Acraal lentingineus melanoom: Vorm van huidkanker

Acraal lentingineus melanoom: Vorm van huidkanker Sommige mensen krijgen op de handpalmen, op de voetzolen of onder de nagels een acraal lentigineus melanoom, een vorm van huidkanker. Een gekleurd streepje met onregelmatige randen verschijnt dan op deze huidgebieden. Dit zeldzame type van huidkanker is slecht begrepen door patiënten maar ook door artsen, waardoor de diagnose vaak laattijdig plaatsvindt. Een snelle chirurgische en/of medicamenteuze behandeling zijn vereist. De vooruitzichten zijn variabel, maar doordat de diagnose vaak in een laat kankerstadium gebeurt, komen hieraan soms patiënten te overlijden.

Epidemiologie

Dit type melanoom komt bij iedereen tot stand, ongeacht de huidskleur. Een acraal lentigineus melanoom is goed voor 29-72% van alle melanomen bij mensen met een donkere huidskleur, maar minder dan 1% van de melanomen bij mensen met een lichte huidskleur. Mensen met een lichte huidskleur zijn namelijk meer gevoelig voor een melanoom dat ontstaat door langdurige blootstelling aan de schadelijke UV-stralen van zonlicht. Dit type huidkanker komt tevens even vaak voor bij mannen als bij vrouwen. De meeste patiënten zijn tot slot ouder dan veertig jaar.

Oorzaken van acraal lentigineus melanoom

De melanocyten geven de huid zijn pigment (kleur). In deze cellen start de huidkanker. Waarom dit precies gebeurt, is niet bekend anno oktober 2020.

Risicofactoren

Iedereen krijgt mogelijk te maken met dit type melanoom. Bij de meeste patiënten ontstaat een acraal lentigineus melanoom - in tegenstelling tot andere vormen van een melanoom - niet als gevolg van een blootstelling aan ultraviolette straling van de zon. Genetische of familiale factoren spelen eveneens een rol. Patiënten bij wie familieleden een melanoom hebben ontwikkeld, waaronder een acraal lentigineus melantoom, zijn vatbaarder voor de aandoening. Een letsel aan de hand of voet ontaardt mogelijk in dit type huidkanker. Dit type huidkanker ontwikkelt zich soms uit een bestaande moedervlek, maar deze ontstaat mogelijk ook gewoon op een gezonde huid.

Symptomen op handpalm, voetzool of huid onder de nagels

Bij een acraal lentigineus melanoom zijn de handpalmen, de voetzolen (meestal) en de huid onder de nagels (vaak van de grote teen of duim) aangetast. Eerst ontstaat op deze gebieden een vreemd gevormd zwart, grijs of bruin streepje met onregelmatige randen en in het begin een glad oppervlak. Wanneer een acraal lentigineus melanoom in de nagels begint, is eerst een donkere streep onder de nagel zichtbaar. In het begin blijven de kwaadaardige cellen in het weefsel van oorsprong, de epidermis (opperhuid). Dit is de 'in-situ' fase van een melanoom, die soms maanden of jaren aanhoudt. Van een invasief acraal lentigineus melanoom is sprake wanneer de melanoomcellen de dermis (lederhuid) zelf binnendringen. Dan is de tumor vaak dikker met een onregelmatiger oppervlak dat droog is en op een wrat lijkt. Verzweringen en bloedingen van het aangetaste weefsel zijn ook mogelijk.

Enkele andere waarschuwingssignalen van een acraal lentigineus melanoom zijn onder andere:
  • een nagelstreep die de nagel heeft beschadigd
  • een nieuwe streep in een nagel die niet het gevolg is van een ongeluk of een blauwe plek
  • een onregelmatig gevormd gezwelletje op de voet of hand die verandert, groeit of een ongebruikelijke kleur heeft
  • een veranderende plek in vlakbij een moedervlek op de voet of hand
  • een verhoogde, verdikte plek die groeit op de voetzool of de handpalm

Diagnose en onderzoeken

Een acraal lentigineus melanoom heeft vaak reeds een groot formaat bij de diagnose, namelijk groter dan zes millimeter en vaak enkele centimeters of meer in diameter. De huidarts onderzoekt het getroffen gebied. Hij gebruikt een dermatoscoop om de tumor van dichterbij te bekijken. Vervolgens voert hij een biopsie uit, waarbij hij met een naald een klein stukje weefsel uit e tumor verwijdert en microscopisch laat onderzoeken. Hierdoor weet de arts dat eventueel welke huidkanker aanwezig is, in welk stadium de kanker zich bevindt en kent hij tevens het gedrag van de kankercellen.

Behandeling

De arts verwijdert het letsel, en soms ook de huid rond het letsel. Is de kanker reeds uitgezaaid (gemetastaseerd) naar de lymfeklieren (lymfekliermetastasen), dan is een operatie nodig om deze te verwijderen. Soms is zelfs een amputatie van de vingers en/of tenen noodzakelijk. Sommige patiënten zijn hierdoor genezen van de kanker. Bij zeer agressieve of gevorderde kanker, zet de arts medicijnen in om de verspreiding van de kanker te voorkomen (immunotherapie met biologische medicijnen).

