InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Spiritueel > Yogahoudingen utkatasana (stoelhouding)

Yogahoudingen utkatasana (stoelhouding)

Yogahoudingen  utkatasana (stoelhouding) Utkatasana (stoelhouding) is bij uitstek een yogahouding voor het trainen van de enkels, kuiten, knieën en dijbenen. Typisch een asana waar de beginnende yogi goed mee uit de voeten zal kunnen en zich op een denkbeeldige stoel waant. Deze ogenschijnlijk eenvoudige oefening wordt echter moeilijker naarmate men dieper door de knieën zakt. Dan komt het aan op geconcentreerd volhouden zonder te forceren. Utkatasana tart de zwaartekracht en is een uitstekende asana voor het ontwikkelen van evenwicht, kracht en harmonie. Mensen met platvoeten en gebrek aan energie zouden wel eens veel baat kunnen hebben bij utkatasana.

Inhoud


Oorsprong van utkatasana (stoelhouding)

De naam 'stoel' voor deze staande houding uit de hatha yoga is slechts een interpretatie van de aanblik van utkatasana. Bij de voltooiing van deze yogahouding lijkt het alleen maar of men op een denkbeeldige stoel zit. Het Sanskriet-woord utkata betekent 'moeilijk', 'buitengewoon', 'superieur'. De benaming suggereert al dat de ogenschijnlijke eenvoud van utkatasana bedrieglijk is.

Hamstrings

In utkatasana zakt u met de armen gestrekt boven het hoofd zover door de knieën dat de dijbenen zich praktisch evenwijdig van de vloer bevinden. Dat lukt alleen als de betreffende spieren en pezen van de buik- en beenspieren tot de hamstrings en achillespezen voldoende getraind zijn.

Utkatasana / Bron: Kennguru, Wikimedia Commons (CC BY-3.0)Utkatasana / Bron: Kennguru, Wikimedia Commons (CC BY-3.0)

Techniek

In hatha yoga is forceren uit den boze om blessures te voorkomen. Dat geldt voor alle yogahoudingen en beslist ook voor utkatasana. De oefening hoeft dus niet meteen perfect uitgevoerd te worden. Yoga kent immers geen wedstrijdelement. Geduld en doorzettingsvermogen zijn enkele kernbegrippen waarmee u uiteindelijk de moeilijkste yogahoudingen zult beheersen.
  1. Ga in tadasana (berghouding). Richt de aandacht naar binnen, bereid u mentaal voor op het langzaam en soepel uitvoeren van utkatasana.
  2. Adem in. Hef beide armen in een cirkel zijwaarts omhoog tot boven het hoofd, de handpalmen bij elkaar in namasté. Rek aldus de rug uit.
  3. Adem uit. Buig de knieën en laat de romp zakken, alsof u op een stoel gaat zitten. Houd de rug recht en de armen gestrekt boven het hoofd. Adem rustig door in de volledige yoga-ademhaling.
  4. Probeer nu zodanig door de knieën te zakken dat de dijbenen zich horizontaal ten opzichte van de vloer bevinden. Houd de borst zover mogelijk naar achteren terwijl u uw zitvlak alsmaar verder laat zakken, de voeten en knieën bij elkaar. Buig zo min mogelijk naar voren terwijl de rug recht blijft.
  5. Volhard enkele seconden tot een halve minuut in utkatasana.
  6. Kom in omgekeerde volgorde terug in tadasana en ontspan.
  7. Rust eventueel uit in savasana (lijkhouding).

Aandachtspunten

Utkatasana lijkt eenvoudig, maar vergt veel concentratie en uithoudingsvermogen. Belangrijk is dat u de intensiteit van de asana langzaam opvoert naarmate de betreffende spieren zich ontwikkelen. Houd de rug recht en buig zo min mogelijk naar voren voor maximaal effect. Houd de voeten en knieën bij elkaar, de armen recht boven het hoofd en in lijn met de rug. Mensen met knie- en meniscusproblemen horen eerst medisch advies in te winnen alvorens ze aan utkatasana beginnen.

