Pijn in maag of maagpijn: pijn in maagstreek en rugpijn

Pijn in de maag of maagpijn is een veelvoorkomende klacht onder zowel mannen als vrouwen. Vaak betreft het aspecifieke maagklachten, waarbij er geen duidelijke oorzaak voor de maagpijn is aan te wijzen en waarbij je last kunt hebben van maagpijn of pijn ergens in de bovenbuik, brandend maagzuur of zuurbranden, een opspelende maag, een opgeblazen gevoel en/of misselijkheid. Het kan ook zijn dat je snel een vol gevoel hebt nadat je iets hebt gegeten. Soms is er wel een duidelijke onderliggende oorzaak aan te wijzen. Afhankelijk van de oorzaak, kun je naast pijn in de maag ook last hebben van andere klachten als pijn in de rug, misselijkheid, opboeren en je darmen kunnen van streek zijn.

Galstenen / Bron: Blausen.com staff, Wikimedia Commons (CC BY-SA-4.0)

Galstenen

Niet altijd klachten

Galstenen zijn stenen die gevormd worden in de galblaas. De galblaas is een tijdelijke opslagplaats van galvloeistof, die wordt gemaakt in de lever. Galvloeistof is nodig voor de spijsvertering om vetten af te breken en te verbranden. Galstenen veroorzaken lang niet altijd klachten. Er zijn veel mensen met galstenen, zonder dat ze daar ooit klachten van hebben.

Galsteenkoliek

Wanneer een galsteen echter in de galgang klem komt te zitten, kan dit klachten veroorzaken in de vorm van een galsteenkoliek. Dit geeft heftige pijn in de bovenbuik met bewegingsdrang. Vaak treedt de pijn ongeveer een uur na het eten op, vooral als je een vetrijke maaltijd achter de kiezen hebt. De pijn is meestal constant, houdt een paar uur aan waarna het wegzakt en verdwijnt.

Alvleesklierontsteking

Alvleesklierontsteking of pancreatitis kan brandende pijn in de bovenbuik of iets meer naar het midden toe veroorzaken. Sommige mensen hebben zelfs last van pijnscheuten die tot in de rug zijn te voelen. Naar voren leunen of op je rug gaan liggen liggen kan de pijn enigszins verlichten, welke kan overgaan in een doffe pijn. Je kunt ook last krijgen van misselijkheid en braken. Overmatig alcoholgebruik kan een boosdoener zijn, evenals galstenen; de galblaas en alvleesklier leveren hun spijsverteringssappen in de darm via hetzelfde kanaal. Een alvleesklierontsteking kan een ziekenhuisopname vereisen.

Gastro-oesofageale reflux ziekte

Gastro-oesofageale reflux ziekte of GERD is een chronische aandoening die optreedt wanneer de kringspier onderin de slokdarm (die werkt als een soort klep tussen slokdarm en maag), niet goed sluit en de zure maaginhoud terug kan stromen in de slokdarm. Dit kan leiden tot pijn in de bovenbuik en pijn op de borst. De belangrijkste klachten zijn zuurbranden en vaak geef je zuur op, vooral na het eten.

Buikpijn / Bron: Andrey Popov/Shutterstock.com

Lactose-intolerantie

Lactose-intolerantie is een aandoening waarbij je lactose niet of niet volledig kan verteren. Lactose of melksuiker is een suiker dat in melk(producten) voorkomt. Voor het verteren van lactose is het enzym lactase nodig, dat wordt aangemaakt in de darmwand. Bij te weinig aanmaak van lactase, wordt lactose niet of niet volledig verteerd. Dit heeft tot gevolg dat lactose onverteerd in de dikke darm terechtkomt, alwaar de darmbacteriën lactose gaan 'vergisten'. Dit kan klachten geven als een opgeblazen gevoel, winderigheid of flatulentie, diarree, buikpijn en krampen. Daarnaast kan je poep schuimend zijn en een zure reuk afgeven.

