InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Diversen > Spijsvertering onder de loep – de dikke darm

Spijsvertering onder de loep – de dikke darm

Spijsvertering onder de loep – de dikke darm De voedselbrij legt een lange weg af in het maag-darmstelsel. Van de mond, de slokdarm, de maag tot de dunne darm, die ongeveer 6 meter lang is. Aangekomen in de dikke darm zijn de meeste voedingsstoffen opgenomen in het bloed. Het laatste gedeelte van het spijsverteringskanaal staat in het teken van het resorberen van hoofdzakelijk water en voedingszouten. De colibacterie – Escherichia coli – heeft naast de vertering van voedselresten ook nog een andere zeer belangrijke functie: de aanmaak van vitamine K.

Inhoud


Blinde darm en appendix

De bijna 3 meter lange kronkeldarm (ileum) vormt het laatste gedeelte van de dunne darm en mondt uit in de dikke darm (colon), die ongeveer een meter lang is en wordt afgesloten door een weefselplooi, ofwel de klep van Bauhin. Deze klep sluit echter niet ‘hermetisch’. Er vindt immers vaak een terugloop plaats na een colonklysma. Het eerste gedeelte van het colon is de blinde darm (coecum) met het wormvormig aanhangsel, ofwel de appendix. Bij iemand die zegt geopereerd te zijn aan de ‘blinde darm’ – zoals dat in de volksmond heet – is dus niet dat gedeelte van het colon ontstoken geweest, maar de appendix (appendicitis).

Dikke darm (colon) / Bron: Bodymybody, PixabayDikke darm (colon) / Bron: Bodymybody, Pixabay

Onderverdeling van de dikke darm

De dikke darm bestaat uit vijf delen:
  • Colon ascendens. Het gedeelte van de dikke darm dat van rechtsonder in de buik naar rechtsboven in de buikholte loopt.
  • Colon transversum. Het dwarse (horizontale) gedeelte van de dikke darm, van rechts naar links.
  • Colon descendens. Gedeelte van het colon dat van linksboven naar linksonder in de buikholte loopt.
  • Colon sigmoideum. Dit stukje dikke darm vormt de overgang naar het rectum.
  • Endeldarm (rectum). Het gedeelte van het colon vóór de anus.

Functie van de dikke darm (colon)

Na een lange reis door het spijsverteringskanaal belandt de voedselbrij uiteindelijk in de dikke darm. Het colon scheidt alleen wat slijm af en geen verteringssappen, in tegenstelling tot de dunne darm. De brij die aankomt in de dikke darm is aanvankelijk waterdun. Dit vocht is grotendeels afkomstig van speeksel en andere spijsverteringssappen. Dagelijks wordt er immers bijna 7 liter van dat vocht afgescheiden. Bovendien is het colon zeer bacterierijk. Ontelbaar veel micro-organismen, waaronder de Escherichia coli, doen de onverteerbare resten in de spijsbrij rotten en gisten.

Taken

Hoewel het minder voor de hand lijkt, is de dikke darm een zeer belangrijk onderdeel van het maag-darmkanaal. De belangrijkste functies van het colon zijn:
  • Rotting van de onverteerbare resten dankzij ontelbaar veel bacteriën.
  • Indikking.
  • Opname van water, restsuikers en voedingszouten in het bloed.
  • Aanmaak van vitamine K.

Verhoogde peristaltiek (diarree)

Doorgaans zijn de onverteerbare resten van de spijsbrij (ontlasting) binnen 24 uur de dikke darm gepasseerd en worden dan in ingedikte vorm opgeslagen in de endeldarm, waarna er aandrang volgt. Als dit proces te snel gaat, zoals bij een verhoogde peristaltiek, wordt er te weinig water aan de ontlasting onttrokken en ontstaat diarree. In het andere geval spreekt men van obstipatie.

Ontlasting

Nadat de ontlasting (feces) in de endeldarm is opgeslagen, volgt er aandrang. Ontlasting bestaat uit:
  • Onverteerbare voedselresten, zoals cellulose.
  • Kleurstof ontstaan uit galkleurstoffen.
  • Slijm.
  • Afgestoten darmepitheelcellen.
  • Ontelbaar veel bacteriën.

Spijsverteringsstelsel / Bron: Mariana Ruiz Villarreal (LadyofHats), Wikimedia Commons (Publiek domein)Spijsverteringsstelsel / Bron: Mariana Ruiz Villarreal (LadyofHats), Wikimedia Commons (Publiek domein)

Escherichia coli (colibacterie) in de dikke darm

Deze darmbacterie maakt vitamine K aan, een stof die noodzakelijk is voor een goed verloop van het stollingsproces. De Escherichia coli is een gram-negatieve, staafvormige bacterie, die bovendien belangrijk is voor het gistings- en rottingsproces in de dikke darm. Een tekort aan deze bacterie, zoals soms na langdurig gebruik van antibiotica, kan leiden tot vitamine K-gebrek met als gevolg neusbloedingen en soms zelfs maagbloedingen.

Lange reis door het maag-darmkanaal

Na elke maaltijd passeert het voedsel de mond, de slokdarm, de maag, de dunne en de dikke darm. Dankzij verschillende soorten verteringssappen en chemische processen worden de vetten, koolhydraten en eiwitten zodanig afgebroken dat de ‘bouwstenen’ ervan de darmwand kunnen passeren om in het bloed te worden opgenomen. De dikke darm, en uiteindelijk de endeldarm, vormt het sluitstuk van die lange weg.

Spijsvertering
Het is de moeite waard stil te staan bij wat er nodig is om het lichaam zodanig te laten functioneren dat men (meestal) niet eens merken dat men een lichaam heeft. En dan te bedenken dat de spijsvertering slechts een piepklein, maar zeer ingewikkeld radertje is in de uitermate complexe fysiologie van het menselijk lichaam.

Lees verder

© 2013 - 2019 Orion, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Spijsvertering in de dikke darmSpijsvertering in de dikke darmDe dikke darm heeft vele belangrijke functies. Het speelt een belangrijke rol in de opname van belangrijke stoffen en vo…
Spijsvertering, hoe werkt datSpijsvertering, hoe werkt datDe spijsvertering is een ingewikkeld proces dat begint in je mond en eindigt in de endeldarm. Dit proces bestaat uit neg…
De anatomie van de spijsverteringDe anatomie van de spijsverteringDoor het lichaam loopt een lange buis die we het spijsverteringskanaal noemen. We weten dat deze begint bij de mond en e…
Spijsvertering- & stoelgangproblemen - Natuurlijke middelenSpijsvertering- & stoelgangproblemen - Natuurlijke middelenProblemen met de spijsvertering of stoelgang (maag- en darmklachten) kunnen heel vervelend zijn. Diverse klachten kunnen…
Spijsvertering; anatomie van het spijsverteringsstelselHet spijsverteringsstelsel bestaat uit verschillende delen. Deze delen zijn de mondholte met onder andere de speekselkli…
Bronnen en referenties

Reageer op het artikel "Spijsvertering onder de loep – de dikke darm"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Orion
Laatste update: 15-02-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Diversen
Special: Spijsvertering
Bronnen en referenties: 3
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!