InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Haakworminfectie: Infectie met haakworm door lopen op grond

Haakworminfectie: Infectie met haakworm door lopen op grond

Haakworminfectie: Infectie met haakworm door lopen op grond Ongeveer één op de vier mensen wereldwijd lijdt aan een haakworminfectie. Dit komt voornamelijk voor in ontwikkelingslanden en dit zowel bij kinderen als volwassenen. De larven bevinden zich op de grond, en komen meestal via het lopen op blote voeten in het lichaam van de patiënt terecht. Diverse symptomen aan de huid en de buik komen hierbij tot stand. Bij milde infecties zijn vaak geen tekenen aanwezig, maar ernstige worminfecties veroorzaken buikgerelateerde symptomen in combinatie met algemene klachten. Bloedarmoede, vermoeidheid en ontwikkelingsstoornissen zijn mogelijke gevolgen van deze worminfectie. De behandeling verloopt met wormdodende medicijnen en is meestal effectief.

Epidemiologie haakworminfectie

Haakworminfecties die mensen aantasten, komen wereldwijd voor. De menselijke haakwormen Ancylostoma duodenale en Necator americanus zijn de bekendste haakwormen. Ze zijn relatief zeldzaam in ontwikkelde landen, maar komen zeer vaak voor in gebieden met een slechte hygiëne en sanitaire voorzieningen. Circa 25% van de wereldbevolking is aangetast door een haakworminfectie. Een haakworminfectie is een belangrijke bijdrage aan bloedarmoede in de tropen. A. duodenale komt vooral voor in Oost-Azië, Noord-Afrika en de Middellandse Zee, terwijl N. americanus de overheersende soort is in Zuid- en Midden-Amerika, Zuidoost-Azië en Afrika ten zuiden van de Sahara. Haakworminfecties komen zowel voor bij schoolgaande leeftijdsgroepen als bij volwassenen, in tegenstelling tot de door de grond overgedragen worminfecties ascariasis (buikpijn en piepende ademhaling) en een zweepworminfectie.

Oorzaken: Infectie door lopen op de grond

Volwassen wormen (die ongeveer 1 cm lang zijn) leven in het duodenum (twaalfvingerige darm: eerste deel van de dunne darm) en het bovenste deel van het jejunum (nuchtere darm: middelste deel van de dunne darm), waar ze vaak in grote aantallen voorkomen. Ze hechten zich stevig aan het slijmvlies, en voeden zich met bloed. Eieren die in de ontlasting worden uitgescheiden, ontwikkelen zich in warme en vochtige bodem, waardoor infectieuze larven ontstaan. De overdracht van de infectie gebeurt door het lopen op blote voeten op een besmette grond. Ook het eten van groenten die gekweekt zijn op kunstmest van besmette menselijke ontlasting, vormt een risicofactor, De larven penetreren direct door de huid van een nieuwe gastheer, en worden in de bloedbaan naar de longen gebracht. Nadat de alveolen (longblaasjes) zijn gekruist, worden de parasieten uitgehoest en vervolgens ingeslikt, waardoor ze bij hun definitieve locatie komen: de darmen.

Symptomen aan huid en buik

Eerst ontstaat lokale huidirritatie waar de larven in de huid doordringen ('ground itch', ‘grondjeuk’) (jeukende voet). Daarna komen diverse buikgerelateerde symptomen voor, vaak vergezeld van eosinofilie (verhoogd aantal eosinofielen = type witte bloedcellen). Milde infecties, vooral bij een goed gevoede patiënten, zijn vaak asymptomatisch. Ernstige worminfecties zijn geassocieerd met epigastrische pijn (pijn boven het maaggebied in het midden van de bovenbuik) en misselijkheid, wat doet denken aan de pijn van een maagzweer (branderige pijn). Ook buikpijn, diarree, een verlies van eetlust, gewichtsverlies, koorts, vermoeidheid en bloedarmoede komen voor.