Bijwerkingen van medicijnen

Medicijnen zonder bijwerkingen bestaan bijna niet. Sommige medicijnen kunnen maagklachten geven. Maagbeschermers worden vaak toegepast als extra medicijn tegen de bijwerkingen van pijnstillers en sommige andere medicatie. Bijwerkingen van NSAID's (zoals ibuprofen, diclofenac en naproxen) zijn bijvoorbeeld maag-darmproblemen, zoals brandend maagzuur, overgeven of diarree. Het is bekend dat NSAID's het maagslijmvlies beïnvloeden zodat er sneller maagzweren ontstaan. Om die reden krijgen mensen die lang NSAID's gebruiken een medicijn ter bescherming van de maagwand.

Chronische vermoeidheid / Bron: Istock.com/BartekSzewczyk

Glutenintolerantie

Sommige mensen reageren slecht op gluten, een eiwit dat in tarwe, gerst en rogge voorkomt. De meest ernstige vorm van glutenintolerantie heet coeliakie. Het gaat hierbij om een chronische auto-immuunziekte, waar ja niet van kunt genezen. Alleen een levenslang glutenvrij dieet biedt soelaas. De klachten variëren van typische maag-darmklachten zoals een opgeblazen gevoel, gasvorming, chronische diarree, verstoppingen en maagpijn, tot meer vage klachten zoals hoofdpijn en vermoeidheid (chronische vermoeidheid).

Blindedarmontsteking

Een blindedarmontsteking is een ontsteking van de blinde darm. De medische benaming is 'appendicitis'. Soms begint het met klachten als verminderde eetlust, misselijkheid of overgeven. Later ontstaat er een (plotselinge) hevige pijn rondom de navel, die zich verspreidt naar rechtsonder in de buik. Symptomen van een blindedarmontsteking ontwikkelen zich binnen 4 tot 48 uur. Vroege symptomen zijn vaak moeilijk te scheiden van sommige andere aandoeningen, zoals gastro-enteritis (maag-darminfectie). Veel mensen die in het ziekenhuis belanden met verdenking van blindedarmontsteking, verlaten deze met de diagnose gastro-enteritis.

Helicobacter pylori / Bron: Yutaka Tsutsumi, Wikimedia Commons (CC0)

Pijn in maag door maagzweer

Een maagzweer is een zweer van de maagwand of twaalfvingerige darm. Bij mensen die last hebben van een maagzweer, treft men in veel gevallen Helicobacter pylori aan, een veel voorkomende bacteriële infectie. De belangrijkste klacht die kan optreden bij een maagzweer is pijn die enkele uren na een maaltijd optreedt. Deze pijn verdwijnt vaak na het eten van voedsel, dat immers in de maag het maagzuur vervangt. De pijn kan daarentegen ook optreden tijdens het eten. Verder kun je last krijgen van pijn of een vervelend gevoel in de bovenbuik, brandend maagzuur, opboeren, misselijkheid en soms overgeven.

Maagslijmvliesontsteking

Maagslijmvliesontsteking (gastritis) is een veelvoorkomende ontsteking aan het maagslijmvlies die acuut of chronisch kan zijn. Je kunt hierbij last krijgen van een brandende pijn of een naar gevoel in de maagstreek, een vol en opgeblazen gevoel nog vóór het beëindigen van de maaltijd, een gespannen buik, verminderde eetlust en misselijkheid en braken.

Voedselvergiftiging na een barbecue komt frequent voor / Bron: Martin Sulman

Voedselvergiftiging

Een voedselvergiftiging krijg je door het eten van voedsel dat besmet is met een virus, een bacterie of een parasiet. Je kunt hierbij last krijgen van allerlei klachten. Soms al een paar uur na het eten van besmet voedsel, maar het kan ook langer duren. Veel voorkomende klachten zijn misselijkheid, braken, buikkrampen, diarree al dan niet met bloed en slijm, (hoge) koorts, winderigheid en een opgeblazen gevoel.

Pijn in de maag door stress

Sommige mensen merken in perioden met veel stress in hun werk en/of privésituatie, dat ze meer last van hun maag hebben. Stress kan brandend maagzuur veroorzaken, maar ook pijn in de maag. Ook je darmen kunnen reageren op spanningen en stress en daardoor ontregeld raken.