Preventie

De precieze oorzaken van een acraal lentigineus melanoom zijn niet bekend, en daarom is het moeilijk om preventieve adviezen te geven. De beste kans op een gunstig resultaat is een snelle diagnose. Daarom is een jaarlijks huidonderzoek om huidkanker op te sporen, noodzakelijk. Bij een onverklaarbaar letsel op een hand, voet of nagel is het verder verstandig om meteen een arts te raadplegen.

Prognose van vorm van huidkanker

Dankzij een agressieve behandeling overleven de meeste patiënten deze vorm van huidkanker, maar de diagnose moet dan wel tijdig gebeuren. Hoewel een acraal lentigineus melanoom zeldzaam is, komt het toch voor dat patiënten hieraan komen te overlijden. De sterftecijfers van een acraal lentigineus melanoom zijn hoger dan deze van andere vormen van een melanoom. Acraal lentigineuze melanomen blijven namelijk langer onopgemerkt en zijn tevens vaak slecht begrepen door de arts. Bij één op de drie tot één op de vier patiënten stelt de arts zelfs een foute diagnose. Hierdoor blijven de kankercellen zich verder ontwikkelen en verspreiden. De behandeling start daarom vaak pas in een laat stadium. Een vroege diagnose en snelle behandeling hebben een grote invloed op de levensverwachting. Minder ontwikkelde kankers en dunnere tumoren hebben betere overlevingskansen. Dikkere tumoren zijn over het algemeen agressiever. Mannen hebben vaker dan vrouwen dikke, grote tumoren wanneer de arts de diagnose stelt.

Complicaties

De meer gevorderde gevallen van een acraal lentigineus melanoom zaaien mogelijk uit buiten de huid, naar lymfeklieren en andere organen. Organen die vaak betrokken zijn, zijn onder andere:

Lees verder

© 2017 - 2020 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Talon noir: Donkere verkleuring op hiel zonder symptomenTalon noir: Donkere verkleuring op hiel zonder symptomenEen talon noir is een onschuldige, asymptomatische, door trauma veroorzaakt verdonkerd huidgebied dat zich normaal aan d…
Nagels: Zwarte lijnen of strepen op vinger- of teennagelsNagels: Zwarte lijnen of strepen op vinger- of teennagelsDe nagels geven vaak wel een idee over de gezondheid van een persoon. Zwarte of donkere strepen op de vingernagels en/of…
Melanoom, een vorm van huidkankerMelanoom, een vorm van huidkankerIedereen heeft ze moedervlekken. De één wat meer dan de ander. Sommige vallen op en irriteren je, de andere heb je geen…
Voetmelanoom: Vorm van huidkanker op de voetVoetmelanoom: Vorm van huidkanker op de voetEen melanoom is de meest ernstigste vorm van huidkanker. Een melanoom ontwikkelt zich in de meeste gevallen op de huid d…

Asplenie en hyposplenie: Afwezige of slecht werkende miltAsplenie en hyposplenie: Afwezige of slecht werkende miltSommige patiënten hebben geen milt of geen werkende miltfunctie (asplenie), of slechts een beperkt werkende milt (hyposp…
Polydipsie: Overmatige dorst door onderliggend probleemPolydipsie: Overmatige dorst door onderliggend probleemGewoon dorst hebben komt veel voor, bijvoorbeeld na het eten van zout voedsel, na langdurige blootstelling aan de hete z…
Bronnen en referenties
  • Geraadpleegd op 3 oktober 2020:
  • Causes and risk factors, https://www.medicalnewstoday.com/articles/320223#causes-and-risk-factors
  • Geraadpleegd op 3 december 2017:
  • Acral lentiginous melanoma - a skin cancer with unfavourable prognostic features. A study of the German Central Malignant Melanoma Registry (CMMR) in 2050 patients.; https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/28707317
  • Acral Lentiginous Melanoma (ALM), https://www.aimatmelanoma.org/melanoma-risk-factors/melanoma-in-people-of-color/acral-lentiginous-melanoma-alm/
  • Acral Lentiginous Melanoma, http://www.dovemed.com/diseases-conditions/acral-lentiginous-melanoma/
  • Acral lentiginous melanoma, https://www.dermnetnz.org/topics/acral-lentiginous-melanoma/
  • Acral Lentiginous Melanoma, https://www.healthline.com/health/acral-lentiginous-melanoma
  • Acral Lentiginous Melanoma: What Sets It Apart?, https://www.podiatrytoday.com/acral-lentiginous-melanoma-what-sets-it-apart
  • Acral lentiginous melanoom, https://www.medicalnewstoday.com/articles/320223.php
  • Coëlho, Medisch Zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010

Reageer op het artikel "Acraal lentingineus melanoom: Vorm van huidkanker"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 03-10-2020
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Huidtumoren
Bronnen en referenties: 11
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!