Uitwerking

Hoe dieper u door de knieën zakt, hoe meer er gevraagd wordt van de vierhoofdige dijspier (musculus quadriceps femoris). Beoefen de stoelhouding voorzichtig en betracht geleidelijkheid. Bij de juiste uitvoering ervan zal deze yogahouding de knieën versterken dankzij het trainen van de banden en spieren die deze gewrichten ondersteunen. Utkatasana versterkt niet alleen de dijbeenspieren, ook de kuiten, buikspieren, schouders, rug en achillespezen zullen veel baat hebben bij uitkatasana.

Stijve schouders

De stoelhouding is een uitstekende asana voor mensen met stijve schouders en zwakke enkels. Tijdens utkatasana komt het middenrif omhoog. Daardoor wordt het hart gemasseerd en van meer bloed voorzien. Dat geldt overigens ook voor de buikorganen, zoals de lever, nieren en alvleesklier.

AUM-symbool / Bron: Brenkee, PixabayAUM-symbool / Bron: Brenkee, Pixabay

Gezondheidseffecten van utkatasana (stoelhouding)

De mate waarin u dieper door de knieën kunt zakken in utkatasana hangt voor een groot deel af van de kracht van uw quadriceps (bovenste dijbeenspier). Forceer deze spier dus niet. Ook de kuiten en achillespezen spelen een belangrijke rol in utkatasana.

Therapie

De yogahouding heeft een zeer vitaliserende uitwerking. Doe deze oefening dus 's ochtends en niet vlak voordat u naar bed gaat. Dit om slapeloosheid te voorkomen. Utkatasana heeft een therapeutische en ondersteunende, maar niet per definitie een genezende uitwerking op onder andere de volgende klachten, kwalen en aandoeningen:
  • Zwakke enkels en knieën.
  • Stijve schouders.
  • Platvoeten.
  • Utkatasana zorgt voor een goede doorbloeding van het hart en de buikorganen...
  • en verbetert het evenwichtsgevoel.

Lees verder

© 2015 - 2019 Orion, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Yogahoudingen  kurmasana I (schildpadhouding)Yogahoudingen kurmasana I (schildpadhouding)De yogahouding kurmasana I is gewijd aan de kosmische schildpad Kurma. In de Indiase mythologie is Kurma een van de vele…
Yogahoudingen  padangusthasana (grote-teengreep)Yogahoudingen padangusthasana (grote-teengreep)Padangusthasana is een voortreffelijke yogahouding voor wie 'niet meer met de vingers aan de grond kan'. Een weldaad voo…
Geschiedenis van yoga  hatha yogaGeschiedenis van yoga hatha yogaMen zou kunnen stellen dat hatha yoga van alle tijden is. Bij opgravingen in de Indusvallei werden iconische zegels uit…
Yogahoudingen  virasana I (heldhouding)Yogahoudingen virasana I (heldhouding)Virasana I is een bekkenstand en bevordert de spijsvertering. In tegenstelling tot de meeste yogahoudingen kan deze asan…
Iyengar Yoga - de yoga van de hulpmiddelenIyengar yoga is ontwikkeld door B.K.S. Iyengar en wordt gekarakteriseerd door veel aandacht aan detail, een correcte lic…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: GDJ, Pixabay
  • 'Yoga', Sophy Hoare, MacDonald Educational Ltd
  • 'Light on Yoga', B.K.S. Iyengar, Georg Allen & Unwin Ltd., London
  • 'Yoga und Medicin', Jurg Wunderli, Fink Verlag, Stuttgart
  • Afbeelding bron 1: Kennguru, Wikimedia Commons (CC BY-3.0)
  • Afbeelding bron 2: Brenkee, Pixabay

Reageer op het artikel "Yogahoudingen utkatasana (stoelhouding)"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Orion
Laatste update: 01-11-2018
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Spiritueel
Special: Hatha yoga (asana's)
Bronnen en referenties: 6
Schrijf mee!