InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Tremor: typen tremoren, symptomen, oorzaak en behandeling

Tremor: typen tremoren, symptomen, oorzaak en behandeling

Tremor: typen tremoren, symptomen, oorzaak en behandeling Tremor is de meest voorkomende bewegingsstoornis. Een tremor wordt gedefinieerd als een ritmische, onvrijwillige, oscillerende beweging van een lichaamsdeel dat geïsoleerd of als onderdeel van een klinisch syndroom plaatsvindt. Er zijn verschillende soorten tremor. Veel voorkomende typen zijn rusttremor, posturale tremor, kinetische tremor, taakspecifieke tremor en intentietremor. Het abnormaal functioneren van het cerebellum (de kleine hersenen) kan tremor veroorzaken. Onderzoek middels positronemissietomografie (PET) heeft bij bijna alle vormen van tremoren activering van het cerebellum aangetoond. De behandeling van tremor bestaat uit medicatie en diepe hersenstimulatie.

Wat is een tremor?

Een tremor wordt volgens de Hersenstichting gedefinieerd als een ritmische, bevende, onwillekeurige (iets wat vanzelf gaat) beweging die ontstaat wanneer spieren zich herhaaldelijk samentrekken en weer verslappen en wat geïsoleerd of als onderdeel van een klinisch syndroom kan plaatsvinden. Een tremor is kortom een onbedoelde en oncontroleerbare ritmische beweging van een ledemaat of deel daarvan. Een tremor kan in elk deel van het lichaam en op elk moment optreden. Het is meestal het gevolg van een probleem in het deel van je hersenen dat de spierbeweging regelt. Een tremor is niet altijd ernstig, maar in sommige gevallen kunnen ze wijzen op een ernstige aandoening. De meeste tremoren kunnen niet gemakkelijk worden behandeld, maar zullen vaak vanzelf verdwijnen. Het is belangrijk op te merken dat spierspasmen, spiertrekkingen en tremor niet hetzelfde zijn. Een spierspasme is de onwillekeurige samentrekking van een spier. Een spiertrekking is een ongecontroleerde beweging van een klein deel van een grotere spier, zonder dat je een ledemaat beweegt. Dit kan zichtbaar zijn onder de huid.

Typen of soorten tremor

Er zijn veel verschillende soorten tremor die mensen op verschillende manieren beïnvloeden. De onderstaande tabel toont de verschillende soorten en kenmerken.

Type tremorKenmerken
Rusttremor
  • Een langzame, grove tremor die optreedt wanneer de spieren in rust zijn.
  • Normaal gesproken zal de tremor minder worden of verdwijnen als de ledemaat wordt bewogen.
  • De tremor verergert bij stress of angst.
  • Een rusttremor komt meestal voor bij de ziekte van Parkinson.
Kinetische tremor / actietremorEen beving die optreedt wanneer de ledemaat of het lichaamsdeel wordt verplaatst.
Posturale tremor / houdingstremorDeze tremor treedt op wanneer je spieren gespannen zijn om een voorwerp vast te houden of als je blijft staan in een bepaalde positie.
IntentietremorDeze beving treedt op bij het uitvoeren van een doelbewuste (intentionele) handeling.
Taak-specifieke of neuropathische tremorDeze tremor treedt uitsluitend op bij het uitvoeren van een aantal specifieke taken.
Dystonische tremor
  • Deze komt voor in combinatie met dystonie (stoornis in de spierspanning).
  • Dystonische tremor kan meerdere lichaamsdelen aantasten. Meestal worden de handen, het hoofd en soms de stem beïnvloed.
  • Dystonische handtremor wordt ook beschreven als 'schrijverskramp'.

Verschillende categorieën van tremor

Naast typen worden tremoren ook geclassificeerd op basis van hun verschijning en oorzaak.

Essentiële tremor

Essentiële tremor is het meest voorkomende type bewegingsstoornis en het komt vaak in families voor. Je handen en onderarmen trillen, maar ook je benen, hoofd of zelfs je stem kan trillen. Het trillen verergert als je iets doet en vermindert bij stilzitten. Factoren als koffie, roken, angst en stress kunnen het trillen verergeren. Een essentiële tremor manifesteert zich aanvankelijk vaak aan één kant en beïnvloedt dan binnen een paar jaar beide zijden. Deze vorm van tremor wordt in verband gebracht met milde degeneratie in de kleine hersenen of cerebellum, het deel van de hersenen dat de motoriek regelt. Essentiële tremor wordt soms geassocieerd met milde loopproblemen en gehoorbeperkingen.

