Yogahoudingen – eka pada viparita dandasana I

Yogahoudingen – eka pada viparita dandasana I Eka pada viparita dandasana I (omgekeerde eenbenige stokhouding) is een vrij extreme achteroverbuiging die bij beginnende yogi’s ongetwijfeld wat angst zal inboezemen. Met de juiste voorbereiding is de vrees voor deze yogahouding ongegrond en groeit u geleidelijk naar de voltooiing ervan toe. In eka pada viparita dandasana I maakt u een achterovergebogen brug en steekt u een been loodrecht omhoog. Het is een zeer effectieve houding om de borstkas te verruimen en de rug zeer soepel te maken. Voor het beoefenen van deze geavanceerde yogahouding is het belangrijk dat u eerst urdhva dhanurasana (chakrasana) of dwi pada viparita dandasana (achterwaartse tweebenige stokhouding) beheerst. Zoals alle omgekeerde houdingen is ook eka pada viparita dandasana I rustgevend. De asana heeft bovendien een corrigerende invloed op de schildklierfunctie en is een uitstekende remedie tegen stress.

Inhoud


Oorsprong van eka pada viparita dandasana I

Het Sanskriet-woord eka betekent ‘een’. Pada is een ander woord voor ‘voet’ of ‘been’. Viparita wil zeggen ‘omgekeerd’. Danda betekent ‘staf’ of ‘stok’, het symbool van zowel gezag als straf. Asana wil zeggen ‘(zit)houding’ en vormt de derde fase van het achtvoudige yogapad van Patanjali (Yoga-Sutras). Vrij vertaald betekent deze yogahouding 'omgekeerde eenbenige stokhouding'.

Goede voorbereiding
In eka pada viparita dandasana I maakt u een omgekeerde boog, of brug, en steekt u een been kaarsrecht omhoog. Deze gavanceerde asana is geen klassieke yogahouding uit de hatha-yoga, maar een variant op dwi pada viparita dandasana (achterwaartse tweebenige stokhouding) en urdhva dhanurasana (chakrasana). De asana vergt een goede voorbereiding om blessures te voorkomen.

Dwi pada viparita dandasana (achterwaartse tweebenige stokhouding) / Bron: Mobiusinversion at English Wikipedia, Wikimedia Commons (Publiek domein)Dwi pada viparita dandasana (achterwaartse tweebenige stokhouding) / Bron: Mobiusinversion at English Wikipedia, Wikimedia Commons (Publiek domein)

Techniek

Zorg ervoor dat u eerst chakrasana (urdhva dhanurasana) en dwi pada viparita dandasana (achterwaartse tweebenige stokhouding) beheerst. Bovenal zijn de beginnershoudingen belangrijk. Ze bieden de juiste basis, waardoor u uiteindelijk moeiteloos de geavanceerde houdingen aankunt. Vanuit dwi pada viparita dandasana in deze asana gaan is de makkelijkste methode. Vanuit urdhva dhanurasana vormt de beheersing ervan een grotere uitdaging.

Eka pada viparita dandasana I vanuit dwi pada viparita dandasana
  • Ga in savasana (lijkhouding), voeten bij elkaar, armen aan weerszijden van de heupen.
  • Breng na een uitademing de handen achter het hoofd. Buig de ellebogen en plaats de handpalmen onder of zo dicht mogelijk bij de schouders, de vingers wijzen naar de voeten.
  • Trek de knieën op en plaats de onderbenen tegen de bovenbenen, voetzolen plat op de vloer.
  • Breng de heupen omhoog tijdens een uitademing, de kruin van uw hoofd rust op de vloer, de benen in een hoek van 45 graden. De handen, voeten en kruin dragen het lichaamsgewicht.
  • Plaats de linkeronderarm naast uw hoofd, daarna de rechterarm, verstrengel de vingers achter uw hoofd. Het lichaamsgewicht steunt nu ook op de onderarmen en ellebogen.
  • Probeer de heupen zo hoog mogelijk te krijgen, het bovenlichaam in een hoek van 90 graden. U bent nu in dwi pada viparita dandasana (achterwaartse tweebenige stokhouding).
  • Ontspan en adem rustig door in de volledige yoga-ademhaling.
  • Zorg ervoor dat het bovenlichaam verticaal boven de vloer blijft staan, de benen in een hoek van 45 graden, voetzolen op de vloer.
  • Plaats nu de onderbenen loodrecht op de vloer.
  • Steek het rechterbeen loodrecht omhoog, ook de voet en tenen.
  • Blijf ongeveer een halve minuut in eka pada viparita dandasana I en adem rustig door. Herhaal de oefening met het linkerbeen.
  • Kom in omgekeerde volgorde terug in savasana (lijkhouding) en ontspan grondig.

