InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Chronische prostatitis: symptomen, oorzaak en behandeling

Chronische prostatitis: symptomen, oorzaak en behandeling

Chronische prostatitis: symptomen, oorzaak en behandeling Prostatitis is een ontsteking van de prostaat die vaak gepaard gaat met pijn. Prostatitis kan chronisch of acuut zijn. Acute prostatitis is een tijdelijke aandoening die plotseling optreedt. Het kan slechts enkele dagen of weken duren en reageert vaak goed op de behandeling. Chronische prostatitis ontwikkelt zich geleidelijk en kan maanden of zelfs jaren aanhouden. Prostatitis wordt als chronisch beschouwd als de symptomen gedurende 3 maanden of langer aanhouden. Het reageert mogelijk niet goed op de behandeling die een arts aanbeveelt. Prostatitis is de belangrijkste oorzaak van urinewegaandoeningen bij mannen onder de 50 jaar en de derde meest voorkomende urinewegaandoening bij mannen ouder dan 50 jaar. Chronische prostatitis komt vaker voor dan acute prostatitis.

Prostaat

De prostaat is een kleine klier die deel uitmaakt van de lagere urinewegen bij mannen. Het zit onder de blaas en omringt de urethra (plasbuis). De prostaat maakt deel uit van het mannelijke voortplantingssysteem en heeft tot functie het aanmaken van prostaatvocht voor het vervoeren van zaadcellen. De spieren van deze klier helpen ook om sperma door de urinebuis te duwen tijdens de ejaculatie. Vanwege de locatie en functie van de prostaat kunnen problemen met de prostaat zowel de urinelozing als de seksuele functie negatief beïnvloeden.

Wat is chronische prostatitis?

Chronische prostatitis is een ontsteking van de prostaat ofwel prostaatontsteking die 3 maanden of langer aanhoudt. De symptomen van een chronische prostaatontsteking bestaan vaak uit pijn, problemen met het seksuele functioneren en problemen met plassen. Veel gezondheidsproblemen, waaronder terugkerende bacteriële infecties en schade aan de zenuwen of spieren in het bekkengebied, kunnen chronische prostatitis veroorzaken.

Soorten of typen chronische prostaatontsteking

De drie belangrijke typen chronische prostatitis zijn:

Chronische bacteriële prostatitis

In geval van chronische bacteriële prostatitis veroorzaakt een bacteriële infectie zwelling (een vergrote prostaat) en ontsteking van de prostaat. Artsen kunnen deze diagnose definitief stellen als bacteriën en witte bloedcellen in de urine worden aangetroffen. Chronische bacteriële infectie is verantwoordelijk voor een klein percentage van de gevallen van chronische prostatitis.

Chronische niet-bacteriële prostatitis

Chronische niet-bacteriële prostatitis wordt ook wel inflammatoir chronisch bekkenpijnsyndroom genoemd. Deze diagnose wordt gesteld als je typische symptomen van chronische prostatitis hebt, terwijl er geen bacteriën in een urinemonster worden aangetroffen. De oorzaak van de meeste gevallen van niet-bacteriële prostatitis wordt anno 2019 niet goed begrepen. De urine bevat vaak witte bloedcellen. Sommige patiënten kunnen een persistente laaggradige infectie hebben die niet kan worden gedetecteerd in een (normaal) urinemonster. De meeste patiënten met niet-bacteriële prostatitis hebben echter geen tekenen van een infectie, zelfs niet wanneer meer geavanceerde tests worden uitgevoerd.

Prostatodynie

Prostatodynie wordt ook wel niet-inflammatoir chronisch bekkenpijnsyndroom genoemd of gewoonweg 'prostaatpijn'. Hierbij zijn er wel symptomen van prostatitis aanwezig, maar er is geen bewijs van prostaatinfectie of prostaatontsteking. Anno 2019 is er nog heel weinig bekend over waarom sommige mensen (vaak jongemannen die verder gezond van lijf en leden zijn), dit probleem ontwikkelen. Mogelijke verklaringen zijn een abnormale opbouw van druk in de urinewegen, irritatie als gevolg van een auto-immuun of chemisch proces, of pijn die wordt gegenereerd in de zenuwen en spieren in het bekken (bekkenpijn).