Parkinson tremor

Een Parkinson tremor is meestal een rusttremor, een langzame, grove tremor die in rust optreedt en is vaak het eerste teken van de ziekte van Parkinson. Het wordt veroorzaakt door schade aan delen van de hersenen die de beweging controleren. Het treedt meestal op na de leeftijd van 60 jaar. Het begint in één ledemaat of aan één kant van het lichaam, en dan gaat het verder naar de andere kant.

Dystonische tremor

Een dystonische tremor komt onregelmatig voor. Volledige rust kan deze tremoren verlichten. Deze beving komt voor bij mensen met dystonie, een stoornis in de spanning van een spier (tonus), gekenmerkt door onwillekeurige spiercontracties. Je krijgt hierbij last van motorische stoornissen, aanhoudende samentrekking van spieren of spiergroepen en/of herhaalde bewegingen. Deze kunnen op elke leeftijd voorkomen.

Intentietremor (cerebellaire tremor)

Het cerebellum (kleine hersenen) is voornamelijk verantwoordelijk voor motoriek en is betrokken bij de voortbeweging en bij het bewaren van het evenwicht, en spierspanning. Een cerebellaire tremor is een type van intentietremor veroorzaakt door laesies of schade aan het cerebellum als gevolg van een beroerte, tumor of ziekte, zoals multiple sclerose. Het kan ook het gevolg zijn van chronisch alcoholisme of overmatig gebruik van bepaalde medicijnen.

Psychogene tremor (functionele tremor)

Een psychogene tremor treedt vaak zowel in rust als bij bewegen op. Het wordt gekenmerkt door een plotseling begin en remissie en het vermindert wanneer je wordt afgeleid. Patiënten met psychogene tremoren hebben vaak een conversiestoornis (een psychische aandoening die lichamelijke symptomen veroorzaakt) of een andere psychiatrische aandoening.

Orthostatische tremor

Een orthostatische tremor treedt meestal op in de benen. Dit is een snelle, ritmische spiercontractie die optreedt onmiddellijk nadat je bent gaan staan. Er zijn geen andere klinische tekenen of symptomen. De bevingen stoppen wanneer je zit, wordt opgetild of wanneer je begint te lopen.

Fysiologische tremor

Een fysiologische tremor wordt vaak veroorzaakt door een reactie op bepaalde medicijnen, alcoholontwenning of medische aandoeningen, zoals hypoglycemie (lage bloedsuikerspiegel) of een overactieve schildklier. Fysiologische tremor verdwijnt meestal als de oorzaak adequaat wordt behandeld of weggenomen.

Oorzaken van tremoren

Geneesmiddelen op recept, ziektes, verwondingen, stress en cafeïne kunnen allemaal tremoren veroorzaken. De meest voorkomende oorzaken van tremoren zijn:
  • spierpijn
  • te veel cafeïne opnemen
  • stress en spanning
  • veroudering
  • lage bloedsuikerspiegel

Medische aandoeningen die tremoren kunnen veroorzaken zijn:
  • beroerte
  • traumatisch hersenletsel
  • De ziekte van Parkinson, een degeneratieve ziekte die wordt veroorzaakt door het verlies van dopamine-producerende hersencellen
  • multiple sclerose, een aandoening waarbij je immuunsysteem je hersenen en ruggenmerg aanvalt
  • alcoholisme
  • hyperthyreoïdie, een schildklieraandoening waarbij je lichaam te veel schildklierhormoon produceert

Huisarts raadplegen

Soms worden tremoren als een 'normaal fysiologisch verschijnsel' beschouwd. Wanneer je veel stress hebt of angst ervaart, kunnen zich tremoren voordoen. Zodra het gevoel wegebt, stopt de beving meestal. Ook kan je bij bepaalde geneesmiddelen een versterkte fysiologische tremor ervaren, de tremor die iedereen in meer of mindere mate heeft. Zodra je stopt met het medicijn, verdwijnen de trillingen weer. Tremoren kunnen evenwel ook deel uitmaken van aandoeningen die de hersenen, het zenuwstelsel of de spieren beïnvloeden. Raadpleeg je huisarts als je onverklaarde tremoren krijgt.

