InfoNu.nl > Mens en Gezondheid > Aandoeningen > Shigellose: Bacteriële infectie met diarree

Shigellose: Bacteriële infectie met diarree

Shigellose: Bacteriële infectie met diarree Shigellose een zeer besmettelijke vorm van diarree veroorzaakt door een groep bacteriën (Shigella). Een patiënt loopt de infectie op door in contact te komen met besmette stoelgang, hetgeen voorkomt op tal van plaatsen. De symptomen van shigellose zijn vrij mild waardoor gezonde patiënten veelal snel en zonder behandeling herstellen. Er zijn wel enkele behandelingsmethoden beschikbaar voor patiënten met ernstigere symptomen of voor patiënten waarbij de symptomen langer aanhouden. De prognose van de bacteriële infectie is voor de meeste patiënten vrij goed. De verspreiding van Shigella valt te stoppen door het veelvuldig en zorgvuldig wassen van de handen met zeep en het nemen van andere hygiënische maatregelen, vooral na het eten en het toiletgebruik.

Synoniemen shigellose

Shigellose is eveneens gekend onder deze synoniemen:
  • enteritis - Shigella
  • gastro-enteritis - Shigella
  • shigella enteritis
  • shigella gastro-enteritis
  • shigellosis

Epidemiologie bacteriële infectie

Kinderen tussen zes maanden en vijf jaar zijn het vaakst getroffen door een Shigella-infectie. Zuigelingen onder de zes maanden zijn zelden aangetast door shigellose. De bacteriële infectie presenteert zich voorts het vaakst in de zomermaanden. Shigellose kent verder geen raciale of seksuele voorliefde. De ziekte komt tot slot wereldwijd voor. Volgens Emedicine zijn wereldwijd jaarlijks 165 miljoen patiënten getroffen door diarree en overlijden ook jaarlijks wereldwijd 1 miljoen patiënten aan Shigella-infecties.

Oorzaken: Shigella (groep bacteriën)

Soorten Shigella

Een groep bacteriën, Shigella, veroorzaken shigallose. De Shigella-bacterie bestaat uit verschillende soorten met name:
  • Shigella sonnei, gekend als “groep D” Shigella, veroorzaakt de meeste gevallen van shigellose.
  • Shigella flexneri, of "groep B" Shigella, zorgt voor dat bijna alle andere gevallen van de aandoening.
  • Shigella dysenteriae, of "groep A" Shigella, is zeldzaam maar leidt tot dodelijke uitbraken in ontwikkelingslanden.
  • Shigella boydii, of "groep C” Shigella, is zeldzaam.

Besmetting

Shigella-bacteriën produceren toxinen die het slijmvlies van de dikke darm aanvallen. Hierdoor ontstaan zweertjes aan de (gezwollen) darmwand en bloederige diarree. Besmette patiënten scheiden de bacterie uit via hun ontlasting dewelke zich dan mogelijk direct verspreiden naar water of voedsel, of naar een andere persoon. Wanneer de Shigella-bacteriën in de mond komen, veroorzaakt dit reeds een infectie (verspreiding). Uitbraken van shigellose zijn geassocieerd met slechte sanitaire voorzieningen, besmet voedsel en water, en overvolle levensomstandigheden. Shigellose komt daarom gemakkelijk voor in ontwikkelingslanden, vluchtelingenkampen, kinderdagverblijven, verpleegtehuizen, zwembaden, gevangenissen, kazernes,… Vaak zijn er uitbraken met de bacteriële infectie bij oorlogen, natuurrampen,... Shigellose is ook vaak de oorzaak van reizigersdiarree (acute diarree en koorts bij reizigers).

Symptomen: Diarree

De symptomen ontwikkelen zich bij de meeste patiënten ongeveer één tot zeven dagen nadat ze in contact zijn gekomen met de bacteriën (gemiddeld drie dagen). De patiënt heeft acute buikpijn of krampen (een acute buik), acute koorts, krampachtige rectale pijn, bloed, slijm of pus in de ontlasting en waterige diarree. De eerste besmette ontlasting bij kinderen is vaak groot en waterig, en de diarree daarna klein maar bloederig (bloed in de ontlasting) en slijmerig (slijm in de ontlasting). Daarnaast is de patiënt misselijk en moet hij braken. Ook vertoont de patiënt mogelijk tenesmen. Dit is een pijnlijke stoelgangsdrang ook al zijn de darmen volledig leeg. Soms is een patiënt asymptomatisch. Hij vertoont met andere woorden geen symptomen en is niet ziek. Wel is een besmette patiënt nog steeds in staat om de bacterie door te geven aan anderen. Shigallose is namelijk bijzonder besmettelijk. Zelfs een vlieg is in staat om besmette ontlasting door te geven aan een patiënt.

Diagnose en onderzoeken

Lichamelijk onderzoek

De arts voert een grondig lichamelijk onderzoek uit bij de patiënt in combinatie met een goede anamnese, en bemerkt zo de zichtbare symptomen van shigellose. De patiënt heeft een gevoelige buik, en tevens vertoont hij uitdrogingsverschijnselen (dehydratie). Ook heeft hij een snelle hartslag (tachypneu) en lage bloeddruk.