Vóórkomen

Chronische prostatitis komt vaak voor en treft volwassen mannen van alle leeftijden en van alle achtergronden. Ongeveer vijf procent van de mannen krijgt op enig moment in zijn leven last van chronische prostatitis. Ongeveer 25% van de mannen die een urloog bezoekt, heeft last van chronische prostatitis.

Symptomen

He kunt een chronische ontsteking in de prostaat ontwikkelen die geen symptomen veroorzaakt. Dit kan dan worden ontdekt tijdens een onderzoek voor een ander urologische aandoeningen, zoals een vergrote prostaat of onvruchtbaarheid. Prostatitis veroorzaakt meestal zwelling van de prostaatklier, een vergrote prostaat. De prostaat omringt de urethra (plasbuis). De gezwollen prostaat drukt op de plasbuis en veroorzaakt pijn of andere problemen met plassen. Typische symptomen van chronische prostatitis zijn:

Sommige mannen merken de symptomen nauwelijks op of slechts in lichte mate. Andere mannen hebben veel last van chronische prostatitis en vinden dat de symptomen interfereren met hun werk, vrijetijdsbesteding en seksueel genot.

Onderzoek en diagnose

Vraaggesprek

Als de arts prostatitis vermoedt, zal hij of zij vragen stellen over je klachten. De arts zal daarbij ook je medische voorgeschiedenis in ogenschouw nemen, bekijken welke medicijnen je slikt, vragen hoeveel cafeïne en alcohol je drinkt en of je seksuele contacten hebt gehad die je risico op seksueel overdraagbare aandoeningen (soa's) kunnen vergroten. De symptomen van sommige seksueel overdraagbare aandoeningen kunnen lijken op die van prostatitis.

Lichamelijke onderzoek

De arts zal daarna je prostaatklier onderzoeken door een gehandschoende vinger in je rectum te steken. Bij chronische prostatitis kan de klier opgezwollen, stevig en gevoelig zijn, maar het kan ook normaal aanvoelen. Je kunt pijn ervaren of een dringende behoefte hebben om te urineren wanneer er druk wordt uitgeoefend op de prostaat. De arts zal je tevens onderzoeken op andere problemen die je klachten kunnen veroorzaken.

Urineonderzoek
De volgende stap zal zijn om je urine te onderzoeken op zoek naar witte bloedcellen en bacteriën. De bevindingen van het urineonderzoek zijn afhankelijk van het specifieke type chronische prostatitis:
  • Bij bacteriële prostatitis zal de urine witte bloedcellen en bacteriën bevatten, vooral nadat de arts stevig op de prostaat heeft gedrukt. De urine bevat meestal het type bacteriën dat wordt aangetroffen bij de meeste urineweginfecties.
  • Bij niet-bacteriële prostatitis kan de urine die na de prostaatmassage wordt ingenomen, witte bloedcellen bevatten. Er worden echter geen bacteriën aangetroffen. De urinecultuur vertoont geen afwijkingen.
  • Bij prostatodynie zal het urinespecimen helder zijn, zelfs nadat de arts stevig op de prostaat heeft gedrukt.

Vervolgonderzoek

In de meeste gevallen van chronische prostatitis is bovenstaande voldoende om een ​​diagnose te stellen en aan te vangen met de behandeling. Af en toe kan iemand vage of ongebruikelijke symptomen hebben. Dan zal de arts andere diagnoses overwegen, zoals interstitiële cystitis of blaaspijnsyndroom, urethritis of plasbuisontsteking, goedaardige prostaatvergroting of zelfs prostaatkanker. In een dergelijke situatie kan de arts aanvullende bloedonderzoek of urineonderzoek aanbevelen, een echografie van de prostaat, een onderzoek van de blaas met een verlichte telescoop (cystoscopie) of een naaldbiopsie van de prostaat, waarbij een stukje weefsel wordt weggehaald ten behoeve van onderzoek onder de microscoop.

Verwachte duur

Het kan weken tot maanden duren voordat de diagnose chronische prostatitis wordt gesteld. Sommige gevallen van chronische prostatitis reageren snel op behandeling en de symptomen verdwijnen dan binnen enkele dagen.In andere gevallen kunnen de symptomen weken of maanden aanhouden of zelfs over een periode van jaren terugkomen.