Eka pada viparita dandasana I / Bron: Lululemon athletica, Wikimedia Commons (CC BY-2.0)Eka pada viparita dandasana I / Bron: Lululemon athletica, Wikimedia Commons (CC BY-2.0)
Eka pada viparita dandasana I vanuit urdhva dhanurasana (chakrasana)
  • Ga in tadasana (berghouding), voeten bij elkaar, de handen aan weerszijden van de heupen.
  • Zet de voeten ongeveer 30 centimeter uit elkaar en plaats de handpalmen op de heupen.
  • Adem uit en buig het lichaam naar achteren.
  • Steek de armen in de lucht terwijl u steeds verder naar achteren buigt, de handpalmen reiken naar de vloer.
  • Plaats de handpalmen op schouderbreedte op de vloer, de vingers wijzen naar de voeten. Deze yogahouding heet urdhva dhanurasana (chakrasana, ofwel wielstand).
  • Plaats de onderarmen een voor een op de vloer, handpalmen plat op de ondergrond. Eventueel verstrengelt u de vingers.
  • Steek tijdens een uitademing het rechterbeen omhoog, loodrecht boven de vloer.
  • Blijf ongeveer een halve minuut in eka pada viparita dandasana I, of naargelang uw capaciteiten. Adem rustig door in de volledige yoga-ademhaling. Neem dezelfde houding aan met het andere been.
  • Kom in omgekeerde volgorde terug in tadasana (berghouding).
  • Ontspan in savasana II (lijkhouding).

Aandachtspunten

Eka pada viparita dandasana I is een houding voor gevorderden. Begin er pas aan als u de basishoudingen onder de knie hebt en u toe bent aan de meer geavanceerde en achterwaarts buigende asana's. Er is durf en zelfvertrouwen voor nodig om deze oefening uit te voeren. Oefen in het begin onder begeleiding van een yogaleraar of iemand die uw bewegingen stuurt en corrigeert om blessures te voorkomen. Mijd deze yogaoefening tijdens de zwangerschap, bij rugproblemen (niet als gevolg van vermoeidheid), hoge bloeddruk en hartaandoeningen.

Basisoefeningen
Zorg ervoor dat het bovenlichaam loodrecht op de vloer staat en dat u uw hoofd niet te ver achteroverbuigt. Het hoofd rust dus alleen op de kruin. De houding vereist zeer lenige schoudergewrichten. Plaats de onderarmen op schouderbreedte en in lijn met het bovenlichaam, dat verticaal boven de vloer staat, een been in een hoek van 90 graden en de voeten en tenen eveneens loodrecht omhoog. Kijk naar de voet van het omhooggestoken been. Goede voorbereidende basisoefeningen zijn surya namaskar (zonnegroet), bhujangasana (cobrahouding) en dhanurasana (booghouding).

Yogahoudingen / Bron: UL Abelrr, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)Yogahoudingen / Bron: UL Abelrr, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)

Uitwerking

Het spreekt vanzelf dat met de yogahoudingen waarbij u voorwaarts, zijwaarts en achterwaarts buigt uw rug zo lenig wordt als van een kat. Eka pada viparita dandasana I (omgekeerde eenbenige stokhouding) dient mede dat doel. Het zorgt er tevens voor dat u tijdens (lange) meditatiesessies geen last zult hebben van uw rugspieren. Deze asana verruimt de borstkas, vergroot de longcapaciteit en waarborgt soepele spieren en gewrichten, van de nek tot de schouders, ellebogen, polsen en heupen.