Diagnostische onderzoeken

Bovendien voert de arts een volledig bloedonderzoek uit waaruit blijkt dat het aantal witte bloedcellen in het bloed verhoogd is. Verder is ook een ontlastingsstaaltje nodig om de witte bloedcellen te controleren. Dit ontlastingsonderzoek is eveneens nuttig om andere aandoeningen uit te sluiten.

Differentiële diagnose

De arts verwart shigellose vaak met volgende aandoeningen of syndromen:

Behandeling

De patiënt neemt best voldoende alsook verschillende soorten elektrolytendranken om het verloren gegane vocht door de diarree te recupereren. Soms is een intraveneuze vochttoediening nodig, vooral bij kleine kinderen, en dan met name wanneer de patiënt te misselijk is om vocht via de mond op te nemen. Daarnaast is rust ook nodig om goed te herstellen. Ook een antibioticakuur van vijf tot zeven dagen verkort de duur van de ziekte en voorkomt dat de aandoening zich verspreidt naar andere personen. Antibiotica zijn tevens nuttig voor patiënten met ernstige symptomen. Wel is de bacterie mogelijk resistent tegen antibiotica. Daarom is een ontlastingsonderzoek nodig om te kijken welke antibiotica doeltreffend zijn voor de patiënt. Verder overlegt de patiënt met de arts zijn huidig medicatiegebruik. Mogelijk moet hij namelijk stoppen met bepaalde medicijnen zoals antidiuretica. Dit beslist hij wel nooit zelf maar bespreekt hij steeds met de arts.

Prognose van de ziekte

De prognose varieert tussen de patiënten en is vooral afhankelijk van de ernst en uitgebreidheid van de shigellose. Bij patiënten met een gezond immuunsysteem, duren de vrij milde symptomen meestal ongeveer vijf tot zeven dagen. Patiënten met diarree herstellen veelal volledig, hoewel het mogelijk verscheidene maanden duurt voor de stoelgang weer volkomen normaal is. Zodra een patiënt shigellose heeft gehad, geraakt hij met dat specifieke type voor ten minste enkele jaren niet meer besmet. Wel loopt hij mogelijk een besmetting met een andere shigellabacterie op. Bij ondervoede patiënten en patiënten met een verzwakt immuunsysteem is de prognose wel somberder. Zij lopen mogelijk complicaties op van de shigellose.

Complicaties

Shigellose resulteert mogelijk in volgende gezondheidsproblemen:

Ook neurologische problemen, waaronder koortsconvulsies of een hersenaandoening (encefalopathie) zijn mogelijk wat gepaard gaat met hoofdpijn, lethargie (slaapzucht), verwardheid en een stijve nek.

Een goede handhygiëne is nodig / Bron: Gentle07, PixabayEen goede handhygiëne is nodig / Bron: Gentle07, Pixabay

Preventie

Een goede handhygiëne en persoonlijke hygiëne is van primordiaal belang om shigellose te voorkomen.

Lees verder

© 2016 - 2019 Miske, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden. Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Gerelateerde artikelen
Leukocyten in ontlasting: oorzaken witte bloedcellen in poepLeukocyten in ontlasting: oorzaken witte bloedcellen in poepDe medische benaming van leukocyten in de ontlasting is 'fecale leukocytose'. De leukocyten of witte bloedcellen vormen…
Wat is acute diarree?Een kenmerk van diarree is brijige tot dunne ontlasting. Ook moet de patiënt drie keer of vaker per dag naar het toilet.…
Salmonellose: Infectie met Salmonella met diarree & buikpijnSalmonellose: Infectie met Salmonella met diarree & buikpijnSalmonellose (Salmonella enterocolitis) is een ziekte die voortvloeit uit een infectie met Salmonella, een bepaald type…
Proctitis: Ontsteking van de endeldarm (het rectum)Proctitis: Ontsteking van de endeldarm (het rectum)Bij proctitis is het slijmvlies van het rectum (de endeldarm) ontstoken. De endeldarm, die het uiterlijk heeft van een g…
Bacteriële vaginose: symptomen, diagnose en behandelingBacteriële vaginose: symptomen, diagnose en behandelingEen bacteriële infectie in de vagina kan alle vrouwen overkomen. Het is normaal dat er bacteriën en schimmels in de sche…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: OpenClipartVectors, Pixabay
  • http://emedicine.medscape.com/article/182767-differential
  • http://emedicine.medscape.com/article/182767-overview#showall
  • http://kidshealth.org/en/parents/shigella.html
  • http://kidshealth.org/en/parents/shigella.html#
  • http://www.cdc.gov/shigella/
  • http://www.cdc.gov/shigella/general-information.html
  • http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/shigella/basics/complications/con-20028418
  • http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/shigella/basics/definition/con-20028418
  • http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/shigella/basics/risk-factors/con-20028418
  • http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/shigella/basics/tests-diagnosis/con-20028418
  • https://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000295.htm
  • Afbeelding bron 1: Gentle07, Pixabay

Reageer op het artikel "Shigellose: Bacteriële infectie met diarree"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Miske
Laatste update: 17-12-2018
Rubriek: Mens en Gezondheid
Subrubriek: Aandoeningen
Special: Tropische aandoeningen
Bronnen en referenties: 13
Medische informatie…
Deze informatie is van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische problemen en/of vragen altijd een arts.
Schrijf mee!