Sydenham’s chorea: Neurologische bewegingsstoornis

Sydenham’s chorea: Neurologische bewegingsstoornis Sydenham’s chorea is een voorbijgaande neurologische aandoening die vooral kinderen en jongvolwassen treft. De patiënt maakt hierbij allerlei kronkelende en onwillekeurige bewegingen met de spieren van de armen, de benen, de romp en het gezicht. Dit zorgt voor diverse mentale en fysieke problemen. De bewegingsonrust behandelt de arts ondersteunend met rust en medicatie. De meeste patiënten herstellen goed en spontaan maar af en toe komen complicaties voor.

Synoniemen

  • Sydenham’s chora is ook bekend als
  • chorea infectiosa
  • chorea minor
  • chorea rheumatica
  • chorea sancti viti
  • chorea van Sydenham
  • de Sint-Vitusdans
  • reumatische chorea

Epidemiologie van ziekte: Vaak bij kinderen

Circa 1 op de 50.000 kinderen lijdt aan chorea van Sydenham. De neurologische aandoening presenteert zich hoofdzakelijk bij meisjes tussen de zes en vijftien jaar. Kinderen jonger dan vijf jaar en volwassenen zijn zelden gerapporteerd. Door betere hygiënische omstandigheden en het gebruik van antibiotica om streptokokkeninfecties te behandelen, zijn de aandoeningen reumatische koorts en bijgevolg ook Sydenham’s chorea zeldzaam in Europa. De ziekte is wel nog steeds te vinden in ontwikkelingslanden. De ziekte treft verder mensen van alle rassen en etnische groepen.

Oorzaken: Meestal na bacteriële infectie

Een streptokokkeninfectie (bacteriële infectie met streptokokkenbacteriën) is de belangrijkste oorzaak van Sydenham’s chorea. Ongeveer de helft van de patiënten krijgt met de ziekte te maken meestal binnen enkele weken tot maanden na een keelontsteking of reumatische koorts te maken met de eerste tekenen van de neurologisch aandoening. Sydenham’s chorea treedt verder vaak op in combinatie met acute polyartritis (ontsteking van meerdere gewrichten) en/of endocarditis (ontsteking van de binnenkant van het hart). De willekeurige, kronkelende bewegingen van chorea zijn het gevolg van een auto-immuunreactie op de bacterie die interfereert met de normale functie van een deel van de hersenen (de basale ganglia) dat motorische bewegingen regelt.

Symptomen: Onwillekeurige bewegingen

Sommige kinderen hebben enkele weken voordat de symptomen beginnen, last van keelpijn, maar de aandoening is ook mogelijk tot zes maanden nadat de koorts of infectie is verdwenen. De symptomen hiervan starten geleidelijk in een paar weken tijd, maar bij een aantal patiënten ontstaan de symptomen allemaal tegelijk en ook plots. De patiënt is prikkelbaar en emotionele labiel. Sydenham’s chorea kenmerkt zich voorts door milde tot ernstige zenuwachtige, onrustige, snelle, onregelmatige en doelloze onwillekeurige bewegingen van de armen en benen, de romp en de gezichtsspieren. Spierzwakte, struikelen en vallen, een onduidelijke spraak, concentratieproblemen en schrijfproblemen zijn hierdoor mogelijk. Soms is slechts één lichaamszijde getroffen door de bewegingen. Een minderheid van de patiënten raakt in de war (verwardheid). Gedragsproblemen, hoofdpijn, hartproblemen en gewrichtsproblemen zijn andere mogelijke tekenen van de ziekte. Koorts is ongebruikelijk bij de neurologische aandoening. Een filmpje van een kind met deze aandoening toont de mogelijke bewegingen.

Een bloedonderzoek is nodig / Bron: Frolicsomepl, PixabayEen bloedonderzoek is nodig / Bron: Frolicsomepl, Pixabay

Diagnose en onderzoeken

De diagnose van Sydenham’s chorea gebeurt op basis van identificatie van nieuwe beginnende choreabewegingen, een gedetailleerde patiëntengeschiedenis en een grondig klinisch onderzoek. Daarnaast wil de arts weten of de patiënt eerder reeds een streptokokkeninfectie gehad heeft. Hiervoor neemt hij mogelijk een keeluitstrijkje. Een bloedonderzoek toont streptokokkenantistoffen (ASO, anti-DNAseB). In sommige gevallen is een beeldvormend onderzoek zoals een MRI-scan nodig om andere oorzaken uit te sluiten. Meestal is de beeldvorming van de hersenen normaal bij Sydenham’s chorea. Verder is een hartonderzoek nodig om tekenen van endocarditis op te sporen.

