Cyste of abces klieren van Bartholini/Bartholin (vagina)

Cyste of abces klieren van Bartholini/Bartholin (vagina)

Cyste of abces klieren van Bartholini/Bartholin (vagina). De klieren van Bartholini zijn twee niet zichtbare slijm-afscheidende klieren. Ze liggen aan weerszijden van de vagina-opening. Een cyste ontstaat als de klier afgesloten raakt en het slijm dat de klier produceert zich ophoopt. Als de cyste vervolgens ontstoken raakt en zich met etter vult, wordt er gesproken van een abces. Wat zijn de symptomen van een cyste of een abces van de kliertjes van Bartholini en welke behandelingen zijn er?

Cyste of abces klieren van Bartholini/Bartholin (vagina)


Cyste van Bartholini en abces van de klier van Bartholini

De klier of kliertje van Bartholini, ook wel voorhofklier of glandula Bartholini genoemd, is een slijmklier, waar iedere vrouw twee van heeft. Ze zijn gelegen aan weerszijden van de ingang van de vagina op 5 en 7 uur. Ze zijn klein en niet zichtbaar of voelbaar. Deze slijmklieren hebben als functie om de vagina tijdens de geslachtsgemeenschap te bevochtigen. Er kunnen problemen ontstaan, wanneer een klier afgesloten raakt en zich een holte met vloeibare inhoud vormt dat nergens heen kan. Deze slijmophoping wordt een cyste genoemd. Als er een ontsteking ontstaat, dan vult de holte zich met etter (pus) hetgeen een abces wordt genoemd. In de meeste gevallen is slechts één van de twee klieren aangedaan.

De oorzaken

Zoals in het voorgaande is beschreven, ontstaat een Bartholini cyste wanneer de afvoergangen die uitkomen in de buitenrand van de vaginale opening verstopt raken. Slijm hoopt zich op, de klier begint op te zwellen en er vormt zich een cyste. Een abces treedt op wanneer de cyste geïnfecteerd raakt.

De afvoergangen van de klier van Bartholini kunnen verstopt raken door een bacteriële infectie, zoals chlamydia en gonorroe (dat zijn soa's: seksueel overdraagbare aandoeningen). Bacteriën die zich normaalgesproken in het darmkanaal ophouden, zoals Escherichia coli, kunnen ook de boosdoeners zijn.

De verschijnselen en symptomen van een Bartholini-cyste

Een Bartholini cyste veroorzaakt zwelling van de schaamlippen aan de aangedane kant, nabij de ingang van de vagina. Een cyste is meestal niet erg pijnlijk en hevige pijn suggereert dat er zich een abces heeft ontwikkeld. Doch een grote cyste kan ook pijnlijk zijn. Meestal heeft de persoon last van onregelmatig optredende pijnklachten.

Een Bartholini abces kan behoorlijk pijn doen, vooral tijdens het lopen en zitten. Het gezwollen gebied is uitermate gevoelig en de huid is rood. Vrouwen met een Bartholini abces hebben meestal geen koorts. Vaginale afscheiding kan aanwezig zijn, vooral als de infectie wordt veroorzaakt door een seksueel overdraagbare aandoening (SOA). Ook kan het hebben van geslachtsgemeenschap pijnlijk zijn.

Wanneer de huisarts raadplegen?

Raadpleeg een arts als de zwelling groter wordt of niet binnen een paar dagen lijkt te verbeteren. Als zich een abces gevormd heeft, moet er drainage van de abces plaatsvinden. Drainage is het ontlasten of ledigen van de holte met pus.

Bij vaginale afscheiding, buikpijn, koorts of braken, geldt te allen tijde: bel de dokter. De voornaamste reden om dringende hulp te zoeken bij een cyste of een abces in een kliertje van Bartholini, is acute pijn. Vrouwen die ernstige pijn ondervinden of die niet kunnen zitten of lopen moet binnen afzienbare tijd een arts bezoeken.

Onderzoek en diagnose

Het vaststellen dat er sprake is van een Bartholini cyste of abces, gebeurt vaak door lichamelijk onderzoek. In veel gevallen zijn er geen aanvullende tests nodig.

Soms wordt er een zogeheten pusmonster genomen voor microbiologisch onderzoek. Daarmee kan het micro-organisme worden geïdentificeerd die de infectie heeft veroorzaakt en kan gecontroleerd worden op seksueel overdraagbare aandoeningen, zoals gonorroe en chlamydia.

Behandeling

Voor een kleine a-symptomatische cyste die niet pijnlijk is, bestaat de behandeling uit frequente zitbaden (betadine-jodiumzeep) en naspoelen met water. Als de cyste groter en/of pijnlijker wordt, moet de huisarts de situatie opnieuw beoordelen. Bij een grote cyste kan een chirurgische ingreep worden overwogen. In veel gevallen is marsupialisatie de aangewezen behandelmethode voor Bartholini-cysten alsook abcessen. De cyste of abces wordt opengesneden zodat de inhoud ervan naar buiten vloeit. De wanden van de cyste of het abces worden weggesneden, waarna de snijranden aan de huid worden gehecht.