Preventie

Chronische prostatitis kan niet worden voorkomen.

Behandeling

Gedurende vele jaren vormden antibiotica de kern van de behandeling van chronische bacteriële prostatitis. Omdat het voor antibiotica moeilijk is om in de prostaatklier te komen, moeten ze gedurende een langere periode, vaak vier of meer weken, in hoge doses worden gegeven. Zelfs als er geen bacteriën in de urine worden aangetroffen, kan de arts vermoeden dat er sprake is van chronische bacteriële prostatitis. In die situatie zal hij of zij een antibioticakuur voorschrijven. Sommige mannen ervaren verlichting van deze behandeling. In veel gevallen zullen antibiotica echter niet het probleem oplossen. Er zijn andere mogelijke behandelingen is beschikbaar voor mannen die niet door antibiotica zijn geholpen:
  • Alfa-blokkers kunnen worden voorgeschreven om de spieren van de blaas te ontspannen. Deze kunnen symptomen van aandrang, nadruppelen en andere plasklachten verlichten. Soortgelijke effecten kunnen worden waargenomen met geneesmiddelen die de grootte van de prostaat verkleinen, waaronder finasteride.
  • Pijnstillers, ontstekingsremmende medicijnen en spierverslappers kunnen helpen bij pijn en spierspasmen.
  • Sommige mannen vinden verlichting met warme baden of met biofeedbacktraining om de spanning in de bekkenspieren te verminderen.

Het vermijden van cafeïne en alcohol kan irritatie van de blaas en prostaat verminderen. Sommige artsen raden aan om vaker te ejaculeren of door de prostaat regelmatig te masseren (prostaatmassage).

Prognose

Chronische prostatitis kan heel moeilijk te genezen zijn. Veel mannen reageren niet op een of meer langdurige antibioticakuren. Omdat er anno 2019 nog veel onduidelijk is wat betreft prostatitis dat niet wordt veroorzaakt door een infectie, kan het moeilijk zijn om de juiste behandeling te krijgen. Niettemin zijn er verschillende potentieel effectieve behandelingen beschikbaar. Er is geen bewijs dat chronische prostatitis het risico op het ontwikkelen van prostaatkanker verhoogt.

Lees verder

© 2018 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Prostatitis: verschijnselen, behandelingProstatitis: verschijnselen, behandelingProstatitis is een ontsteking van de prostaat. Er zijn verschillende vormen van prostatitis, die niet allemaal even agre…
Prostatitis; ontsteking van de prostaatProstatitis; ontsteking van de prostaatAlle mannen hebben een prostaat. In de prostaat wordt het vocht aangemaakt waar de zaadcellen in zwemmen. Het is de klie…
Prostaatabces: symptomen en behandeling abces in de prostaatProstaatabces: symptomen en behandeling abces in de prostaatEen niet tijdig of adequaat behandelde prostaatontsteking (prostatitis) kan een abces in de prostaat veroorzaken, een zo…
Prostaatontsteking: symptomen en behandelingProstaatontsteking: symptomen en behandelingEen acute of chronische ontsteking van de prostaat, is meestal het gevolg van een infectie. Acute prostaatontsteking wor…
Prostatitis: Ontsteking prostaat met pijn en plasproblemenProstatitis: Ontsteking prostaat met pijn en plasproblemenProstatitis is een aandoening waarbij de prostaatklier ontstoken is. Meestal is dit het gevolg van een bacteriële infect…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Derneuemann, Pixabay
  • https://patient.info/health/prostate-and-urethra-problems/chronic-prostatitis
  • https://emedicine.medscape.com/article/458391-overview
  • https://www.webmd.com/men/guide/prostatitis
  • https://en.wikipedia.org/wiki/Chronic_prostatitis/chronic_pelvic_pain_syndrome
  • http://www.mountsinai.on.ca/care/mkuwc/prostatitis-a-patients-guide

Reageer op het artikel "Chronische prostatitis: symptomen, oorzaak en behandeling"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 01-07-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Prostaat aandoeningen
Bronnen en referenties: 6
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!