Lichenificatie: Verdikte, verharde en donkere huidgebieden

Lichenificatie: Verdikte, verharde en donkere huidgebieden Lichenificatie duidt op harde, verdikte en verdonkerde huidgebieden met een hobbelige textuur. Dit huidprobleem resulteert uit herhaalde wrijving of krabben (primaire vorm). Soms ligt een onderliggende aandoening aan de basis van het wrijven en krabben (secundaire vorm). De (combinatie van) behandeling(en) hangt af van de oorzaak. De behandeling bestaat uit zelfzorgremedies, medicatie en/of andere therapieën. De vooruitzichten zijn tot slot meestal goed.

Typen lichenificatie

Primaire vorm

Primaire lichenificatie (neurodermitis, lichen simplex chronus) ontstaat door voortdurend krabben of wrijven op een normaal uitziende huid. Bij langdurig wrijven of krabben wordt de buitenste huidlaag (de opperhuid) hypertrofisch (overgroeid). Dit resulteert in een verdikking van de huid en overdrijving van de normale huidmarkeringen, waardoor de huid een leerachtig en schorsachtig uiterlijk krijgt.

Secundaire vorm

Bij de secundaire vorm ligt een onderliggende aandoening aan de basis van de chronische jeuk en het krabben, waardoor verharde, verdikte en verdonkerde huidgebieden tot stand komen.

Enkele mogelijke oorzaken van secundaire lichenificatie zijn:

Symptomen: Verdikte, verdonkerde en verharde huidgebieden

Locatie

Diverse huidgebieden zijn mogelijk getroffen. Dit hangt af van het type en de oorzaak van het probleem.

Primaire lichenificatie komt het meest voor op:
  • de armen
  • de geslachtsdelen
  • de nek
  • het hoofd, vooral de hoofdhuid

Maar zowel de primaire of de secundaire vorm tasten mogelijk volgende huidgebieden aan:

Tekenen

Bij lichenificatie ontstaan harde, verdikte en leerachtige huidgebieden als gevolg van constante of met tussenpozen optredende wrijving of jeuk waardoor patiënten gaan krabben. Op de aangetaste gebieden ontstaat hyperpigmentatie (donkerdere kleur). Na verloop van tijd ontstaan kleine bultjes, waardoor de huid een hobbelige textuur krijgt. De getroffen gebieden zijn bovendien onregelmatig van vorm.

Diagnose en onderzoeken

Dankzij een lichamelijk onderzoek is het mogelijk om lichenificatie op te sporen. De arts bevraagt de patiënt bovendien over andere aanwezige symptomen zodat hij de onderliggende oorzaak kan achterhalen. Is dit lastig, dan zet de arts bijkomende onderzoeken in zoals een huidbiopsie en/of een neurologisch onderzoek.

Behandeling van donkere, dikke en harde gebieden op huid

Zelfzorg

Enkele thuiszorgremedies verlichten de klachten:
  • de getroffen gebieden bedekt houden
  • de nagels kort (laten) knippen
  • handschoenen dragen (best ook tijdens het slapen)
  • koele, natte kompressen toepassen
  • stress en angst verminderen
  • uitlokkende factoren voor jeuk vermijden, zoals wollen kleding
  • vochtinbrengende crèmes gebruiken (deze moeten in de koelkast bewaard worden)
  • warme havermoutbaden nemen
  • zachte, geurvrije, hypoallergene producten gebruiken

Professionele medische zorg

Medicijnen verlichten de klachten / Bron: Stevepb, PixabayMedicijnen verlichten de klachten / Bron: Stevepb, Pixabay
Medicatie
De arts zet mogelijk vrij verkrijgbare of op voorschrift verkrijgbare medicijnen in zoals anti-angstmedicatie, antihistaminica (crème of pillen), corticosteroïden (crèmes of injecties) en/of fluticasonpropionaatcrèmes

Onderliggende oorzaak
Ligt er een onderliggende oorzaak aan de basis van lichenificatie, zoals psoriasis of eczeem, dan is het belangrijk dat de arts dit probleem aanpakt.

Andere behandelingen
Psychotherapie, fototherapie (behandeling via licht), acupressuur en/of accupunctuur zijn andere inzetbare behandelingen voor het verlichten van de symptomen van lichenificatie.

Prognose van huidaandoening

De verharde, verdikte en leerachtige huidgebieden zijn soms heel vervelend. Door de intense wrijving en jeuk gaan patiënten krabben waardoor het probleem verergert. De vooruitzichten zijn vaak goed omdat de toestand meestal tijdelijk is. Soms is het nodig om de onderliggende oorzaak medisch te behandelen om een terugval te voorkomen.

Lees verder

© 2020 - 2021 Miske, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Ziekte van Dowling-Degos: Huidziekte aan vouwen en plooienZiekte van Dowling-Degos: Huidziekte aan vouwen en plooienDe ziekte van Dowling-Degos is een huidaandoening waarbij een patiënt een netachtige huidverkleuring heeft aan de plooie…
Chronische actinische dermatitis: Huidziekte door zonlichtChronische actinische dermatitis: Huidziekte door zonlichtChronische actinische dermatitis is een ernstige huidaandoening waarbij patiënten abnormaal overgevoelig reageren op de…
Jeukende huid: oorzaken & behandelingEen jeukende huid is een van de meest voorkomende huidklachten. Vaak is er sprake van een branderig gevoel aan de huid.…
Waarom we jeuk hebbenWaarom we jeuk hebbenJeuk kan soms je hele leven gaan beheersen, en soms weet je gewoon niet waar jeuk vandaan komt. Maar jeuk kan ook een ec…

Vet voorhoofd: oorzaken en behandeling van vettig voorhoofdVet voorhoofd: oorzaken en behandeling van vettig voorhoofdEen vet voorhoofd verwijst naar een vette huid op het voorhoofd, waarop ook mee-eters kunnen verschijnen. Het komt voor…
Irriterende contactdermatitis: Huidontsteking door stoffenIrriterende contactdermatitis: Huidontsteking door stoffenIrriterende contactdermatitis is een huidziekte waarbij schade aan de buitenste beschermende huidlaag ontstaat door onde…
Bronnen en referenties
  • Geraadpleegd op 27 maart 2020:
  • Coëlho, medisch zakwoordenboek, digitale editie, versie 2010
  • Lichenification of Skin: Definition & Treatment, https://study.com/academy/lesson/lichenification-of-skin-definition-treatment.html
  • Lichenification, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK537332/
  • Medical Definition of Lichenification, https://www.medicinenet.com/script/main/art.asp?articlekey=10131
  • What Is Lichenification and How Can I Treat It?, https://www.healthline.com/health/lichenification
  • What is lichenification?, https://www.medicalnewstoday.com/articles/lichenification
  • Afbeelding bron 1: Stevepb, Pixabay
Miske (4.039 artikelen)
Laatste update: 01-04-2020
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Bronnen en referenties: 8
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.