Ook kan er een katheter, de zogeheten 'Word Bartholin Catheter', worden gebruikt. Eerst wordt door de arts een incisie in de buitenwand van de cyste gemaakt om het abces te draineren, de pus weg laten vloeien. Vervolgens wordt de katheter door de aangebrachte incisie in het abces geplaatst. Na epithelisatie (het weer dichtgroeien) van de nieuwe opening, wordt de katheter verwijderd. Door de bank genomen zal de klier van Bartholini weer gaan inkrimpen, helen (genezen) en naar behoren gaan functioneren.

Klik hier om verder lezen over aandoeningen vulva (schaamlippen/clitoris/urinebuis), vagina, baarmoeder:
  • Aandoeningen/afwijkingen: clitoris/vagina/schaamlippen/vulva
  • Humaan papillomavirus en risico (genitale) kanker (HPV)
  • Ontsteking vulva (schaamlippen/clitoris/vagina) + jeuk
  • Vaginakanker: kanker vagina/vaginacarcinoom/aandoeningen
  • Vulvakanker (kanker/tumoren vulva: schaamlippen, clitoris)
  • Vagina-verzakking: baarmoeder + vaginale verzakking
  • Cyste of abces klieren van Bartholini/Bartholin (vagina)
  • Endometriose, symptomen: pijn tijdens menstruatie + seks

Lees verder

© 2009 - 2012 Tartuffel, gepubliceerd in Aandoeningen (Mens en Gezondheid) op . Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Tartuffel is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer informatie…

Gerelateerde artikelen
Aandoeningen/afwijkingen: clitoris/vagina/schaamlippen/vulva De vulva zijn de uitwendige vrouwelijke geslachtsorganen en…
Weefsels: het klierepitheelweefsel Een klier bestaat uit 1 of meer cellen die een bepaald product maken en secerneren. He…
Vulvakanker (kanker/tumoren vulva: schaamlippen, clitoris) Vulvakanker - Alle uitwendige schaamdelen v/d vrouw, d.w.z. de…
Opgezette klieren, is het kanker? Lymfeklieren zitten door het gehele lichaam maar zijn het beste te voelen in de hals en…
Geslachtsontwikkeling Vrijwel iedereen kent wel het verschil tussen het lichaam van de man en de vrouw. Dat deze geslacht…

Reageer op het artikel "Cyste of abces klieren van Bartholini/Bartholin (vagina)"

Cynthia, 22-08-2011 11:47
Een paar jaar geleden had ik dit ook. Ik was uit schaamte niet direct naar de huisarts gegaan, maar heb veel te lang gewacht tot het zo groot en ontstoken was dat ik niet kon lopen van de pijn. Ik heb de hele dag in bed gelegen, tot het zo groot was als een ei en uit zichzelf open barstte. De dagen erna deed het nog pijn, maar ik wachtte nog steeds af. Uiteindelijk ben ik toch naar het ziekenhuis gegaan en werd het kliertje operatief verwijderd. De vrouwelijke arts was heel vriendelijk en heeft alles duidelijk uitgelegd.

Beate Langemijer, 22-05-2011 23:02
Dankzij dit forum is mij een operatie bespaard gebleven. Ik kreeg onverwacht een zwelling, pijnlijk, rood en zo groot als een walnoot, vlak naast de vagina. De huisarts en later de gynaecoloog stelden de diagnose ontsteking van de klier van Bartholin. Toen ik dit forum zag heb ik Apis Mellafica d6 besteld en ben soda-baden gaan nemen. Tegen de pijn heb ik ook gesmeerd met Nestocyl-creme, dat grotendeels bestaat uit zinkzalf. De zwelling was binnen 1 week 1/3 verminderd en bleef daarna 2 weken even groot tot er veel (ontstekings)vocht vrijkwam dat ik via de vagina verloor. Daarna was de bult binnen 4 dagen verdwenen. In totaal heb ik er dus 4,5 week last van gehad. De gynaecoloog wilde opereren, maar stemde in met een maand afwachten, binnen welke tijd het dus genas. Reactie infoteur, 23-05-2011
Dat is goed nieuws! Fijn dat u wat aan de reacties op dit artikel hebt gehad.

