InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Stijve handen, polsen en voeten: door reumatoïde artritis

Stijve handen, polsen en voeten: door reumatoïde artritis

Stijve handen, polsen en voeten: door reumatoïde artritis Stijve handen en voeten bij opstaan of in de ochtend is een vervelende klacht die kan duiden op reumatoïde artritis, vaak afgekort als RA. Reumatoïde artritis is een van de meest ernstige reumatische aandoeningen, waarbij gewrichtsontstekingen ontstaan, vooral in de kleine gewrichten van handen, polsen en voeten. Medicijnen vormen de kern van de behandeling.

Reumatoïde artritis


Stijve handen / Bron: Alice Day/Shutterstock.comStijve handen / Bron: Alice Day/Shutterstock.com

Wat is reumatoïde artritis?

Reumatoïde artritis is een auto-immuunziekte waarbij gewrichtsontstekingen ontstaan, vooral in de kleine gewrichten van handen en voorvoeten. Reumatoïde artritis kan zich evenwel in bijna alle gewrichten voordoen. Je hebt last van pijnlijke, stijve en gezwollen handen, polsen, enkels en/of voeten. Een reumatoloog stelt de diagnose. Behandeling bestaat uit gedoseerd bewegen en oefenen, en medicijnen. NSAID's werken ontstekingsremmend en verminderen pijn en stijfheid. DMARD's (Disease-Modifying Anti Rheumatic Drug) of reumaremmers gaan schade in de gewrichten tegen. Wanneer klassieke reumaremmers onvoldoende soelaas bieden of te veel bijwerkingen geven, kan soms een biologische reumaremmer worden voorgeschreven.

Symptomen: pijn en stijve handen, polsen en voeten

Pijn en stijfheid zijn de belangrijkste symptomen van reumatoïde artritis. Deze aandoening wordt gekenmerkt door chronische gewrichtsontstekingen en dit leidt klachten als pijn, stijfheid, gewrichtsvervormingen en afbraak van kraakbeen, het bot in de gewrichten en gewrichtskapsel. Vaak begint de aandoening bij de vingers en tenen. De gewrichtsontstekingen verlopen grillig. Zo zijn er dagen of soms weken dat je er flink last van hebt, wat wordt afgewisseld met een periode dat de klachten minder op de voorgrond staan. De ontstekingen kunnen wisselend in verschillende gewrichten optreden en zelfs op één dag is er al verschil waar te nemen. Zo heb je vaak vooral bij het opstaan of in de ochtend veel meer klachten dan 's middags. Ook nemen de klachten toe na een periode in een bepaalde houding te hebben gezeten of gelegen. Hierdoor kunnen de gewrichten stijf zijn en door bewegen worden ze geleidelijk weer soepel.

Pijn in de hand / Bron: FineShine/Shutterstock.comPijn in de hand / Bron: FineShine/Shutterstock.com
Moeheid en griepachtige klachten
Er treden bij reumatoïde artritis niet alleen gewrichtsafwijkingen op, maar de ziekte grijpt op het hele lichaam in. Naast pijn en stijfheid, kun je last krijgen van de volgende klachten:
  • moeheid, gebrek aan energie;
  • verminderde eetlust en gewichtsverlies; en
  • griepachtige symptomen zoals lichte koorts.

Knobbeltjes onder de huid

Er kunnen onderhuidse knobbeltjes ontstaan, vlezige bulten die vaak op je handen, voeten en ellebogen verschijnen. Je kunt ook bloedarmoede krijgen. Daarnaast kunnen stoornissen aan het hart, de bloedvaten, de longen, de zenuwen en de nieren een gevolg van de ziekte zijn. Doordat de ontstekingen de vaatwanden doen verkalken, kunnen er op den duur hart- en vaatziekten ontstaan.

Wat is de oorzaak?

De precieze oorzaak van reumatoïde artritis is nog niet opgehelderd, maar wel is duidelijk dat het afweersysteem ontregeld is waardoor ontstekingseiwitten vrijkomen die voor gewrichtsontstekingen zorgen. Reumatoïde artritis is geen erfelijke ziekte, maar erfelijke factoren geven wel iets meer kans op het ontwikkelen van deze aandoening. Er zijn een aantal genvariaties ontdekt die een verhoogd risico op reumatoïde artritis geven. Een omgevingsfactor als roken is een belangrijke risicofactor bij het ontstaan van RA.

Factoren die leiden tot verergering van de klachten

Er zijn ook factoren die van invloed kunnen zijn op het beloop van de ziekte. Verslechtering kan uitgelokt worden door een veranderde werking van lever of nieren, veranderingen in de hormoonhuishouding (bijvoorbeeld tijdens de menopauze) en door aanhoudende stress.

Diagnose reumatoïde artritis

De diagnose wordt gesteld door een reumatoloog. Dit doet hij vooral op basis van je verhaal en lichamelijk onderzoek. Ter aanvulling kan bloedonderzoek en beeldvormend onderzoek worden verricht. Op een röntgenfoto is bijvoorbeeld te zien of een gewricht beschadigd is.

