0 urine-pH.

Urine-pH-meting

Urine-pH

De pH-waarde van de urine schommelt van nature tussen 4,5 en 8 gedurende de dag en is onder andere afhankelijk van de maaltijden. Zo is de pH waarde van je urine in de ochtend altijd iets lager dan in de middag. Een enkele meting is niet voldoende om een beeld te krijgen van je urine-pH. Idealiter doe je voor en 1 à 2 uur na elke maaltijd een urinemeting. De ochtendurine is meestal zuur, omdat het lichaam 's nachts meer zuren uitscheidt. Bij gezonde mensen is er na de maaltijd een vloed van basen om de spijsvertering op gang te brengen.

De meting

Om het individuele zuur-base-profiel te bepalen, moeten ongeveer zes metingen per dag worden uitgevoerd. Voer de resultaten in een meettabel in en teken een curve. Individuele metingen van de urine-pH kunnen je op het verkeerde been zetten en zeggen niet zoveel. Meerdere metingen zijn nodig voor een compleet beeld. Om zinvolle resultaten te krijgen, moet je gedurende ten minste drie tot zes dagen regelmatig meten. Interpretatie van de pH-waarden van urine kan nuttige aanwijzingen geven over je zuur-base-status, maar deze waarden mogen nooit afzonderlijk worden bekeken. Het dieet en de levensstijl moeten altijd worden vermeld. Bespreek de resultaten, vooral als je afwijkingen waarneemt, met je huisarts of diëtiste.

Oorzaken te lage of te hoge pH-waarde

Te lage pH-waarde urine

Verschuivingen in de pH-waarde naar lage, dat wil zeggen zure waarden, worden waargenomen bij sterk zuurvormend voedsel, zoals granen, vis, frisdrank, eiwitrijk voedsel en suikerrijk eten, maar ook kort voor middernacht. Dit vormt zelden een gezondheidsprobleem.

Te hoge pH-waarde urine

Kort na inname van voedsel verschuift de pH van de urine naar meer basisch. Alkalische voedingsmiddelen zijn onder meer noten, groenten en de meeste vruchten. Een pH waarde hoger dan 7,8 is té basisch. Ziekten zoals stofwisselingsstoornissen, urineweginfecties, nierziekten of nierstenen veroorzaken dergelijke verschuivingen.

Lees verder

© 2020 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Bloed in de urine (hematurie)Bloed in de urine (hematurie)Bloed in de urine, ook wel hematurie genoemd, kan wijzen op bepaalde (ernstige) aandoeningen. Het is daarom verstandig a…
Urine therapie, een alternatieve geneeswijzeUrine therapie, een alternatieve geneeswijzeBij urine therapie zullen de meeste mensen in eerste instantie gek opkijken, deze therapie word echter in veel landen en…
Wat betekent een donkere en troebele urine?Wat betekent een donkere en troebele urine?Je kunt verbaast op kijken wanneer je een donkere of troebelere urine hebt. In de meeste gevallen zal dit het gevolg zij…
Multiple Sclerose: incontinentieMensen die lijden aan Multiple Sclerose krijgen te maken met incontinentie. Vaak betekend dit een beperking op het socia…

Vaginale flora: schommelingen en evenwicht vaginale floraVaginale flora: schommelingen en evenwicht vaginale floraDe vaginale flora, ook bekend als vaginaal microbioom, zijn de micro-organismen die de vagina koloniseren. De vagina is…
Sander de Hosson: initiator empathische terminale zorgSander de Hosson: initiator empathische terminale zorgSander de Hosson is een longarts die zich met passie heeft ingezet voor de empathische palliatieve zorg in Nederland. Wa…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: ImagePixel/Shutterstock
  • https://www.zonnevlecht.nl/gratis-ph-waarde-test.html
  • https://www.medicalnewstoday.com/articles/323957
  • https://rinekedijkinga.nl/assets/uploads/img/content/assets/uploads/PH_test.pdf
  • https://www.stichtingvoorlichtingnatuurgeneeskunde.nl/files/afbeeldingen/nieuwsbrief-svn-04.pdf
  • https://www.medicalnewstoday.com/articles/323957
  • https://nl.wikipedia.org/wiki/Urineonderzoek
  • http://www.org.uva.nl/e-klassenpreview/maart/SCH-REKH/afdeling_urineonderzoek.html
  • https://www.healthline.com/health/urine-ph
  • https://www.alka.nl/Uw-ph-waarde-meten
  • https://www.zonnevlecht.nl/gratis-ph-waarde-test.html
  • https://nl.wikipedia.org/wiki/PH
  • https://www.dehorizon.info/behandelingen/gratis-urinetest
  • https://www.sciencedirect.com/topics/immunology-and-microbiology/urine-ph
  • https://www.uofmhealth.org/health-library/hw6580
  • https://www.mountsinai.org/health-library/tests/urine-ph-test
  • Prof. dr. R.O.B. Gans, prof. dr. P.E.Y. Van Schil, prof. dr. J.P. Vandenbroucke, prof. dr. C. van Weel (hoofdred.). Codex Medicus. Reed Business, Amsterdam, 13e geheel herziene en opnieuw bewerkte druk, 2009, tweede en derde oplage 2010 en 2012.
  • Afbeelding bron 1: Alexander Raths/Shutterstock

Reageer op het artikel "De pH-waarde van urine: oorzaken te hoge of lage urine-pH"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 12-09-2020
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Diversen
Special: PH-waarde lichaam
Bronnen en referenties: 18
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!