Jose de Kievit, 18-01-2011 07:13
Nooit geweten wat een bartolini- cyste was, ondanks dat ik zelf in de zorg zit, maar nu dus wel! Rond de kerstdagen heb ik mijn man verteld, dat ik waarschijnlijk een inwendige aambei had. Zelf nooit mee te maken gehad, maar wel vaak van gehoord. Het leek steeds erger te worden. Zaterdag 8 januari belt een collega mij op, met vragen over en client. Aangezien ik haar wel vertrouw, wilde ik haar er naar vragen. Toen zijn 's avonds belde, zat ik te huilen van de pijn. die avond nog naar de HAP geweest. Ik kreeg pijnstilling, en deed het daar goed op. Heb dinsdags zelfs nog gewerkt. Uiteindelijk waren deze pillen op, en begon de pijn weer opnieuw. Heb dit ook nog bij andere coll neergelegd. Zij was erg optimistisch. Tot ik via de huisarts toch door moest naar de EHBO. Het was zeer bijzonder volgens de gyn. Zat namelijk erg achterin vagina, baarmoeder en drukte tegen mijn anus. Was blij toen ik uiteindelijk geholpen was. Maarre... Ik wil iedereen waarschuwen, Als je pijn nhebt, en denkt te weten wat het is... Het is niet altijd wat het is!

Greet Heddema, 12-05-2010 16:55
Ik heb een spoedoperatie gehad. Bartholin cyste. Toen ik naar huis mocht kreeg ik de mededeling dat ik plassen moest onder de douche zodat ik meteen kan schoonspoelen.
Ook moet ik enkele keren per dag in een bad met een sop van biotex! Kunt U mij vertellen hoeveel biotex op hoeveel water? Ik heb geen bad dus zit ik nu in een afwas teiltje heel onplezierig en pijnlijk! Heeft U misschien een andere oplossing? Reactie infoteur, 17-05-2010
Hebt u na het lezen van de folder van het ziekenhuis en de mondelinge aanwijzingen die u gekregen hebt nog vragen over de ingreep, aarzel dan niet om te bellen naar de afdeling gynaecologie van het ziekenhuis waar u geholpen bent.

Rosalyn, 01-11-2009 07:23
Hallo meisjes,
Drie dagen geleden ontdekte ik tot mijn grote schrik een behoorlijke zwelling aan mijn linker schaamlip, bij de ingang van mijn vagina. Als ik zat voelde ik het ook. Mijn eerste gedachte was: een kankergezwel. Toch maar eerst gegoogled, kwam op dit forum en wist dat het de klier van Bartholin was. Wat een ellende hebben jullie meegemaakt!
Ik ben nogal thuis in de Homeopathie, en ben Apis Mellafica D6 gaan nemen. Apis is een medicijn voor allerlei soorten zwellingen, zoals onder andere insektesteken (ook ideaal als je daar allergisch voor bent). Homeopathie werkt als volgt: je moet het juiste middel nemen: dat betekent dat het middel een soortgelijke klacht in je lichaam teweeg brengt als dat waar je vanaf wilt. De grondstof van Apis, in zeer zeer kleine hoeveelheden, is het gif van de angel van de honingbij. Het zet het lichaam aan tot extra activiteit om antistoffen aan te maken.
Ik dacht: voor ik naar de huisarts ga om te vragen wat die zwelling is, ga ik eerst Apis proberen.
De eerste dag was de pijn helemaal weg, de tweede dag was de zwelling al behoorlijk afgenomen en vanmorgen, op de derde dag, is de zwelling tot een erwtje geslonken. Ik ga er vanuit dat hij morgen verdwenen is.
Ik zou dus zeggen: voor je naar een dokter stapt, probeer eerst Apis. Het kost rond de 10 euro en is verkrijgbaar bij Reformwinkel, de betere drogist, de Tuinen en bij de apotheek kun je het bestellen. Ik heb het de eerste dag zo?n 8 keer genomen en de tweede dag 6 keer. Vandaag neem ik het nog 3x. Je kunt het krijgen in de vorm van tabletjes (twee per keer) of korreltjes / granules (drie per keer) van VSM. Ik denk dat het ook van Vogel verkrijgbaar is, dat is gecombineerd met alcohol: 10 druppels per keer. Het kan de eerste dag lijken alsof het erger wordt, maar dat gaat weer over. Reactie infoteur, 01-11-2009
Hallo Rosalyn,

Bedankt voor de aanvulling.

mvg, Tartuffel

Bronnen en referenties
  • http://www.lzr.nl/%7B32df8b7f-b507-4562-8f32-6f9f66896932%7D
  • http://www.emedicinehealth.com/bartholin_cyst/article_em.htm
  • http://www.gezondvgz.nl/%7B7e6536d1-ffbe-457b-ad8f-f9dd5c10e957%7D
  • http://ongesteld.startpagina.nl/menstruatie
  • http://www.gynaecologie.nl/content/schaamlippen/schaamlipkanker-behandeling.asp
  • http://nl.wikipedia.org/wiki/Categorie:Gezwel
Infoteur: Tartuffel
Rubriek: Mens en Gezondheid / Aandoeningen
Bronnen en referenties: 6
Reacties: 5
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!