Behandeling van Sydenham's chorea

Een effectief bewezen behandeling voor Sydenham’s chorea bestaat niet. Bedrust is voldoende wanneer actieve bewegingen tot stand komen. Medicijnen onderdrukken de bewegingsonrust. Zijn de bewegingen dermate ernstig dat het lastig om te rusten, dan is het soms nodig om verdovende geneesmiddelen voor te schrijven, zoals barbituraten (oudere klasse van geneesmiddelen die het centrale zenuwstelsel onderdrukken) of benzodiazepinen. Verder schrijft de arts vaak anti-epileptica nodig. De patiënt moet tot slot fenoxymethylpenicilline (een soort antibioticum) nemen tot de leeftijd van twintig jaar om een herhaling van de symptomen te voorkomen.

Prognose van neurologische aandoening

Het herstel van de ziekte vindt spontaan plaats binnen drie tot zes weken, hoewel sommige kinderen pas binnen enkele maanden herstellen. De meeste kinderen herstellen spontaan en volledig, maar soms blijft neurologische restschade aanwezig waardoor de patiënt ondanks de behandeling nog kampt met de bewegingsproblemen.

Complicaties van bewegingsstoornis

Hartcomplicaties komen zelden tot stand, meestal in de vorm van endocarditis. Bij één op de drie kinderen met de ziekte komt Sydenham’s chorea terug, meestal anderhalf tot tweeënhalf jaar na de eerste aanval. Sydenham’s chorea is bovendien in staat om tijdens de zwangerschap terug te keren, of presenteert zich dan tijdens de zwangerschap als chorea gravidarum. Verder hebben kinderen met terugkerende klachten meer kans om later in het leven abrupt last te krijgen van een obsessief compulsieve stoornis (OCS: psychische aandoening met obsessie en dwanghandelingen), het attention deficit / hyperactivity disorder (ADHD: moeite met aandacht en controleren van energie), ticstoornissen en een autismespectrumstoornis (autisme: problemen met sociale interactie, communicatie en gedrag).
© 2017 - 2020 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Chorea van Sydendam en chorea van HuntingtonChorea van Sydendam en chorea van HuntingtonChorea is een ziekte die het centrale zenuwstelsel aantast. Hierdoor ontstaat er samentrekkingen in spiergroepen met onw…
Ziekte van Huntington: oorzaak, symptomen, behandelingZiekte van Huntington: oorzaak, symptomen, behandelingDe ziekte van Huntington is een erfelijke aandoening van de hersenen met als kenmerken: onwillekeurige bewegingen, verst…
Reumatische koorts: Complicatie van streptokokkeninfectieReumatische koorts: Complicatie van streptokokkeninfectieReumatische koorts is een aandoening die tot stand komt als complicatie van een onbehandelde infectie met streptococcus…
Bewegingsstoornis en bewegingswetenschappenBewegingsstoornis en bewegingswetenschappenBewegingsstoornis: oorzaak, gevolg, behandeling. Een bewegingsstoornis wordt vanuit het zenuwstelsel veroorzaakt. Hierdo…

Ooglidaandoeningen: Oorzaken van problemen aan oogledenOoglidaandoeningen: Oorzaken van problemen aan oogledenDe oogleden bieden bescherming aan de ogen en houden het oogoppervlak vochtig. Tal van problemen aan de oogleden ontstaa…
Hersentrauma: Hoofdletsel door trauma met veel symptomenHersentrauma: Hoofdletsel door trauma met veel symptomenBij een hersentrauma ontstaat een hoofdletsel dat resulteert in schade aan de hersenen. Deze schade veroorzaakt mogelijk…
Bronnen en referenties
  • Geraadpleegd op 12 november 2017:
  • Chorea van Sydenham, http://www.kinderneurologie.eu/ziektebeelden/beweging/sydenham.php
  • Coëlho, Medisch Zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010)
  • Sydenham Chorea Information Page, https://www.ninds.nih.gov/Disorders/All-Disorders/Sydenham-Chorea-Information-Page
  • Sydenham chorea, https://medlineplus.gov/ency/article/001358.htm
  • Sydenham Chorea, https://rarediseases.org/rare-diseases/sydenham-chorea/
  • Sydenham’s Chorea, https://www.youtube.com/watch?v=-Os3T6Yz7w0
  • TRAUMATIC BRAIN INJURY, boek: Clinical Medicine, Door: Parveen Kumar, Michael Clark, Uitgever: Elsevier, ISBN: 9780702029936, blz. 1162-1163
  • Afbeelding bron 1: Frolicsomepl, Pixabay

Reageer op het artikel "Sydenham’s chorea: Neurologische bewegingsstoornis"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 14-02-2020
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Hersenaandoeningen
Bronnen en referenties: 9
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!