Vroege opsporing van belang

Het is van belang om de aandoening zo snel mogelijk op te sporen en te behandelen, aangezien het aanvangen van behandeling in het stadium dat de eerste symptomen optreden het meest effectief is. Door tijdige adequate behandeling kan de schade aan de gewrichten beperkt blijven.

Paracetamol werkt pijnstillend en koortsverlagend / Bron: Martin SulmanParacetamol werkt pijnstillend en koortsverlagend / Bron: Martin Sulman

Hoe kan RA worden behandeld?

Medicijnen vormen de kern van de behandeling. Er worden medicijnen voorgeschreven om de ontstekingen af te remmen en de pijnklachten te bestrijden. Het kan hierbij gaan om de volgende medicijnen:
  • Eenvoudige pijnstillers, zoals paracetamol;
  • Ontstekingsremmende pijnstillers (NSAID's);
  • Selectieve COX-2-remmers, afgeleid van de 'oudere' NSAID’s;
  • Klassieke reumaremmers (DMARD's), zoals methotrexaat;
  • Biologische reumaremmers, welke de afweerreactie tegen eigen lichaamsbestanddelen remmen, bijvoorbeeld de TNF-alfa blokkerende middelen;
  • Corticosteroïden, welke kunnen helpen bij een opvlamming van de ziekte (welke bijvoorbeeld wordt ingebracht met een injectie in het ontstoken gewricht).

Wat kun jezelf doen?

Je kunt zelf het volgende doen:
  • Neem de voorgeschreven medicijnen volgens voorschrift in;
  • Blijf verantwoord bewegen, ook wanneer de ziekte actief is;
  • Zo nodig kan een fysiotherapeut je adviseren over de oefeningen die het meest geschikt zijn in jouw situatie;
  • Neem op tijd rust en houd je grenzen in de gaten;
  • Pijn kun je desgewenst verlichten door drie keer per dag een ijspakking op het gewricht te leggen (waarbij je het ijs uiteraard niet rechtstreeks op de huid legt);
  • Een warme douche nemen of een ontspanningsoefening kan soms ook de pijn verlichten;
  • Blijf in beweging en verander vaak van houding;
  • Ontzie de gewrichten en voorkom langdurige, zware belasting.

Warmtepakking

Het Erasmus MC schrijft dat een warmtepakking ook kan helpen. Deze mag je echter niet langer dan een kwartier op het gewricht leggen en ook niet rechtstreeks op de huid. Daarbij wordt de kanttekening geplaatst dat je een warmtepakking niet moet gebruiken op een acuut, heftig ontstoken gewricht. Dit wakkert namelijk de ontsteking aan, waardoor je klachten verergeren. Raadpleeg bij twijfel een deskundige.

Lees verder

© 2016 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Stijve vingers: oorzaken en hoe kom je hier vanaf?Stijve vingers: oorzaken en hoe kom je hier vanaf?Stijve, pijnlijke vingers is een vervelend probleem, gezien de handen bij vrijwel elke handeling in het dagelijks leven…
Stijve handen: oorzaken en symptomen van een stijve handStijve handen: oorzaken en symptomen van een stijve handStijve handen is een zeer vervelende aandoening die interfereert met je dagelijkse bezigheden. Je gebruikt je handen voo…
Stijve pols: oorzaken en symptomen van polsstijfheidStijve pols: oorzaken en symptomen van polsstijfheidEen stijve pols en pijnlijke pols kunnen optreden als gevolg van verschillende oorzaken. De pols is een van de meest gec…
Diabetische stijve hand syndroom: symptomen en behandelingDiabetische stijve hand syndroom: symptomen en behandelingHet diabetische stijve hand syndroom, ook wel geschaard onder 'beperkte gewrichtsbeweeglijkheid' ('limited joint mobilit…
Artritis psoriatica: symptomen, diagnose en behandelingArtritis psoriatica: symptomen, diagnose en behandelingArtritis psoriatica is een reumatische ziekte die mensen treft die last hebben van de ziekte psoriasis. Dat is een huidz…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Alice Day/Shutterstock.com
  • http://www.erasmusmc.nl/cs-patientenzorg/2419534/2419537/214086/2801290/folderreumatologiereuma
  • http://www.nationaalkompas.nl/gezondheid-en-ziekte/ziekten-en-aandoeningen/bewegingsstelsel-en-bindweefsel/reumatoide-artritis-ra/beschrijving/
  • http://www.reumafonds.nl/informatie-voor-doelgroepen/patienten/vormen-van-reuma/reumatoide-artritis
  • https://www.thuisarts.nl/reumato%C3%AF-artritis/ik-heb-reumato%C3%AF-artritis
  • http://www.reumafonds.nl/informatie-voor-doelgroepen/patienten/behandeling/medicijnen/klassieke-reumaremmers
  • http://mens-en-gezondheid.infonu.nl/aandoeningen/44389-reuma-symptomen-reumatoide-artritis-ra-ontstekingsreuma.html
  • Afbeelding bron 1: Alice Day/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 2: FineShine/Shutterstock.com
  • Afbeelding bron 3: Martin Sulman

Reageer op het artikel "Stijve handen, polsen en voeten: door reumatoïde artritis"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 16-06-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Pijn in hand, vingers of pols
Bronnen en referenties: 10
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!