Een bloedonderzoek is nuttig / Bron: Frolicsomepl, PixabayEen bloedonderzoek is nuttig / Bron: Frolicsomepl, Pixabay

Diagnose en onderzoeken

Een ontlastingsstaaltje is nodig voor het diagnosticeren van een haakworminfectie. Bij een microscopisch onderzoek zijn namelijk eieren aanwezig in de stoelgang. Bij infecties die ernstig genoeg zijn om bloedarmoede te veroorzaken, zijn deze eieren in grote aantallen aanwezig. Verder is een bloedonderzoek soms nog nuttig om hypoproteïnemie en ferriprieve anemie te bevestigen.

Behandeling via wormdodende medicijnen

De wormdodende medicijnen (anthelmintica) albendazol of mebendazol zijn inzetbaar om de worminfectie volledig uit te roeien. Gedurende één tot drie dagen moet de patiënt deze medicijnen innemen. De arts schrijft soms ijzersupplementen voor als de geïnfecteerde patiënt lijdt aan bloedarmoede.

Prognose van worminfectie

De behandeling met wormdodende geneesmiddelen is effectief en veroorzaakt weinig bijwerkingen.

Preventie van infectie met haakworm

Het is belangrijk om niet met blote voeten over de grond te lopen op plaatsen waar de haakworm aanwezig is, maar ook ander huidcontact met de grond is niet aangewezen, bijvoorbeeld het spelen of baden in verontreinigd zand. Het gebruik van menselijke ontlasting als kunstmest moeten mensen eveneens voorkomen. De infectie is bovendien te voorkomen door het gebruik van effectieve afvalwaterafvalsystemen.

Complicaties infectieziekte

Een chronisch ernstige infectie veroorzaakt bloedarmoede door ijzertekort (ferriprieve anemie) en een verlaagd aantal eiwitten in het bloed (hypoproteïnemie), en dan vooral bij patiënten met ondervoeding. Verder veroorzaken ernstige infecties bij kinderen vertragingen in de lichamelijke en geestelijke ontwikkeling.

Lees verder

© 2017 - 2019 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Mijnwormziekte: Infectie darm en longen met jeuk en anemieMijnwormziekte: Infectie darm en longen met jeuk en anemieVooral in de (sub)tropen lopen patiënten mogelijk een infectie op met een mijnworm. Deze bevinden zich op een bodem waar…
Bloedarmoede bij kinderen; symptomen,oorzaken en behandelingBloedarmoede bij kinderen; symptomen,oorzaken en behandelingBleekheid van de huid, nagels, lippen en de binnenzijde van de oogleden van uw kind kunnen wijzen op bloedarmoede, ook a…
Cutane larva migrans: Worminfectie met jeuk aan huidCutane larva migrans: Worminfectie met jeuk aan huidCutane larva migrans is een tropische infectieziekte die mensen oplopen door met de huid contact te hebben met een besme…
Bloedarmoede bij paardenBloedarmoede is een tekort aan rode bloedcellen (anemie), wat bij paarden ontstaat door bloedverlies, te weinig aanmaak…
Buikwandcorrectie, voor- en nadelenBuikwandcorrectie, voor- en nadelenGedurende een mensenleven verliest de buik snel aan stevigheid en vorm. Zwangerschappen, gewichtstoename en gewichtsverl…
Bronnen en referenties
  • Geraadpleegd op 28 september 2017:
  • Coëlho, Medisch Zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010
  • Disease, https://www.cdc.gov/parasites/hookworm/disease.html
  • Hookworm FAQs, https://www.cdc.gov/parasites/hookworm/gen_info/faqs.html
  • Hookworm Infection: Causes, Symptoms, and Treatment, https://www.medicalnewstoday.com/articles/313077.php
  • Hookworminfection, boek: Clinical Medicine, Door: Parveen Kumar, Michael Clark, Uitgever: Elsevier, ISBN: 9780702029936, blz. 167
  • Prevention and control, https://www.cdc.gov/parasites/hookworm/prevent.html
  • Treatment, https://www.cdc.gov/parasites/hookworm/treatment.html
  • Afbeelding bron 1: Frolicsomepl, Pixabay

Reageer op het artikel "Haakworminfectie: Infectie met haakworm door lopen op grond"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 10-10-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Huidinfecties
Bronnen en referenties: 9
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!