Onderzoek en diagnose

De huisarts zal vragen stellen over je klachten en je medische voorgeschiedenis in ogenschouw nemen. Tijdens een lichamelijk onderzoek zal de arts het getroffen gebied observeren. Trillingen zijn duidelijk te zien. De oorzaak van de tremor kan echter pas worden vastgesteld nadat de arts andere tests heeft uitgevoerd. Je arts kan vragen of je wat wil schrijven op papier of iets wilt vasthouden om de ernst van je tremor te beoordelen. De arts kan ook bloedonderzoek en urineonderzoek laten uitvoeren om te controleren op tekenen van een schildklieraandoening of andere aandoeningen. De arts kan het zinvol vinden om je te verwijzen naar het ziekenhuis voor een neurologisch onderzoek, met onder meer aandacht voor oriëntatie, waarnemingsstoornissen, motoriek, coördinatie, sensibiliteit en reflexen. De arts kan ook een elektromyogram aanvragen, een onderzoek waarbij de elektrische activiteit van spieren wordt gemeten.

Behandeling van tremor

Behandeling van de onderliggende aandoening die de tremor veroorzaakt, kan voldoende zijn om de tremor te genezen. De behandeling van een essentiële tremor is echter symptomatisch en niet genezend. Dit betekent dat de ernst van essentiële tremor kan worden verminderd door medicatie, maar dat de tremor niet zal worden genezen. Er is geen medicijn dat essentiële tremor permanent zal doen laten verwijderen. Een breed scala aan behandelingsmogelijkheden zijn er voor de ziekte van Parkinson, bestaand uit orale medicatie, botulinumtoxine-injecties en diepe hersenstimulatie (operatieve ingreep). Ondanks de operatie, zal de ziekte langzaam voortschrijden.

Lees verder

© 2018 - 2019 Tartuffel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Informatie over een Essentiële TremorInformatie over een Essentiële TremorAl jaren is een essentiële tremor de op één na meest voorkomende neurologische aandoening in Nederland. De aandoening on…
Wat is Parkinson en wat zijn de verschijnselen?Wat is Parkinson nou precies? Binnen Nederland komt Parkinson voornamelijk voor bij personen boven de 50 jaar. Verschijn…
Trillende handen of handtremor: Oorzaken en behandelingTrillende handen of handtremor: Oorzaken en behandelingIedereen heeft ooit wel eens last gehad van trillende handen. Een vervelend gevoel waar je je waarschijnlijk toch enkele…
Handtremoren: Oorzaken van bevingen aan hand of handenHandtremoren: Oorzaken van bevingen aan hand of handenEen beving (tremor) is een onbedoelde ritmische spiersamentrekking van elk mogelijk lichaamsdeel. Meestal komen tremoren…
Het controleren van vulkanenHet controleren van vulkanen is van groot belang. Door steeds metingen te blijven maken bij slapende vulkanen is het voo…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: BlueSkyImage/Shutterstock.com
  • Cleveland Clinic. Tremors. http://www.clevelandclinicmeded.com/medicalpubs/diseasemanagement/neurology/tremors/
  • Healthline. What Causes Tremor? https://www.healthline.com/symptom/tremor
  • Hersenstichting. Tremor. https://www.hersenstichting.nl/alles-over-hersenen/hersenaandoeningen/tremor
  • NTF. Types of tremor. http://www.tremor.org.uk/types-of-tremor.html
  • Thuisarts. Ik heb een essentiële tremor. https://www.thuisarts.nl/essentiele-tremor/ik-heb-essenti%C3%ABle-tremor (ingezien op 16-2-2018)
  • Wikipedia. Tremor. https://en.wikipedia.org/wiki/Tremor

Reageer op het artikel "Tremor: typen tremoren, symptomen, oorzaak en behandeling"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reactie

Philippus Feenstra, 20-07-2018 14:04 #1
Heb handtremor. schrijverskramp is mijn grootste angst. hoe kan ik handtekening zetten?

Infoteur: Tartuffel
Laatste update: 14-02-2019
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Bronnen en referenties: 7
Reacties: 1
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!