Rug
Naar voren buigen is zeer alledaags, iets wat men voortdurend doet. De achterwaartse buiging is daarentegen absoluut niet vertrouwd en wordt meteen geassocieerd met blessures en zelfs met ‘je rug breken’. Met een goede voorbereiding hoeft niemand daar bang voor te zijn. In kundalini-yoga is de rug belangrijk voor de spirituele groei (chakra’s). Volgens de yogafilosofie waarborgt een anatomisch optimaal gevormde rug de correcte opening van de belangrijkste pranakanalen (sushumma, ida en pingala).

Lichaamshouding
Achterwaartse oefeningen voorkomen dat het lichaam naar voren zakt en dat men ‘in de schouders gaat hangen’. De rug wordt er sterk en lenig van. Ze zorgen voor een correcte lichaamshouding en een opgewekt gevoel. Een rechte, sterke rug valt minder snel ten prooi aan vermoeidheid en rugpijn. U wordt er bovendien vitaler, energieker van in het dagelijks leven.

OM-symbool / Bron: Brenkee, PixabayOM-symbool / Bron: Brenkee, Pixabay

Gezondheidsvoordelen van eka pada viparita dandasana I

Deze yogahouding heeft net als urdfhva dhanurasana en dwi pada viparita dandasana een positieve uitwerking op met name de hartchakra (Anahata-chakre) en de keelchakra (Vishuddha-chakra), voor meer vitaliteit. Ook is deze asana een uitstekende cardiovasculaire training.

Therapie

Eka pada viparita dandasana I heeft een therapeutische en ondersteunende, maar niet per definitie een genezende uitwerking op onder andere de volgende klachten, kwalen en aandoeningen:

Lees verder

© 2020 Orion, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Yogahoudingen – eka pada sirsasanaYogahoudingen – eka pada sirsasanaEka pada sirsasana is een yogahouding voor gevorderden, waarbij een been in de nek wordt gelegd. De eerste aanblik wekt…
Yogahoudingen – eka pada rajakapotasana IYogahoudingen – eka pada rajakapotasana IVoor mensen met stramme heupen kan eka pada rajakapotasana I uitkomst bieden. Ook sporters hebben er baat bij als gedege…
Yogahoudingen – eka pada sarvangasanaYogahoudingen – eka pada sarvangasanaEka pada sarvangasana is een variant van salamba sarvangasana I. Vanuit de schouderstand plaatst u een been volledig ges…
Yogahoudingen – dandasana (stok- of stafhouding)Yogahoudingen – dandasana (stok- of stafhouding)Deze yogahouding lijkt makkelijk, maar de schijn bedriegt. De correcte uitvoering van dandasana vergt namelijk veel conc…

Yogahoudingen – triang mukhottanasanaYogahoudingen – triang mukhottanasanaVeel beginnende yogi’s zullen ervan terugschrikken. De voorwaartse buiging, met het hoofd op de knieën, is doenlijk. Maa…
Yoga en meditatie – een korte uitlegYoga en meditatie – een korte uitlegIn de abrahamistische godsdiensten – jodendom, christendom en islam – is meditatie een begrip dat door velen moeilijk te…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: GDJ, Pixabay
  • 'Gheranda Samhita', Srisa Chandra Vasu, Uitgeverij Ankh-Hermes, Deventer
  • 'Light on Yoga', B.K.S. Iyengar, George Allen & Unwin, London
  • 'Sport und Yoga', Selvaraja Yesudian, Verlag Edeard Fankhauser, Thielle
  • 'Yoga', Sophy Hoare, Macdonald Educational Ltd.
  • Afbeelding bron 1: Mobiusinversion at English Wikipedia, Wikimedia Commons (Publiek domein)
  • Afbeelding bron 2: Lululemon athletica, Wikimedia Commons (CC BY-2.0)
  • Afbeelding bron 3: UL Abelrr, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • Afbeelding bron 4: Brenkee, Pixabay

Reageer op het artikel "Yogahoudingen – eka pada viparita dandasana I"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Orion
Gepubliceerd: 06-10-2020
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Spiritueel
Special: Hatha yoga (asana's)
Bronnen en referenties: 9
Schrijf mee!